Encamên lêgerînê
no No, kurtebêja nobelyûmê kîm
No, kurtebêja nobelyûmê kîm
nobran nezan, hov, çors rd
nezan, hov, çors rd
nobranca hovane, çorsane rd/h
hovane, çorsane rd/h
nobranlık hovîtî, çorsîtî m
hovîtî, çorsîtî m
noda bnr loda
bnr loda
nodul zixt, zixtik m
zixt, zixtik m
nodullama zixtîn, zixtandin m
zixtîn, zixtandin m
nodullamak 1. zixtandin l/gh 2. zixt dan ser (yekî) (mec) l/bw
1. zixtandin l/gh 2. zixt dan ser (yekî) (mec) l/bw
nodullanmak hatin zixtandin l/tb
hatin zixtandin l/tb
noel cejna zayînê, noel (cejna zayîna Isa pêxember) m
cejna zayînê, noel (cejna zayîna Îsa pêxember)m
noel ağacı 1) dara cejna zayînê, dara noelê 2) di deryavaniyê de dîreka ku hemû îşaret lê tên birêzkirin
1) dara cejna zayînê, dara noelê 2) di deryavaniyê de dîreka ku hemû îşaret lê tên birêzkirin
noel baba kalikê gaxan, baba gaxand, kalikê sersalê
kalikê gaxan, baba gaxand, kalikê sersalê
nogay 1. navê kipçakên di bin fermanrewaniya nogay de dîr 2. Nogayî (gelekê li bakurê Kafkasyayê nd Nogayca Nogaykî, zimanê Nogayiyan m
1. navê kipçakên di bin fermanrewaniya nogay de dîr 2. Nogayî (gelekê li bakurê Kafkasyayê nd
nogayca Nogaykî, zimanê Nogayiyan m
nohudî zerokî (ji bo rengê zerê qirêjokî) nd
zerokî (ji bo rengê zerê qirêjokî) nd
nohut 1. nok, nehk (Cicer arietinum) bot/m 2. nok, nehk, nik, niqutk (teneya gilover a vê riwekê) m
1. nok, nehk (Cicer arietinum) bot/m 2. nok, nehk, nik, niqutk (teneya gilover a vê riwekê)m
nohut oda, bakla sofa xaniyekî biçûk û tengalokî
xaniyekî biçûk û tengalokî
nohutlu binok, binehk *nohutlu pilâv girara binok rd
binok, binehk * nohutlu pilâv girara binok rd
nohutsuz bênok, bênehk rd
bênok, bênehk rd
noksan kêm, kêmasî, kêmayî, nuqsan rd
kêm, kêmasî, kêmayî, nuqsanrd
noksan bulmak nuqsanî tê de hebûn, nuqsanî tê de dîtin
nuqsanî tê de hebûn, nuqsanî tê de dîtin
noksanlık kêmanî, nuqsanî m
kêmanî, nuqsanî m
noksansız bêyî kêmasî, bêyî nuqsanî h
bêyî kêmasî, bêyî nuqsanî h
noksansızlık nekêmî, nenoqsanî m
nekêmî, nenoqsanî m
nokta 1. xal, şanik, niqutk, deq, nuqte, nuqtik, bêrq, pinî, pitik, nixtik 2. xal, nuqte mat 3. xal, niqutk, nuqte (îşareta ku datînin ser herfan) 4. xal, nuqte, nuxte, rawest (nuqteya ku datînin paşiya hevokê) rz 5. cih, şûn *düğünü seyretmek için yüksek bir nokta aradı ji bo ku li dîlanê temaşe bike, li cihekî bilind geriya 6. mijar, babet, dabaş 7. qulix (cihê ku tenê nobedarek lê heye) 8. pile, rade, sînor m
1. xal, şanik, niqutk, deq, nuqte, nuqtik, bêrq, pinî, pitik, nixtik 2. xal, nuqte mat 3. xal, niqutk, nuqte (îşareta ku datînin ser herfan) 4. xal, nuqte, nuxte, rawest (nuqteya ku datînin paşiya hevokê) rz 5. cih, şûn * düğünü seyretmek için yüksek bir nokta aradı ji bo ku li dîlanê temaşe bike, li cihekî bilind geriya 6. mijar, babet, dabaş 7. qulix (cihê ku tenê nobedarek lê heye) 8. pile, rade, sînorm
nokta nazar bnr noktainazar
noktadan ji aliyî (...) ve, ji awirê (...) ve
noktai nazar bnr noktainazar
noktainazar nêrîn, bergeh m
nêrîn, bergehm
noktainazardan ji aliyî (...) ve, ji awirê (...) ve
noktalama 1. pitikandin, nuqtekirin 2. rawestdanîn, xaldanîn, nuqtedanîn m
1. pitikandin, nuqtekirin 2. rawestdanîn, xaldanîn, nuqtedanînm
noktalama işaretleri nuqteşanî, xalbendî, xaleşanî
nuqteşanî, xalbendî, xaleşanî
noktalamak 1. pitikandin, nuqte kirin l/gh 2. xal danîn, nuqte danîn, rawest danîn (di nivîsariyê de) l/gh 3. dawiyandin l/gh, bi dawî anîn l/b w
1. pitikandin, nuqte kirin l/gh 2. xal danîn, nuqte danîn, rawest danîn (di nivîsariyê de) l/gh 3. dawiyandin l/gh, bi dawî anîn l/bw
noktalanmak 1. hatin nuqtekirin 2. xal hatin danîn, nuqte hatin danîn l/tb
1. hatin nuqtekirin 2. xal hatin danîn, nuqte hatin danîn l/tb
noktalı 1. xalxalkî, deqdeqkî, deqdeqî, pitpitokî *noktalı kumaş qumaşê deqdeqkî 2. binuqte, bixal rd
1. xalxalkî, deqdeqkî, deqdeqî, pitpitokî * noktalı kumaş qumaşê deqdeqkî 2. binuqte, bixalrd
noktalı virgül nuqtebêhnok, rawestbêhnok, nuqtedabir rz/m
nuqtebêhnok, rawestbêhnok, nuqtedabir rz/m
noktası noktasına ji hû heta mû (bêkêmasî, saxek, bêkhemanî)
ji hû heta mû (bêkêmasî, saxek, bêkhemanî)
noktasız bênuqte, bêxal rd
bênuqte, bêxal rd
nomalizm nomalîzm fel/m
nomalîzm fel/m
nominal nomînal rd
nomînalrd
nominal değer nirxa nomînal
nirxa nomînal
nominatif netewandî, normatîf rz/nd
netewandî, normatîf rz/nd
nomografi nomografî m
nomografî m
nonfigüratif hunera bênîgar, nonfîguratîf rd
hunera bênîgar, nonfiguratîf rd
nonoş 1. canê, cano 2. qunde (mec) nd
1. canê, cano 2. qunde (mec) nd
norm sêr, asa, norm m
sêr, asa, norm m
normal 1. asayî, li gori sêrê, adetî, normal (tiştê ku li gori sêr û adet e) rd 2. asayî, adetî, sehalî, normal nd 3. normal mat/m
1. asayî, li gorî sêrê, adetî, normal (tiştê ku li gorî sêr û adet e) rd 2. asayî, adetî, sehalî, normal nd 3. normal mat/m
normalleşme asayîbûn, berkemalbûn, normalbûn m
asayîbûn, berkemalbûn, normalbûn m
normalleşmek asayî bûn, berkemal bûn, normal bûn l/ngh
asayî bûn, berkemal bûn, normal bûn l/ngh
normalleştirme asayîkirin m
asayîkirin m
normalleştirmek asayî kirin l/gh
asayî kirin l/gh
normatif normatîf rz/rd
normatîf rz/rd
norveç Norwec, Norwej m
Norwec, Norwej m
norveççe Norweckî, Norwej kî nd/m
Norweckî, Norwejkî nd/m
norveçli Norwecî, Norwejî nd/rd
Norwecî, Norwejî nd/rd
nostalji 1. bêriya welêt, nostaljî 2. nostaljî (bêriya raboriyê) m
1. bêriya welêt, nostaljî 2. nostaljî (bêriya raboriyê) m
nostaljik nostaljîk rd
nostaljîk rd
nosyon rêman m
rêman m
not 1. şanek, nîşank, nîşe, têbinî, têbîrnot 2. not (di dibistanan de, hejmar an jî pileya der barê zanebûna xwendekaran de) 3. not (biryardana der barê hêjahiya tiştekî de) (mec) m
1. şanek, nîşank, nîşe, têbinî, têbîrnot 2. not (di dibistanan de, hejmar an jî pileya der barê zanebûna xwendekaran de) 3. not (biryardana der barê hêjahiya tiştekî de) (mec)m
not almak 1) nîşe girtin, not standin, not girtin 2) not stendin (li dibistanan)
1) nîşe girtin, not standin, not girtin 2) not stendin (li dibistanan)
not atmak not dan (yekî)
not dan (yekî)
not defteri agahname
agahname
not düşmek têbinî nivisandin, nîşe girtin
têbinî nivisandin, nîşe girtin
not etmek not kirin, nîşe kirin, qeyd kirin
not kirin, nîşe kirin, qeyd kirin
not kırmak not kêm kirin, ji not anîn xwarê
not kêm kirin, ji not anîn xwarê
not tutmak nîşe girtin, not girtin, not nivisandin
nîşe girtin, not girtin, not nivisandin
not vermek not dan
not dan (birinin)
nota 1. nota mzk 2. daxuyanî, bîranî, nota (notaya ku dewlet didin hev) m
1. nota mzk 2. daxuyanî, bîranî, nota (notaya ku dewlet didin hev)m
notaya geçirmek xistin ser notayan
xistin ser notayan
noter 1. noter (erkedarê noterê) 2. noter (cihê ku noter lê dixebite) m
1. noter (erkedarê noterê) 2. noter (cihê ku noter lê dixebite) m
noterlik 1. noterî 2. notergeh m
1. noterî 2. notergeh m
notist têbîner nd/nt
têbîner nd/nt
notolama dengnivîsar mzk/m
dengnivîsar mzk/m
notunu (veya numarasını) vermek notê (yekî) danê
notunu vermek (veya numarasını vermek) notê (yekî) danê
no 1.afacan, yaman. 2.hayır.
kîm No (nobelyum elementinin kısaltması)
no (i) h 1. hayır (yok, öyle değil, olmaz anlamında onamama, inkâr kelimesi) 2. hayır (olumsuz cümlelerdeki olumsuz anlamını pekiştirir) * no, ew nema tê hayır, o bir daha gelmez
no (ii) rd 1. acı (biber acısı gibi) * îsota no acı biber 2. keskin (içecek ve yiyecekler için) 3. acı, zor, * derdê dilan çi qas no ye yürek acısı çok zordur 4. haşin, hırçın 5. yırtıcı (başka hayvanları parçalayarak yiyen hayvan) * gurekî no yırtıcı bir kurt 6. acar (atılgan, yılmaz)
no bûn l/ngh 1. acılanmak, acılaşmak (biber acısı gibi) 2. keskinleşmek (içecek ve yiyecekler için) 3. haşinleşmek, hırçınlaşmak 4. afacanlaşmak, yaramazlaşmak
no kirin l/gh 1. acılaştırmak 2. keskinleştirmek 3. haşinleştirmek, hırçınlaştırmak 4. afacanlaştırmak
nobe m nöbet
nobedar nd/ntnöbetçi
nobedar girtin nöbet tutmak
nobedarê şevê gece bekçisi
nobedarî m nöbetçilik
nobegir nd/nt nöbetçi
nobegirî m nöbetçilik
nobet m nöbet (sıra ile yapılan görev)
nobet girtin nöbet beklemek (veya tutmak)
nobet kişîn nöbet tutmak
nobûn m 1. acılanma, acılaşma (biber acısı gibi) 2. keskinleşme (içecek ve yiyecekler için) 3. haşinleşme, hırçınlaşma 4. afacanlaşma, yaramazlaşma
nobûyîn m 1. acılanış, acılaşma (biber acısı gibi) 2. keskinleşiş (içecek ve yiyecekler için) 3. haşinleşiş, hırçınlaşma 4. afacanlaşma, yaramazlaşma
noc zo/m tespih böceği (Arma dillidium vulgare)
nocik rd yaman kız
noçik m çimdik
nod bnr not (II)
nodem doksanıncı.
noel m noel
nof m 1. grup, bölük 2. bölüm (bir bütünü oluşturan parçalardan her biri)
nofik m grupçuk
nogayî nd Nogay (kuzey Kafkaslarda yaşayan bir halk)
nogaykî m Nogayca
nogin m 1. düve 2. mec piliç gibi (genç ve sevimli kız)
nogina ber kel argo ergin (evlilik çağına gelmiş kız)
nohkîn nohut yahnisi.
noj (i) zo/m tahta kurusu
noj (ii) m sağlık, sıhhat
nojdar rd sağlıklı, sağlam
nojdarî m 1. sağlık 2. tıp
nojek (i) m delgi, matkap
nojek (ii) rd 1. acar (atılgan, yılmaz) * seyê nojek acar köpek 2. azgın, hırçın 3. yeğin, zorlu
nojek bûn l/ngh 1. acarlaşmak 2. hırçınlaşmak
nojekbûn m 1. acarlaşma 2. hırçınlaşmak
nojekî h 1. acarca 2. hırçınca 3. yeğince
nojekî bûn l/ngh 1. acarlaşmak 2. hırçınlaşmak
nojekîbûn m 1. acarlaşma 2. hırçınlaşma
nojektî m 1. acarlık 2. hırçınlık 3. yeğinlik
nojektî kirin hırçınlık etmek
nok nohut, leblebi.
1. nohut (Cicer arietinum) 2. nohut (bu bitkinin yuvarlak tanesi)
nok lê bûn barê xwê Çok zorlanmak
nok tê li kokê her şey soyuna çeker
noke h şimdi * noke em dê peyameke hîn xweş bibihîzin şimdi daha güzel bir haberi duyacağız
nokê şivana söğüt güngülü; helianthemum salicifolium
nokên kele pişeğen nohut
nokên kesk yeşil nohut
nokên me bûn leblebî eski çamlar bardak oldu
nokên sîlikê beyaz leblebi
nokên şor bezelye salamurası
noker n 1. uşak (erkek hizmetçi) 2. mec uşak (ajan, hain)
nokerbûn m uşaklaşma, uşak olma
nokerbûyîn m uşaklaşma, uşak oluş
nokerî m uşaklık
nokirî rd 1. acılı, acılaştırılmış olan 2. keskinleştirilmiş
nokirin m 1. acılaştırma 2. keskinleştirme 3. haşinleştirme, hırçınlaştırma 4. afacanlaştırma
nol nd sıfat (bir kimsenin toplum içindeki sıfatı)
nola gibi.
d 1. gibi, kadar * spas dikim, nola ku min stendibe teşekür ederim, almış kadar oldum 2. gibi, takım * ramanên nola vê bunun gibi bir takım düşünceler
nola bayê birûskê şimşek gibi
nola îmana xwe jê hez kirin gözünün bebeği gibi sevmek
nola merivan (mirovan an jî însanan) insan gibi
nola xwişk û birayan kardeş kardeş
nolanî d 1. gibi, -e benzer 2. gibi, imişçesine, benzer biçimde * nolanî min bikin benim gibi yapınız 3. gibi, -e yakışır biçimde * nolanî mirovan bixwaze insan gibi iste 4. gibisi, benzeri * kesê nolanî Ehmed nîn e Ahmet gibisi yok
nolanî (...) hatin gibi gelmek * ew berê ji min re nolanî merivekî biaqil dihat önceleri bana çok akıllı birisi gibi geliyordu
nolanî (...) kirin -e gibi yapmak
nolanî (....) bûn gibi olmak
nolî (...) kirin gibi yapmak
nolî (....) bûn gibi olmak
nolî (tiştekî) hatin gibi gelmek * ew berê ji min re nolî merivekî biaqil dihat önceleri bana çok akıllı birisi gibi geliyordu
nolî d 1. gibi, -e benzer * zilamekî nolî şêr aslan gibi bir adam 2. gibi, imişçesine, benzer biçimde * nolî min bikin benim gibi yapınız 3. gibi, -e yakışır biçimde * nolî mirovan bixwaze insan gibi iste 4. gibisi, benzeri * kesê nolî Ehmed nîn e Ahmet gibisi yok 5. h tam (uygun olarak, ayni, tıpkı)
nomalîst nd/nt nomalist
nomalîzm fel/m nomalizm
nomînal rd nominal
nomînalîst fel/rd nominalist, adcı
nomînalîzm fel/m nominalizm, adcılık
nomografî m nomografi
nonfiguratîf rd nonfigüratif, betisiz
noq batış, batma.
m bel (göğüsle karın arasında daralmış bölüm)
m batma, batış, dalış, dalma, boylama, gark (suya batma)
noq bûn l/ngh 1. batmak, boylamak, (suda) gark olmak 2. dalmak, suya dalmak (suyun içine bütünüyle ve hızla girmek)
noq jê vala kirin birinden çekinmek
noq kirin l/gh 1. batırmak, (suya) batırmak (sıvının veya yumuşak bir maddenin içine gömülmesine yol açmak, batmasını sağlamak) 2. daldırmak
noqa xwe bilind kirin 1) böğrünü şişirmek 2) böbürlenmek
noqandî rd batırılmış, gark edilmiş olan
noqandin m 1. batırma (sıvının veya yumuşak bir maddenin içine gömülmesine yol açma, batmasını sağlama) 2. daldırma (özelikle suya batırma)
l/gh 1. batırmak (sıvının veya yumuşak bir maddenin içine gömülmesine yol açmak, batmasını sağlamak) 2. daldırmak (özelikle suya batırmak)
noqar nd/nt 1. dalgıç, balık adam, kurbağa adam 2. denizaltı
noqarî m dalgıçlık
noqarvan nd denizaltıcı
noqarvanî m denizaltıcılık
noqav dalgıç, deniz altı.
lşk/m denizaltı (gemisi)
noqav bûn l/ngh (suda) gark olmak
noqavbûn m (suda) gark olma
noqavkar nd denizaltıcı
noqavkarî m denizaltıcılık
noqbûn m 1. batma, boylama, (suda) gark olma 2. dalma, suya dalma, istiğrak (suyun içine bütünüyle ve hızla girme)
noqbûn û derketin dalıp çıkarmak (suya dalıp çıkmak)
noqbûyî batık, batmış.
rd batık, gömülü * keştiya ku di deryayê de noqbûyî ye denizdeki gömülü gemi
noqbûyîn 1. batış, boylama, (suda) gark oluş 2. dalış, suya dalış, istiğrak (suyun içine bütünüyle ve hızla girme)
noqî (...) bûn batmak, boylamak * qeyik noqî binê deryayê bû kayık denizin dibini boyladı
noqî avê bûn l/bw suya dalmak, çimmek
suya dalmak
noqî avê kirin suya daldırmak
noqî kirin l/gh dalmak (güreşte)
noqîkirin m dalma (güreşte)
noqil m 1. şekerleme 2. badem şekeri
noqîn m 1. batış, batma 2. dalma (suya dalma)
l/ngh 1. batmak (bir sıvının üstünde iken içine gömülmek) 2. dalmak (suyu içine bütünüyle ve hızla girmek)
noqirç m dirsek vuruşu
noqkar nd/nt dalgıç
noqkarî m dalgıçlık
noqkirî rd batırılmış, gark edilmiş olan
noqkirin m 1. batırma, (suya) batırma (sıvının veya yumuşak bir maddenin içine gömülmesine yol açma, batmasını sağlama) 2. daldırma
noqsan rd noksan, eksik
noqsanî m noksanlık, eksiklik
noqtajî rd ince belli
noqzirav rd ince belli
nor (i) rd azgın, hırçın * hespê nor hırçın at
nor (ii) rd karşıt, zıt * ew tim norî hev in onlar sürekli birbirine karşıt
norandin m mırıldama
l/gh mırıldamak
noren m nören
norenor m soluyarak kişneme
norîn l/ngh mırıldanmak
norîn (i) m keşif
norîn (ii) m mırıldanma
norînî m mırıltı
norm norm.
fel/m norm, düzgü
normal rd 1. normal, düzgülü (kurala uygun, alışılana uygun, düzgülü) 2. nd normal (bu durumda olan) 3. mat normal
normal bûn l/ngh normalleşmek
normalbûn m normalleşme
normalbûyîn m normalleşme
normatîf rd normatif, düzgüsel
norolog nd/nt nörolog, sinir bilimci
norolojî m 1. nöroloji, sinir bilimi 2. nöroloji (hastanelerde nöroloji bölümü)
norwêç Norveç.
norwec m Norveç
norwêçî Norveçli.
norwecî nd/rd Norveçli
norweckî nd/m 1. Norveççe 2. rd/h Norveçlere özgü, norveçlere yaraşır bir biçimde
norwej bnr Norwec
norwejî bnr Norwecî
norwejkî bnr Norweckî
noş m 1. sağlık, afiyet 2.b şerefe
noş (ii) m içme
noş be afiyet olsun
noşadir kîm/m amonyak
noşandin m içirtme
l/gh içirtmek
noşdarî m sağlık
noşgeh m sağlık ocağı
noşî can be afiyet olsun!
noşî canê te (an jî we) be1) afiyetinize 2) şerefe (veya şerefinize)
noşîcan be afiyet olsun, yarasın, boğaz ola
noşîcan nd afiyet, yarama
noşîn l/gh içmek
m içme
nostaljî m nostalji, yurtsama
nostaljîk rd nostaljik
noştin m içme
l/gh içmek
not n 1. doksan (90, XC) 2.rd doksan (seksen dokuzdan bir artık olan)
m 1. not 2. not (okullarda her öğrencinin bilgisi üzerine edinilen kanıyı gösteren sayı) 3. mec not (bir şeyin niteliği üzerine verilen kanı)
not dan (yekî) not atmak
not girtin 1) not almak, not tutmak 2) not almak (öğrenci için iyi veya kötü derece almak)
not kêm kirin not kırmak
not kirin l/gh not etmek, not almak
not etmek
not libî rd doksanlık (içinde doksan tane bulunan)
not metreyî doksan (metrelik)
not nivîsandin not tutmak
not salî rd doksanlık (doksan yaşında olan)
not stendin 1) not almak, not tutmak 2) not almak (öğrenci için iyi veya kötü derece almak)
nota mzk/m 1. nota 2. m nota (bir devletin başka bir devlete veya elçisine yaptığı bildiri)
notal bnr nolî
notalî bnr nolanî
notan bnr notanî
notanî (i) d 1. gibi, -e benzer 2. gibi, imişçesine, benzer biçimde * notanî min bikin benim gibi yapınız 3. gibi, -e yakışır biçimde * notanî mirovan bixwaze insan gibi iste 4. gibisi, benzeri * kesê notanî Ehmed nîn e Ahmet gibisi yok
notanî (ii) rd doksanlık (içinde doksan tane bulunan)
notem rd doksanıncı
notemîn rd doksanıncı
notenivîs nd/nt notaya geçiren
notenivîsar m nota yazıcı
notenot rd doksanar
notêr noter.
noter nd/nt 1. noter (noter görevlisi) 2. m noter (noterin çalıştığı yer)
notergeh m noterlik, noterin çalıştığı yer
noterî m noterlik
notî (i) bnr notla
notî (ii) m 1. acılık (biber acısı) 2. keskinlik 3. haşinlik, hırçınlık 4. acarlık 5. yırtıcılık
notik bnr notla
notil bnr notla
notir m nöbet
notirvan bekçi, korucu.
nd/nt1. nöbetçi 2. bekçi, korucu 3. asıl çobanla birlikte çobanlık yapan kimse
notirvan (ii) m 1. orta parmak 2. nirengi, işaret, taş istifiyle bir tepeye eklenen yükseklik, yapanı temsil edip yerinde bekleyen im işarettir
notirvanê şevê gece bekçisi
notirvanê xetê hat bekçisi
notirvanî m 1. nöbetçilik 2. bekçilik, koruculuk
notirvanî kirin bekçilik etmek
notkirin m not etme, not almak
notla d 1. gibi, -e benzer * zilamekî notla şêr aslan gibi bir adam 2. gibi, imişçesine, benzer biçimde * notla min bikin benim gibi yapınız 3. gibi, -e yakışır biçimde * notla mirovan bixwaze insan gibi iste
notla (...) kirin gibi yapmak
notla (....) bûn gibi olmak
notla (tiştekî) hatin gibi gelmek * ew berê ji min re notla merivekî biaqil dihat önceleri bana çok akıllı birisi gibi geliyordu
notla roniya çavê xwe jê hez kirin gözünün bebeği gibi sevmek
notla roniya çavê xwe xweyî kirin gözünün bebeği gibi sevmek
notlanî (...) kirin gibi yapmak
notlanî (....) bûn gibi olmak
notlanî (tiştekî) hatin gibi gelmek * ew berê ji min re notlanî merivekî biaqil dihat önceleri bana çok akıllı birisi gibi geliyordu
notlanî d 1. gibi, -e benzer 2. gibi, imişçesine, benzer biçimde * notlanî min bikin benim gibi yapınız 3. gibi, -e yakışır biçimde * notlanî mirovan bixwaze insan gibi iste 4. gibisi, benzeri * kesê notlanî Ehmed nîn e Ahmet gibisi yok
notlanî roniya çavê xwe jê hez kirin gözünün bebeği gibi sevmek
notlanî roniya çavê xwe xweyî kirin gözünün bebeği gibi sevmek
notlanî wê (an jî vê) gibisinden, -e benzer, kabilinden
notr kîm/rd 1. nötr 2. fiz nötr
notr kirin l/gh nötrleştirmek
notrî m nötrlük
notrî bûn l/ngh nötrleşmek
notrî kirin kîm/m nötrlemek
notrîbûn m nötrleşme
notrîbûyîn m nötrleşme
notrîkirin m nötrleme
notrîze kirin l/gh nötrleştirmek
notrîzekirin m nötrleştirme
notrkirin m nötrleştirme
notron m nötron
nov m asıl çobanla birlikte çobanlığa gitme
novane n asıl çobanla birlikte çobanlık yapan kimse
nox fidan, taze sürgün
nox lê ketin sürgün vermek
noyîtî m m 1. acılık (biber acısı) 2. keskinlik 3. haşinlik, hırçınlık 4. acarlık 5. yırtıcılık
nozdeh nd/rd on dokuz
nozdehem rd on dokuzuncu
nozdehemîn rd on dokuzuncu
nozir rd bir şeyi hemen tanıyan, bilen
no 1. tûj 2. xeşîm û bi tund 3. dirinde *“hirçê no, nayê rê”
nobanê (navdêr, mê) nobetanê, doranê, noranê, bi dorê, bi dorgiriyê, li pey hev.
ji: nobet + -anê
nobe dor
(navdêr, mê) çavdêrî, sereguhî, matîjêkirin, parastin: Nobeya pezî girtin. (Çavdêriya pezî kirin daku ti ziyan negihinê, bo nimûne, daku gur nekevinê yan pez bi xwe pelate anku belav nebe.), dor, sira, gerr: Niha ne nobeya te ye..
Herwiha: nobet, nowe, dowe.
Bikaranîn: Lêker: nobe girtin. Navdêr: nobegirtin Rengdêr: nobegirtî.
: bênobe, bênobehî, bênobetî, bênobeyî, binobe, binobehî, binobetî, binobeyî, nobedar, nobedarî, nobedarîtî, nobedartî, nobeder, nobederî, nobederîtî, nobedertî, nobeyî, nobedêr, nobedêrî, nobedêrîtî, nobedêrtî
nobe girtin (lêker)(Binihêre:) nobe
nobedar nêrevan
(navdêr) pêwan, zêrevan, pasevan, parêzvan, heres, nêrevan, gard, pasdar, kesa/ê tiştekê/î diparêze, cerdevan, çavdêr, parêzkar, parêzer, çete.
Herwiha: nobetdar, nobegir, nobetgir.
ji: nobe + -dar.
: nobedarî
nobedarî (navdêr, mê) nobet, çavdêrî, sereguhî, notir, zêrevanî, nêrevanî, cerd, cerdevanî, notirvanî, nobe, parastin.
Herwiha: nobetdarî.
ji: nobedar + -î.
Bikaranîn: Lêker: nobedarî kirin. Navdêr: nobedarîkirin Rengdêr: nobedarîkirî
nobedarî kirin (lêker)(Binihêre:) nobedarî
nobedarîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye nobedarî kirin
nobedarîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) nobedarî
nobegirtî (rengdêr) (Binihêre:) nobe
nobekar (navdêr, mê) nobedar, çavdêr, çavnêr, parêzkar, qerawil.
ji: nobe +-kar
nobetanê (navdêr, mê) nobanê, doranê, noranê
nobetî kirin (navdêr, mê) yedek, hevgel.
ji: nobe +-tî + kirin
nobeyî (navdêr, mê) rewşa nobebûnê.
ji: nobe + -yî
nobûn (navdêr, mê) belhezokbûn, belhizîn, nehsbûn.
ji: no +bûn
nod newêd
(hejmar)(Binihêre:) not
nodem di rêza newêdî /nodî de
nodemîn di rêza newêdî /nodî de
nodhizar hijmara90 000
nodmilyon hijmara90 000 000
nodşe serenav, bajarokeke girêdayî Pawe li Kirmaşan
noel (navdêr, mê) Cejna Zayînê, gaxan, krismas, cejna welidîna Îsa Mesîh, her sal roja 25.12.
Herwiha: niwel, nowel.
ji wêjeyê: Li bajarê Josê, ku dikeve navenda Nîjeryayê, di dema pîrozbahiya Noelê de êrîş pêk hatin, di encama êrîşan 32 kesî jiyana xwe ji dest dan û bi dehan kes jî birîndar bûn..
ji: Bi rêya frensî Noël ji latînî natalis, têkildarî nascere (welidîn).
: noelî
noelî (navdêr, mê) rewşa noelbûnê.
ji: noel + -î
nogin çêleka sêsalî
nohî (navdêr, mê) rewşa nobûnê.
ji: no + -hî
nojdarî (navdêr, mê) luqmanî, luqmanî, bijîşkî, tib, doktorî, hekîmî, duxtorî, tixtorî, cebarî, bijîşkbûn, êşnasî.
Herwiha: nijdarî, nûjdarî.
ji: nojdar + -î.
Bikaranîn: Lêker: nojdarî kirin. Navdêr: nojdarîkirin Rengdêr: nojdarîkirî
nojdarî kirin (lêker)(Binihêre:) nojdarî
nojdarîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye nojdarî kirin
nojdarîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) nojdarî
nok cureyekî zêd e û xwarinên curecureyî jê tên çêkirin *“nok heye diran tuneye, diran heye nok tuneye?”
(navdêr, mê) libên hûrik û girrovirr yên hin riwekan ku bi taybetî kelandî tên xwarin, riwekên ku wan liban didin.
Herwiha: nahk, nehik , nehk, nihik, nihk, nuhik, nuhk, nuk.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: نۆک.
Bide ber: nokeNêzîk, fasûlye, kelîk.
ji: jiari, hevreha soranî نۆک (nok), feylî/kelhûrî nixe, hewramî niwey/nwey, farisî نخود (nuxûd, nexûd), pehlewî nexod. nohut ya tirkî, нахут (nahût) ya bulgarî, năut ya romanî, нут (nût) ya rusî û ukraynî û hevwateyên wê bi gelek zimanên din jî, bi taybetî li Rojhilata Ewropayê, ji zimanên îranî ne..
: nokane, nokdar, nokder, nokdêr, nokî. Navê zanistî: Cicer arietinum
nok heye diran tune ye, diran heye, nok tune ye (biwêj) bêşans e. rewşa wî berevajî ye. ew jî karekî ecêb e. nok heye diran tune ye, diran heye, nok tune ye.
noka vê demê; hoker (Binihêre:) niha1. vê demê;2. ji nok (navdêr, mê) Binere nok
noka geni çû bajêr, bû leblebî (biwêj) ji bo kesên ku diçin devereke din û xwe bi awayekî din nîşan didin tê gotin. erê dayê, ma em nezo nas nakin? noka genî çû bajêr, bû leblebi
nokane (rengdêr) bi awayekî nok.
ji: nok + -ane
noke (hoker) vê gavê, vê demê, vî zemanî, vî serdemî, vê carê.
Herwiha: niha nihe niho nika nuha nuho nûka nûke vêga.
Bide ber: berê paşî pêşî.
Têkildar: nû.
: nihayî
nokê, dê bê li kokê (biwêj) her tişt û her kes, di dawiya dawî de nikare ji esil û esasê xwe biqete. çiqas be guherandin jî, nokê, dê be li kokê.
nokên me, bûn leblebî (biwêj) tiştên kevin û bêrûmet ji nişkan ve birûmet bûn. bi rastî em jî ecêb man. me her dît ku ûokên me bûne leblebî.
noker 1. hevpişkê karên neçê 2. xulamokê berjewendiyên xelqê
(rengdêr) kesê di xizmeta kesek din de dixebite (bi taybetî di xizmeta axayekî de û yê herdem li mala wî), kesê çi ferman bêt dan, ew bi cih bîne (bêyî ku li ziyana bigihe wî bi xwe yan kesek wî bifikire).
Hevwate: xulamNêzîk, kole, evd, benîBinere.
Herwiha: bindest, dîl, êsîr.
ji: Belkî ji zimanekî samî, bo nimûne jiarami, bide ber aramî ܢܘܟܪܝܐ (noxraya: biyanî), hevreha îbrî נוכרי (nokrî).
: nokerêtî, nokerî, nokerttî
nokerî (rengdêr) rewşa mirov tê de noker.
Bide ber: xulamî koletî bindestî benîtî êxsîrî dîlî zindan.
Dijwate: azadî, rizgarî, serbestî, serxwebûn, xweserî.
ji: kole + tî.
Bikaranîn: Lêker: nokerî kirin. Navdêr: nokerîkirin
nokerî kirin (lêker)(Binihêre:) nokerî
nokerîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye nokerî kirin
nokerîkirin (navdêr)xolamînî ya xelikî kirin
nokerîtî (navdêr, mê) posepos.
ji: noker +-îtî
nokî (navdêr, mê) rewşa nokbûnê.
ji: nok + -î
nokik rêjeya hejmarî ya ku di azmûnê de tê hildan
nokirin (navdêr, mê) tûjkirin.
ji: no +kirin
nola 1. mîna/mînî, mînanî 2. weke/wekî
daçek, wek, mîna, şibî, fena, eynî, Peyvikek rêzimanî ye bo diyarkirina hevşibiyê, hevdemiyê, hevahengiyê, hêzê yan hîkariyê: daçekek e bo diyarkirina ku hin tişt bi hin taybetmendiyên xwe ve yek in yan nêzî hev in: Mirov û heywan ne nola hev in. daçekek e bo diyarkirina ku hin tişt mînak ango nimûne ne ji tiştekî: Ew li gelek welatan gerriyaye, nola Elmanya, Frensa, Swêd û Emerîka, daçekek e bo diyarkirina sedemê: Nola hûn jî dizanin, ez ne li malê bûm. girêdekek e bo diyarkirina çawaniyê: Nola dixwazî, bike. (Tu çawan bixwazî, wisan bike.), girêdekek e li şûna bi awayê ku: Gelo her tişt nola ku hatiye gotin rast e?, eynî tiştekê/î yan kesekê/î: Ew jî tam nola birayê xwe ye. bitaybetmendiya tiştekê/î yan kesekê/î de: Nola kesek kurd, ez vê neheqiyê li gelê xwe qebûl nakim. (Di rastiya xwe de ev hevok dikare bi sê awayan bêt têgihiştin: 1 Ji ber ku ez kurd im, ez vê neheqiyê qebûl nakim. 2 Mîna ku çawan kurd neheqiya li kurdan qebûl nakin, ez jî neheqiya li gelê xwe em bibêjin: gelê ereb qebûl nakim.3 Kurd neheqiyê qebûl dikin lê ez na.), di dema tiştekê/î de: Nola zarrok, me pirr dilîst. (Dema em zarrok bûn, me pirr dilîst.).
Herwiha: nolanî, notla, notlanî
nola bûkeke rûbixêlî bûn (biwêj) pir ciwan û bedew bûn. welehî melîkcan niha hê jî nota bûkeke rûbixêlî ye.
nola goşt û hestî bûn (biwêj) gelekî nêzîkî hev û din bûn. ew nola goşt û hestî bûne. tu çiqas dikî bike, nikarî wan tam ji hev û din biqetînî.
nola heft beraşên aşan bûn (biwêj) gelekî mezin û giran bûn. ew nola heft beraşen aşan e, ma kî dikare pişta wî dayîne erde?
nola hespê ji xamê derketî (biwêj) ji bo kesên xurt, ziringî û qoçax tê gotin. çi ye heyran, te ev lawê xwe nota hespê ji xamê derketî berî nav meydanê daye.
nola kapê çik bûn (biwêj) kone, çapik û çeleng bûn. maşelah azad nola kapê çik e.
nola meytê marê reş bûn (biwêj) giran û bêtevger bûn. nola meytê marê reş li ortê dirêj bûbû.
nola qencelîskên bin bêjingê bûn (biwêj) pir hûr, kêrnehatî û bêemel bûn. keçê porkurê, tu yê çi bikî wî mêrikê nola qencelîskê bin bêjingê?
nola qijika reş bûn (biwêj) bêşans, perişan û belengaz bûn. servet nola qijikeke reş li benda xalê xwe ye.
nola qîzeke kezî (biwêj) ji bo kesên milayîm û baş tê gotin. lawê osê xelîl, nola qîzeke kezî li ber destê diya xwe diçe û tê.
nola rûnê li qûna segan dayî (biwêj) ji bo xêr û qenciya valaçûyî tê bikaranîn. ew kirinên min, hemû nola rûnê li qûna segan dayî badilhewa çûn.
nola şerç beboçik (biwêj) erê. boçika wî tune lê pir xurt û jêhatî ye. ew jî nola şere beboçik, dixwaze, bikeve talde wan û rehet bijî.
nola şêrê serê çiyayan bûn (biwêj) xurt, egîd û qoçax bûn. gerîlayen wan itola şeren serê çiyayan, hedî hedî dijmin ji welatên xwe derxistin.
nola sîr û pîvazê bûn (biwêj) pir zingirî bûn. rast e, bavê min heftê a çar salî ye, lê maşelah nola sîr û pîvazê ye.
nola sola benelçe (biwêj) bêpergal û besazûman bûn. nado, nola sola benelçe, nikare pariyê xwe bixwe.
nolî 1. mîna/mînî, mînanî 2. weke/wekî
nomîn (navdêr) (rêziman) (navdêr) û (rengdêr) û hejmar û cînav
nomînatîv (navdêr)(navdêr) (rêziman) forma navdêran yan cînavan ya netewandî: Gul nomînatîv e lê gulê /gula/gulan/gulên na..
Herwiha: nomînatîf.
ji: Bi rêya inglîzî nominative yan frensî nominatif ji latînî nominativus ji nōmen (nav)
nonfîguratîf (navdêr, mê) hunera bênîgar.
ji: nonfîgura +-tîf
noq binavbûn, gutbûn
1. bin-av (rengdêr) bin-av, xerq, di bin avê ve: Keştî noq bû. (Ket binê avê, xwe li ser avê negirt.) Xwe noq kir binê avê. di bin tiştekê/î ve.
Herwiha: niqav, niqaw, niqim, niqom, niqu, niqum, niqû, niqûm, noqav, noqaw, noqim, noqo, noqom, noqu, noqum, noqû, noqûm, nuqav, nuqaw, nuqim, niqo, nuqo, nuqom, nuqu, nuqum, nuqû.
Bikaranîn: Lêker: noq bûn, noq kirin. Navdêr: noqbûn, noqkirin Rengdêr: noqbûyî, noqkirî.
ji: Têkildarî peyva nixûm û niximandin yan nixamtin.
: noqandin, noqandî, noqav, noqavî, noqbar, noqbarî, noqbark, noqber, noqberî, noqberk, noqiyayî, noqik, noqîn, noqîner, noqînk, noqkar, noqkarî, noqker, noqkerî, noqkî, noqok
noqandî (rengdêr) ya/yê ku hatiye noqandin
noqandin (lêker)(navdêr, mê) noqî kirin, bin-av kirin, xeriqandin, dan noqîn, xistin binê avê, avêtin binê avê.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: نۆقاندن. Tewîn: Lêker: -noqîn-.
Têkildar: noqîn.
: noqandî, noqîner
noqandin/dinoqîne/binoqîne binav kirin, di avê de gut kirin
noqar navgîna zeryayî ya ku di binê avê de diçe
noqav bûn binav bûn, di avê de gut bûn
noqavî (navdêr, mê) rewşa noqbûnê.
ji: noq + -avî
noqî (rengdêr) noqî bûn: noqîn, xeriqîn, bin-av bûn, ketin binê avê, noqî kirin: noqandin, xeriqandin, bin-av kirin, dan noqîn, xistin binê avê, avêtin binê avê.
Bikaranîn: Lêker: noqî kirin. Navdêr: noqîkirin Rengdêr: noqîkirî
noqî bûn (lêker) noqî kirin, veşartin.
ji: noqî + bûn
noqî kirin (lêker)(Binihêre:) noqî
noqîbûn (navdêr, mê) niqombûn.
ji: noqî +bûn
noqîbûyî (rengdêr) temirandî, vekujandî.
ji: noqî +bûyî
noqik (navdêr, mê) pestên.
ji: noq +-ik
noqîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye noqî kirin
noqîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) noqî
noqîn (lêker)(navdêr, mê) bin-av bûn, ketin bin avê, di bin avê de man, niqo bûn.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: نۆقین.
Herwiha: nuqîn. Tewîn: Lêker: -noq-.
Bide ber: neqîn, niqîn.
Têkildar: noqandin.
: noqiyayî
noqînkirin (navdêr, mê) noqîkirin.
ji: noqîn +kirin
noqkar (navdêr, mê) noqar, xewas, qewas, binavger.
ji: noq +-kar
noqkarî (navdêr, mê) noqarî, xewasî, qewasî, binavgerî.
ji: noq +-karî
noqker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê noq dike.
ji: noq + -ker
noqvanî (navdêr, mê) erkedariya noqavê.
ji: noq +-vanî
nor (rengdêr) ne temam: nîvûnor, nîv û nor (nîvco, ne temam, ne kamil).
Bide ber: nûr.
: nîvûnor, nîvûnorîÎnglîzî (hoker) , ne jî:I am neither hungry nor thirsty. (Ez ne birsî û ne jî tî me.)
norandî (rengdêr) ya/yê ku hatiye norandin
norandin (lêker)(navdêr, mê) lobandin, nehwirandin, nêwirandin, nûhirandin,tewirandin, bi dengek nizm strîn yan peyivîn, bo xwe peyivîn yan stran gotin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: نۆراندن.
ji wêjeyê: Kaniya bin dara hewrê/ Bi dengê bilurê re nehwirand/ Hêstir werwirand melûl melûl/ Dilê heyva ji kovanên xwe re/ Kerî bi kerî kezext û dirand (çarînek ji helbest SIRA SIBE ya Rojen BARNAS) Ez ji wî welatî me, ji wî welaté ku çiyayén wé helbestén evînén bémirad dinehwirînin û digorînin di ber xwe de. (Arjen Arî, Helbest, û welaté ku ez jé, welateme.info, 11.08.2009).
Herwiha: nuhirandin, nuhrandin, nûrandin. Tewîn: Lêker: -norîn-.
: norandî, norîner, norînk
noranê (navdêr, mê) nobanê, nobetanê, doranê
norîn (lêker) vedîtin, venasîn, deranderî, kefş, kifş. Tewîn: -nor-.
ji: nor +-în
norm (navdêr, mê) asa, edet, bend, qanûn, zagon, qeyd, krîter, rêbaz, standard, nimûne, mîsal, tîp, destûr, model, tişta/ê ku normal e.
Herwiha: norim.
Bide ber: nerm.
: bênorm, bênormî, normandin, normandî, normatîv, normîner
normal (rengdêr) asayî, edetî, adî,ne taybet, ne xas, ne ecêb, ne xerîb, ne nedîtî, ne seyr, ne sosret.
ji: norm + -al.
Bikaranîn: Lêker: normal bûn, normal kirin. Navdêr: normalbûn, normalkirin Rengdêr: normalbûyî, normalkirî.
: normalane, normalî, normalîtî, normaltî
normal bûn (lêker)(Binihêre:) normal
normal kirin (lêker)(Binihêre:) normal
normalane (rengdêr) bi awayekî normal.
ji: normal + ane
normalbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) normal
normalbûyî (rengdêr) (Binihêre:) normal
normalî (navdêr, mê) rewşa normalbûnê, asayî, edet.
ji: normal + -î
normalîzasyon (navdêr, mê) normalbûn yan normalkirin.
ji wêjeyê: Parlamenterê AKPê, Muhsin Kızılkaya ji Rûdawê re ragihand: “Daxwaza min ew e ku AK partî û CHP koalîsyonekê çêke. Ji bo ku normalîzasyoneke li vî welatî çêbibe ev koalîsyona pêwîst e. Jixwe eger ku ev koalîsyona bê çêkirin jî divê bingehên wê li ser bingehên qanûma esasî ya nû be. Yanî çêkirina qanûna esasî ya nû, em bêjin gelek... prosesa ew ê, a çareseriya a... a kurdan bê nîqaşkirin. Ev du meseleyên mezin in vê gavê tirkiyê da. Eger chp jî were ser vê rêzê jixwe HDP jî dikare alîkariya vê bike û Tirkiyê demeke nêzik da bikeve rêyeke normal û van problemên xwe yên herî mezin hel bike.”
normalîze normalîze bûn: bûn normal, asayî bûn, adî bûn normalîze kirin: kirin normal, asayî kirin, adî kirin, normal kirin.
Bikaranîn: Lêker: normalîze bûn, normalîze kirin. Navdêr: normalîzebûn, normalîzekirin Rengdêr: normalîzebûyî, normalîzekirî.
ji: normal + -îze.
: normalîzeker
normalîze bûn (lêker)(Binihêre:) normalîze
normalîzebûyî (rengdêr) (Binihêre:) normalîze
normalîzeker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê normalîze dike.
ji: normalîze + -ker
normalîzekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye normalîze kirin
normalîzekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) normalîze
normalkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye normal kirin
normalkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) normal
normandî (navdêr, mê) zimanê Normanan(navdêr) welatiya/ê Normandîya yan(rengdêr) her tişta/ê Normandîya yan gelê wan yan zimanê wan.
Herwiha: normanî.
ji: Norman + -dî
normatîf (navdêr, mê) netewandî.
ji: norma +-tîf
norolojî (navdêr, mê) tûrenasî, biriknasî.
ji: noroloj +-î
norsiya kevn (navdêr, mê) zimanê kevn yê Skandinavyayê (maka zimanên danmarkî, norwecî, swêdî)
norwec (navdêr, mê) welatek e li bakurê Ewropayê.
: norwecî
norwecî 1. ji welatê Maltayê (navdêr, mê) zimanê Norwecê (zimanek cermenî yê nêzî danmarkî û swêdî ye) (navdêr) welatiya/ê Norwecê, her tişta/ê Norwecyê, gelê wê yan zimanê wê.
Herwiha: nerwêcî, nerwêçî, nerwêjî, nerwîcî, nerwîçî, nerwîjî, norweçî, norwejî, norwêcî, norwêçî, norwêjî
(navdêr, mê) Norwejî.
ji: Norwec +-î
norweckî (navdêr, mê) Norwej kî.
ji: Norwec +-kî
noş 1. afiyet 2. tenduristî
(navdêr, mê) noşîcan, afiyet, xweşî, bo tendiristiyê xweş yan baş: Noşî can be! (Xêrê jê bibînî! Bixêr be! - ji kesekî re tê gotin yê ku tiştekî dixwe yan vedixwe), (neolojîzm) dema ku alkohol tê vexwarin li şûna ku mirov bibêje afiyet be!.
Herwiha: loş.
ji: hevreha farisî نوش (nûş: vexwirak, vexwarin < vexwarina ebedîtiyê/nemirinê, elîksîr, panjehr, hingiv), pehlewî enoş, avestayî eneoşe- ji en- (ne, na) + eoşe- (mirin) jiari. Ji eynî rehî: nişadir.
noşav hemû cureyên vexwarinê, meşrûbat
noşdarî (navdêr, mê) saxî, selametî, sihet, tenduristî, xweşî.
ji: noş +-darî
noşêcan (rengdêr) daxaza le-saxî û nûjdarîyê bo êkî di xazin dema xwarinekê bi xwe yan vexwarinekê vexwue nû-êcan bit
noşêcanbûn (navdêr, mê) pîroz bit, demarniman
noşî can be afiyet be, loşî can be!
noşîcan (rengdêr) bo tendiristiyê baş: Noşîcan be! (Afiyet be! Sehet be! - ji kesekî re tê gotin ku tiştekî dixwiye yan vedixwe).
ji wêjeyê: Haaa, em ji bîr nekin, helbet bi goştê elokan re wîskî jî heye allahwekîl! De noşîcan be kaka!(Lotikxane.com, 1/2007).
ji: noş + -î + can.
: noşîcanî
noşîcanî (navdêr, mê) rewşa noşîcanbûnê.
ji: noşîcan + -î
noşîgiyan pîrozkirina yekî ji ber kinca wî ya nû an jî xebata wî ya baş
noşîgiyan kirin (kesek ji ber tiştekî baş ve) pîroz kirin
noşîn (lêker) av kirin zikê xwe: av yan tiştek din ya ruhn kirin devê xwe û daûrandin zikê xwe (bi taybetî vexwirakên elokolî).
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: نۆشین. Tewîn: -noş-.
Hevwate: vexwarin.
: noşer, noşbar, noşikPeyvên.
Têkildar: av, bade, bîre, çay, dew, elkol, mey, qehwe, şerbet, şerab, şîr
noşîn/dinoşe/binoşe bi xweşî û dilaramî vexwarin *“dew tune binoşe, li çarsî û bazaran rûn difiroşe”
nostaljî (navdêr, mê) bêriya demên berê û tiştên yan edetên hingê, bêrîkirina tiştên ku êdî nemane.
Herwiha: nostalcî, nostalgî.
ji wêjeyê: Pirs û pirsgirêkên perçebûna Kurdistanê ji wan pirsan in ku vîzyon, realîte û nostaljî bi hev re tên jiyandin..
ji: Bi rêya frensî nostalgie ji yewnaniya kevn νοστος (vegerr) + ἄλγος (êş, jan).
: nostaljîk
noştin (lêker)vexwarin, noşîn. Tewîn: -noş-.
ji: noş +-tin
nosûde serenav, bajarokeke girêdayî Pawe li Kirmaşan
not 1. hejmar 90 (hejmar) hejmar 90, XC.
Herwiha: nehwed, nehwet, nod.
ji: hevreha soranî نه‌وه‌ت (newet) yan نه‌ود (newd), zazakî neway, farisî نود (neved), pehlewî nevet, avestayî neveyti, sanskrîtî नवति (nevetî), portugalî û spanî noventa, îtalî novanta, latînî nonaginta, fransiya Belçîkayê û Swîsreyê nonante, yûnanî ενενήντα (ênênînda), inglîzî ninety, almanî neunzig, swêdî nittio, hemû ji Proto-hindûewropî..
Bikaranîn: Lêker: not kirin, not girtin, not dan. Navdêr: notkirin, notgirtin, notdan Rengdêr: notkirî.
: notem, notemî, notemîn, notemînî.
Bi zaravayên kurdî: hewramî: kurmancî: not, nod, nehwed, nehwet, soranî: newed, zazakî: neway
not dan (lêker)(Binihêre:) not
not girtin (lêker)(Binihêre:) not
not kirin (lêker)(Binihêre:) not
not standin (lêker) qeyd kirin, nîşe danîn, nîşe girtin, not girtin.
ji: not + standin
notanî (navdêr, mê) not libî.
ji: not +-anî
notdan (navdêr, mê) (Binihêre:) not
notem (hejmar) di rêzê de ya 90ê, li pey 89an.
Herwiha: notemîn rengdêr.
ji: not + -em.
: notemî
notemî (navdêr, mê) rewşa notembûnê.
ji: notem + -î
notgirtin (navdêr, mê) (Binihêre:) not
notî (navdêr, mê) wekî, mîna, nolî, nala, wek, fîna, bîna, binanî, weka, minani, notla, notil, notlan, fînani, werga, nolanî, fena, fenanı, manendi, sirtî, tûjî, çorsî, direndetî, direkî, jakawî, hovîtî, tundî, reqîtî, sextî, zîwanî.
ji: n +-otî
notik (navdêr, mê) bijî, perçem, nehitk.
ji: not +-ik
notin (lêker)(navdêr, mê) hingaftin, îsabet, lê dan, pê ketin.
Herwiha: nuhtin. Tewîn: -noj-.
Bide ber: sotin.
ji wêjeyê: Evîn şewat û nuhtin eSed wek Cegerxwîn suhtineDermanê vî derdî tuneHer dem divêtin kêferat.(Cegerxwîn).
: notî
notir 1. bêalî; nêtar (rengdêr) bêalî, bêlayen, bêteref, ne alîgir, ne terefdar, nêtar, ne mê yan nêr, ne erênî yan neyînî, ne pozîtîv yan negatîv.
Herwiha: notr.
ji: ji frensî neutre yan ji inglizî neuter ji latinî neuter (ne ti ji herduyan, ne yek û ne jî ya dî) ji ne- (ne) + uter.
: notirî, notirîtî, notirtî
notir kirin (lêker)(Binihêre:) notir
notirkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye notir kirin
notirkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) notir
notirvan nobedar
(navdêr) nobedar, çavdêr, zêrevan, nêrevan, cerdevan, parêzvan, pasevan.
ji: notir + -van.
: notirvanî, notirvanîtî, notirvantî
notirvanî (navdêr, mê) nobedarî, çavdêrî, sereguhî, notir, zêrevanî, nêrevanî, cerd, cerdevanî, nobe.
Herwiha: notirvanîtî, notirvantî.
ji: notirvan + -î.
Bikaranîn: Lêker: notirvanî kirin. Navdêr: notirvanîkirin Rengdêr: notirvanîkirî
notirvanî kirin (lêker)(Binihêre:) notirvanî
notirvanîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye notirvanî kirin
notirvanîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) notirvanî
notkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye not kirin
notkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) not
notname (navdêr, mê) defter, lênivîsk, tênivîsk
novel (navdêr, mê) çîrrok, kurteçîrrok, çîrrokên kurt (bi taybetî yên nûjen, ne yên gelêrî), roman, çîrrokên dirêj (yên bi gelemperî bi dirêjahiya pirtûkekê).
Herwiha: novele novelet novelêt novêl novêle novêlet novêlêt.
ji wêjeyê: Li dû hev du mînakên anakronizmê, Epîlog û Tofan. Di herdu berheman da Hesenê Metê, du navdarên Kurd ango Mîr Celadet Bedirxan û Ehmedê Xanî dike şêwirmendê êş û jan, xewn û xeyal, hêvî û daxwazên lehengên novelên xwe.(Aram Gernas: TOFANa ken û girî, http://www.kurds.dk/kurdi/cand/).
ji: Ji îtalî novella ji latînî novellus (nû).
: novelane novelî novelîst novelîstî novelîstîk novelîzm novelnivîs novelnivîsî novelvan novelvanîÎnglîzî (navdêr) nû, nuwê, nuwêjen, roman
novelane (rengdêr) bi awayekî novel.
ji: novel + -ane
novelî (navdêr, mê) rewşa novelbûnê.
ji: novel + -î
novelnivîs (navdêr, nêr) kesê ku novelan dinivîsîne
novelvanî (navdêr, mê) karê novelvanan.
ji: novelvan + -î
noviyalî (navdêr, mê) zimanek çêkirok e sala 1928 ji alî zimannasê danmarkî Otto Jespersen ve hat avakirin
nozde 1. hejmara beriya bîstî û piştî hejdehan 2. jimareya 19’î
(hejmar) jimare 19 (XIX).
Herwiha: dehûneh.
ji: neh + -zde Proto-hindûewropî newn-dekm (nozde) Proto-aryayî newe-dese (nozde) Avar: nevedese (nozde) Pehlewî: nevecdehum (nozde) Farisî: nuvāzdeh (nozde) Osetî: nöudäs (nozde) ...Kurmancî: nozde (nozde) Zazakî: newyes (nozde) ir Sanskrîtî: návadaśan (nozde) Yewnanî: dekaennéa (nozde) Latînî: novemdecim (nozde) Almanî: neunzehn (nozde) Înglîzî: nineteen (nozde) ...Çavkanî: Horn p.234 Pokorny: -.
: nozdehem, nozdehemîn, nozdeyem, nozdeyemîn
nozdehem (hejmar) di rêzê de ya 19ê, li pey 18an.
Herwiha: nozdehemîn, nozdeyem, nozdeyemîn rengdêr.
ji: nozdeh + -em.
: nozdehemî
nozdehemî (navdêr, mê) rewşa nozdehembûnê.
ji: nozdehem + -î
nozdehizar hijmar, 000
nozdehmilyon hijmara19 000 000
no na
ne
no admittance nayê têketin
no doubt bêguman
tu şik û guman tê de nîne ku, bivê nevê, bêguman.
no excuse can warrant this misbehavior Tu lêborîn nikarê vê helwestê xweş nîşan bide. Em nikarin bi vê helwesta xerab razî bibin.
no offense. Nexeyide. Li min megirin.
noble dêrîn
resen
nocturnal şev
noddle serî, ser, kur, qaf, qehf, totik, qoq.
nomad koçer, rewendî.
nominee berendam
noncompliance bêîtaatî, dij derketin, qebûlnekirin, lê nehatin,
none Ne yek jî
tew
nonmetal elementa nemetal
nonproductive bêber, bêxêrûbêr.
nonstop bêsekin, bêbirrîn
noone tu kes
noose helboq 2. bendik 3. helboq kirin.
nor at all qet, hîç
norm rêzik
- Ji komek tiştan ya ku weke standart û model tê hesibandin. mînak. - Di îstatîstîkê de nirxa ku herî zêde tê bidestxistin
normal asayî
normal
normal
north bakur
bakur.
bakûr
northern bakur
norway Norwec, norwej m.
norway rat cirboqa koçber, (zool.) Rattus norvegicus.
norwegian Norwecî
norwegian Norwecî (norwegian language)
nose bêvil
difn
poz
poz
not ne
not as yet Hê ne. Ne niha.
not just yet hê ne wext e, hê jê re maye. (binêr.) jost.
not that l know of Bi qasê ku zanim ne weye an nîne
not turn a hair Qene mûyeke xwe nelivandin. Xwe ji cihê xwe neleqandin, weziyeta xwe şaş nekirin.
not worth a red cent yê ku bi kêrî pênç qûrîşî naye, bi polekî nekirin, bi eyarê xwe nehatin, nekirin pênc qurîş, bêqedr û qîmet
not worth his salt nehêjayî mesrefa xwe ye, bikêrî çerxiyekî naye.
note not
têbinî
notebook defter
notes not
nothing tew
tune, ne tu tişt,
nothing doing ! (zimanê k.) Nebe ku!
nothing of the kind qet ne wekê tu dibêjî ye.
nourish xwedîkirin
nourishment xwarin
novel
now niha
niha
no no
nobedar (n.) warden, sentinel
nod ninety
nojdarû f. panacea
nok (m.) pea
f. chickpea.
noka tahtê pebble nola (prep.) like: nola hev=like each other
nokê kesk small peas
nokê şor salted peas
noker (m.) man-servant, servant
nola hev (adj.) similar
nola  (conj.) as
noş appetite, health
noş! Cheer!
noşî can be! Bon appetite!
not (m.) ninety
= nod
= nod
note (f.) note (music)
notirvan (n.) warden, sentinel
nozdeh (m.) nineteen
nineteen
nobel maqûl
noblesse ciwanmerdî
noch diha
din
hela

hêj
hêşka
hêşko
hêşta
hila
hin
hîna
qe
noch einmal cardin
carek din
dîsa
noch immer êdî
noch nicht hela

hila
noch nie dagewesen nedîtî
nomade çolvan
koçer
nomadenstamm qebile
nomen ( grammatik ) navdêr
nonne koçek
norden bakur
bakûr
nordosten rojhilata bakûr
nordwesten rojava bakûr
norm qayid
yekgirtî
normal asayî
normal
not bêçareyî
desttengî
tengasî
tengayî
notig fere
notiz nîşe
têbinî
notizbuch defter
notleidend sefîl
notruf banga alîkarîyê
hawar
hewar
pêwîstgazî
notwendig divê/divêt
giring
hewce
kêr
lazim
peywîst
pêwîst
notwendig machen hewce kirin
notwendigkeit divêtî
hewcedarî
pêdivî
pêwîstî
november Çêrîya Paşin
Mijdar
no angriffslustig
geil
heiß
scharf
nobedar Posten
Wache
Wächter
nobet Nachtwache
Wache
nobetdar Posten
Wache
Wächter
nobetkar Wache
Wächter
Wachtposten
nod neunzig
nok Kichererbse
Kichererbse
noker Diener
Verräter/in
nokerî kirin mit dem Feind zusammenarbeiten
verraten
nola gleich
wie
nolî gleich
wie
noq durchdringen
sinken
noqav Taucher
noqî bûn untergehen
noqî tiştekî bûn eingetaucht sein
getaucht sein
noqîkirin stechen
noqit Kichererbse
normal normal
noş Prost!
noşdarî Gesundheit
noşî can be! gute Appetit!
noşîn trinken
nozdeh neunzehn
no rd. dir, direk
h. ney, nêxêr, nê
rd. tuj, tun, tîj, guz, guzî, guiz
rd. tun, hasîn, tuj
no kirin lg. tuj kerdene, tun kerdene, guzî kerdene (werd)
nobedar m/n. dorçî, nobedar n.
nobedarî m. dorçîyîye, nobedarîye, dorçîyênî, nobedarênî m.
nobet m. dore, nobete, novete, nowbete m.
nobet girtin lg. . dore girewtene, nobete girewtene
nobetdar m/n. dorçî, nobedar n.
noc m. zoo. girgirok n.
nod num. newayê, neway, niwê
nodemîn rd. newayêyin, newayin
noel m. noel n.
nogin m. zoo. nale, nogine, nalike, nayle, nahale, nihale, nayîle, maliwe, nêyle m.
nohgin m. zoo. nale, nogine, nalike, nayle, nahale, nihale, nayîle, maliwe, nêyle m.
nojdar m. tedawî, darûkerdis, tîmar, weskerdis n.
nojdarî m. wesîye, sihat, wesênî, wêsî m.
nojek rd. gurex
nojekbûn m. gurexbîyayis n.
nok paq. -nek peyqertafa salixnameyan a
m. bot. nûke, neha, nehek, nihe, nixe, niha, nehyî m.
noke h. nika, neka
nokê şivana vaşê mîçikî zerdo(bulğure mîçika); helianthemum salicifolium
nokênres n. meqeser n.
nokênteze n. firingê neheyan n.
noker m/n. xulam, noker, ulamkar n.
nokerî m. xulamîye, nokerîye, ulamkarîye, xulamênî, nokerênî m.
nokirin m. tujkerdis, tunkerdis, guzîkerdis n.
nol m. diruf, sîfet n.
nola d. fênda, sey, wek, zê, zey, jê
nolî d. fênda, sey, wek, zê, zey, jê
nomika tirs m. lîmone, leymûne, lêmone m.
nomînal rd. nomînal
nomînalîzm m. nomînalîye, nameyîye, nomînalîz m., nameyênî m.
nomînatîf n. rz. awayosade, nomînatîf n.
noq m. qulopî, qilopî n.
noq bûn lng. binaw bîyene, roqulopîyene, qulopîye awe bîyene,xerq bîyene
noqandin lg. binaw kerdene, roqulopnayene, qulopîye awe kerdene, xerqnayene, binawnayene
m. binawkerdis, roqulopnayis, binawnayis, xerqnayis n.
noqar m/n. masemerdim, qirîncelmerdim, merdimo qirîncel n.
noqarî m. masemerdimîye, qirîncelmerdimîye, masemerdimênî, merdimo qirîncelîye m.
noqav n. bota binawe, binawke m.
noqavvan m/n. botabinawcî, binderyawan, botabinawwan n.
noqavvanî m. botabinawwanîye, binderyawanîye, binderyawanênî m.
noqbûn m. binawbîyayis, roqulopîyayis, xerkbîyayis, qulopîbîyayis, qulopîyeawebîyayis n.
noqbûyî rd. binawbîyaye, roqulopîyaye, qulopîbîyaye
noqî avê bûn lng. binaw bîyene, roqulopîyene, qulopîye awe bîyene,xerq bîyene
noqî avê kirin lg. binaw kerdene, roqulopnayene, qulopîye awe kerdene, xerqnayene, binawnayene
noqî kirin lg. binaw kerdene, roqulopnayene, qulopîye awe kerdene, xerqnayene, binawnayene
noqîkirin m. binawkerdis, roqulopnayis, binawnayis, xerqnayis n.
noqîn lng. binawbîyene, roqulopîyene, qulopîye awe bîyene,xerq bîyene
m. binawbîyayis, roqulopîyayis, xerkbîyayis, qulopîbîyayis, qulopîyeawebîyayis n.
noqîtin lng. roseqetîyene, roverdîyene, sendelîyene, aleqîyene, daliqîyene, pede aleqîyene
noqkar m/n. masemerdim, qirîncelmerdim, merdimo qirîncel n.
noqkarî m. masemerdimîye, qirîncelmerdimîye, masemerdimênî, merdimo qirîncelîye m.
norm m. norm n.
normal rd. normal
normal bûn lng. normal bîyene, berkemal bîyene
normalbûn m. normalbîyayis, berkemalbîyayis n.
norolog m/n. norolog, reyeksinas, reyeknas n.
norolojî m. norologî, reyeksinasîye, norolojî n.
norwec m. norweç, norveç n.
norwecî N/rd. norweçij
m. norweçkî n.
norwej m. norweç, norveç n.
norwejî N/rd. norweçij
m. norweçkî n.
nos m. afîyet, wesecan, norsecan n.
nostaljî m. bîrîya welatî, nostaljî, welatbîrîye m.
not m. not, numre n.
num. newayê, neway, niwê
m. not, musek, nûsik n.
not girtin lg. not girewtene, nûsek girewtene
not kirin lg. not kerdene, nûsek kerdene, qeyd kerdene
not stendin lg. notgirewtene
nota m. muxtira, vîrname. memorandume., nota, muhtira m.
note m. muz. note m.
notem rd. newayêyin, newayin
notemîn rd. newayêyin, newayin
notenot rd. newayê newayê, newaynewayê
noter m. noter, notergeh n.
m/n. noter n.
noterî m. noterîye, noterênî m.
notî m/n. deryawan, bahrîye n.
m. dirîye, direkîye, dirênî, direkênî m.
notirvan m/n. pawançî, netirwan, bekçî n.
notirvanê avê n. pawançîyê awe, vayver n.
notirvanê rez n. baxbançî, pawitoxê rezî, bekçîyê rezî, babançî n.
notla d. fênda, sey, wek, zê, zey, jê
notr rd. bêhet, notr, nêhet, bêhêm
notr kirin lg. notr kerdene, notrîze kerdene, notrnayene
notrî bûn lng. notrin bîyene
notrî kirin lng. notrin kerdene
notrîbûn m. notrinbîyayis n.
notrîkirin m. notrinkerdis n.
notron m. notron n.
nozdeh num. newês, desûnew, newdes, desîniw, newyes
nozdehem rd. newêsin, desûnewin, newdesin
nozdehemîn rd. newêsin, desûnewin, newdesin
no bu [sıfat]
bu [zamir]
no kar di tewirî beno Bu iş iki türlü olur
no lajek vano Bu oğlan söylüyor
no yo budur
işte
noca bura
burası
nogine düve
norweç Norveç
not not
noter noter
noterîye noterlik
notr nötr
nover-bover bu taraf o taraf
bu taraf o taraf
bu yaka karşı yaka
bu yaka karşı yaka
öte beri
öte beri
nover-wever bu taraf o taraf
bu taraf o taraf
bu yaka karşı yaka
bu yaka karşı yaka
öte beri
öte beri
novera-bovera bu tarafta o tarafta
bu tarafta o tarafta
ötede beride
ötede beride
novera-wevera bu tarafta o tarafta
bu tarafta o tarafta
ötede beride
ötede beride
noverên berideki
beriki
nodul zext (n)
nohut nuke (m), neha (m)
nohut firiği firingê neha (n)
nohut gibi pişince çatlayan yiyecekleri pişirmek şeliqnayene
nohut kabuğu 1)(dış kabuğu) kulike (m) 2)purtik (n), poste (n)
nokta nuqta (m)
noktalı virgül nuqta-vîrgul (n)
normal edetî, -ye; normal, -e
not not (n)
noter noter, -e
noterlik noterîye (m)
no neh (9)
no- nû-: nobûk nûbûk, bûka nû, bûka taze
nobend nûbend, gayê nû fêrî / hînî cotkirinê bûye
nobere nûxwirî, nûxurî, nexrî, nerxî, nixurî, nuxurî, zarokê (t kurê) yekem / mezin
nohem bn noyem
nohemîn bn noyem
nok nok, nuhk, nehk, nik
noker xulam, berdestî, xizmetkar, berdestk
nokerî xulamî, berdestkî
nol bn nerm-û-nol
noma canî, canîk, ciwanîk (mehîna hê ne temen-temam e)
nomal nûmal, mala nû (t ya jin û mêrên nû-zewicî)
nomîne bn noyem
nore dor, ger, sira: Norey kê ye? Dora kê ye?
norehêl bn norerist
norerist sira, dorerist
noş noş, nîç, afyet: Noş! (gotinek e tê bikaranîn dema du yan çend kes perdaqên xwe li hev didin û carinan pê re hêviyan dikin) Noşî giyanit bê! Noşî can(ê te) be! (Li te) afyet be!
noş kirdin noşîn, vexwarin
nîç kirin
noşîn noşîn, vexwarin, nîç kirin (t alkol)
not nîşe, not, nîşan, nivîs
note embar, dav, dab, bindav, serdav, cihê lêparastina tiştên neberdest
bn not
noyem nehem, ya / yê / yên nehê / nehan
noyemîn bn noyem
nozde nozde, nozdeh (19)
nozdehem bn nozdemîn
nozdemîn nozdem, nozdemîn, ya / yê / yên nozdê / nozdan
nokto şev.
nombro jimar, hejmar.
nomo nav.
norda bakur.
nova nû.
novembro çiriya paşî, meha 11.