Encamên lêgerînê
roj ast/m 1. güneş 2. güneş, gün * gava ku roj hilbê gün doğarken 2. gündüz, gün * havînê roj dirêj dibin yazın günler uzar * di rojên herî kin ên zivistanê de kışın en kısa günlerinde 3. gün (yer yuvarlağın kendi ekseni etrafında bir kez dönmesiyle geçen 24 saatlik süre) * heta deh rojan ez li wê derê me on güne kadar oradayım 4. gündüz (gece karşıtı) 5. gün (içinde bulunan zaman) 6. gün (zaman, sıra) * wê roja min jî bê benim de günüm gelecek 7. gün (çağ, devir) * roj roja wan e gün onların günüdür 8. gün (iyi yaşanmış zaman) * rebeno qet rojeke xweş nedît zavallı, hiç gün görmedi 9. gün (bayram niteliğinde özel gün) * îro roja wan a rizgarbûnê ye bu gün onların kurtuluş günü 10. gün (çoğunlukla ev hanımlarının ayın belirli günlerinde konuk ağırlamak için yaptıkları toplantı) * îro dora roja Ayşe xanim e bu gün Ayşe hanımın günü 11. gün (tarih) 12.m günlük (o günkü, o günle ilgili) * hêka rojê günlük yumurta 12. günlük, yevmiye * roja wî bi çendan e? yevmiyesi kaça?
roj avêtin 1) güneş çavmak 2) güneş doğmak, gün doğmak
roj bejnek avêtin bûn gün epey doğmuş olmak
roj bejnek bilind bûn gün epey doğmuş olmak
roj bi bêjingê nayê girtin güneş balçıkla sıvanmaz
roj bi bêjingê nayê veşartin güneş balçıkla sıvanmaz
roj bi roj 1) gün be gün 2) günden güne, günügüne, hergün biraz daha
roj bi roj hê îro du roj dün bir bu gün iki
roj bi ser ketin gün almak (yaşını günü gününe bitirmiş olmak) * roj bi ser dusaliya wê ketine iki yaşında gün almış
roj bi ser xistin gün geçirmek (süre için)
roj bixêrî tê dan (birine) iyi sabahlar dilemek
roj çûn ava l/bw güneş batmak
güneş batmak, gün batmak, gün kavuşmak
roj danîn gün koymak
roj derketin l/ngh güneş doğmak
1) güneş çavmak 2) güneş doğmak, gün doğmak
roj di zeriyan de güneş batmak üzere olduğu zaman
roj di zeriyan de bûn güneş batmak üzere olmak
roj dibihure, qeda nabihure gün kazasız geçmez
roj diçe bêqeza naçe gün kazasız geçmez
roj diçe tifaq naçe gün kazasız geçmez
roj disekine rom nasekine su uyur düşman uyumaz
roj dîtin güneş almak (veya güneş görmek)
roj hatin bêriyan kaba kuşluk vakti olmak (öğlenden bir iki saat önceki zaman)
roj hatin taştiyan kuşluk vakti olmak
roj heye zemanê wî bê gün ola harman ola
roj hilatin güneş doğdu.
roj hilbûn l/ngh güneş yükselmek
güneş yükselmek
roj hilhatin l/ngh güneş doğmak
güneş doğmak, gün doğmak
roj jê re li hev hatin (birine) gün doğmak
roj ji ewr derketin güneş açmak
roj ji rojê baştir günden güne, gün günden, hergün biraz daha
roj ji rojê çêtir günden güne, gün günden, hergün biraz daha
roj kifş kirin gün koymak
roj lê bûn şev günleri gece olmak
roj lê çûn ava akşamı etmek
roj lê hatin çi çaxan üstüne bir iki güneş doğmak
roj lê hatin nîvro üstüne bir iki güneş doğmak
roj lê hilhatin (birinin üzerine) güneş doğmak
roj lê reş bûn dara düşmek (zor durumda kalmak)
roj li ava h akşam üstü, akşam üzeri
kaşık çalımı (ortalığın kararmaya başladığı zaman)
roj li ava bûn l/bw güneş batmak üzere olmak
güneş batmak üzere olmak
roj li ber ava bûn l/bw güneş batmak üzere olmak
gün (veya güneş) batmak üzere olmak
roj li bêriyan kaba kuşluk (öğlenden bir iki saat önceki zaman)
roj li hukmê nîvro bûn gün dikilmesi
roj li nîvro nd öğle vakti, öğle zamanı
öğle vakti
roj li nîvro bûn l/bw güneş öğle zamanında olmak
güneş öğle zamanında olmak
roj li nîvrobûn gün dikilmesi
roj li qameta esrê bûn güneş ikindi vaktinde olmak
roj li rojê nanêre gün olur yılı besler, yıl olur günü beslemez (ticarette kazanç, günü gününü uymaz)
roj li taştiyan kuşluk vakti
roj li zeriyan kaşık çalımı (ortalığın kararmaya başladığı zaman)
roj li zeriyan bûn gün batmak üzere olmak
roj nabîne gün görmez (hiç güneş ışığı almaz yer)
roj nayê vemirandin güneş balçıkla sıvanmaz
roj pê de sürekli
roj qelibîn l/ngh gün batmak
gün kavuşmak, gün batmak
roj roj gün günden günden güne, hergün biraz daha
roj şîrîn bûn güneş sabahları biraz yükselmek
roja (tiştekî) hatin gelip çatmak (veya gelip dayanmak) * rojên me yên malnîşîniyê hatin emeklilik günleri gelip çattı
roja (we) bi xêr be b gün aydın
roja (yekî) günün adamı (o günlerde çok söz edilen kişi
roja (yekî) bûn günün adamı olmak
roja (yekî) li hev hatin gününü görmek (güzel, mutlu günleri olmak)
roja (yekî) temam bûn günü yetmek, emrihak vaki olmak, defteri dürülmek (ölüm zamanı gelmek)
roja agir nd Rumî takvimine göre 14 şubatta (miladi 27 şubat), halk akşamleyin yaktığı ateş eşliğinde dansederek eğlenir. İnanışa göre bu kutlamayla insanlar gunahlarından arınır. Bitlis yöresinde bu güne xetre ad verilir.
Rumî takvimine göre 14 şubat (27 şubat) akşamı halk meşalelerini yakar, halay çeker ve eğlenirler, halay çekerler. İnanca göre gunahlardan arınmak için bu eğlenceyi yaparlar. Bu güne xetire de denir
roja baş iyi gün
roja beriyê nd ön gün
roja bûnê doğum günü.
roja bûyînê m doğum günü
roja çûyî geçen gün, öte gün
roja dûman e kêfa guran e kurt puslu havayı sever
roja erefayê arife günü
roja felatê (rizgariyê an jî xelasiyê) kurtuluş günü
roja fireh iyi gün (dar gün karşıtı)
roja giran dar gün
roja gonê (an jî gorînî) o bilinen gün, söylenen gün
roja heq û hîsaban hesap günü (kiyamet günü)
roja îmzeyê imza günü
roja îro nd bu gün (içinde bulunduğumuz çağ, zaman)
bu gün (içinde bulunduğumuz çağ, zaman) (ji)
roja jidayikbûnê nd yaş günü
roja ku dinya ava bûye kalubelâdan beri
roja kurê bavan yiğitler günü
roja mahşerê 1) mahşer günü 2) mahşer günü, ana baba günü
roja mêvandariyê kabul günü
roja nehşemê çıkmaz ayın son çarşambası, balık kavağa çıkınca (hiçbir zaman olmayacak işler için söylenir)
roja pişt îniyê cumartesi
roja piştdawiyê kıyamet günü
roja qendîlê kandil günü
roja qiyametê kıyamet günü
roja qiyametê dawedarî îmana (yekî) bûn iki eli (birinin) yakasında olmak
roja rabûnê kıyamet günü
kıyamet günü
roja reş nd kara gün
kara gün
roja reş dost kifş dibe dost kara günde belli olur
roja reş mirov ji yarê diya xwe re dibêje bavo köprüden (veya köprüyü) geçene kadar ayıya dayı derler
roja reş, kul hat çok yiğit ve kanlı katil kimse
roja rizgariyê (an jî xelasiyê) kurtuluş günü * amadehiyên ji bo roja felata Amedê dihatin kirin Amed’in kurtuluşunu kutlamak için hazırlıklar yapılıyordu (ji)
roja roj de kalubelâdan beri
roja temenê yaş günü.
roja teng dar gün, kara gün
roja teng mirov ji yarê diya xwe re dibêje bavo köprüden (veya köprüyü) geçene kadar ayıya dayı derler, denize düşen yılana sarılır
roja we (an jî te) bi xêr be iyi günler
roja xelasiyê kurtuluş günü
roja xerab çêdibe, mirovê (an jî însanê) xerab çênabe can çıkar huy çıkmaz
roja xwe birin çûn göçüp gitmek (ölmek)
roja xwe derbas kirin 1) gün görmek (esenlik, bolluk, mutluluk içinde yaşamak) 2) ömür sürmek (yaşamı belli şartlar içinde sürüp gitmek) 3) akşamlamak
roja xwe nedîtin gün görmemek
roja xwe temam (an jî xelas) kirin sırasını savmak
roja xweş 1) güzel gün 2) iyi gün
roja xweş ji hingûra êvarê diyar e perşembenin gelişi çarşambadan belli olur
roja zêdê nd artık gün
artık gün
rojane m 1. günlük (o günkü, o günle ilgili) * ez lê difikirim ku ez sohbetê me yên rojane binivîsim günlük sohbetlerimizi yazmayı düşünüyorum 2. günlük (her gün yapılan, her gün çıkan) * rojnameya rojane günlük gazete 3. gündelik (her gün yayımlanan, her gün çıkan) * rojnameya rojane gündelik 4. aktüalite 5. gündelik, yevmiye
rojaneyî rd güncel, aktüel
rojaneyî bûn l/ngh güncelleşmek
rojaneyîbûn m güncelleşme
rojaneyîtî m güncellik
rojaneyîtîya xwe winda kirin güncelliğini yitirmek
rojanî rd 1. günlük (o günkü, o günle ilgili) 2. gündelik (her günkü) * xebatên rojanî gündelik çalışmalar 3. m gündelik, yevmiye * rojaniya te bi çendan e? gündeliğin kaça? 4. günlük ücret, yevmiye 5. rd güncel
rojanîvan nd/rd yevmiyeci
rojava batı.
n 1. gün batısı, gün batımı 2. batı (başlıca dört yönden, güneşin battığı yön) 3. batı (batıya düşen bölge) 4. batı (siyasî anlamda, Avrupa ve Kuzey Amerika) 5. ast/erd batı (güneşin 22 martta ve 23 eylülde battığı nokta)
rojavahez nd/rd batıcı, garpçı, batı yanlısı
rojavahezî m batıcılık, garpçılık
rojavakarî rd garpkârî (batı yapısı)
rojavakî rd garpkârî (batı yapısı)
rojavaparêz nd/rd batıcı, garpçı, batı yanlısı
rojavaparêzî m batıcılık, garpçılık
rojavaperest nd/rd batıcı, garpçı, batı yanlısı
rojavaperestî m batıcılık, garpçılık
rojavaperwer nd/rd batıcı, garpçı, batı yanlısı
rojavaperwerî m batıcılık, garpçılık
rojavatî nd/rdbatılılık, garplılık
rojavayî nd/rd 1. batılı¸ garplı (batı ülkeleri veya batı bölgesi halkından olan) 2. batılı (batı uygarlığını benimsemiş kimse)
rojavayî bûn l/ngh batılılaşmak, garplılaşmak
rojavayî kirin l/gh batılılaştırmak, garplılaştırmak
rojavayîbûn m batılılaşma, garplılaşma
rojavayîbûyî rd batılılaşmış olan
rojavayîbûyîn m batılılaşma
rojavayîkirî rd batılılaştırılmış olan
rojavayîkirin m batılılaştırma, garplılaştırma
rojavayîtî m 1. batılılık (batılı olma durumu) 2. batılılık (batı uygarlığını benimsem)
rojayî ast/rd güneşsel
rojbaş b günaydın
rojbend ast güneş sistemi
rojber arife.
rojbilindî ast baş ucu noktası
rojbixêr b günaydın, hayırlı sabahlar
rojbixêr dan (yekî) (birine) günaydın demek, iyi günler dilemek
rojbixêrî m iyi günler dileme
rojbixêrî tê dan (birine) iyi günler dilemek
rojborî m geçmiş (bu güne göre geride kalmış olan zaman, mazi)
rojbûyîn m doğum günü, yaş günü
rojçêbûn m doğum günü
rojdûrk ast/m yer öte, gün öte, evç
roje rd 1. günlük (o günkü, o günle ilgili) 2. m gündelik, yevmiye
rojek m sistire
rojek berî rojekê bir gün evvel, olabildiği kadar çabuk, bir an önce, bir ayak önce, yol yakınken
rojek du rojan dünden bu güne (çabucak, az zamanda)
rojek herê yek na gün aşırı
rojek ji felekê dizîn felekten bir gün (veya gece) çalmak
rojek ji rojan günlerden bir gün
rojek jî rojek e bir günlük beylik beyliktir
rojek ji rojên xwedê bir gün olsun
rojek li rojekê nanêre gün güne uymaz
rojeke bihesab önemli bir gün
rojeke bûnê yeke çûnê ye ölümlü dünya
rojen m 1. tepe camı 2. güneş hüzmesi 3. rd parlak
rojên (yekî) bijimar in günleri sayılı (bir yerde kalmak için ancak birkaç günü bulunmak)
rojên (yekî) li hev nenihêrtin günü gününe uymaz
rojên bijimar sayılı günler
rojên bijimar zû diçin sayılı günler çabuk geçer
rojên karkirinê nd iş günü
rojên keliyayî sarı sıcak
rojên reş kara günler, dar günler
rojên tehl û şîrîn acı tatlı günler
rojên tehl û şîrîn bi hev re dîtin (birbiriyle) acı tatlı günleri olmak
rojên xwe derbas kirin 1) geçinip gitmek 2) gününü gün etmek (hiçbir şeyi dert edinmeyip gününü hoş geçirmek)
rojên xwe jimartin 1) gününü doldurmak (bir işin sona ermesi için gereken süreyi tamamlamak) 2) gününü (veya günlerini) saymak, gününü beklemek (kurtulmayacak hasta; son günlerini yaşamak) 3) günleri sayılı olmak (ölümü yakın olmak)
rojên xwe pê derbas kirin gönül eğlendirmek, dalga geçmek (geçici sevgi ilişkisi kurmak)
rojenivîsk m günce
rojenivîskname m güncelik
rojenot m günlük not
rojev gündem.
m gündem
rojgar n zaman
rojgarê kevn nd paleozoik
rojger ast/m gezegen
rojgeran ast/m gezegen
rojgêran ast/m gezegen
rojgerk m gezegen, plânet
rojgîn nd/nt eyamcı
rojgînî m eyamcılık
rojgiran ast/m güneş tutulması
rojhelat doğu.
bnr rojhilat
rojhelatnas bnr rojhilatnas
rojhelatnasî doğubilim, oryantalizm.
rojhilat m 1. doğu, gün doğusu (göneşin doğduğu ana yön) 2. doğu (bulunan yere göre güneşin doğduğu yönde kalan bölge) 3. doğu (Avrupa’ya göre Asya ve Kuzeydoğu Afrikan’nı bir böllümü) 4. doğu, şark (güneşin 21 mart ve 23 eylülde doğduğu yön)
rojhilata dûr nd Uzak Doğu
uzak doğu
rojhilata naverast m Orta Doğu
rojhilata navîn m Orta Doğu
orta doğu
rojhilata nêzik nd Yakın Doğu
yakın doğu
rojhilathez nd/nt doğucu, doğu yanlısı
rojhilathezî m doğuculuk, doğu yanlılığı
rojhilatî rd 1. doğulu, şarklı 2. doğulu (doğu uygarlığını benimseyen, savunan kimse) 3. şarkî, oryantal, doğuyla ilgili
rojhilatî bûn l/ngh doğululaşmak
rojhilatîbûn m 1. doğululaşma 2. doğululuk¸ şarklılık (doğulu olma durumu) 3. doğululuk (doğunun ahlâk, gelenek ve göreneklerine bağlı olma durumu)
rojhilatîtî m 1. doğululuk, şarklılık (doğulu olma) 2. doğululuk (doğunun ahlâk, gelenek ve göreneklerine bağlı olma durumu)
rojhilatnas nd/nt doğu bilimci, şarkiyatçı, oryantalist
rojhilatnasî m doğu bilimi, şarkiyat, şarkiyatçılık, oryantalizm
rojhilatparêz nd/rd doğulu (doğu uygarlığını benimseyen, savunan kimse)
rojhilatparêzî m doğululuk (doğu uygarlığını benimseme, savunma)
rojhilatperwer nd/nt doğucu, doğu yanlısı
rojhilatperwerî m doğuculuk, doğu yanlılığı
rojhilatzan nd/nt doğu bilimci, şarkiyatçı, oryantalist
rojhilatzanî m doğu bilimi, şarkiyat, şarkiyatçılık, oryantalizm
rojhilatzantî m şarkiyatçılık, oryantalizm
rojî oruç.
m 1. oruç 2. oruç (haz veren şeylerden yoksunluk 3.rd günlük (üzerinde gün geçmiş veya gececek) * zaroka deh rojî on günlük çocuk
rojî girtin oruç tutmak
rojî lê ketin oruç tutma şartını yerine getirmek durumda olmak
rojî şikandin oruç açmak (veya bozmak)
rojîa xwe vekirin iftarını açmak
rojîgir nd/nt oruç tutan kimse
rojîgirtî rd oruçlu
rojik fiz/m mercek, adese, büyüteç
rojîkar nd/nt oruç tutan kimse
rojikdar rd mercekli
rojimêr m 1. takvim (zamanı yıllara, aylara ve günlere ayıran yöntem) 2. takvim (bir yılın günlerini, aylarını sayılı günlerini gösteren çizelge)
rojîn günlük, gündelik, güncel, aktüel.
rojîn (i) rd 1. günlük (o günkü, o günle ilgili) 2. güncel 3. güneşsel
rojîn (ii) m 1. şömine, ocak 2. baca 3. aydınlatma bacası 4. davlumbaz
rojînegirtî rd oruçsuz
rojing m 1. şömine, ocak 2. baca
rojîşikandin l/gh oruç bozmak
m oruç bozma
rojîşikên rd oruç bozucu
rojîtî m 1. oruçlu olma 2. oruç zamanı
rojîxwarin m oruç yeme
l/gh oruç yemek
rojîxwer nd/nt oruc tutmayan, orucunu yiyen
rojîya aşûreyê aşure orucu
rojîya xwe şikandin iftar açmak
rojîya xwe xwarin 1) oruç yemek 2) mec günah işlemek, suç işlemek * ma me rojiya xwe xwar ku me got? dedikse suç mu işledik?
rojkî rd 1. güneş ile ilgili, gün ile ilgili 2. güneşe tapanlar
rojkor rd gündüz görmeyen kimse
rojkorî m gündüz görmeme
rojkorî bûn l/ngh kamaşmak (göz kamaşması için)
rojkorî kirin l/gh kamaştırmak (göz için)
rojmêr takvim.
rojmezax m günlük harçlık
rojmizî m günlük ücret
rojname m 1. gazete * rojnameya rojane günlük gazete 2. gazete (gazetenin yazıldığı, basıldığı yer) * her roj diçû rojnameyê hergün gazeteye gidiyordu
rojnamedank m gazetelik
rojnamefiroş nd/nt gazete bayisi, gazete satıcısı
rojnamefiroşî m gazetecilik
rojnameger nd/nt gazeteci
rojnamegerî m gazetecilik
rojnamenivîs nd/nt gazeteci yazar
rojnamenivîsî m gazeteci yazarlık
rojnamenûs bnr rojnamenivîs
rojnamesaz nd/nt gazeteci (gazeteyi yayımlayan kimse)
rojnamesazî m gazetecilik
rojnamevan gazeteci.
nd/nt gazeteci
rojnamevanî gazetecilik.
m gazetecilik
rojnameya dîwêr duvar gazetesi
rojnameya êvarkî akşam gazetesi
rojnameya hefteyî haftalık gazete
rojnameya rojane günlük gazete
rojne m baca
rojnedîtî rd 1. güngörmemiş, görgüsüz 2. bahtsız, gün yüzü görmemiş
rojnedîtîbûn m 1. güngörmemişlik, görgüsüzlük 2. gün yüzü görmemişlik
rojnêzk ast/m gün beri
rojnîş m takvim (zamanı yıllara, aylara ve günlere ayıran yöntem)
rojnivîsk m 1. günce, günlük 2. wj günlük (günü gününe tutulan anı yazısı veya bu yazıların içinde bulunan eser)
rojpale nd/nt gündelikçi ırgat
rojperest nd/nt güneşe tapan
rojperestî m güneşe tapma
rojreş m kara gün
rojreşî m bahtsızlık
rojşikên m güneş gözlüğü
rojtir m ertesi gün, diğer gün
rojtîr m keskin güneş
rojvan nd/nt 1. gündüzcü (gündüz çalışan) 2. gündüzcü (gündüz öğrenim gören öğrenci)
rojveger m gün dönümü (gece ile gündüzün eşit olduğu dönem)
rojxebat m günlük çalışma
rojxêr b iyi günler
roj 1. 24 saetên demê 2. demên ku tav tê de xuya dibe *“filan keso, çav li roja reş e”
(navdêr, mê) ro, roh, tav, hetav, xor, şems, stêra ku li dor dinyayê dizivirre û ronahiyê û germahiyê didiyê: Roj ji rojhilatê hiltê û li rojavayê ava dibe. tava wê stêrê, ji spêdeyê ta êvarê, dema ku dinya ron, ne tarî, ne şev: Mirov bi roj kar dikin û bi şev dinivin. 24 seet: Di mehekê de 30 yan 31 roj hene lê di meha sibatê de tenê 28 yan 29 roj hene..
Bi alfabeyên din: kurdî-erebî: ڕۆژ kurdî-krîlî: рож.
Herwiha: ro, rok, rûj.
Bi zaravayên kurdî: kurmancî: roj, roj, rok soranî: roj (bi maneya stêra ronahîder
Herwiha: hetaw, xor) zazakî: roc, roj.
ji: Ji Proto-hindûewropî lewk- (biriqîn, ronahî dan) > Proto-aryayî rewç-, têkildarî reoc- ya avestayî, recceh ya farisiya kevn, roc ya sanskrîtî, parsî, pehlewî û zazakî, roz ya farisî, loys (ronahî) ya ermenî, lux (ronahî) ya latînî, leukos (ronahî) ya yûnaniya kevn, Licht ya elmanî, light (ronahî) ya inglîzî... Hevreha ron û rewşen. Proto-hindûewropî: lewk- (biriqîn, ronahî dan), Proto-aryayî:rewç- (biriqîn) Avestayî: reoc- (biriqîn, ronahî dan), raocah- (ronahî) Farisiya Kevin: recceh- (roj) Pûnjabî: roc (roj) Middle Persian: roc (roj) Sogdî: roc (roj) Farisî: roz (roj) Belûçî: roç (roj) ... ir , kurmancî: roj (roj) Kurdî (Soranî): roj (roj) Zazakî: roc/roj (roj) Sanskrîtî: roc (biriqîn, ronahî dan) Ermenî: loys (ronahî) Yewnanî: leukos (ronahî, spêde) Latînî: lux (ronahî) Almanî: Licht (ronahî) Înglîzî: light (ronahî) ... , Çavkanî: Cheung p.316, Horn p.139, Watkins p.49, Etymonline, Hevreh: ron, ronahî, rewşen.
Bikaranîn: Lêker: roj danîn. Navdêr: rojbûn, rojdanîn
roj avêtin (lêker) roj hilhatin, roj derketin, tav avêtin, tav derketin, tav dan, berbang avêtin, şefeq dan.
ji: roj + avêtin
roj bû sal, kebanî bû bêqal (biwêj) ji ber ku di rojên dirêj de kar he zêdetir dibin, eziyeta kebaniyan jî zedetir dibe. roj bû sal, kebanî bû bêqal. rojên dirêj ji bo kebaniyan zortir in.
roj bûne sal, zik bûne çuwal (biwêj) di rojên dirêj de xwarin hê zêdetir tê xwarin. roj bûne sal, zik bûite çuwal. kuro ez êdî nikarim xwarinê bi van re bigilunim.
roj danîn (lêker)(Binihêre:) roj
roj derketin (lêker) roj avêtin, roj hilhatin, tav avêtin, tav derketin, tav dan, berbang avêtin, şefeq dan.
ji: roj + derketin
roj dîtin 1. halxweş bûn 2. dewlemend bûn
(lêker)tav dîtin.
ji: roj + dîtin
roj dûman e, kêfa guran e (biwêj) rojên ku mij û dûman û nezelal bin, ji bo kesên ziyankar derfet dertên. roj dûman e, kêfa guran e. divê em îro li ser xwe baldar bin.
roj hatiye delavan, maye dewê xeraban (biwêj) çiqas dem derbas be jî karen teralan nagihîjin encamê. ew jî ji bo ew ê sist encameke xwezahîye, roj hatiye delavan, maye dervê xeraban.
roj hilat, mirina gavan û şivanan hat (biwêj) ji ber ku kare şivan û çavanan, di şefeqe de dest pê dike, ew dem ji bo wan zor e. roj hilat, mîrina gavan û şivan hat. jiyan ne hesan e, her karek çetinayeke wê heye.
roj hilhatin (lêker) roj avêtin, roj derketin, tav avêtin, tav derketin, tav dan.
ji: roj + hilhatin
roj kirin şev (biwêj) ji bo kesên teral tê gotin. camêrî tim radize, hema roj kirine şev.
roj kirin xev (biwêj) şev û roj xebitîn. ew çi bixwazin mafdar in. ya rastî wan roj kirin xev û ew kar birin serî.
roj lê bûn şev (biwêj) pêvajoyeke zor derbas kirin. wê çaxê roj li min bûne şev, tebata min nedihat.
roj lê hatin nîvro (biwêj) bi derengiyê ketin roj jê hatiye nîvro, bê ew ji xewê ranebûye..
Herwiha: Roj lê bûn nîvro
roj li cihekî teng lê bûn êvar (biwêj) di demeke nebaş de û di nav rewşek xeter de bûn. bila ew bere ji felekê re dua bike, wisa nedibû, lê roj li cihekî teng li min bû êvar.
roj li hikmê nîvro bûn (biwêj) ji bo dema nêzîkî nîvro tê gotin. wexta ku ew bat, roj ketibû hikmê nîvro.
roj li xwe birin ava (biwêj) xwe bi derengiyê xistin. karê wî ew qas nedikişand, lê wî bi zanetî roj li xwe bir ava.
roj nedîtin (biwêj) jiyaneke baş nejîn. ne tenê îro, lê dijiyana xwe de wê tu roj neclît.
roj reş bûn (biwêj) jiyan xerab bûn. jixwe ew yeke rojreş bû, tiştekî baş li vê dinê nedît.
roj tewilandin (biwêj) ji bo kesên ku xurt in û zehf dixebitin tê bikaranîn. rehmetiyê bavê min wer xurt bû, wer dixebitî ku te digot roj ditewiland, karê dinyayekê dikir.
roj wekî şîmaqan derbas bûn (biwêj) ji bo rojên pir kin tê bikaranîn. di hepsê de jî roj wekî şîmaqan derbas dîbûn.
roj xerab lê çûn ava (biwêj) karê me xerab bû. wekî her kesî min jî tiştekî din hêvî dikir, lê ro xerab li min çû ava.
roja (yekî) reş û heş bûn (biwêj) rewş pir xerab bûn. înşalah roja wê reş û heş be ku pişta xwe rast neke.
roja (yekî) tarî kirin (biwêj) yek xistin rewşeke xerab. roja ûtin tarî kir û tofan li min rabû. gule li serê evîna dilê min ket û mirada min di ber min de hişt. muhemmed garsi
roja bersê (navdêr, mê) roja qiyametê, roja heşrê, (li gor îslamê) roja ku hemû kesên mirî dê zindî bibin û xêr û gunehên wan bên jimartinû yên qenc dê biçin biheştê û yên gunehkar dê herrin dûjehê.
Herwiha: dûma dinê.
ji: roj + -a + hesab + -ê
roja din rojtir, roja peyre, adinê rojê
roja dûma dinê (navdêr, mê) kilik, kurîk, kurî, dûv, boçik, dûvik, doç, dûvelank, daw, dava dirêj ya bi derqûna hin ajelan ve, qiyamet, dawiya dinê, paşiya jiyan û cîhanêé, roja dûmê, roja dûma dinê, roja paşiya jiyan û cîhanêéé.
Herwiha: dûmik, dûmk
roja dûmê (navdêr, mê) kilik, kurîk, kurî, dûv, boçik, dûvik, doç, dûvelank, daw, dava dirêj ya bi derqûna hin ajelan ve, qiyamet, dawiya dinê, paşiya jiyan û cîhanêé, roja dûmê, roja dûma dinê, roja paşiya jiyan û cîhanêéé.
Herwiha: dûmik, dûmk
roja esîr roja giran, roja qiyametê.
ji wêjeyê: Lê me hêvî wasiq e dê ez feqîr Jê rê alaya te bim roja esîr w:Mela Hisênê Bateyî
roja heq û hesaban hatin (biwêj) roja qiyametê yan jî roja dadê hatin. kengê ku roja heq û hesaban hat, em ê wê rojê dest biavêjin pêsîra hev.
roja hesabê (navdêr, mê) roja qiyametê, roja heşrê, (li gor îslamê) roja ku hemû kesên mirî dê zindî bibin û xêr û gunehên wan bên jimartinû yên qenc dê biçin biheştê û yên gunehkar dê herrin dûjehê.
Herwiha: roja hisabê.
ji: roj + -a + hesab + -ê
roja heşirê (navdêr, mê) roja qiyametê, roja hesabê, (li gor îslamê) roja ku hemû kesên mirî dê zindî bibin û xêr û gunehên wan bên jimartinû yên qenc dê biçin biheştê û yên gunehkar dê herrin dûjehê.
Herwiha: roja heşirê.
ji: roj + -a + heşir + -ê
roja ku gotin alha (biwêj) roja doz û tîkoşînê dest pê kir. îro ne xem e, lê roja ku gotin alha, ka wê rojê hûn ê çawa bikin?
roja mirin û mayînê bûn (biwêj) roja girîng bûn. şêrên min, jî ber xwe bidin! ev roj roja mirin û mayînê ye.
roja nehemîn (biwêj) ji bo tiştên ku dê qet pêk neyên tê bikaranîn. erê erê, mirovekîpir bibawer e lo (!), wê wan pereyên te roja nehemîn bide, (qerf)
roja oxilmeyê heyama ceng û çopê
roja paşiya jiyan û cîhanê (navdêr, mê) kilik, kurîk, kurî, dûv, boçik, dûvik, doç, dûvelank, daw, dava dirêj ya bi derqûna hin ajelan ve, qiyamet, dawiya dinê, paşiya jiyan û cîhanêé, roja dûmê, roja dûma dinê, roja paşiya jiyan û cîhanêéé.
Herwiha: dûmik, dûmk
roja piştdawiyê roja qiyametê, roja qiyameta
roja qiyametê (ji bo hemû mexlûqetan) roja jîndarbûna piştî mirinê
(navdêr, mê) Roja Rabûnê, roja hesabê, roja heşrê, (li gor îslamê) roja ku hemû kesên mirî dê zindî bibin û xêr û gunehên wan bên jimartinû yên qenc dê biçin biheştê û yên gunehkar dê herrin dûjehê.
ji: roj + -a + qiyamet + -ê
roja rabûnê (navdêr, mê) (îslam) Roja Qiyametê, Roja Heşirê, Roja Hesabê, roja ku li gor baweriyê hemû mirî dê ji gorrên xwe hişyar bibin û qencî û xirabiyên ku wan kirine dê bên pîvan û dê birryar bêt dan ku ew dê biçin biheştê yan dûjehê.
ji wêjeyê: 42. Me kir ku li vê dinyayê nalet li wan bibare û li Roja Rabûnê ew nefretkirî ne.(Qurana pîroz, sûretê 28. Serpêhatî, wergerrandin: Husein Muhammed, Kulturname.com, 8/2009)
roja xêr li gunehan (biwêj) roja hesab dayinê. tu wisa bike. ka tu yê roja xêr û gunehan qawa biki?
roja xweş nedîtin (biwêj) jiyaneke baş û geş derbas nekirin. jixwe ew yeke bedûm bû, loma rojeke xweş jî nedît.
rojane 1. heroj, hero 2. destheqa ku ji bo keda rojeke karkerekî tê dayîn 3. karê ku her roj pêk tê
(rengdêr) tişta/ê di rojê de carekê dibe: di civîna rojane de, tişta/ê di rojê de carekê tê kirin: rojnameyek rojane (rojnameya her rojê hejmarek jê derdikeve), tişta/ê rojekê vedikêşe: bernameya rojane hoker, her rojê (carekê): Ez rojane wê nabînim.(navdêr, mê) miz, meaş: pareyê bo karkirina rojekê tê dan/wergirtin: Rojaneya te çend e?.
ji: roj + ane.
Bikaranîn: Lêker: rojane kirin. Navdêr: rojanekirin Rengdêr: rojanekirî.
Bide ber: hefteyane, mehane, salane
rojane kirin (lêker)(Binihêre:) rojane
rojanekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye rojane kirin
rojanekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojane
rojaneyî (navdêr, mê) rojane, aktüel.
ji: rojane +-yî
rojaneyî bûn (lêker) aktüel bûn.
ji: rojaneyî + bûn
rojaneyîbûn (navdêr, mê) aktûelbûn.
ji: rojaneyî +bûn
rojanî destheqa keda rojekê
(rengdêr) berdest, berbehs, rojîn, rojane, aktûel, tişta/ê ku ketiye rojevê, tişta/ê ku suhbet yan kar li ser tê kirin
rojanû (navdêr, mê) newroz, nîroj
rojareş (navdêr, mê) roja ji hemûyan ne xweştir, çam
rojava tûşa ku tav tê de diçe ava; xerb
Aliyên erdnîgarî(navdêr, mê) (rojava): alê roj lê ava dibe, aliyê roj lê diçe xwarê, (Rojava): aliyê Zemînê yê roj ava dibe, (Rojava): Ewropa (û Emerîka), parzemînên li rojavaya Zemînê, (Rojava): çandeya Ewropayê (û Emerîkayê).
Hevwate: xerb, xurava, mixurbe.
Dijwate: rojhilat, şerq, xurhilat.
Herwiha: rohava.
Bide ber: bakur, başûr Zayend: Rojava peyveka mê ye ji ber ku ji peyva roj ya mê hatiye çêkirin. lê di hin nivîsan de nêr tê bikaranîn. Du sebebên nêrkirina peyvên rojava/rojhilat yên mê hene: 1) tesîra soranî: ji ber ku di soranî de izafeya bêcins -î wek paşpirtika kurmancî ya nêr e, gelek kes texmîn dikin ku bi kurmancî nêr e. 2) analojî: ji ber ku bakur /başûr nêr in (çunkî ji peyva ba ya nêr hatine çêkirin), tesîra wan li ser nêrkirina rojhilat/rojava yên mê heye..
ji: roj + ava.
Bikaranîn: Lêker: rojava bûn, rojava kirin. Navdêr: rojavabûn, rojavakirin Rengdêr: rojavabûyî, rojavakirî.
: rojavayî, rojavanas, rojavanasî, rojavaperist, rojavaperistîBi zaravayên din, Kurdî (Soranî): rojawa, xurawa, Kurdiya başûr: xwerawa
rojava bûn (lêker)(Binihêre:) rojava
rojava kirin (lêker)(Binihêre:) rojava
rojavabûn (navdêr, mê) mexreb, xurub, windabûna rojê anku tavê li asoyê rojavayê her êvarê, mexreb, xurub, êvar, ew dem ji rojê wexta ku roj anku tav li asoyê rojavayê winda dibe.
Dijwate: rojhilatin.
ji: roj + avabûn
rojavabûyî (rengdêr) (Binihêre:) rojava
rojavahez (navdêr, mê) rojavaparêz, rojavaperwer.
ji: rojava +-hez
rojavahezî (navdêr, mê) rojavaparêzî, rojavaperwerî, rojavaperestî.
ji: rojava +-hezî
rojavakarî (navdêr, mê) rojavakî.
ji: rojava +-karî
rojavakî (navdêr, mê) rojavakarî.
ji: rojava +-kî
rojavakirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye rojava kirin
rojavakirin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojava
rojavaparêz (navdêr, mê) rojavaperwer, rojavahez.
ji: rojava +-parêz
rojavaparêzî (navdêr, mê) rojavahezî, rojavaperwerî, rojavaperestî.
ji: rojava +-parêzî
rojavaperest (navdêr, mê) rojavaparêz, rojavaperwer, rojavahez.
ji: rojava +-perest
rojavaperestî (navdêr, mê) rojavaparêzî, rojavaperwerî, rojavahezî.
ji: rojava +-perestî
rojavaperwer (navdêr, mê) rojavaparêz, rojavahez.
ji: rojava +-perwer
rojavaperwerî (navdêr, mê) rojavaparêzî, rojavahezî, rojavaperestî.
ji: rojava +-perwerî
rojavaya kurdistanê Serenav,mê, parçeya Kurdistanê ya ku niha di bin dagirkeriya Sûriyeyê de ye.
Herwiha: Başûr-rojavaya Kurdistanê, Başûr-rojavayê Kurdistanê, Başûrê-rojavaya Kurdistanê, Kurdistana Başûr-rojava, Kurdistana Sûriyeyê, Başûrê Biçûk.
Bide ber: Bakurê Kurdistanê, Başûrê Kurdistanê, Rojhilata Kurdistanê
rojavayê kurdistanê serenav, nêr, parçeya Kurdistanê ya di bin dagirkeriya Sûrî yê de.
Hevwate: Başûrê Biçûk, Kurdistana RojavaParçeyên din yên Kurdistanê, Kurdistana Tirkiyeyê, Kurdistana Iraqê, Kurdistana Îranê.
ji: Rojava + yê + Kurdistan + ê
rojavayî 1. kesê ku ji parzemîna ewropa û emerîkayê ye; xerbî
(rengdêr) (navdêr) ya/yê rojavayê, ya/yê ji rojavayê, ya/yê têkildarî rojavayê, ewropî yan emerîkî, ne asyayî yan efrîqî.
Hevwate: xerbî, xoravayî, xuravayî, oksîdentalî.
Dijwate: rojhilatî.
ji: rojava + -yî.
Bikaranîn: Lêker: rojavayî bûn, rojavayî kirin. Navdêr: rojavayîbûn, rojavayîkirin Rengdêr: rojavayîbûyî, rojavayîkirî.
: rojavayîtî
rojavayî bûn (lêker)(Binihêre:) rojavayî
rojavayî kirin (lêker)(Binihêre:) rojavayî
rojavayîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) rojavayî
rojavayîbûyî (rengdêr) (Binihêre:) rojavayî
rojavayîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye rojavayî kirin
rojavayîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojavayî
rojavayîtî (navdêr, mê) rewşa rojavayîbûnê.
ji: rojavayî + -î
rojawa (Soranî) (navdêr) alê roj ava dibe, aliyê roj lê diçe xwarê. Bi kurmancî: rojava.
Hevwate: xerb, xurava, xorawa.
Dijwate: rojhilat, şerq, xurhilat.
Bide ber: bakur, başûr.
ji: roj + awa.
: rojawayî, rojawanas, rojawanasî, rojawaperist, rojawaperistî
rojawan (Zazaki) (navdêr) rojava.
ji wêjeyê: Wextanê ke Ewropa rastê îslamî ameya û nata fehmê Rojhelat-Rojawanî, nakokîyê Rojhelat-Rojawanî bîyê problemêko muhîm.
rojawayî (navdêr, mê) rewşa rojawabûnê.
ji: rojawa + -yî
rojbaş (hoker) silava rojê, silava ku mirov ji kesekî re dibêje dema ku bi roj wê/wî dibîne yan xatir jê dixwaze (li demên din jî dikare bê bikaranîn, bi taybetî li spêdeyan).
Herwiha: roj baş.
Bide ber: êvarbaş, spêdebaş, şevbaş.
ji: roj + baş.
: rojbaşî
rojbaş! beyanîbaş
rojbaşî (navdêr, mê) rewşa rojbaşbûnê.
ji: rojbaş + -î
rojbend çerxa ku gerestêrk û cismên esmanî ên din tê de digerin; rojgar
(navdêr), ?, Roj, stêra herî nêzîkî dinyayê e. Navenda 9 rojgêran û hin cismên din e. Rojgêran û ev cismên din, bi dûrahî û gerîngeheke kivşe li dora rojê dizîvirin. Ji vê sazûmanê re rojbend tê gotin. Li gor teoriya Kant-Laplace, rojbend, di destpêkê de wek nebûlayên îro li asûmanê tên dîtin bûye
rojber (navdêr, mê) erefat, arîfe, roja berî cejnê, êvara cejnê.
Herwiha: rojberî.
ji: roj + ber
rojbûn (navdêr, mê) roj û meh û sala ku lê kesek ji dayik bûye yan tiştek hatiye çêkirin: Rojbûna min 1.12.1980 ye, pîrozkirina roja jidayikbûna kesekî her sal li wê rojê û wê mehê ya ku hatiye dinyayê: Ez rojbûna xwe her sal 1.12. pîroz dikim..
ji: roj + bûn
rojbûna pîroz Roja mihemed pêxember jidê bûye, mewlûd qendîl.
ji wêjeyê: Berî rojbûna Mihemed pêxember nedihate pîrozkirin.dewsa wî rojbûna Îsa Pêxember binavê Sofîçolî dihate pîrozkirin,lê êdî hêdî hêdî misilman devjê diberden û şûna wî rojbûna Mihemed Pêxember pîroz diken.
Têkildar: Sofîçolî.
ji: kurdî Roj+bûn+a+pîroz
rojbûna te pîroz be (biwêj) silavek li wê/wî kesî re tê gotin yê ku rojbûna wê/wî ye.
Herwiha: rojbûna te pîroz, rojbûna we pîroz, rojbûna we pîroz be. Bi soranî: rojbûnit pîroz bêt
rojcebîn enîroj
rojdanîn (navdêr, mê) (Binihêre:) roj
rojderketin (navdêr, mê) dema li sipêdeyan roj der dikevit, rojhilatin
rojdîtin (navdêr, mê) zengînbûn, roja mirov li bendê dihêt
roje bi roje (Zazaki) hoker, roj bi roj, her ku diçe, her roj, herro, hero.
ji wêjeyê: Seba standardîzekerdiş û aktualîzekerdişê kirmanckî, serra 1996 ra nata tay xebatê organîzekerdeyî benê. Nê xebatî roje bi roje hîna bi îstîqrar dewam kenê.
rojê gûzek, bû dîzek (biwêj) hindik hindik tê hev û zêde dibe. rojê gûzek, bû dîzek. tenê tu kedê bidê, bidê ber hev, tu yê demekê bi şûn de bibinî ku qiqas zêde bûye.
rojek beri rojekê (biwêj) demek pêşdetir, gavek zûtir. tu dizanî gelek kar li ser min heye û ez jî dixwazim rojek berî rojekê dergûsa te biqedînim. zinar soran
rojek rijiya, rojek pijiya û bihar qediya (biwêj) geh baş, geh xerab dem derbas bûn. karê dinyayê ye, rojek rijiya, rojek pijiya û bihar qediya.
rojekê (rengdêr) carekê bi roj, demekî roj bû, :rojekêji rojan min dî teyrek …
rojen (navdêr, mê) tak.
ji: ro +-jen
Serenav,mê, navek jin û zelaman e.
Têkildar: Rojan, Rojîn, RojhatBinere.
Herwiha: rojane, rojî.
Bide ber: rojeng.
ji: roj + -en
rojên giran derbas kirin (biwêj) rojên dijwar derbas kirin. di wan rojên ku keqa wan tevli refên gerilayan bû de, wan rojên pir giran derbas kirin.
rojên hefteyê (navdêr) her heft rojên hefteyê: duşem - sêşem - çharşem - bênçşem - îyn - şemî - yekşem.
Herwiha: rojên heftayê.
Bide ber: dawiya hefteyê nava hefteyê
rojên xwe pê derbas kirin (biwêj) ji xwe re ji bo demderbaskirinê mijûl bûn. derdê wî ne ew bû, tenê wî rojên xn’epê derbas di kirin.
rojeng (navdêr, mê) dûkêşk, dûkêlkêşk, borriyên ku dûkêl tê re ji avahiyan derdikeveBide be r, Rojan, Rojen, Rojîn
rojev bernameya wê rojê
(navdêr, mê) ajenda, bername, bernameya rojê, bûyerên nû, bûyerên rojê, plan, program.
ji: roj + -ev.
: rojevî Almanî Tagesordnung, Înglîzî appointment book, docket, engagement book, Tirkî ajanda, gündem, ruzname, Almanî Tagesordnung, Înglîzî appointment book, docket, engagement book, Tirkî ajanda, gündem, ruzname, Farisî: بحث روز, Tr.: gündem
rojevî (navdêr, mê) rewşa rojevbûnê.
ji: rojev + -î
rojgar çerxa demê
(navdêr, mê) zeman, serdem, heyam, qismet, bext, qeder, çarenivîs, şans, nesîb, siûd, talih, felek, enînivîs: Em kurd dixwazin bi xwe birryarê li ser çarenivîsa xwe bidin. (Em dixwazin xwe bi xwe bi rê ve bibin anku îdare bikin.).
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ڕۆژگار.
ji: jiari, hevreha soranî ڕۆژگار (rojgar), farisî روزگار (rûzgar), pehlewî rozkar (karê rojê), binere: roj + kar.
: rojgarî, rojgarperist, rojgarperistî
rojgarî (navdêr, mê) rewşa rojgarbûnê.
ji: rojgar + -î
rojger (navdêr, mê) gerstêrk, rojgêran, hesare, seyare.
ji: roj +-ger
rojgêran (navdêr), ?, Du tevgerên rojgêranan hene: Li dor tewereya xwe û li dor stêrê. Rojgêran, ronahî û germahiyê nadin, ronahiya stêra nêzîkî xwe wek mirêkekê dibiriqînin. Dinya, ji van rojgêranan yek e.
Hevwate: exter, gerestêrk, gerstêrk, hesare, rojger, rojgeran, rojgerk, rojgêran, seyare
rojgeran gerestêrk
gerînge
rojgerk (navdêr, mê) seyare.
ji: rojger +-k
rojgîn kesê ku tenê roja ku tê de ye hesab dike
rojgirtî (rengdêr) rojgirtin, rojgiran, hevygiran, manggîran, heyvgirtin, rojgîran.
ji: roj +girtî
rojgirtin (navdêr, mê) dema rûyê rojê dihêt dapoşîn û dinya tarî di bit
rojhat serenav, nêr, navek zelaman e.
Têkildar: Demhat, Rojîn.
ji: roj + hat
rojhelato miyanên (Zazaki) serenav, Rojhilata Navîn.
ji wêjeyê: Gilberte Favre Zaza: Reya verêne serra 1965 de gama ke mi perwerdeyê rojnamegerîye dîyêne, mi eşnawitbi ke qalê kurdan beno. Mi plan kerdbi ke ez şira Rojhelato Mîyanên. (Cara pêşîn sala 1965, dema ku min rojnamegerî dixwend, min bihîstibû ku behsa kurdan tê kirin. Min plan kiribû ku biçim Rojhilata Navîn.)
rojhijmêr (navdêr, mê) kitêbeke rojên heftîyê meh, û werzên salê têda hene jibo zanîna dem û jivanan mifa jê dihêt wergirtin, rojjimêr
rojhilat tûşa ku tav tê de hiltê; şerq
Aliyên erdnîgarî(navdêr, mê) (rojhilat): alê roj jê hiltê, aliyê roj jê radibe, (Rojhilat): aliyê Zemînê yê roj jê hiltê, (Rojhilat): Asya, parzemîna li rojhilata Zemînê, (Rojhilat): Rojhilata Navîn, herêmek e ji Îranê dest pê dike ta digihe Misirê.
Herwiha: rohhelat, rohhilat.
Hevwate: şerq, xorhelat, xorhilat, xurhelat, xurhilat xwerełat.
Dijwate: rojava, xerb.
Bide ber: bakur, başûr Zayend: Rojhilat peyveka mê ye ji ber ku ji peyva roj ya nêr hatiye çêkirin. lê di hin nivîsan de mê tê bikaranîn. Du sebebên nêrkirina peyvên rojava/rojhilat yên mê hene: 1) tesîra soranî: ji ber ku di soranî de izafeya bêcins -î wek paşpirtika kurmancî ya nêr e, gelek kes texmîn dikin ku bi kurmancî nêr e. 2) analojî: ji ber ku bakur /başûr nêr in (çunkî ji peyva ba ya nêr hatine çêkirin), tesîra wan li ser nêrkirina rojhilat/rojava yên mê heye..
ji: roj + hilat.
: Rojhilata Dûr, Rojhilata Navîn, Rojhilata Nêz, rojhilatî, rojhilatnas, rojhilatnasî, rojhilatnavînî
rojhilat û rojava, gû di devê zava (biwêj) £i dibe û li ku derê dibe bila bibe, yê sûckar, neheq û di ziyanê de disa zava ye. rojhilat û rojava, gû di devê zava. wa ye disa bar kete stûyê zavayê min i reben.
rojhilata kurdistanê serenav, parçeya Kurdistanê ya di bin dagirkeriya Îranê ve.
Herwiha: Kurdistana Rojhilat, Kurdistana Rojhilatê, Rojhilatê Kurdistanê, Kurdistana Îranê.
Bide ber: Kurdistana Bakur, Kurdistana Başûr
rojhilata navîn erdnîgariya ku Quds û doraliyên wê nîşan dide
Serenav,mê, herêmek e li rojhilat-rojava ji Îranê ta Misirê û li bakur-başûr jî ji Tirkiyeyê ta Yemenê.
Herwiha: Rojhelata NavînWelatên Rojhilata Navîn, Behrên, Erebistana Siûdî, Iraq, Israîl, Îran, Kurdistan, Kuwêt, Oman, Qeter, Sûriye, Tirkiye, Urdun, Yemen.
ji: rojhilat + navîn.
: rojhilatnavînî
der û dorên Mek, Medîne û Qudsê
rojhilatî kesê ku ji parzemîna asyayê ye; şerqî
(rengdêr) (navdêr) ya/yê rojhilatê, ya/yê ji rojhilatê, ya/yê têkildarî rojhilatê, asyayî yan efrîqî, ne ewropî yan emerîkî.
Herwiha: rohelatî, rohilatî, rojhelatî.
Hevwate: şerqî, xorhelatî, xorhilatî, xurhelatî, xurhilatî, oryental, oryantalî.
Dijwate: rojavayî.
ji: rojhilat + -î.
Bikaranîn: Lêker: rojhilatî bûn, rojhilatî kirin. Navdêr: rojhilatîbûn, rojhilatîkirin Rengdêr: rojhilatîbûyî, rojhilatîkirî.
: rojhilatîtî
rojhilatî bûn (lêker)(Binihêre:) rojhilatî
rojhilatî kirin (lêker)(Binihêre:) rojhilatî
rojhilatîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) rojhilatî
rojhilatîbûyî (rengdêr) (Binihêre:) rojhilatî
rojhilatîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye rojhilatî kirin
rojhilatîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojhilatî
rojhilatin (navdêr, mê) tavhilatin, hetavhilatin, xorhilatin, derketin û bilindbûna rojê ji rojhilatê, dema ku roj ji rojhilatê xwiya dibe, berbang, spêde: me ji êvarê ta rojhilatinê suhbet kir..
Herwiha: rojhelatin, rojhelhatin, rojhilhatin.
Dijwate: rojavabûn.
ji: roj + hilatin.
: rojhilat, rojhilatî
rojhilatîtî (navdêr, mê) rewşa rojhilatîbûnê, rojhilatîbûn, şerqîtî.
ji: rojhilatî + -î
rojhilatnas (navdêr, mê) rojhilatzan, oryantalîst.
ji: rojhilat +-nas
rojhilatnasî (navdêr, mê) rojhilatzanî, oryantalîzm.
ji: rojhilat +-nasî
rojhilatparêz (navdêr, mê) rojhilatî.
ji: rojhilat +-parêz
rojhilatzan (navdêr, mê) rojhilatnas, oryantalîst.
ji: rojhilat +-zan
rojhilatzanî (navdêr, mê) rojhilatnasî, oryantalîzm.
ji: rojhilat +-zanî
rojî ji berbangê hetanî êvarê dûrketina ji xwarin, vexwarin û têkiliya zayendî; mang
(navdêr, mê) nexwarin û venexwarina ti tiştî ji rojhilatinê ta rojavabûnê (bi taybetî di îslamê de li meha remezanê), greva birçîbûnê, nexwarina ti tiştî(rengdêr) tavî, hetavî, li gor rojê, li pey rojê, li dûv rojê, wek ro
: salnameya rojî.
Herwiha: roji, rojû.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ڕۆژی.
Bikaranîn: Lêker: rojî girtin, rojî xwarin. Navdêr: birojîbûn, rojîgirtin, rojîxwarin Rengdêr: rojîgirtî.
ji: jiari, têkilî roj, hevreha soranî ڕۆژوو/rojû, zazakî roce, farisî روزه (rûzê), sogdî roçeg. Oruç ya tirkî ji zimanekî îranî ye û o li destpêkê zêde bûye, wek çawa ku di tirkî de İ li destpêka peyva Stenbol jî hatiye zêde kirin..
: bêrojî, bêrojîtî, birojî, birojîtî, rojîgir, rojîgirî
rojî bûn (lêker)(Binihêre:) rojî
rojî girtin (ji berbangê heta mexrebê ji xwarin, vexwarin û têkilîdanîna zayendî) dest berdan
rojî vekirin (Binihêre:) rojî
rojî xwarin (lêker)(Binihêre:) rojî
rojîbar (rengdêr) rojiyî, tarî, behî bar, lawaz, barik.
ji: rojî +-bar
rojîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) rojî
rojîgir (navdêr) kesa/ê ku rojiyan digire, kesa/ê ku demek diyar ti tiştî naxwe û venaxwe (bi taybetî misilman li meha remezanê): Misilmanên qenc şehdeder, nivêjker, rojîgir, zekatder û hecrew in. manggir, kesa/ê di greva birsê de.
ji: roj + -gir.
: rojîgirî
rojîgirî (navdêr, mê) karê rojîgiriyê.
ji: rojîgir + -î
rojîgirtî (rengdêr) (Binihêre:) rojî
rojîgirtin (navdêr)(Binihêre:) rojî
rojik edese
(navdêr, mê) nîskok, adese, mercek.
ji: roj +-ik
rojikdar (rengdêr) adesedar, mercekdar.
ji: rojik +-dar
rojimêr salname
rojînegirtî (rengdêr) fitar, bêrojî.
ji: rojî +negirtî
rojing bixêrî
(navdêr, mê) cirnîyê destşûyê yê dikeve bin avrêjê
rojînî (navdêr, mê) rewşa rojînbûnê.
ji: rojîn + -î
rojîxwarin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojî
rojiya bin teştê girtin (biwêj) roji negirtin. na lo, îso roji girtiye, girtiye, lê rojiya bin testê girtiye. (qerf)
rojiya xwe xwarin (biwêj) tawanek kirin, karekî ne li rê kirin. tu wisa li rast peyivandina wê menêre, wê jî di wê mijarê de rojiya xwe xwariye.
rojiyî (navdêr, mê) tarî, behî bar, lawaz, barik, rojîbar.
ji: roj +-iyî
rojname weşana rojane ya bûyeran
(navdêr, mê) nûçename, gazete, qezete, belavokên li ser perrên mezin tên weşandin û her roj derdikevin û tê de nûçe (û hin mijarên din yên rojîn) tên ragihandin, belavokên mîna rojnameyan lê yên ne her roj lê bi awayek din yê heyamkî derdikevin.
Bi alfabeyên din: ڕۆژنامه. Tewandî: rojnameyê, rojnameya, rojnameyan, rojnamê, rojnama, rojnaman.
Bide ber: heftename, kovar, mehnameHerwiha binere, belavok, defter, kitêb, namilke, pirtûk.
ji: roj + name.
: rojanemgêrr, rojnamegêrrî, rojnamenivîs, rojnamenivîsî, rojnamenûs, rojnamenûsî, rojnamevan, rojnamevanî, rojnameyî
rojnamefiroş (navdêr, nêr) kesê/a ku rojnameyan difiroşe, kêsê/a ku karê vî karî dike
rojnameger kesê ku pîşeya wî rojnamegerî ye; rojnamevan
rojnamegerî pisporiya weşanên demdiyar
rojnamenûs (Soranî) . Bi kurmancî: rojnamenivîs
rojnamesazî (navdêr, mê) rojnamegerî.
ji: rojname +-sazî
rojnamevan (navdêr, nêr) kesên karûbarên nivîsîna û/yan derxistina rojnameyan dikin, kesên karûbarên medyayê dikin Yekem rojnamevanê kurd Mîr Midhet Bedirxan e..
Herwiha: rojnameger, rojnamenivîs.
ji: rojname + van.
: rojnamevanî. Bi soranî: rojnamenûs, rojnamewan
rojnamevanên sînorbir endamên çapemeniyê yên ku tixûbên rûmetşikên napejirînin
rojnamevanî (navdêr, mê) karûbarê nivîsîn û/yan derxistina rojnameyan, karûbarên medyayê Her sal 22.4 Roja Rojnamevaniya Kurdî ye..
Herwiha: rojnamegerî rojnamegêrrî rojnamenivîsî.
ji: rojname + vanî. Bi soranî: rojnamenûsî rojnamewanî
rojnamevanî kirin (lêker)(Binihêre:) rojnamevanî
rojnamevanîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye rojnamevanî kirin
rojnamevanîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) rojnamevanî
rojnamevaniya zer (navdêr, mê) çapemeniya zer, medyaya zer, medyaya ku mijarên seyr û sosret lê ne yên cidî belav dike.
Herwiha: rojnamegeriya zer.
ji wêjeyê: Ev karê han karê rojnamegeriya zer e, ku dixwaze bi riya nûçeyên wilo rojnameyên xwe bidin firotin.(Brûsk Silêman: Ev karê rojnemegeriya zer e, Netkurd.com, 3/2008)
rojnamewan (Soranî) . Bi kurmancî: rojnamevan
rojnameyî (navdêr, mê) rewşa rojnamebûnê.
ji: rojname + -yî
rojnivîsk nivîsarên ku li gorî mêjûyên pêkhatina wan hatine hûnandin
(navdêr, mê) deftera ku mirov rojane serpêhatî û hest û ramanên xwe tê de dinivîse û wisan wan wek bîrewerî diparêze.
ji wêjeyê: Mesela 28’ê sebatê derbeyek post-modern bû. Wan rojana li gorî rojnivîskên ku di kovara Noktayê de hatibûn weşandin ji xwe pêngavên derbeyê hebûn. Di encama hewildanen Hîlmî Ozkokî de derbe çênekirin û encamên derbeyê nedan ber çavên xwe.(Hemdem.com, 2007).
ji: roj + nivîs + -k
rojnîvro xewnerojk dîtin (biwêj) hay ji xwe tune bûn. qala tiştên nebûyî kirin. ez ji te re çi bibêjim? tu rojnîvro xewnerojkan dibîrû.
rojqedên ji kesên ku plan û xebat û karên xwe ji bo roja xwe biqedînin, roja xwe derbas bikin, re tê gotin.

mînak: dewleta osmanî di salên xwe yên dawî de tiştên nû dianîn, lê ev projeyên wa ne projeyên bingehîn û domdar bûn; hima ji bo roja xwe xilas bikin, ne pêşerojê, ev tişt dikirin. ji ber wê dewleta osmanî rojqedên bû.
ji kesên ku plan û xebat û karên xwe ji bo roja xwe biqedînin, roja xwe derbas bikin, re tê gotin.

mînak: dewleta osmanî di salên xwe yên dawî de tiştên nû dianîn, lê ev projeyên wa ne projeyên bingehîn û domdar bûn; hima ji bo roja xwe xilas bikin, ne pêşerojê, ev tişt dikirin. ji ber wê dewleta osmanî rojqedên bû.
rojtv Kurtenav kurteya Televizyona Roj yan Roj Televizyon (televizyonek e ji Ewropayê weşanê dike û têkildarî PKKê ye).
Bide ber: KTV, Kurdsat, MedTV, MedyaTV, MeTV, ZagrosTV.
ji: roj + TV
roj day
(f.) day, sun
f. day, sun. Also see: ew roj ev roj e, rojane, rojava, rojhilat, rojhilata navîn, rojname, rojnamegerî
day; sun
roja din the other day
roja duşemê Monday
rojane daily, every day
daily.
rojanî (f.) daily, daily wage
rojava West
west
(m.) west
west.
west.
rojavayî Western
western
rojbaş good morning !
good-day; have a good day
rojbûn birthday
rojeng sundial
rojev agenda
rojgar planet, globe
rojgarî planetary
rojhelat (m.) see: rojhilat
rojhilat Orient
east
(m.) orient, east, dawn
f. east:
rojhilata navîn Middle East
the Middle East.
rojhilatî Oriental
eastern
rojhilatnas orientalist
rojname daily; newspaper
newspaper
f. newspaper.
rojnameger journalist
rojnamegerî journalism
f. journalism
rojnamekarî (f.) journalism
roj Sonne
roj bi roj alltäglich
roj/ro Tag
Tageslicht
roja bûyînê Geburtstag
roja qiyametê Jüngster Tag
Tag der Auferstehung
rojane alltäglich
taglich
rojanî alltäglich
rojava West
Westen
rojava bakûr Nordwesten
rojava başûr Südwesten
rojavayî westlich
rojbaş guten Tag
rojbûn Geburtstag
rojêd oxirme yê giran Tage schweren Unglücks
Tage schweren Unheils
rojên oxirme yê giran schwere Tage
rojev Tagesordnung
rojgeran Planet
rojhilat Orient
Osten
rojhilata bakûr Nordosten
rojhilata başûr Südosten
rojhilata navîn Mittlerer Osten
rojhilatî Orientale
östlich
rojhilatnasî Orientalistik
rojî Fasten
rojî girtin fasten
rojîgirtin Fasten
rojname Zeitung
rojnamevan Berichterstatter
Journalist
rojnivîsk Tagebuch
rojtir am folgenden Tag
folgende Tage
folgender Tag
nächster Tag
tags darauf
roj m. roje, roce, roze, rioce, rîoc n.
roj bas roj wes, roj bas, roj bixêr
roj bi roj rd. roje bi roje, roje ra roje, rojeroj, roj bi roje, roj be roje
roj bixêr roj wes, roj bas, roj bixêr
roj buhurîn lng. roje vêrayene
roj dîtin lg. roje vînîtene
roja beriyê m. arîfe, rojê ver m.
roja bûyînê n. rojbîyene, rojbîyayise, roja bîyene m.
roja din h. rojtêrêna, roja bîne
roja erefe m. roja arefeye m.
roja kar roja karî, rojên karkerdisî
roja mehserê m. roja mehserî m.
roja qendîlê n. roja qendîle m.
roja qiyamatê n. roja qiyamate m.
roja res n. roja sîyaye, roja tarîye, roja tenge m.
roja teng n. roja sîyaye, roja tarîye, roja tenge m.
roja zêde n. roja zêdîye, roja derge m.
rojane rd. rojane, aktuelîte
rojaneyî rd. aktuel, ewroyî, rojî
rojaneyî bûn lng. rojane bîyene, aktuel bîyene
rojaneyîtî m. rojaneyîye, aktuelîte, rojaneyênî m.
rojanî rd. aktuel, ewroyî, rojî
m. roje, yewmîye, yomîye m.
rojanîvan m/n. rojecî, yewmîyecî n.
rojava n. rojawan, rojko, xerb, rozawan, ruecawun n.
rojbûyîn m. rojbîyene, rojbîyayise, roja bîyene m.
rojên res rojên sîyayî
rojgîn m/n. rojg, ehlîkeyf n.
rojhilat m. rojhelat.
rojhilata dûr n. rojhelato durî, asya durîye n.
rojhilata naverast m. asya mîyanêne, asya ortêne m.
rojhilata navîn n. rojhelato mîyanên, rojhelato ortên n.
rojhilata nêzik n. rojhelato nêz dîn.
rojhilatî rd. oryantal, rojhelatên, rojhelatî
rd. rojhelatij, serqij
rojhilatîtî m. rojhelatijîye, serqijîye, rojhelatijênî, serqijênî m.
rojhilatnas m/n. rojhelatzan, oryantalîst, rojhelatsinas, rojhelatnas n.
rojhilatnasî m. rojhelatzanîye, oryantalîz m., rojhelatsinasîye, rojhelatzanênî, rojhelatsinasênî, rojhelatnasîye m.
rojhilatzan m/n. rojhelatzan, oryantalîst, rojhelatsinas, rojhelatnas n.
rojhilatzanî m. rojhelatzanîye, oryantalîz m., rojhelatsinasîye, rojhelatzanênî, rojhelatsinasênî, rojhelatnasîye m.
rojhilatzantî m. rojhelatzanîye, oryantalîz m., rojhelatsinasîye, rojhelatzanênî, rojhelatsinasênî, rojhelatnasîye m.
rojî m. roje, yewmîye, yomîye m.
m. roje, roce, roze, ruece n.
rojî bûn lng. roje bîyene
rojî girtin lg. roje girewtene, roje tepistene
rojî sikandin lg. roje sikitene, roje werdene
rojî xwarin lg. roje sikitene, roje werdene
rojîgirtî rd. rojeyin, nîyetin, rojegirewte
rojik m.fiz. adese, mercûke, merceqe m.
rojikdar rd. mercûkin, mercegin, adeseyin
rojîn rd. aktuel, rojî, ewroyî
m. lojine, tifike, pixêrî, rojine, locine, lozine m.
rojing m. lojine, tifike, pixêrî, rojine, locine, lozine m.
rojîtî n. demê rojeyî, rojeyîye n.
rojîxwar rd. rojewer
rojîya xwe sikandin fitare kerdene, roje rakerdene, fitare rakerdene, rojeyê xo sikitene, rojeyê xo werdene kr.
rojîya xwe xwarin fitare kerdene, roje rakerdene, fitare rakerdene, rojeyê xo sikitene, rojeyê xo werdene kr.
rojname m. rojname. gazete, qezeta m.
rojnamedank m. rojnamedang, gazetedang n.
rojnamefiros m/n. rojnamerotox, gazeterotox n.
rojnameger m/n. rojnamerî, gazeterî, rojnamewan n.
rojnamegerî m. rojnamecîyîye, gazetecîyîye, rojnamewanîye, gazetecîyênî m.
rojnamekarî m. rojnamecîyîye, gazetecîyîye, rojnamewanîye, gazetecîyênî m.
rojnamesaz m/n. rojnamerî, gazeterî, rojnamewan n.
rojnamevan m/n. rojnamerî, gazeterî, rojnamewan n.
rojnamevanî m. rojnamecîyîye, gazetecîyîye, rojnamewanîye, gazetecîyênî m.
rojnameya dîwêr m. rojnameya dîwarî, gazeta dîwarî m.
rojnameya hefteyî n. rojnameya hefteyîye, gazeta hefteyîye m.
rojnameya rojane n. rojnameya rojanîye m.
rojnivîsk m. rojnivise m., rojnûse n. *bi roj rd. bi roj
rojvan m/n. rojwan, rojcî n.
rojveger m. rojragêre m.
roj güneş
rojawan batı
roje gün
oruç
rojhelat doğu
roj
Çend rojan berê ez çûm xarpêtê.
며칠전에 하루푸트로 갔다.
rojbaş доброе утро
rojname газета
roj suno
tago (dema 24 seatî )
rojname gazeto
ĵurnalo