Encamên lêgerînê
tar tar mzk/m
tar tar mzk/m
tar tar kaplamak camax girtin, kepîr girtin
taraba navbira textin nd
navbira textîn nd
taraça 1. banoke, berban, berbanik 2. hewq, hewdik, refik, dareçe 3. sekû erd/m
1. banoke, berban, berbanik 2. hewq, hewdik, refik, dareçe 3. sekû erd/m
taraf 1. hêl m, alî n, lay n, layen n, mil n, pî n.rcxn. teref n (di wateya jêr jor, rast çep, pêş paş ên tiştekî de) *evin her tarafı duvarla çevirilmişti her aliyê xanî bi diwar hatibû girtin 2. bel m, ali n, lay n, layen n, mil n, pi n, rex n, teref n (bi aliyê tiştekî de, ber pc de) *deniz tarafında koyunlar otluyor li hêla deryayê mih diçêrin 3. hêl m, alî n, lay n, layen n, mil n, pî n rex n, teref n (di wateya dever, cıh de) *bizim taraflarda böyle adetler yok li aliyê me toreyên wiha nîn in 4. ber m, bir m alî n *sen hangi taraftansın? tu ji kîjan alî yî? tu ji kîjan berê yî? 5. ber m, nifş m, alî «, hêl m, la n *baba tarafından zengin ji aliyê bavê ve zengin e 6. beş m, qism «, alî n, hêl m *tiyatronun ön tarafı konuklara ayrıldı aliye pêşi ye şanoyê ji bo mevanan hate veqetandin 7. awir, alî, hêl *bu taraftan bakınca olay öyle değil eger tu ji vî aliyê ve lê bûyerê binêrî ne welê ye
1. hêl m, alî n, lay n, layen n, mil n, pî n, rex n, terefn (di wateya jêr jor, rast çep, pêş paş ên tiştekî de) * evin her tarafı duvarla çevirilmişti her aliyê xanî bi dîwar hatibû girtin 2. hêl m, alî n, lay n, layen n, mil n, pî n, rex n, terefn (bi aliyê tiştekî de, ber pê de) * deniz tarafında koyunlar otluyor li hêla deryayê mih diçêrin 3. hêl m, alî n, lay n, layen n, mil n, pî n, rex n, terefn (di wateya dever, cih de) * bizim taraflarda böyle adetler yok li aliyê me toreyên wiha nîn in 4. ber m, bir m, alîn * sen hangi taraftansın? tu ji kîjan aliyî yî, tu ji kîjan berê yî? 5. ber m, nifş m, alî n, hêl m, lan * baba tarafından zengin ji aliyê bavê ve zengîn e 6. beş m, qism n, alî n, hêlm * tiyatronun ön tarafı konuklara ayrıldı aliyê pêşî yê şanoyê ji bo mêvanan hate veqetandin 7. awir, alî, hêl * bu taraftan bakınca olay öyle değil eger tu ji vî aliyî ve lê bûyerê binêrî ne welê ye
taraf tutmak (veya taraf çıkmak veya taraf olmak) alî kirin, teref girtin, meza (kesekî) kişandin, hişma (kesekî) kişandin, ji alî bûn. meyla (yekî) kirin (an jî girtin), meyî a (yekî) kişandin. alî (yekî) kirin
taraf tutmak (veya çıkmak veya olmak) alî kirin, teref girtin, mêza (kesekî) kişandin, hişma (kesekî) kişandin, ji alî bûn, meyla (yekî) kirin (an jî girtin), meyla (yekî) kişandin, alî (yekî) kirin (birinden)
tarafa olmak avetin pişta (kesekî), pişta (kesekî) girtin, piştevaniya (kesekî) kirin, (kesekî) destek kirin, piştgiriya (kesekî) kirin ımda ji aliyê min ve, ji min, ji layê min ve
avêtin pişta (kesekî), pişta (kesekî) girtin, piştevaniya (kesekî) kirin, (kesekî) destek kirin, piştgiriya (kesekî) kirin
tarafeyn ji dualî ve, ji du hêlan ve, du terefan ve nd
ji dualî ve, ji du hêlan ve, du terefan ve nd
tarafgir alîgir, layengir, tagir, takeş. terefgir, piştevan rd
alîgir, layengir, tagir, takêş, terefgir, piştevan rd
tarafgirlik aligirî. layengirî. tagirî, takfişî, terefgirî, piştevonî m
alîgirî, layengirî, tagirî, takêşî, terefgirî, piştevanîm
tarafgirlik yapmak alîgirî kirin, mêz kirin, hişm kirin, tagirî kirin
alîgirî kirin, mêz kirin, hişm kirin, tagirî kirin
tarafımda ji aliyê min ve, ji min, ji layê min ve
tarafından 1) ji aliye .... ji hela., ji layê... ji terefe. *dostları tarafından çok seviliyor ji aliye dosten xwe ve pir te hezkirin 2) bi destfi (keseki) ve, ji aliye (kesekî) ve, ji layê (yekî) ve 3) ji wî cureyî, ji wî celebi, ji wî çeşîdî
1) ji aliyê ..., ji hêla... ji layê... ji terefê... * dostları tarafından çok seviliyor ji aliyê dostên xwe ve pir tê hezkirin 2) bi destê (kesekî) ve, ji aliyê (kesekî) ve, ji layê (yekî) ve 3) ji wî cureyî, ji wî celebî, ji wî çeşîdî
taraflı 1. aligir, layengir, terefdar. bialî. bihêl, bilayen 2. ji alî. ji hêl, ji lay 3. alî, lay, hel, teref *bu adam iki taraflı çalışmış ev zilam dualî xebitiye rd (o)
1. alîgir, layengir, terefdar, bialî, bihêl, bilayen 2. ji alî, ji hêl, ji lay 3. alî, lay, hêl, teref * bu adam iki taraflı çalışmış ev zilam dualî xebitiyerd (o)
taraflı olmamak xwe li keriyê danîn
xwe li keriyê danîn
tarafsız bêali, bêhêl, bêlayen, alînegir, alînegirtî. layennegir, bêterf rd
bêalî, bêhêl, bêlayen, alînegir, alînegirtî, layennegir, bêterfrd
tarafsız bölge hertma bêleşker, herema bêalî
herêma bêleşker, herêma bêalî
tarafsızlık bêalîtî, bêhêlî, bêlayi, bêlayeni. alînegirî, lnyennegirî, bêalîbûn, bêhêlibûn m
bêalîtî, bêhêlî, bêlayî, bêlayenî, alînegirî, layennegirî, bêalîbûn, bêhêlîbûn m
taraftar piştevan. piştvan, aligir, layengir, piştgir rd/nd
piştevan, piştvan, alîgir, layengir, piştgir rd/nd
taraftarlık piştevani, piştvani, alîgirî, layengirî, piştgirî m
piştevanî, piştvanî, alîgirî, layengirî, piştgirîm
taraftarlık etmek avêtin pişta (aliyekî), piştgiriya (aliyekî) kirin, piştevaniya (aliyekî) kirin, aliyê (yekî) girtin
avêtin pişta (aliyekî), piştgiriya (aliyekî) kirin, piştevaniya (aliyekî) kirin, aliyê (yekî) girtin
tarak 1. şe, şeh 2. şehmû, şane 3. tilmix, tirmix 4. kerkît, kerpît, hepik, hepo, şeye tevne 5. kimşik, kimşika mirîşke 6. şe, şeye pe 7. kelek, keleka masî
1. şe, şeh 2. şehmû, şane 3. tilmix, tirmix 4. kerkît, kerpît, hepik, hepo, şeyê tevnê 5. kimşik, kimşika mirîşkê 6. şe, şeyê pê 7. kelek, keleka masî
tarak işi nexşe dirdirkî nd
nexşê dirdirkî nd
tarak otu strîpor (Dipsacus) bot/m
strîpor (Dipsacus) bot/m
tarak vurmak li şe xistin, şe kirin
li şe xistin, şe kirin
tarakçı 1. şeçeker 2. şefiroş nd/rıt
1. şeçêker 2. şefiroş nd/nt
tarakçık şehik n
şehik n
tarakçılık 1. şeçekerî 2. şefiroşî m
1. şeçêkerî 2. şefiroşî m
taraklama 1. tirmixkirin (ji bo dûzkirina erd) 2. şepnekirin 3. fatûşkirin, şekirin (ji bo keviran) m
1. tirmixkirin (ji bo dûzkirina erd) 2. şepnekirin 3. fatûşkirin, şekirin (ji bo keviran) m
taraklamak 1. tirmix kirin (ji bo dûzkirina erd) 2. şepne kirin 3. xwarikî kirin (ji bo boyaxkirina bi vî awayî) l/gh
1. tirmix kirin (ji bo dûzkirina erd) 2. şepne kirin 3. xwarikî kirin (ji bo boyaxkirina bi vî awayî) l/gh
taraklı 1. bişe, 2. bikimşik 3. pepehn (piye ku şeye wî mezin e) rd
1. bişe, 2. bikimşik 3. pêpehn (piyê ku şeyê wî mezin e) rd
taraksı şeyokî (tişte ku dirûve şe pe dixe) rd
şeyokî (tiştê ku dirûvê şe pê dixe) rd
taraksız 1. beşe 2. bekimşik rd
1. bêşe 2. bêkimşik rd
taralı şekirî, şehkirî, şehbûyî, leşikandî rd
şekirî, şehkirî, şehbûyî, lêşikandî rd
tarama 1, şekirin, jenandin (ji bo hirî û mû) 2. sehîkirin, kontrolkirin 3. tirmixkirin 4. fatûşkirin 5. remîkirin, lereşandin, laxkirin, legiredan (bi çek û sîlehan lê gule barandin) 6. legerîn, lihevxistin, lihevdan (mec) 7. (bi baldan) niherîn 8. desterejî Iş
1. şekirin, jenandin (ji bo hirî û mû) 2. sehîkirin, kontrolkirin 3. tirmixkirin 4. fatûşkirin 5. remîkirin, lêreşandin, laxkirin, lêgirêdan (bi çek û sîlehan lê gule barandin) 6. lêgerîn, lihevxistin, lihevdan (mec) 7. (bi baldarî) nihêrîn 8. desterêjî lşk/m
taramak 1. şe kirin *saçını taradı porê xwe şe kir l/gh, jenandin l/gh, jentin l/gh (ji bo hirî û mû) l/gh 2. sehî kirin l/gh, se kirin l/gh, kontrol kirin l/gh 3. tirmix kirin l/gh 4. fatûş kirin l/gh 5. remî kirin l/gh, lê reşandin l/gh, lax kirin l/gh, lê gir
1. şe kirin * saçını taradı porê xwe şe kir l/gh, jenandin l/gh, jentin l/gh (ji bo hirî û mû) l/gh 2. sehî kirin l/gh, se kirin l/gh, kontrol kirin l/gh 3. tirmix kirin l/gh 4. fatûş kirin l/gh 5. remî kirin l/gh, lê reşandin l/gh, lax kirin l/gh, lê girê dan l/bw (bi çek û sîlehan lê gule barandin) 6. lê gerîn (mec) l/ngh, li hev xistin l/bw, li hev dan l/bw * kitapları taradık me pirtûk li hev xistin 7. (bi baldarî) nihêrtin l/gh
taranma xweşekirin m
xweşekirin m
taranmak 1. hatin şekirin, hatin jenandin l/tb 2. hatin sehkirin l/tb 3. hatin tirmixkirin l/tb 4. hatin fatûşkirin l/tb 5. hatin remîkirin, hatin laxkirin, lê hatin reşandin l/tb 6. hatin lihevdan, hatin lihevxistin, lê hatin gerîn l/tb 7. xwe şe kirin l/bw
1. hatin şekirin, hatin jenandin l/tb 2. hatin sehkirin l/tb 3. hatin tirmixkirin l/tb 4. hatin fatûşkirin l/tb 5. hatin remîkirin, hatin laxkirin, lê hatin reşandin l/tb 6. hatin lihevdan, hatin lihevxistin, lê hatin gerîn l/tb 7. xwe şe kirin l/bw
tarantı kûnik, kûnika binî (gava ku hirî û mû te jenandin çedibe) m
kûnik, kûnika binî (gava ku hirî û mû tê jenandin çêdibe) m
taraş efare, leqat, qurf m
efare, leqat, qurf m
taraşlama efarekirin, leqatkirin, qurfkirin m
efarekirin, leqatkirin, qurfkirin m
taraşlamak efare kirin, leqat kirin, qurf kirin l/gh
efare kirin, leqat kirin, qurf kirin l/gh
tarassut çavderî, çavnerî (bi baldarî nihertin) m
çavdêrî, çavnêrî (bi baldarî nihêrtin)m
tarassut etmek çavderî kirin, çavnerî kirin
çavdêrî kirin, çavnêrî kirin
taratmak 1. dan şekirin, dan jenandin, dan jentin 2. dan sehkirin 3, dan tirmixkirin 4. dan fatûşkirin 5. dan remîkirin, lê dan reşandin, dan laxkirin (ji bo çek û sîlehan) 6. li hev dan xistin (mec) l/lb
1. dan şekirin, dan jenandin, dan jentin 2. dan sehkirin 3. dan tirmixkirin 4. dan fatûşkirin 5. dan remîkirin, lê dan reşandin, dan laxkirin (ji bo çek û sîlehan) 6. li hev dan xistin (mec) l/lb
taravet tezetî (ji bo xurek), sawatî (ji bo candaran) m
tezetî (ji bo xurek), sawatî (ji bo candaran) m
taravetli teze, sawa rd
teze, sawa rd
tarayıcı gerok(di înternetê de) geroka webê, geroka înternetê
tarayış 1. şekirin, jenandin (ji bo hirî û mû) 2. sehkirin, kontrolkirin 3, tirmixkirin 4. fatûşkirin 5. remîkirin, lereşandin, laxkirin, legiredan (ji bo çek û sîlehan) 6, lêgerîn, lihevxistin, lihevdan (mec) 7. (bi baldarî) niherîn m
1. şekirin, jenandin (ji bo hirî û mû) 2. sehkirin, kontrolkirin 3. tirmixkirin 4. fatûşkirin 5. remîkirin, lêreşandin, laxkirin, lêgirêdan (ji bo çek û sîlehan) 6. lêgerîn, lihevxistin, lihevdan (mec) 7. (bi baldarî) nihêrîn m
taraz rîtik, pirtik m
rîtik, pirtikm
taraz taraz 1) bipirtik, birîtik (ji bo qumaş) 2) keper, gijik (ji bo por)
1) bipirtik, birîtik (ji bo qumaş) 2) keper, gijik (ji bo por)
tarazlama rîtikjekirin, pirtikjekirin m
rîtikjêkirin, pirtikjêkirin m
tarazlamak rîtik je kirin, pirtik je kirin l/bxv
rîtik jê kirin, pirtik jê kirin l/bw
tarazlanmak 1. rîtikdan, pirtikdan (ji bo qumaş) 2. lihevketin, gijomijobûn (ji bo por) 3. pelqiqdan, bijûdan, girûzerkîbûn m
1. rîtik dan, pirtik dan (ji bo qumaş) l/gh 2. li hev ketin l/bw, gijomijo bûn l/ngh (ji bo por) 3. pelqiq dan l/gh, bijû dan l/gh, girûzerkî bûn l/ngh
1. rîtikdan, pirtikdan (ji bo qumaş) 2. lihevketin, gijomijobûn (ji bo por) 3. pelqiqdan, bijûdan, girûzerkîbûn m
1. rîtik dan, pirtik dan (ji bo qumaş) l/gh 2. li hev ketin l/bw, gijomijo bûn l/ngh (ji bo por) 3. pelqiq dan l/gh, bijû dan l/gh, girûzerkî bûn l/ngh
tarçın 1. darçîn (cinnamomum) bot/m 2. darçîn (qalike ve dare) m
1. darçîn (cinnamomum) bot/m 2. darçîn (qalikê vê darê) m
tarçınî darçînî (renge darçîne, ku di navbera zer û renge qeweyî de ye) rd
darçînî (rengê darçînê, ku di navbera zer û rengê qeweyî de ye) rd
tarh 1. deran, derxistin mat 2. sepandin (bac avetin sere) 3. hewd, dorîxe, malik, lat, latik, mişar m
1. deran, derxistin mat 2. sepandin (bac avêtin serê) 3. hewd, dorîxe, malik, lat, latik, mişarm
tarh etmek 1) je derxistin mat 2) sepandin, bac avêtin serê
1) jê derxistin mat 2) sepandin, bac avêtin serê
tarhana 1. keşk, terhane 2. keşk, terhane (şorbeya ji tarhaneyê) m
1. keşk, terhane 2. keşk, terhane (şorbeya ji tarhaneyê)m
tarhana çorbası şorbeya terhaneyê
şorbeya terhaneyê
tarhanalık ê keşkan, e terhaneye nd
ê keşkan, ê terhaneyê nd
tarhun tarxûn (Artemisia dracunculus) bot/m
tarxûn (Artemisia dracunculus) bot/m
tarif 1. pênas, terîf 2. pênas, terîf (daxuyakirina azîneya kirina karekî) 3. pênas, terîf (ji bo danasîna derekê) m
1. pênas, terîf 2. pênas, terîf (daxuyakirina azîneya kirina karekî) 3. pênas, terîf (ji bo danasîna derekê)m
tarif etmek terîfkirin
terîf kirin
tarife 1. tarife (lîsteya buhayê tiştan) 2. terife (lîsteya çûnehata bi wesaîtan) 3. terîfe, prospektûs m
1. tarîfe (lîsteya buhayê tiştan) 2. terîfe (lîsteya çûnehata bi wesaîtan) 3. terîfe, prospektûs m
tarifeli bitarîfe rd
bitarîfe rd
tarifesiz bêtarîfe rd
bêtarîfe rd
tarifli biterîf rd
biterîf rd
tarifsiz 1. bêterîf 2. bêterîf, bêqeder (tiştê bêqeder ku nikare bê vegotin) (mec) rd
1. bêterîf 2. bêterîf, bêqeder (tiştê bêqeder ku nikare bê vegotin) (mec) rd
tarih 1. dîrok, mêjû. berwar, tarix 2. dîrok, mêjû, tarîx (zanista dîrokê) 3. dîrok, mêjû, tarix (beşeke dîroka cîhanî) *yakın çağ tarihi dîroka serdema nêzîk 4. pîrtûka dîrokê 5. dersa dîrokê m
1. dîrok, mêjû, berwar, tarîx 2. dîrok, mêjû, tarîx (zanista dîrokê) 3. dîrok, mêjû, tarîx (beşeke dîroka cîhanî) * yakın çağ tarihi dîroka serdema nêzîk 4. pîrtûka dîrokê 5. dersa dîrokêm
tarih atmak (veya tarih koymak) mêjû avêtin (cihekî), tarîx avêtin (cihekî)
tarih atmak (veya koymak) mêjû avêtin (cihekî), tarîx avêtin (cihekî)
tarih düşürmek li gorî hesabê ebcedi xuyakirina dîroka tiştekî
li gorî hesabê ebcedê xuyakirina dîroka tiştekî
tarih öncesi 1. beriya dîrokê, beriya mêjûyê, beriya tarîxê (serdemên beriya îcada nivîse) 2. prehîstorya (zanista ku li ser perehisîna civatên beriya dîrokê radiweste) m
1. beriya dîrokê, beriya mêjûyê, beriya tarîxê (serdemên beriya îcada nivîsê) 2. prehîstorya (zanista ku li ser perehisîna civatên beriya dîrokê radiweste) m
tarih yazarı dîroknivîs, mêjûnivîs nd
dîroknivîs, mêjûnivîs nd
tarih yazarlığı dîroknivîsî, mêjûnivîsî
dîroknivîsî, mêjûnivîsî
tarihçe dîrokçe m
dîrokçe m
tarihçi 1. dîrokzan, dîroknas, mêjûnas, mêjûzan 2. mamosteyê dîrokê nd/nt
1. dîrokzan, dîroknas, mêjûnas, mêjûzan 2. mamosteyê dîrokê nd/nt
tarihçi yazar dîroknivîs, mêjûnivîs
dîroknivîs, mêjûnivîs
tarihçilik dîrokzanîtî, dîroknasîtî, mêjûnasî, mêjûzanî m
dîrokzanîtî, dîroknasîtî, mêjûnasî, mêjûzanî m
tarihe geçmek derbasî dîrokê bûn, ketin dîrokê
derbasî dîrokê bûn, ketin dîrokê
tarihe karışmak tevî dîrokê bûn, ketin dîrokê (ew bi xwe tê jibîrkirin lê tenê navê wî dimîne)
tevî dîrokê bûn, ketin dîrokê (ew bi xwe tê jibîrkirin lê tenê navê wî dimîne)
tarihî 1. dîrokî, mêjûyî, tarixî 2. dîrokî, mêjûyî (tiştê ku derbasî dîrokê bûye) 3. dîrokî, mêjûyî (tiştê ji bîr nabe, tiştê ku hêjahî bi bîranînê ye) (mec) rd
1. dîrokî, mêjûyî, tarîxî 2. dîrokî, mêjûyî (tiştê ku derbasî dîrokê bûye) 3. dîrokî, mêjûyî (tiştê ji bîr nabe, tiştê ku hêjahî bi bîranînê ye) (mec)rd
tarihî eser bermahiyên dîrokî, eserên tarîxî
bermahiyên dîrokî, eserên tarîxî
tarihî roman romana dîrokî, romana mêjûyî
romana dîrokî, romana mêjûyî
tarihî yer şûnwar
şûnwar
tarihlendirmek dîroka (tiştekî) xuya kirin, mêjûya (tiştekî) diyar kirin l/bw
dîroka (tiştekî) xuya kirin, mêjûya (tiştekî) diyar kirin l/bw
tarihli 1. bidîrok, bimêjû, bitarîx 2. bi nav û nîşan rd
1. bidîrok, bimêjû, bitarîx 2. bi nav û nîşan rd
tarihsel dîrokî, mêjûyî, tarixî rd
dîrokî, mêjûyî, tarîxî rd
meteryalizm meteryalîzma dîrokî, meteryalîzma tarîxî nd
tarihsel meteryalizm meteryalîzma dîrokî, meteryalîzma tarixî nd
tarihsiz 1. bêdîrok, bêmêjû, bêtarîx, bênavûnîşan 2. bênavûnîşan (tişt an jî kesê ku ne xwediyê raboriyeke dûvdirêj e) rd
1. bêdîrok, bêmêjû, bêtarîx, bênavûnîşan 2. bênavûnîşan (tişt an jî kesê ku ne xwediyê raboriyeke dûvdirêj e) rd
tarik rê, rêk m
rê, rêk m
tarikat terîqet, terîq, holdarî ol/m
terîqet, terîq, holdarî ol/m
tarikatçı 1. tarîqetparêz (ew kesê ku ji bo jiyandina terîqetan dixebite) 2. tarîqetvanî (ew kesê ku pêgirê terîqetekê ye) nd/rd
1. tarîqetparêz (ew kesê ku ji bo jiyandina terîqetan dixebite) 2. tarîqetvanî (ew kesê ku pêgirê terîqetekê ye) nd/rd
tarikatçılık 1. tarîqetparêzî 2. tarîqetvanîtî m
1. tarîqetparêzî 2. tarîqetvanîtî m
tarım çandinî, kiştûkal, vverzerî, cotemenî, ziraet m
çandinî, kiştûkal, werzêrî, cotemenî, ziraet m
tarımcı 1. çandiyar, werzkar, çandmend, werzevan 2. endezyarê çandiniyê nd/nt
1. çandiyar, werzkar, çandmend, werzevan 2. endezyarê çandiniyê nd/nt
tarımcılık çandinîtî, çandiyarî, çandmendî, werzkar, werzevanî m
çandinîtî, çandiyarî, çandmendî, werzkar, werzevanî m
tarımsal candinî, ziraî rd
candinî, ziraî rd
tariz qelîne, gotina bi qelîne m
qelîne, gotina bi qelînem
tariz etmek bâlâ xwe tê dan, dev avêtin (kesekî), gotin di ber re avêtin, bi qelîneyan çûn (kesekî)
bêla xwe tê dan, dev avêtin (kesekî), gotin di ber re avêtin, bi qelîneyan çûn (kesekî)
tarizde bulunmak bela xwe tê dan, dev avêtin (kesekî)
bela xwe tê dan, dev avêtin (kesekî)
tarla zevî, bêwan, kêlg m
at kuyruğu gangilok bot/m
faresi mişkê kor, mişkê cirboq, cird, mişkê kêlge (Microtus arvalis) zo/nd
kuşu kakol, torxe (Alauda arvenis) zo/m
zevî, bêwan, kêlgm
tarla açmak zêvî çêkirin, (cihek) kirin zevî
zêvî çêkirin, (cihek) kirin zevî
tarla at kuyruğu gangilok bot/m
tarla faresi mişkê kor, mişkê cirboq, cird, mişkê kêlge (Microtus arvalis) zo/nd
tarla kuşu kakol, torxe (Alauda arvenis) zo/m
tarla sürmek zevî cot kirin, zevî rakirin
zevî cot kirin, zevî rakirin
tarla vergisi zeviyane m
zeviyane m
tarlasiz bêzevî, bêbêwan rd
tarlasız bêzevî, bêbêwan rd
tarlatan tarlatan (cure qumaşekî req e) m
tarlatan (cure qumaşekî req e) m
tarpan hespê kûvî (Equus gmelini) zo/nd
hespê kûvî (Equus gmelini) zo/nd
tart (I) qewirandin, derkirin m (II) tart (cure pasteyeke mêwedar) m
tart (i) qewirandin, derkirinm
tart (i) suçu cezayê dûrxistina ji dibistanê
tart (ii) tart (cure pasteyeke mêwedar) m
tart etmek (veya tart eylemek) qewirandin, der kirin, bi dûr xistin
tart etmek (veya eylemek) qewirandin, der kirin, bi dûr xistin
tart suçu cezayê dûrxistina ji dibistanê
tartak martak 1. tarûmar, belawela (gava ku yek hêrs bibe tiştan belawela bike) 2. çelomirto (ji bo kolandinê)
1. tarûmar, belawela (gava ku yek hêrs bibe tiştan belawela bike) 2. çelomirto (ji bo kolandinê) h
tartak martak etmek çelomirto kirin
çelomirto kirin
tartaklama pincirandin, hicinandin m
pincirandin, hicinandin m
tartaklamak pincirandin, hicinandin (bi kaş û berkaşê, bi gijgijandinê yek hicinandin, hincirandin) l/gh
pincirandin, hicinandin (bi kaş û berkaşê, bi gijgijandinê yek hicinandin, hincirandin) l/gh
tartaklanmak hatin hicinandin, hatin pincirandin l/tb
hatin hicinandin, hatin pincirandin l/tb
tartaklayış pincirandin m
pincirandin m
tartar camax, kepîr (di diranan de) m
camax, kepîr (di diranan de)m
tartar kaplamak camax girtin, kepîr girtin
tartarat tartarat kîm/m
tartarat kîm/m
tartarik tartarik kîm/m
tartarîk kîm/m
tartarik asit asîda tartarîk kîm
asîda tartarîk kîm
tartı 1. kêşan, kîlo (karê kişandinê, weznandinê) *kömür tartı ile satılır komir bi kêşanê (kîloyan) tê firotan 2. kêş, wezn (giranî) 3. şehîn, terazi, qapan 4. pîvan, kêş, rêje (mec) m
1. kêşan, kîlo (karê kişandinê, weznandinê) * kömür tartı ile satılır komir bi kêşanê (kîloyan) tê firotan 2. kêş, wezn (giranî) 3. şehîn, terazî, qapan 4. pîvan, kêş, rêje (mec)m
tartı birimi yekeya kêşanê
yekeya kêşanê
tartıcı kêşvan, qapanvan (erkedarê li ser teraziyê, qapanê) nd
kêşvan, qapanvan (erkedarê li ser teraziyê, qapanê) nd
tartıl kêşayî rd
kêşayî rd
tartılı 1. kişandî, kêşandî, weznandî 2. biendaze, bipîvan (mec) *tartılı bir söz gotineke biendaze rd
1. kişandî, kêşandî, weznandî 2. biendaze, bipîvan (mec) * tartılı bir söz gotineke biendaze rd
tartılma 1. xwekişandin, xwekêşandin, xwewezinandin 2. terazîbûn m
1. xwekişandin, xwekêşandin, xwewezinandin 2. terazîbûn m
tartılmak 1. hatin kişandin, hatin kêşandin, hatin wezinandin l/tb 2. xwe kişandin, xwe kêşandin, xwe wezinandin l/ngh 3. terazî bûn l/ngh
1. hatin kişandin, hatin kêşandin, hatin wezinandin l/tb 2. xwe kişandin, xwe kêşandin, xwe wezinandin l/ngh 3. terazî bûn l/ngh
tartım pêlawaz, rîtm (di muzîk û wêjeyê de) m
pêlawaz, rîtm (di muzîk û wêjeyê de) m
tartımlı pêyawazî, birîtm rd
pêyawazî, birîtm rd
tartınmak xwe kêşandin, xwe wezinandin l/gh
xwe kêşandin, xwe wezinandin l/gh
tartış 1. kişandin, kêşandin, wezinandin m
1. kişandin, kêşandin, wezinandin m
tartışılmak hatin gengeşîkirin, hatin nîqaşkirin, hatin miqeresîkirin, hatin munaqeşekirin l/tb
hatin gengeşîkirin, hatin nîqaşkirin, hatin miqeresîkirin, hatin munaqeşekirin l/tb
tartısız 1. nekişandî, nekêşandî, newezinandî 2. nepîvayî, neendaze (mec) rd
1. nekişandî, nekêşandî, newezinandî 2. nepîvayî, neendaze (mec) rd
tartışma 1. gengeşî, nîqaş, miqeresî, muneqeşe 2. gengeşîkirin, nîqaşkirin, miqeresîkirin, muneqeşekirin (karê gengeşîkirinê) 3. devjenîkirin, leckirin, xirecirkirin 4. sihêtîkirin (di gulaşê de) m
1. gengeşî, nîqaş, miqeresî, muneqeşe 2. gengeşîkirin, nîqaşkirin, miqeresîkirin, muneqeşekirin (karê gengeşîkirinê) 3. devjenîkirin, leckirin, xirecirkirin 4. sihêtîkirin (di gulaşê de)m
tartışmacı gengeşîker, nîqaşker nd/nt
gengeşîker, nîqaşker nd/nt
tartışmak 1. gengeşî kirin, nîqaş kirin, muneqeşe kirin, miqeresî kirin 2. devjenî kirin, lec kirin, xirecir kirin 3. sihêtî kirin (di gulaşê de) l/ngh
1. gengeşî kirin, nîqaş kirin, muneqeşe kirin, miqeresî kirin 2. devjenî kirin, lec kirin, xirecir kirin 3. sihêtî kirin (di gulaşê de) l/ngh
tartışmalı 1. gengeşeyî, nîqaşî *tartışmalı oturum danişîna gengeşeyî 2. gelemşe, bigengeşe, binîqaş *tartışmalı bir sorun gelşeke bigengeşe rd
1. gengeşeyî, nîqaşî * tartışmalı oturum danişîna gengeşeyî 2. gelemşe, bigengeşe, binîqaş * tartışmalı bir sorun gelşeke bigengeşe rd
tartışmasız bêgengeşî, bênhiqaş, bêcirûcedêl rd
bêgengeşî, bênhiqaş, bêcirûcedêl rd
tartışmaya girişmek ketin gengeşiyê, ketin nîqaşê, ketin qirika hev
ketin gengeşiyê, ketin nîqaşê, ketin qirika hev
tartma 1, kişandin, kêşandin, wezinandin 2. teqilandin, tuqilandin, hiltoqilandin 3. hildan, rakirin (di werzîşa gulaşê de, ji erdê bilindkirina hemberê xwe) m
1. kişandin, kêşandin, wezinandin 2. teqilandin, tuqilandin, hiltoqilandin 3. hildan, rakirin (di werzîşa gulaşê de, ji erdê bilindkirina hemberê xwe) m
tartmak 1. kişandin, kêşandin, wezinandin, terazî kirin 2. teqilandin, tuqilandin, hiltoqilandin *eline alıp tarttı hilda destê xwe û teqiland 3. nirx dayîn, qîmet dayîn 4. kişandin û berdana dezgîna hesp 5. rokirin û pîvan, hesabê paşî kirin (hesabê encamê tiştekî kirin) (mec) l/gh
1. kişandin, kêşandin, wezinandin, terazî kirin 2. teqilandin, tuqilandin, hiltoqilandin * eline alıp tarttı hilda destê xwe û teqiland 3. nirx dayîn, qîmet dayîn 4. kişandin û berdana dezgîna hesp 5. rokirin û pîvan, hesabê paşî kirin (hesabê encamê tiştekî kirin) (mec) l/gh
tarttırmak 1. dan kişandin, dan kêşandin, dan wezinandin 2. dan teqilandin, dan tuqilandin l/lb
1. dan kişandin, dan kêşandin, dan wezinandin 2. dan teqilandin, dan tuqilandin l/lb
tarumar tarûmar, tertûbela, belawela, şeqepeqe, tevlihev, perişan rd
tarûmar, tertûbela, belawela, şeqepeqe, tevlihev, perîşanrd
tarumar etmek tarûmar kirin, felişandin, teriqandin, tar kirin, tertûbela kirin, belawela kirin, tev li hev kirin, perişan kirin, ji hev de xistin
tarûmar kirin, felişandin, teriqandin, tar kirin, tertûbela kirin, belawela kirin, tev li hev kirin, perîşan kirin, ji hev de xistin
tarumar olmak tarûmar bûn, tar bûn, teriqîn, tertûbela bûn, belawela bûn, felişîn, tev li hev bûn, perişan bûn, ji hev ketin
tarûmar bûn, tar bûn, teriqîn, tertûbela bûn, belawela bûn, felişîn, tev li hev bûn, perîşan bûn, ji hev ketin
tarz 1. awa n, şêwe m, terh n, tewr n, teher n, lewn n, newa n, terz n 2. şêwaz, uslûp, fesal m 3. teşe, şêwe, stîl (di hunerên ciwan de) m
1. awa n, şêwe m, terh n, tewr n, teher n, lewn n, newa n, terz n 2. şêwaz, uslûp, fesal m 3. teşe, şêwe, stîl (di hunerên ciwan de) m
tarziye libergerin, lêborîn (ji ber kirina tiştekî ne baş li ber dilê kesekî gerin) m
libergerîn, lêborîn (ji ber kirina tiştekî ne baş li ber dilê kesekî gerîn)m
tarziye vermek lêborîna xwe xwestin
lêborîna xwe xwestin
tar m mahalle
m 1. salgın (para veya mal olarak toplanan geçici vergi) 2. salma (köyde halktan toplanacak para tutarını sağlamak için herkese biçilen pay) 3. iane, yardım toplama
tar (i) bot/m 1. şalgam (Brassica rapa) 2. şalgam (bu bitkinin besin olarak kullanılan etli ve tatlı kökü)
tar (ii) m 1. kasnak 2. kasnak, çember (kalbur ve tef gibi şeylerin tahta çemberi) * tara bêjingê kambur çemberi 3. kasnak (nakış işlemek için) 4. kasnak (makinelerde) 5. beşiğin kavisli tahtası 6. tahtadan “s” biçiminde olup, orakla biçimde sol ele geçirilerek kullanılan biçme yardımcı aleti 7. halka
tar (iv) m tünek
tar (ix) m kardaki yol
tar (v) m sarık
tar (vii) mzk/m tar (müzik aleti)
tar (viii) m ense çukuru (m)
tar (x) n 1. dağ 2. yokuş
tar (xi) m keyif * tar tara wê ye keyif onun keyfi
tar (xii) nd meğer
tar (xiii) rd taze
tar (xiv) m tuzak
tar bûn l/ngh darmadağın olmak, tarumar olmak
tar girtin l/gh tüneklemek, tünemek
tar kirin salma toplamak
tar kirin (i) l/gh 1. darmadağın etmek, dağıtmak 2. dağıtmak (bir yerin veya şeyin düzenini bozmak)
tar kirin (ii) l/gh kasnaklamak
tar kirin (iii) l/gh 1. yardım toplamak 2. paylaşmak
tar û mar tarumar.
tar û mar bûn l/bw alan talan olmak
tar û mar kirin l/bw alan talan etmek
tar û tarîşk ant/nd 1. damar 2. damar (mermerde, bazı taşlarda ve tahta kesitlerinde renk ayrılığını gösteren dalgalı çizgi)
tar û tûr nd sebze ve meyve
tara guhê bajêr varoş
tarac m talan, çapul, yağma
tarac bûn l/ngh talan olmak, yağmalanmak
tarac kirin l/gh talan etmek, talanlamak, çapullamak, yağmalamak
taracbûn m talan olma, yağmalanma
taracbûyî rd talan olunmuş olan
taracbûyîn m talan oluş, yağmalanış
taraçe m taraça
taracker nd/nt talancı, çapulcu
tarackerî m talancılık, çapulculuk
tarackirin m talan etme, talanlama, çapullama, yağmalama
taraş bnr terş û taraş
tarasî m artık, kalıntı (artıp kalan şey)
taraştin m yarma
l/gh yarmak
taraw m sürgün
tarawgeh m sürgün, sürgün yeri (bir kimsenin sürüldüğü yer)
taraz bnr teraz
tarbûn m darmadağın olma, tarumar olma
tarbûyîn m darmadağın oluş
tare (i) m dara (kabıyla tartılan bir nesnenin kabıyla ağırlığı)
tare (ii) m öğlen sıcağı
tare kirin l/gh öğlen sıcağı esnasında mola vermek
tarek bot/m çoban çantası (Capsella bursa pastoris)
tareqkew m toplu keklik avı
taret bnr teharet
tarew bnr taraw
targan bot/m kalitesiz bir tür buğday
targe m 1. iskele *ji vapûrê peya bû derkete ser targeyê vapurdan indi iskeleye çıktı 2. iskele (kıyıya yanaşan deniz aracına doğru uzatılan eğreti küçük köprü)
targirtî rd tünemiş olan
targirtin m tünekleme, tüneme
targon bot/m yabanî buğday
tarî rd karanlık (ışığı olmayan, bütünü veya bir kısmı ışıktan yoksun olan) * odeya tarî karanlık oda 2.m karanlık (ışık olmama durumu) * di tariyê de xebat nayê kirin karanlıkta çalışılmaz 3.rd/nd karanlık (gereğince anlaşılıp belirlenemeyen, ne olacağı, sonu belli olmayan) 4.rd koyu (acı, karaya kaçan renk) * sorê tarî koyu kırmızı * keskê tarî koyu yeşil * keskê tarî acı yeşil 5. sis perdesi (herhangi bir olayın gizli ve karanlık olduğunu belirtmek için kullanılır) 6. gölge (resimde bir şekli cisimlendirmek için, onun ışık almaması gereken yerlere vurulan az çok koyu renk) 7. mec gölgeli
tarî (di) tarîyê de îşaret dan karanlıkta göz kırpmak
tarî (i) m tazelik
tarî (ii) rd mahalleli
tarî bi ser de girtin karanlığa kalmak
tarî bûn kararmak.
l/ngh 1. kararmak * dinya êdî baş tarî bûbû hava iyice kararmıştı 2. koyulaşmak (renkler için)
tarî ketin karanlık basmak (veya çökmek)
tarî ketin erdê karanlık basmak (veya çökmek), ortalık kararmak, tünmek, hava kararmak, sular kararmak
tarî kirin l/gh 1. karartmak, karanlık etmek * perdeyan ode tarî kirin perdeler odayı kararttı 2. koyulaştırmak (renkler için) 3. gölgelemek (resim sanatında)
karanlık etmek
tarî kumişîn ser (cihekî) karanlık basmak (veya çökmek)
tarî lê ketin erdê üstüne karanlık çökmek
tarî li hev ketin ortalık karışmak
tarî pilolo zifiri karanlık
tarî qelaştin karanlığı deşmek (veya yırtmak)
tarîban m alaca karanlık
tarîbar m karanlık
tarîbara sibehê tan vakti
tarîbûn m 1. kararma 2. sn kararma (görüntü için) 3. koyulaşma
tarîbûyîn m 1. kararış 2. koyulaşış (renkler için)
tarîf m tarif, tanım
tarîfe m 1. tarife (fiyat gösteren çizelge) 2. tarife (taşıtların gidiş geliş zamanlarını gösteren çizelge) 3. tarife (ilâç, alet vb. nasıl kullanılacağını açıklayan kâğıt, tanıtmalık)
tarîgan çavdar.
bot/m çavdar (Secale cereale)
tarîgewrik m alaca karanlık (sabahınki için)
tarîgewrikî rd karaca (esmerce)
tarik m 1. tas 2. rd tas (bir tasın alacağı miktarda olan)
tarîk m karanlık
tarik (i) bot/m kömeç
tarik (ii) m 1. kasnak 2. gergef
tarik (iii) m ibik, kepez (horoz, hindi vb. nin tepesinde bulunan kırmızı deri uzantısı)
tarikan bot/m çavdar
tarîker rd karartıcı
tarikî h yanlamasına
tarîkirî rd 1. karartılmış 2. koyulaştırılmış
tarîkirin m 1. karartma, karanlık etme 2. koyulaştırma (renkler için) 3. gölgeleme (resim sanatında)
tarînî m karanlık
tarîqelêş rd karanlık yırtma özeliği olan şey
tarîqet m tarikat
tarîqet dan destê (yekî) el vermek
tarîqetparêz nd/rd tarikatçı (tarikatları savunan kimse)
tarîqetparêzî m tarikatçılık
tarîqetvan nd/rd tarikatçı (bir tarikata bağlı kimse)
tarîqetvanî m tarikatçılık
tariş nd mal davar
tarîş bnr tariş
tarişandî rd yarık
tarişandin m yarma
l/gh yarmak
tarişîn m yarılma
l/ngh yarılmak
tarîşk ant/m 1. kas, adale 2. damarcık, kılcar damar
taristan m 1. karanlık yer 2. zulmet, zifirî karanlık 3. mec zindan (çok karanlık ve sıkıntılı yer)
tarîstan bnr taristan
taristanî rd zifiri karanlık durumu
taristin m iplik çekme, iplik eğirme
tarîtî m 1. karanlık (ışık olmama durumu) 2. koyuluk, siyahlık
tarîx m 1. tarih (bir olayın gününü, ayını veya yılını bildiren söz veya gün) 2. tarih (bilim dalı olarak) * tarîxa Kurdan Kürt tarihi 3. tarih (evrensel tarihin herhangi bir bölümünü ele alan anlatı) * tarîxa serdema nêzîk yakın çağ tarihi 4. tarih (kitabı) 5. tarih (dersi)
tarîx avêtin (cihekî) tarih atmak (veya koymak)
tarîxa (tiştekî) xuya (an jî diyar) kirin tarihlendirmek
tarîxa mucewher mücevher tarih (divan edebiyatında, ebcet hesabına göre yalnız noktalı harfleri sayıldığında söz konusu olayın tarihini gösteren söz veya dize)
tarîxî rd 1. tarihî, tarihsel (tarihle ilgili, tarihe dair) 2. tarihî (tarihe geçmiş) 3. mec tarihî (unutulmayan, anılma değeri olan)
tarîxnivîs nd/nt tarihçi yazar
tarîxnivîsî m tarih yazarlığı
tarîxzan nd/nt 1. tarih bilimci 2. tarihçi
tarîxzanî m 1. tarih bilimi 2. tarihçilik
tarîya sibehê tan vakti
tariyan karanlık * tariyana sibehê sabah karanlığı
tarjen nd/nt tar aletini çalan kimse
tarjenî m tar aletini çalma durumu
tarkîbax m atın boynuna takılan süs
tarkirin (i) m 1. darmadağın etme, dağıtma 2. dağıtma (bir yerin veya şeyin düzenini bozma)
tarkirin (ii) m kasnaklama
tarkirin (iii) m 1. yardım toplama 2. paylaşma
tarlatan m tarlatan (bir tür kumaş)
tarmilandî rd büzük, porsuk
tarmilandin pörsütmek.
m büzdürme, porsutma
l/gh büzdürmek, porsutmak
tarmilî rd porsuk, pörsük (pörsümüş olan)
tarmilîn pörsümek.
m porsuma, sölpüme, büzülme, salkıma
l/ngh porsumak, sölpümek, büzülmek, salkımak
tarmilîtî m porsukluk, pörsüklük
tarmisandî rd büyülenmi olan
tarmisandin m büyüleme
l/gh büyülemek
tarmisîn m büyülenme
l/ngh büyülenmek
tarpêl m siperlik, siper, güneşlik (kapı, pencere, lâmba gibi şeylere yapılan koruyucu engel)
tarpilandin m tökezletme
l/gh tökezletmek
tarpilîn m tökezleme
l/ngh tökezlemek
tarş m yarıntı (selin açtığı çukur)
tart m tart (meyveli bir pasta türü)
tartak rd viran
tartale m talan, çapul
tartale kirin yağmalamak.
l/gh yağmalamak
tartalekirin m yağmalama
tartarat kîm/m tartarat
tartarî kirin l/gh paylaşmak, bölüşmek
tartarîk kîm/m tartarik
tartarîkirin m paylaşma, bölüşme
tarûmar rd 1. tarumar, darmadağın, darmadağınık 2. h alan talan, tartak martak
tarûmar bûn l/ngh 1. tarumar olmak, darmadağın olmak 2. darmadağın olmak, dağılmak (karışık duruma gelmek, düzeni bozulmak) 3. bozguna uğramak (veya vermek) 4. çökmek (son bulmak) * İmperatoriya Bîzans di 1453’yan de tarumar bû Bizans İmparatorluğu 1453’te çöktü
tarumar olmak, darmadağın olmak
tarûmar kirin l/gh 1. tarumar etmek, darmadağın etmek, hercümerç etmek 2. dağıtmak (bir yerin veya şeyin düzenini bozmak)
tarumar etmek, darmadağın etmek
tarûmarbûn m 1. tarumar olma, darmadağın olma 2. darmadağın olma, dağılma (karışık duruma gelme, düzeni bozulma) 3. bozguna uğrama (veya verme) 4. çökme (son bulma)
tarûmarkirî rd tarumar edilmiş, darmadağın olmuş olan
tarûmarkirin m 1. tarumar etme, darmadağın etme, hercümerç etme 2. dağıtma (bir yerin veya şeyin düzenini bozma)
tarûpo m dokuma tezgahın dikine ve yanlamasına ipleri
tarvan nd/nt kasnakçı
tarvanî m kasnakçılık
tarxûn bot/m tarhun (Artemisia dracunculus)
tar [I] xîm, hîm, bingeh [II] 1. xeleq, xeleqa dorê 2. qawêr, gergere 3. amûreke çinînê ye *“palê xerab, das û tarê diguhêre” [III] tax [IV] lîs [V] şaşik [VI] katara stûyî [VII] kit [VIII] kêf
1. milbenda bêjingê (navdêr, mê) milbenda darîn ya li dor bêjingê yan moxelê.
Bikaranîn: Lêker: tar bûn, tar kirin. Navdêr: tarbûn, tarkirin Rengdêr: tarbûyî, tarkirî 2. pûnika mirîşkan (navdêr, mê) dar an jî cihên ku mirîşk li ser dihêwirin , darê li fêza pûnika mirîşkan, lûs
tar bûn (lêker)(Binihêre:) tar
tar girtin (lêker)(Binihêre:) tar
tar kirin (lêker)(Binihêre:) tar
tar û mar belawela
tar û mar kirin (biwêj) belewela kirin, têkbirin, xisar daym. êdî biparvekirina welatê wî re çand û hunera wî jî ji aliyê dagirkeran ve hatiye lewitandin an jî tar û mar kirin. adar jiyan
tara bêjingê gergereya seradê
tara guhê bajêr taxa ku ji navenda bajêr dûr e
taran (Soranî) Serenav,mê, serbajarrê Îranê.
: taranî. Bi kurmancî: Tehran
tarasî (navdêr, mê) bermayî, jêmayî, bermawe.
ji: tar +-asî
taraw 1. nefy, tehcîr 2. penaberiya mecbûrî
tarawge (soranî) (navdêr) biyanistan, xerîbî, xurbet, henderan, diyaspora
tarawgeh 1. cihe sirgûnê; menfa 2. penageha bêgaviyê
tarayî (navdêr, mê) rewşa tarabûnê.
ji: tara + -yî
tarbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) tar
tarbûyî (rengdêr) (Binihêre:) tar
tardanîn (navdêr, mê) (Binihêre:) tar
tarêfane (rengdêr) bi awayekî terêf.
ji: terêf + -ane
tarek (navdêr, mê) nivîştîlok, harik.
ji: tar +-ek
taret (navdêr, mê) destnivêj, xweşûştina bo nivêjê.
Bikaranîn: Lêker: taret girtin taret şûştin Navdêr: taretgirtin taretşûştin Rengdêr: taretgirtî taretşûştî.
ji: Ji erebî.
: bêtaret bêtaretî bitaret bitaretî taretgir taretgirî taretî
taretgir (navdêr, mê) kesê/a taretan digire.
ji: taret + -gir
taretgirî (navdêr, mê) karê taretgiriyê.
ji: taretgir + -î
taretî (navdêr, mê) rewşa taretbûnê.
ji: taret + -î
targirtin (navdêr, mê) (Binihêre:) tar
tarî 1. tîr û girtî, nezelal 2. tarîban û neronak *“di tariyê de, çira ro ye”
(rengdêr) cihê ronahî nîne/tine ye yan pirr kêm e: Bû şev û dinya tarî bû. guhartoyên anku varyantên rengan yên ber bi reşî ve: şînî tarî, sorî tarî, keskî tarî, (mecazî) tawankar, gumanbar.
Hevwate: zilmat.
Herwiha: tarîk tîrîc.
Dijwate: li gel wate 1: ron geş li gel wate 2: vebûyî.
Bikaranîn: Lêker: tarî bûn, tarî kirin. Navdêr: tarîbûn, tarîkirin Rengdêr: tarîbûyî.
: tarîbûyî tarîker tarîkerî tarîkirî tarîtî tikîtarî.
ji: Proto-hindûewropî teme- (reş) > teme-s-rā- (tarî) Proto-aryayî: avestayî: teθre- (tarî) Pehlewî: tar (tarî) Farisî: tarîk (tarî) Belûçî: tar, tehar (tarî) Osetî: tar (tarî) Kurmancî: tarî (tarî) Kurdî (Soranî): tarîk (tarî) Hewramî: tarîk (tarî) Zazakî: tarî (tarî) Sanskrîtî: tamisrā (tarî) Latînî: tenebrae (tarî) ... Çavkanî: Horn p.82, Watkins p.90, MacKenzie P.121.
ji wêjeyê: •Şeva tarî li min xweş kir , •Dilê xem dîde pir geş kir , •Li xanî xanimê meş kir , •Û daye dergevanê min .(Cegerxwîn:Helbest HAT CIVANÊ MIN BI ŞEV)
tarî bûn 1. êvar bûn 2. reng girtîtir û tîrtir bûn 3. rewşa bînahiya çavan xera bûn
(lêker)(Binihêre:) tarî
tarî ketin (lêker)(Binihêre:) tarî
tarî kirin 1. êvar bi ser de anîn 2. reng girtîtir û tîrtir kirin 3. rewşa bînahiya çavan xera kirin
(lêker)(Binihêre:) tarî
tarîban rewşa bêronahiyê
tarîbar (rengdêr) telxbar.
ji: tarî +-bar
tarîbûn (navdêr, mê) bûne tarî, nemana ronahîyê êlîbûn, çavên wî yên tarîbûyn , :ang dinyayê ba nabînit
tarîf (navdêr, mê) pênase, wate, mane, çend gotinên ku maneya peyvekê şirove dikin. Bi gotineke din bi temamî daxuyakirin û ravekirina wesfên têgînekê(mefhûmekê): Tarîfa avê vexurka zelal ya bêtam e.2. Daxuyandin û ravekirina azîna(metoda) kirina karekî.Nimûne 1: Wê, çêkirina xwarinê bi kitekit ji min re tarîf kir .Nimûne 2: Min jê re tarîf kir ku divê çawa makîneyê bixebitîne.
Herwiha: tahrîf, tehrîf, terîf.
ji: Ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: tarîf kirin. Navdêr: tarîfkirin Rengdêr: tarîfkirî.
ji wêjeyê: Mixabin heta sala 1925an jî tarîfek Ataturk a li ser tirkbûnê tune bû. Di qanûnan de jî tarîfa tirkbûnê tune bû.(Cemil Koçak li gor Netkurd.com, 11/2006).
: tarîfî
Tarîf(an jî terîf): Bi temamî daxuyakirin an jî ravekirina wesfên têgînekê(mefhûmekê).Metoda ku çêkirina tiştekî rave dike.Nimûne:Gramerzanan, gramer bi awayên têvel tarîf kirine (Celadet Bedirxan)
tarîf kirin (lêker)(Binihêre:) tarîf
tarîfî (navdêr, mê) rewşa tarîfbûnê.
ji: tarîf + -î
tarîfkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye tarîf kirin
tarîfkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) tarîf
tarîgan cureyekî zêd e û dişibihe gênim
(navdêr, nêr) şilêl, açar, çewder, baçîk, çexdar, riwekek wek cehî û genimî ye û nan dikare ji arê wî bêt çêkirin: nanê çewderî.
: tarîganî. Navê zanistî: Secale cereale
tarîganî (navdêr, mê) rewşa tarîganbûnê.
ji: tarîgan + -î
tarîgewrik (rengdêr) (navdêr, mê) dema ku dinya ne zêde tarî û ne jî zêde ron e (bi taybetî berêvaran).
ji: tarî + gewr + -ik.
: tarîgewrikî
tarîgewrikî (navdêr, mê) rewşa tarîgewrikbûnê.
ji: tarîgewrik + -î
tarîgewrk şevereşa pêşîn û paşîn a şevê
tarîk (Soranî) . Bi kurmancî: tarî.
ji: Bi pehlewî tarîk, bi inglîzî dark.
tarîker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê tarî dike.
ji: tarî + -ker
tarîker danan (lêker) çavgirtînik, ronahiya çirîskdar.
ji: tarîker + danan
tarîkerî (navdêr, mê) rewşa tarîkerbûnê.
ji: tarîker + -î
tarîkî (Soranî) . Bi kurmancî: tarîtî
tarîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye tarî kirin
tarîkirin (navdêr) bi nehêlana ronahîyê biyav tarî dibe, vemirandina ronahîyan,
tarîparêz dijberê pêşketinê; tedhîşkar
tarîparêzî dijberiya pêşketinê; tedhîşkarî
tarîperest (rengdêr) kesê kotekîyê li mirov û jîngehê dike û jibo tarî û pa damanê herdem di xebite, :tîrorist tarîperestin , :dijminê tarîperest ang; dijminê dijî pêşveçûnê
tariq serenav, nêr, navek zelaman e.
ji: Ji erebî
tarîşk (navdêr, mê) bazû, masûlke, lemlate, zevlek, ezalet, hencav
tarîstan şevereşa ku hemû deverê radipêçe
(navdêr, mê) tarîbûneka berfireh a deverekê hemûyê digire, evên pir tarî
tarîtî rewşa bêronahiyê û nezelaliyê tar kirin par ve kirin
(navdêr, mê) rewşa tarî.
Herwiha: tarî (navdêr).
Dijwate: ronahî.
ji: tarî + -tî
tarîvan (rengdêr) tarîperest
tarîx (navdêr, mê) dîrok, mêjû, bûyerên demên berê: Tarîx xwe dubare dike. (Tiştên ku berê qewimîne dîsan diqewimin.), zanista li ser demên berê: Şerefxanê Bedlîsî wek bavê tarîxa kurdan tê nasîn. dem, çax, wext, zeman, dema ku tiştek qewimiye yan hatiye kirin: Ev name di tarîxa 1.8.2006 de hatiye nivîsîn. Tarîxa derketina vê pirtûkê ne diyar e. (Li ser vê pirtûkê nehatiye nivîsîn ka kengî hatiye çapkirin.).
Herwiha: terîx, teirîx.
ji: ji erebî تأريخ (teirîx).
Bide ber: wext, dem, kêlîk.
: tarîxî, tarîxnas, tarîxnasî, tarîxnivîs, tarîxnivîsî, tarîxvan, tarîxvanî, tarîxzan, tarîxzanî
tarîxandin (lêker)dem danîn, kat danîn, berwarnûsîn, demnûsîn, dîrokandin.
ji: tarîx +-andin
tarîxçe (navdêr, mê) dîrokçe, kurtedîrok, mêjûçe, kurtetarîx
tarîxî (rengdêr) dîrokî, mêjûyî: kevnar, qedîm, tişta/ê demên berê: bajarrek tarîxî (bajarrê ku kelhe û tiştên din yên ji serdemên berê lê berçav in), giring, muhim, tişta/ê ku ihtimal e dê paşî di dîrokê de basa wê bêt kirin: peymanek tarîxî, biserkeftinek tarîxî.
Herwiha: terîxî, teirîxî.
ji: tarîx + -î.
: tarîxîtî
tarîxîtî (navdêr, mê) rewşa tarîxîbûnê.
ji: tarîxî + -î
tarîxvanî (navdêr, mê) karê tarîxvanan.
ji: tarîxvan + -î
tarîxzan (navdêr, mê) dîrokzan.
ji: tarîx +-zan
tarkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye tar kirin
tarkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) tar
tarmayî (rengdêr) xapînîtî, sawîrîtî, xapokî.
ji: tar +mayî
tarmilandin/ditarmilîne/bitarmilîne qemîçokî/qerçûmekî kirin
tarmilîn pixudîn, nermixîn, daşindilîn, sistopisto bûn
tarmilîn/ditarmile/bitarmile qermîçokî/qerçûmekî bûn
tarokoyî (navdêr, mê) zimanek e li Taywanê tê peyivîn.
ji: taroko + -yî
tarovaro belawela
tarovaro bûn ji hev belav bûn
tarovaro kirin belawela kirin
tart parçeyê ku bi dirêjahî hatiye qutkirin
tartale pirtevekirin û standina malê xelqê; oxilme
talan, qelaş, tarac, şêlandin, dizî, çûr, yaxme
tartale kirin (lêker) talan kirin, yaxme kirin, tarac kirin, paymal kirin.
ji: tartale + kirin
tartalekirin (navdêr, mê) talankirin, tarackirin, yaxmekirin, paymalkirin.
ji: tartale +kirin
tartarî kitkitî, belawela
tarûmar (rengdêr) xirabe, xopan, wêran, xirabkirî, xirabbûyî, kavil, herrifî, hilweşandî, ruxandî, herrifandî, ruxiyayî, hilweşiyayî, avahî.
Herwiha: taromar.
Bikaranîn: Lêker: tarûmar bûn, tarûmar kirin. Navdêr: tarûmarbûn, tarûmarkirin Rengdêr: tarûmarbûyî, tarûmarkirî.
: tarûmarî, tarûmarîtî, tarûmartî
tarûmar bûn (lêker)(Binihêre:) tarûmar
tarûmar kirin (lêker)(Binihêre:) tarûmar
tarûmarbûn (navdêr)(Binihêre:) tarûmar
tarûmarbûyî (rengdêr) (Binihêre:) tarûmar
tarûmarî (navdêr, mê) rewşa tarûmarbûnê.
ji: tarûmar + -î
tarûmarkirî (rengdêr) (Binihêre:) tarûmar
tarûmarkirin (navdêr)(Binihêre:) tarûmar
target amanc
armanc
targum şîroveya aramî û keldî ji bo nivîsîna kevna îbrî.
tar f. a path through snow
taran f. Tehran
tarî dark, darkness
(adj.) to grow weak
f. dark, darkness
dark.
tarî ket erde night has fallen
tarî reng dark colour
tarîfe tariff
tarîtî (f.) darkness
f. darkness
tarîx f. history
tarûmar kirin to lay waste (country, etc.)
tar Spule
tarî dunkel
tarîgan Roggen
tarîtî Dunkelheit
tarîx Datum
Geschichte
tarkirin teilen
tarumar geplündert
ruiniert
verwüstet
zerstört
tarûmar geplündert
ruiniert
verwüstet
zerstört
tarûmar kirin verderben
verwirren
tar m. bot. pincar, tar, tarê silqan n.
m. tar, hele, melisek, pungal, tarê kergan n.
m. tar, qaznax n.
m. muz. tare, rebabe n.
m. taxe, mala m.
tar kîrin lg. qîlavila kerdene, tarûmar kerdene, tar kerdene, çarçûçurç kerdene, axmedaxme kerdene, tarûmarnayene
tarac m. talan, yax m., çur, tertele, ax m., çarçur n.
tarac bûn lng. talan bîyene, yaxme bîyene, çur bîyene
tarac kirin lg. talan kerdene, yaxme kerdene, çur kerdene
taracbûn m. talanbîyayis, çurbîyayis, yaxmebîyayis n.
taracker m/n. talanker, yaxmeker, çurker n.
tarackerî m. talankerîye, yaxmekerîye, talancîyîye, çurkerîye, talankerêni, talancîyênî m.
tarackîrin m. talankerdis, yaxmekerdis, çurkerdis n.
tarasî rd. vermende, vêsêrî, zêde, vêsî, zêdaye, vîs
taraza rivakî n. dengaya komelî, denga sosyalî m.
tare m. ebre, dara, tara n, tarek m. bot. pelnivist n
taret m. teharat, pakîya awdestî, taharet, taret n.
targon m. bot. bot. tarxûn, taragon n.
tarî m. tarî, zilmatî n.
tarî bûn tng. tarî bîyene
tarî kirin lg. tari kerdene, tarînayene
tarîbûn m. tarîbîyayis n.
tarîf m. tarîf, salixûsulix/?.
tarîf bûn lng. tarîf bîyene, salixûsulix bîyene, salixûsulixîyene, salixîyene
tarîf kirin lg. tarîf kerdene, salixûsulixnayene, salixûsulix kerdene
tarîfe m. tarîfe, tarîfnameye, salixûsulixnameye, salixûsulixe m.
tarîfeya balafirê n. planê raperayisî, tarîfeya firdayisî, tarîfnameya firokeyî m.
tarîfkirin m. tarîfkerdis, salixûsulixnayis n. hatin tarîfkirin ltb. tarîf kerîyene, salixûsulix kerîyene, ameyene tarîfkerdene, ameyene salixûsulixkerdene
tarîgan m. bot. çewdere, silêl, çewder, sileyl, çodere m.
tarîgewrik m. lêl, lêlê sodirî, lêlav, lêlê sewdirî, lêlê sipêderî, xemam, nêmtarî, lêlê sibayî, layl, lêle, lîl, lil n.
tarik m. kilaweke, kumik, kulik, pûmpil, pilike m.
m. bot. kumik. tarik, kompêç, komeç n.
m. tarik, gergef n.
m. uskera, safike, eskura, tasa awe, uskerike, uskura, îskera, wuskera, wiskura, wiskira m.
tarîkirin m. tarîkerdis, tarînayis n.
tarîqet m. tarîqete, tarîqate m.
tarîqetvan rd. tarîqetcî, tarîqetwan
tarîqetvanî m. tarîqetcîyîye, tarîqetwanîye, tarîqetcîyênî m.
tarîreng rd. tarîgon, tarîreng, rengo tarî
tarîsk m. ana. masûlke, edale n.
taristan m. tarî, zilmatî n.
tarîtî m. tarîyîye, tarîyênî n.
tarîx m. tarîx, tarix n.
tarîxî rd. tarîxî, tarîxên
tarmilandin lg. qermiçnayene, çungirnayene, çiqirnayene, calaznayene, qurmiçnayene, qirmoçnayene, qirmiçnayene, aliznayene
m. qermiçnayis, çungirnayîs, çiqirnayis, calaznayis, qurmiçnayis, qirmiçnayis, qirmoçnayis, aliznayis n.
tarmilîn lng. qermiçîyene, qurmiçîyene, qirmiçîyene, çungirîyene, qirmoçîyene, çiqirîyene, calaziyene
m. qermiçîyayis, çungirîyayis, calaziyayis, qurmiçîyayis, çiqirîyayis, qirmiçîyayis, qirmoçîyayis n.
tarpêl m. serbere m.
tart m. zol n.
tartale m. talan, yax m., çur, tertele, ax m., çarçur n.
tartale kirin lg. talan kerdene, yaxme kerdene, çur kerdene
tartalekirin m. talankerdis, yaxmekerdis, çurkerdis n.
tartam m. zol n.
tarûmar rd. tarûmar, çarûçur, delûbel, axmedax m., qilavila, çarçûçurç, çarçur
tarûmar bûn tng. tarûmar bîyene, çarûçur bîyene, delûbel bîyene, axmedaxme bîyene, qilavila bîyene, çarçûçurç bîyene, çarçur bîyene
tarûmar kirin lg. tarûmar kerdene, çarûçur kerdene, delûbel kerdene, axmedaxme kerdene, qilavila kerdene, çarçûçurç kerdene, çarçur kerdene
tarxûn m. bot. tarxûn, taragon n.
taraf het (n), perr (n), pol (n), hêm (n)
tarak şane (n)
taraş 1)(başak için) lekate (n) 2)(tahıl, üzüm, badem vb. için) başax (n) 3)(üzüm için) etif (n), efare (n), lekate (n)
taraşlama 1)(başak için) lekatekerdiş (n), weşearêdayîş (n), serearêdayîş (n) 2)(tahıl, üzüm, badem vb. için) başaxkerdiş (n) 3)(üzüm için) etifkerdiş (n), efarekerdiş (n)
taraşlamak 1)(başak için) lekate kerdene, weşe arê dayene, sere arê dayene 2)(tahıl, üzüm, badem vb. için) başax kerdene 3)(üzüm için) etif kerdene, efare kerdene
tarayıcı skanner (n) (TE)
tarçın darçîn (n)
tarhana keşk (n)
tarih tarîx (n)
tarihi tarîxî, -ye
tarihsel tarîxî, -ye
tarikat terîqet (n)
tarım zîret (n)
tarım bakanı wezîra zîretî (m), wezîrê zîretî (n)
tarım bakanlığı wezaretê zîretî (n)
tarla hêga (n), zime (n)
tarla duvarı benda hêgayî (m)
tarla kenarındaki sürülmemiş kısım bog (n)
tarla sürerken karasabanın giremediği engebeli yerin sürülemeden kalması fele ... mendiş (n), tedefelemendiş (n), pele ... mendiş (n)
tarla sürerken karasabanın giremediği sürülememiş yer bırakma feleverdayîş (n), tedefeleverdayîş (n), peleverdayîş (n)
tarla sürerken karasabanın giremediği ve dolayısıyla sürülemeyen, ancak kazma ile kazmak veya bellemek suretiyle ekin ekilebilen engebeli yer fele (m), pele (m)
tarla sürerken karasabanın giremediği ve dolayısıyla sürülemeyen, ancak kazma ile kazmak veya bellemek suretiyle ekin ekilebilen engebeli yeri kazıp/belleyip ekme felekendiş (n), pelekendiş (n)
tarla veya arazinin başka tarla veya araziler arasında kalan dar bölümü qilçe (m)
tarla veya arazinin başka tarla veya araziler arasında kalan küçük ve dar bölümü qilçeke (m), lekme (m), loke (m), rasî (m), guçikê hêgayî (n)
tarla, bostan vb. yerlerdeki yabani otları ayıklama eşêfekerdiş (n), kalankerdiş (n), kaxkerdiş (n)
tarla, bostan vb. yerlerdeki yabani otları ayıklama işi eşêfe (m), kalan (n), kax (n)
tarla, bostan vb. yerlerdeki yabani otları ayıklamak eşêfe kerdene, kax kerdene
tarla, bostan vb. yerlerdeki yabani otları çapayla temizleme kulbe kerdene
tarlafaresi loxe (m), lore (m)
tarlayı sürmeden dinlenmeye bırakmak bure verdayene, beyar verdayene
tartaç b. terazi
tartılma 1)sencîyayîş (n) 2)xosentiş (n)
tartılmak 1)sencîyayene 2)xo sentene
tartışma munaqeşe (m)
tartma sentiş (n)
tartmak sentene O ne tartıyor?(O çi senceno?)