Encamên lêgerînê
ratıp şil, hêmî rd
şil, hêmî rd
ratehisandin m sendeletme
l/gh sendeletmek
ratehisîn m sendeleme
l/ngh sendelemek
ratekandin m şok etme
l/gh şok etmek
ratib (i) m 1. azık, kumanya 2. medrese öğrencilerine giden kumanya 3. ırgat kumanyası
ratib (ii) rd ücretli çoban
ratûtikandin l/gh üstüne sermek * rakeve ezê lihêfê ratûtikînim we yatın üstünüze sorganı sereyim
ratan (navdêr) roten, heyzeran, ratan, rûl, leven, qamîş, çîx, bambû.
Herwiha: retan rattan rettan.
ji: ji inglizî rattan yan ji frensî rotin jimalezi rotang
ratekandî (rengdêr) herişî, vepûnî, birînî.
ji: - +tekandî
ratekandin (lêker) lerzîn. Tewîn: -ratekîn-.
ji: ra- +tek +-andin
ratelq (navdêr, mê) pey, dû, dûv, dews.
ji wêjeyê: Baz difirin li ezmanan, haya wan ji hemû teyr û tilûran heye; car hene ko li dû xwe nanêrin, ji ber ko xwe bi ratelqa kund û bûman naxin...(Enwer Karahan: Kevjalê bêserî, Nefel.com, 9/2007)
rateqandin (navdêr, mê) bi darê zorê derêxistn, rahêlanê, :pêşmergehan dujmin ji gundî rateqandin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ڕاته‌قاندن
rateqandin/raditeqîne/rateqîne bi darê zorê qewirandin
rateqîn/raditeqe/rateqe xwe ber darê zorê ranegirtin û revîn
ratib (navdêr, nêr) dahat, deramet, muçe, miz, meaş.
ji: Ji erebî
rat fare
(ted, ting) koremişk, mişkê cirboq, (zool.) Mus 2. (argo.) cixiz, heramsîker, nizniz 3. parçeya biçûk ya ku jin ji bo ku pora xwe wekê gijgijî bixweyînin bi pora xwe ve dikin 4. mişk girtin 5. pê on’ê, (argo.) devavêtina yekî kirin, devcûtina yekî kirin, di eleniya yekî de mijûlbûn, li paş yekî ve xeberdan 6. (argo.) cixizî kirin, nûzenûz kirin. 7. (argo.) kesê xayîn, bêbext, xirb, xiniz.
ratable (Îng.) ya ku dikeve ber bacê 2. nisbî, rolatîf, îzafî 3. ya ku dikeve ber nirx û buhayekî. 4. di berdêla buhayê wê, bi qasê qedrê wê.
ratably li gorî qedr, li gorî nirxî
ratafia ratafeei ratafia , ratafee likora bibehîv 2. nanikên şirîn yên behîvkirî.
rataplan dengê derbê yê ku tê dubarekirin.
dengê lêxistinê yê ku tê dubarekirin.
ratatattat ratatat, ratatattat , ratatat dengê deriyê ku her û her tê kutan, dengê daholê.
ratbitefever ratbitedisease, ratbitefever , ratbitedisease (bij.) nexweşiyeka perok ya ku bi gêzkirina mişkan çêdibe.
ratchet wheel çerxa bimendel.
rate rêje
azirandin, azar kirin, erza yekî şikandin. rêje, nîsbet 2. buha, nîrx, qedr, qîmet, hêjayî 3. cure, celeb, çeşîd, texlîd 4. rêjeya baca milkekî 5. (Îng.) baca milkekî 6. nirx tê dan, fiyet lê birrîn, buha lê danîn, buha lê kirin 7. hesab kirin 8. hejmartin 9. senifandin, dabeşandin, tesnîf kirin 10. nirxandin, helsengandin, hêjandin 11. ji bo kişandin an barkirina tiştekî buha lê dan, fiyet xwestin, fiyet lê birrîn 12. (zimanê k.) heq kirin 13. biqedr bûn, di rewacê de bûn.
rate of exchange buhayê kambiyoyê
rate of interest rêjeya faîzê.
rathaus (Al.) qesra hukumetê 2. avahiya şaredariyê.
rather zehf
zêdetir
(den.) eger, heke, bi min, li gorî min, bi ya min 2. (den.) zêde, zêdetir 3. ta rasttir 4. têra xwe 5. berevajiyê tiştekî, di ber tiştekî de 6. (Îng.) wisa ye ! ma ne?! I had rather go. Çûyîn ji bo min çêtir e, Çûyîn bêtir li hesabê min tê. Ku bi min bimîne ez ê herim. I had rather not do it. Ez nekim çêtir e.
ratification pesendkirin, erêkirin, tesdîq.
ratify pejirandin, pesend kirin, erê kirin, tesdîq kirin.
rating rêzandin, senifandini tesnîf kirin 2. ecibandin, teqdîr kirin 3. texmîn kirin, têderxistin 4. leşker an serbazê biçûk. azardan, azirandin, erz şikandin, tehndan, berê xwe dan yekî.
ratio rêje
rêje, nîsbet.
ratiocinate muhakeme kirin, darizandin, dan ber hiş û aqilê xwe, bi berfirehî û kitekit fikirîn.
ratiocination dan ber aqilê xwe, muhakeme.
ration pari behr, pişk, beş 2. mîqdara ku bi belgeyê tê dayîn 3. tayîn, kumanya leşkeran 4. tayîn dan 5. bi belgeyê belavkirin 6. tesbîtkirina mîqdara tayînê.
rational maqul, xweyî aqil, bimantiq, muteber 2. aqlî, rasyonel 3. (mat.) rasyonel.
rationale mantiq, esas, bingeh.
aqilane. li gorî mantiqê. ravekirina aqilane.
rationalis' (baz.) li gorî felsefeya hewngiriyê.
rationalism aqliye, hewngirî, rasyonalîzm.
rationalist hewngir, aqilmend, hişyar, rasyonalîst
rationality =rationalness: aqliyet, mantiqîtî, rastyonalîte.
rationalization hêncet, mahne
rationalize (Îng.) xwe spartin hêncetan, xwe hirde û vide dan 2. li gorî mantiqekî vegotin 3. bimantiq kirin, jê re mantiqek danîn 4. (İng.) nûjen kirin, modernîze kirin 5. (mat.) kirin hejmara rasyonelî. 6. nûjenbûn, modernbûn 7. (mat.) rasyonelîze kirin.
rationally bi mantiqî, bi maqulî.
ratite (zool.) çivîka ku ji cinsekî ku bi kêrî firrînê naye.
ratline (behr.) di keştiyê de pêpelûkên çarmixe ya ku muretebatên keştiyê pê hildikişin serenan.
ratoon =rattoon, ratoon, rattoon: zîla ku ji rehê riweka hatî teraftin aj daye 2. aj dan, zîl dan, çîl dan, çîlik dan.
ratsbane zernîx, arsenîk.
rattail wekê teriyê mişkê.
rattan bambûya simsimî, (bot.) Calamus rotang.
ratter pisîk an kûçikê mişk girtî
rattle kirin reqînî, kirin xirînî, kirin xişînî, kirin tepînî 2. kirin repînî 3. (zimanê k.) tevlihev kirin 4. reqînî, xirînî, xişînî, qirçênî 5. gelevzî, lewçetî, zimandirêjî, kelmeman, gotinên beredayî, xeberên eletewş 6. wîrînî, zirînî, qirçênî, qirên 7. zengilika zarokan 8. zengiloka marê xişxişok 9. xirxirîna li ber sekeratê.
rattle off ji ber gotin.
rattle on tewş tewş xeberdan.
rattlebox riwekek ji binemala hewêcan ya ku tovên wê yên hişkbûyî dengê zengilikê dertîne (bot.) Crotalaria.
rattlebrain rattlehead, rattlebrain, rattlehead: gelevzî kirin, qanosî kirin, pirbêjî kirin.
rattlesnake rattler rattlesnake , rattler marê xişxişok, (zool.) Crotalus.
rattletrap tişta qetxirbe, erebeya kevnik.
rattling ya ku liqeliq jê tê, ya ku qulteqult 2. (zimanê k.) zindî, sax 3. zêde, pir, zehf, gelek.
rattly ya ku dike liqeliq, ya ku dike reqînî.
rattoon (bnr.) ratoon.
rattrap xefka mişkan 2. rewşa gelek zehmet, weziyeta zehf dijwar.
ratty wekê koremişkan 2. cihê ku koremişk lê zêde ne 3. (argo.) nepêketî, neşikestî, nemûnasîb, şamoşewlo.
bê ser û ber, gurî,
rat meclîs
pend
şêwir
şîret
şîret
tembe
temî
temî
tenbe
rat geben temî dan kesekî
raten şîretlêkirin
ratgeber şêwirdar
temo
ratlosigkeit heyran
ratschlag şêwir
şîret
şîret
tembe
temî
tenbe
rateqandin lg. rateqnayene, teqeznayene, dime verdayene