Encamên lêgerînê
qela (...) anîn kökünü kazımak, kökünden kazımak
qela (i) zo/m kara karga
qela (ii) m 1. kalay 2. kalay (kalaylanmış bir kabın üzerindeki alaşım tabakası)
qela bûn l/ngh kalaylanmak
qela kirin l/gh kalaylamak
qela mêran anîn yiğitlerin kökünü kazımak
qelabûn m kalaylanma
qelaç (i) erd/n 1. yamaç 2. etek (dağ eteği) 3. nd/rd kayalık
qelaç (ii) m omuzdan parmak ucuna kadar uzunluk birimi
qelaç (iii) rd kıraç
qelaçe m barikat
qelaçî rd kıraç * axa qelaçî kıraç toprak
qelaço m 1. katliam, kırım, toplu kıyım 2. bj kıran, ölet 3. kırım (hayvanların hastalık, soğuk gibi sebeplerle ölmesi)
qelaço kirin l/gh kırımdan geçirmek, toplu kıyım yapmak
qelaçoker rd katliamcı
qelaçokerî m katliamcılık
qelaçokirî rd kırımdan geçirilmiş olan
qelaçokirin m kırımdan geçirme, toplu kıyım yapma
qelaçoyî m m tenkil, topluca ortadan kaldırma
qelaçoyî kirin l/gh tenkil etmek, topluca ortadan kaldırmak
qelaçoyîkirin m tenkil etme, topluca ortadan kaldırma
qeladar rd kalaylı
qelaf n kılıf
qelafet n 1. bünye, cüsse (vücut yapısı) 2. kılık, fiziki görünüş (insan için)
qelakar nd/nt kalaycı
qelaker nd/nt kalaycı
qelakerî m kalaycılık
qelakirî rd kalaylı, kalaylanmış
qelakirin m kalaylama
qelamizgînî zo/m ekin kargası (Corvus frugilegus)
qelan (i) m kavurma
qelan (ii) m 1. kırım * Xwedê qelana wê bîne Allah sizi kırımdan geçirsin 2. yok etme, eradikasyon * qelana tayê sıtma erdikasyonu
qelancik m serçe parmağı
qelandî rd 1. kavruk, kavurma (kavrulmuş olan) 2. kızartılmış
qelandîbûn m kavrukluk
qelandin 1.kavurmak, kızartmak. 2.soyunu kurutmak.
qelandin (i) m 1. kavurma, kavuruş (kızartarak pişirme) 2. kızartma (kızgın yağda pişirme) 3. ütme
l/gh 1. kavurmak (kızartarak pişirmek) * goşt qelandin et kavurmak 2. kızartmak (kızgın yağda pişirmek) 3. ütmek
qelandin (ii) m 1. kırma, kırıp geçirme, kırımdan geçirme (öldürme, yok etme, yok olmalarına sebep olma) 2. soyunu kurutma, kökünü kazıma (veya kurutma) 3. köreltme (soyunun bitmesine sebep olma)
l/gh 1. kırmak, kırıp geçirmek, kırımdan geçirmek (öldürmek, yok etmek, yok olmalarına sebep olmak) * sermaya îsal heywan qelandin bu seneki soğuklar hayvanları kırdı 2. soyunu kurutmak, kökünü kazımak (veya kurutmak) * şêr qelandine aslanların soyunu kurutmuşlar 3. köreltmek (soyunun bitmesine sebep olmak)
qelanik kalay.
qelanîk m kalay
qelanîn m kökünü getirme
qelantor rd cüsseli
qelap kîm/m evirtim
qelapik avêtin l/gh pütür pütür olmak (ellerin çatlaması gibi)
qelaptî rd 1. devrik * porê wî yê qelaptî pê diket devrik saçları ona yakışıyordu 2. devrik (yıkılmış, dik durumunu yitirmiş) 3. yatık (çevrilmiş, devrik) * berstûka qelaptî yatık yaka 4. inik (yük) 5. çevrik 6. çevrili, dönük 7. kîm evirtik
qelaptîbûn m 1. devriklik 2. yatıklık
qelaptin m 1. devirme 2. devirme, yıkma 3. yatırma, yıkma (bir tarafa eğme) 4. yıkma (yük indirme) 5. aktarma (çatı, dam için) 6. çevirme (öteki yüzünü görünür duruma getirme) 7. çevirme (hile, dolap, dalevere dürüst olmayan davranışlar yapma) 8. çevirme, aktarma (bir dilden başka bir dile tercüme etme) 9. çevirme (bir durumdan başka bir duruma getirme, dönüştürme) 10. döndürme, çevirme 11. evirme, tersine çevirme 12. çalkalama, çalkama (kuluçka yumurtalarını çevirme) 13. çırpma (güreşte rakibini sırtı üstü sağa sola savurma)
l/gh 1. devirmek 2. devirmek, yıkmak * min dar qelapt ağacı yıktım * me dar qelapt ağacı devirdik 3. yatırmak, yıkmak (bir tarafa eğmek) * bayê debr qelaptiye rüzgâr ekini yatırmış 4. yıkmak (yük indirmek) * bar qelapt yük yıktı 5. aktarmak (çatı, dam için) * xanî qelaptine, dar marên ku şikiyane diguhêrin damı aktarmışlar, kırıkları değiştiriyorlar 6. çevirmek (öteki yüzünü görünür duruma getirmek) * pelên defterê qelaptin defterin sayfalarını çevirdi 7. çevirmek (hile, dolap, dalevere dürüst olmayan davranışlar yapmak) * gotin çawan li hesabê wê hat wisan qelapt sözü işine geldiği gibi çevirdi 8. çevirmek, aktarmak (bir dilden başka bir dile tercüme etmek, nakletmek) * min berhem ji Kurdî qelapte Tirkî eseri Kürtçeden Türkçeye çevirdim 9. çevirmek (bir durumdan başka bir duruma getirmek, dönüştürmek) * dixwazin dêrê biqelêbin bikin camî kiliseyi camiye çevirmek istiyorlar 10. döndürmek, çevirmek 11. evirmek, tersine çevirmek 12. çalkalamak, çalkamak (kuluçka yumurtalarını çevirmek) 13. çırpmak (güreşte rakibini sırtı üstü sağa sola savurmak)
qelaptin henekan (hewesan an jî yariyan) şakaya boğmak (dökmek veya bozmak)
qelaptin tinazan (an jî henekan) alaya bozmak
qelaptin tiştekî işi ...e vurmak * mesele qelapte henekan işi şakaya vurdu
qelaqûç m serçe parmağı
qelareşk zo/m kuzgun
qelaş (i) bnr qîş û qelaş
qelaş (ii) m çapul
qelaştî rd 1. yarık 2. yırtık, yirik * destmaleke qelaştî yırtık bir mendil
qelaştîbûn m 1. yarıklık 2. yırtıklık
qelaştin m 1. yarma 2. yarma (içinden geçme) 3. açma (yarma) 4. yarmalama (uzunlamasına ikiye bölme) 5. yırtma, yırtış 6. yırtma (vücudu kanatacak kadar derin çizme) 7. yırtma (zorlama) 8. mec bir şeye yüksek fiyat biçme 9. mec fazla gelir getirme
l/gh 1. yarmak 2. yarmak (içinden geçmek) * keştî av qelaşt gemi suyu yardı 3. açmak (yarmak) * wah kînor qelaşt çıbanı açtılar 4. yarmalamak (uzunlamasına ikiye bölmek) 5. yırtmak 6. yırtmak (vücudu kanatacak kadar derin çizmek) * pisîkê destê zarok qelaşt kedi çocuğun ellini yırttı 7. yırtmak (zorlamak) * hingî min gazî kir, min qirika xwe qelaşt bağıra bağıra gırtlağımı yırttım 8. mec bir şeye yüksek fiyat biçmek 9. mec fazla gelir getirmek
qelastin m 1. gizlice sızma 2. pusma, gizlice bekleme
l/gh 1. gizlice sızmak 2. pusmak, gizlice beklemek
qelat bnr qût û qelat
qelawî dîr/m kallavi
qelawiz n 1. im, belirti 2. nişan 3. göbel (sınırları belirlemek için tarla kenarlarındaki toprak tepecikler, belirtiler) 4. alaca (ağaçta ilk olgunlaşan meyve)
qelawiz avêtin (tiştekî) alaca düşmek
qelawiz rast kirin (bir şeyi veya bir şeye) nişan koymak
qelax m kalak (tezek yığını)
qela cureyekî maden ê ku wekî hêsin tê bikaranîn
qela kirin alav an jî aman bi qelayê rûpûşkirin
qelabend (navdêr, mê) zindan, girtîxane, girtîxane, bendîxane, dîlxane, êsîrxane, hefs, sicin.
Herwiha: hêtûn.
ji wêjeyê: Li Seyda ger tu bipirsî can qelabendê Siweyda yeJi min carek mexeyde da nebêjim ko tu Xeyda ye(Cegerxwîn).
ji: qela + bend.
: qelabendî
qelabendî (navdêr, mê) rewşa qelabendbûnê.
ji: qelabend + -î
qelaç (navdêr, nêr) girên nabin zevî û şînahî lê şîn nayê,li deştan ciyên bilind zarok li serê qelaç li doberanan digerin.
Bikaranîn: Lêker: qelaç bûn.
Herwiha: qeraç, şêweya tewandî qelêç. Navdêr: qelaçbûn.
ji: ji tirkiya kevin kıraç, kır+aç, ku di wateya erdê birçî û bê şînahÎ be. Herwiha dibe ku têkiliya wê bi kireç ya tirkÎ ya ku ji îranî hatiye wergirtin ya di wateya kils ê de ye.
ji wêjeyê: çiya, newal û qelaç e ne melek im xwediyê tac im
qelaç bûn (lêker)(Binihêre:) qelaç
qelaç kirin (lêker)(Binihêre:) qelaç
qelaçbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) qelaç
qelaçbûyî (rengdêr) (Binihêre:) qelaç
qelaçkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye qelaç kirin
qelaçkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) qelaç
qeladiz Serenav,mê, bajarrokek e li Başûrê Kurdistanê.
Herwiha: Qeladizê.
ji wêjeyê: Li Qeladizê agir bi tankêrekê ket, 42 dukan şewitîn.
ji: qela + diz.
: qeladizî, qeladizîtî
qelafet temtêla lixwekirina yekî; ser û sîçê
(navdêr, mê) qilafet
qelafîsk haweyek rûniştina li ser çokancarinan dihiştin em li ser qelafîskan rûnên lê bi granî em li piyabûn.
Herwiha: gelavîsk qeravîsk kundikan titik tot totik çokdan tûtîn heltûtîn qelevîsk qulîsk qulofisk
qelafîstik (navdêr) haweyekî qelandina nokan ku ziwa dihê danîn ser agir
qelandî (rengdêr) biraştî, tişta/ê ku hatiye qelandin, telaftî, birhandî, birandîNêzîk, kelandî.
Têkildar: qelî.
ji: qelandin.
Bikaranîn: Navdêr: qelandîbûn
qelandî bûn (lêker)(Binihêre:) qelandî
qelandî kirin (lêker)(Binihêre:) qelandî
qelandîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) qelandî
qelandîbûyî (rengdêr) (Binihêre:) qelandî
qelandîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye qelandî kirin
qelandîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) qelandî
qelandin 1. biraştin (lêker)(navdêr, mê) biraştin, birijandin, (bi taybetî goşt) li ser agirî germ ta ku ji xaviyê xilas bibe,di rûn de braştin, pirr germ kirin: Vê tavê em qelandin.. Tewîn: -qelîn-. Têkilî: qelîn.
Bide ber: kelandin.
ji: ji erebî قلى (qela: qelandin) + ji kurdî -andin.
: qelandî qelî qelîner
qelandin/diqelîne/biqelîne 1. qijirandin 2. ji nav birin 3. qetliyam kirin *“an em bixemilînin, an biqelînin”
qelareşk cureyekî reşêlekan e
qelaş (navdêr, nêr) yê/a ku deq, dolab, dek û dolap, paposî, fend, hîletiyê dike.
Herwiha: qellaş.
: qelaşî
qelaştî (navdêr, mê) qelş, terk, derz, çirandî.
ji: qelaş +-tî
qelaştin (lêker) qelişandin, kirin du filqan. Tewîn: -qelêş-
qelaştin/diqelêşe/biqelêşe 1. dirandin 2. qul kirin
qelatik (navdêr) genimê di nav rûn de yan bêrûn qelandî ye ji bo xwarinê.
ji wêjeyê: DEVJENEKA SERWADAR DI NAVBERA DU JINÊN KOÇER DE Jineka hacan (eşîretek ertoşî ye) bi navê pîroza kerro, û jineka gewdan(ew jî eşîretek ertoşî ye) bi navê hûrê, bi vî awayî şeredev yan devjen di navbera wan de çêbû: Hûrê: haca berkêt qaça, tirr berdan cihay demanca Pîroz: gewda gewdelîska, qelîyê çê dikin ji hêlkêt gîska Hûrê: haca hindikin, li ser berê kundik in, şolê wan spih û qelatik in Pîroz: haca gelek in, wê li ser bircêt belek in, şolê wan şîr û tevek in. de, 1/2014
qelava beroşe rakirin (biwêj) zêde xwarin xwarin. maşelah qelaya beroşê rakir, hê hindik xwariye? (qerf)
qelawuz thumbQelawuzek(navdêr)(navdêr, nêr) (navdêr, mê) amûrek li nav bîstan û zadan dih3e datînin ku çûk jê bitirsin û xisarê nedin
qelax 1. qûçê kermeyên jenandî 2. sarcîn
(navdêr, mê) xaniyê ku rîxa hişkkirî ya bo şewitandinê tê ve tê parastin.
Herwiha: qilax.
Têkildar: kadîn.
Bide ber: qerax
qelandin (biqelîne) to fry, to consume,
to roast
qelaş split open, wounded
qelaştin (biqelêşe) to split, to tear, to operate,
v.t. to split, split open;
to slice
v.t. to split, split open;
qelaştina cerahî surgical incision
qelaw fat
qela Burg
qelaçî Laufgraben
Massaker
Schützengraben
Vernichtung
qelaço Laufgraben
Massaker
Schützengraben
Vernichtung
qelafet Höhe
Kleider
Kleidung
Körper
Statur
qelakirin verzinnen
qelandin ausplündern
ausrotten
braten
grillen
qelaştin durchbrechen
entzweien
spalten
teilen
zerreißen
qela m. qelay, qela, qilay, qalay n.
qela kirin lg. qelay kerdene, qilaynayene, qela kerdene
qelabaçke m. zoo. qilançike, qire, qiloncik m.
qelabask m. zoo. qilançika beleke, qirike, qijika beleke m.
qelaç n. cog. virade, cerde, veroj, verad, verard n.
qelaçe m. verbest, kend, bend, barîkat n.
qelaço m. qetlîam, qir, qelênayis, qaxkerdis, têvterkistis n.
qelafet n. silêle m., qiyafet n.r qilix n., dilq n., qelafet n.
qelaker m/n. qelayçî, qelayker, qilaycî n.
qelakerî m. qelayçîyîye, qelaykerîye, qelaykerênî m.
qelakirî rd. qelaykerde, qelaynaye, qetayin
qelakirin m. qelaykerdis, qelakerdis, qelaynayis n.
qelamizgînî m. zoo. qerzaxe, qilançika hêgayan m.
qelandin lg. sur kerdene, qijilnayene, qelênayene, teriqnayene, tereqnayene, qilênayene (ron de)
qelaptin lg. çarnayene, tercume kerdene, tadayene, dêlmast kerdene, dêmdayene, çerexnayene, qelibnayene
qelaquç m. ana. qîlike, qilînçe, qelancike, engista qilance, gista qiloncik, engista qilince m.
qelastî rd. dirîyaye, çîrbîyaye, qîsbîyaye, dirate, çîrîyaye
qelastin m. çîrkerdis, dirnayis, qîskerdis, roqetnayis, raqilasnayis n.
lg. raqilasnayene, seqnayene, qelisnayene, qelasnayene, aqelasnayene, raqilasnayene, qelisnayene *xwe qelastin lz. xo dirnayene, xo çîrkerdene, xo raqilasnayene, xo çîrnayene
qelay m. qelay, qela, qilay, qalay n.