Encamên lêgerînê
mis (I) misk m
mis (i) miskm
mis (ii) mîs (di zimanê Îngilîzî de jina nezewicandî) m
mis gibi 1) weka misk û emberê, eynî misk û ember e *mis gibi bir hava hewayeke xweş eynî bêhna misk û emberê tê 2) têr baş 3) elbet (II) mîs (di zimanê Îngilîzî de jina nezewicandî) m
1) weka misk û emberê, eynî misk û ember e * mis gibi bir hava hewayeke xweş eynî bêhna misk û emberê tê 2) têr baş 3) elbet
mis sabunu sabûna bêhndar
sabûna bêhndar
misafir 1. rêwî, rêwing 2. mêvan, misafir 3. bitma sor (bitma sor a zikê çav) nd/nt
1. rêwî, rêwing 2. mêvan, misafir 3. bitma sor (bitma sor a zikê çav) nd/nt
misafir ağırlamak mêvan hewqandin, mêvan ezimandin kirin mêvan
mêvan hewqandin, mêvan ezimandin kirin mêvan
misafir etmek kirin mêvan
kirin mêvan
misafir gibi oturmak hatin agir, bi keys rûneniştin
hatin agir, bi keys rûneniştin
misafir odası (veya misafir salonu) odeya mêvanan, koçik, menzela mêvanan
misafir odası (veya salonu) odeya mêvanan, koçik, menzela mêvanan
misafir olmak bûn mêvan, lê bûn mêvan
bûn mêvan, lê bûn mêvan
misafirce mêvankî h
mêvankî h
misafirhane 1. xan, karwanseray 2. mêvanxane, misafirxane m
1. xan, karwanseray 2. mêvanxane, misafirxane m
misafirliğe gitmek çûn mêvaniyê, çûn mêvandariyê
çûn mêvaniyê, çûn mêvandariyê
misafirlik mêvanî, mêvandarî, misafirî m
mêvanî, mêvandarî, misafirî m
misafirperver mêvanhez, mêvanperwer, mêvanhewîn, odegerên nd/nt
mêvanhez, mêvanperwer, mêvanhewîn, odegerên nd/nt
ev mala mêvan û girêdanan
misafirperver ev mala mêvan û girêdanan
misafirperverlik mêvanhezî, mêvanperwerî
mêvanhezî, mêvanperwerî m
misak peyman, lihevhatin, peymanbestin m
peyman, lihevhatin, peymanbestin m
misal 1. nimûne, nimûç, mînak, wekok, misal 2. manend, embaz m
1. nimûne, nimûç, mînak, wekok, mîsal 2. manend, embaz m
misel mîsel kim/m
mîsel kîm/m
misil 1. hinkûf, dirûv, manend n 2. tibab, mêjer m 3. car, qat *on misli daha büyük deh car hin jê mezintir m
1. hinkûf, dirûv, manendn 2. tibab, mêjerm 3. car, qat * on misli daha büyük deh car hîn jê mezintirm
misili manendi yok manend û hempayê (wî) tune
misili manendi yok manend û hempayê (wî) tune
misilleme bergirîdan, hemberidan m
bergirîdan, hemberîdanm
misillemede bulunmak bergîdana (...) dan, lê vegerandin, lê fetilandin
bergîdana (...) dan, lê vegerandin, lê fetilandin
misina 1. misina (cure tayekî sentetik) 2. misina (tayê masîgiran) m
1. misîna (cure tayekî sentetîk) 2. misîna (tayê masîgiran) m
misis misis (di zimanê îngilizi de jina zewicandi) m
misîs (di zimanê Îngilîzî de jina zewicandî) m
misk misk m
miskm
misk gibi bnr mis gibi
wek miskê
misk kesesi biz ant/n
bîz ant/n
misk sığırı gamisk zo/m
gamisk zo/m
misk yerini belli eder mirovê baş kifş e
mirovê baş kifş e
miskal misqal (yekeya pîvana giraniyê ya ku bi qasî dirhem û nîv e) m
misqal (yekeya pîvana giraniyê ya ku bi qasî dîrhem û nîv e)m
miskalle bi misqalan, piç, çiçik, dinok
bi misqalan, piç, çîçik, dinok
misket (I) 1. bibêhn (ji bo wesifandina mêweyên bêhnxweş) *misket elması sêva bibêhn *misket armudu hermiya bibêhn 2. meya ji tiriyê bibêhn, miskat m (II) 1. misket *misket bombası bombeya mîsketan 2. xar, xare, til *misket oyunu leyistika xaran, listika tilan m (III) xar, holîk m
misket (i) 1. bibêhn (ji bo wesifandina mêweyên bêhnxweş) * misket elması sêva bibêhn * misket armudu hermiya bibêhn 2. meya ji tiriyê bibêhn, miskat m
misket (ii) 1. mîsket * misket bombası bombeya mîsketan 2. xar, xare, tîl * misket oyunu leyîstika xaran, lîstika tîlan m
misket (iii) xar, holîk m
miskin 1. nermûsan, nermûsok, miskin 2. evdalok, kotî (kesê ku li dijî tiştê ne baş bêdeng dimine) 3. reben, belengaz (mec) rd
1. nermûsan, nermûsok, miskîn 2. evdalok, kotî (kesê ku li dijî tiştê ne baş bêdeng dimîne) 3. reben, belengaz (mec)rd
miskince 1. nermûsankî, nermûsoki, miskinkî 2. evdalokî h
1. nermûsankî, nermûsokî, miskînkî 2. evdalokî h
miskinhane cihê kotiyan nd
cihê kotiyan nd
miskinler tekesi cihê tiralan
cihê tiralan
miskinler tekkesi Tiralên Bexdayê. Cihê tiralan.
miskinleşme nermûsankibûn, tirali bûn, miskinbûn m
nermûsankîbûn, tiralî bûn, miskînbûn m
miskinleşmek nermûsanki bûn, tirali bûn, miskin bûn l/ngh
nermûsankî bûn, tiralî bûn, miskîn bûn l/ngh
miskinlik 1. nermûsaniti, miskînî 2. evdalokîtî, kotîbûnî m
1. nermûsanîtî, miskînî 2. evdalokîtî, kotîbûnî m
misli carî, qatî rd
carî, qatîrd
misli yüz misli fazla sed qatî zêde
mister mîna, mîster (di zarê ıngilîzî de) n
mîrza, mîster (di zarê Îngilîzî de) n
mistik 1. razdar, mistik 2. mistik rd/nd
1. razdar, mistîk 2. mistîk rd/nd
mistizm razdarî, mistîzm fel/m
razdarî, mistîzm fel/m
misvak 1. miswak, dara miswak (Salvadora persica) bot/m 2. miswak, sîwak, darikê miswakê m
1. miswak, dara miswak (Salvadora persica) bot/m 2. miswak, sîwak, darikê miswakê m
misyon 1. erk, erka taybet 2. misyon (desteya ku erkeke zanistî, olî an jî diplomatik girtiye ser xwe) m
1. erk, erka taybet 2. misyon (desteya ku erkeke zanistî, olî an jî dîplomatîk girtiye ser xwe) m
misyoner 1. misyoner (kesê ku bi belavkirina ola filehtiyê erkedar e) 2. misyoner (kesê ku xwe weqfê ramanekê, bîrdoziyekê kiriye) nd/nt
1. misyoner (kesê ku bi belavkirina ola filehtiyê erkedar e) 2. mîsyoner (kesê ku xwe weqfê ramanekê, bîrdoziyekê kiriye) nd/nt
misyonerlik misyonerî m
misyonerî m
mis bakır.
kîm/n 1. bakır (kısaltması Cu) 2. rd bakır (bakırdan yapılmış kap)
mis bûn l/ngh çökmek * kon mis bû erdê çadır yere çöktü
misab m çekecek, kerata, ayakkabı çekeceği
misafir nd/nt misafir, konuk
misafirî m misafirlik
misafirxane m misafirhane
misal bnr îsal misal
misandin m emme, sömürme, sömürüş (dudaklarını yapıştırarak soluğu ile çekip içme)
l/gh emmek, sömürmek (dudaklarını yapıştırarak soluğu ile çekip içmek)
misaqe m musaka
misas m üvendire, gönder
misawî n musahip
misax m unluk (değirmende unun biriktiği yer)
misaxe m un haznesi
misbûn m çökme
misê zer n tunç
misebiq bot/m bir üzüm türü
misêwa devamlı, sürekli, mütemadiyen.
h biteviye, habire, sürekli olarak, mutemadiyen
misêwa kirin l/gh düzeltmek, tesviye etmek * erdê hinek misêwa bike yeri biraz düzelt
misêwakirin m düzeltme, tesviye etme
misewq m erken olgunlaşan ceviz
misexer m biat etme, boyun eğme
misexer bûn l/ngh biat etmek, boyun eğmek
misger nd/nt bakırcı (bakırdan kap kacak yapan)
misgerî m bakırcılık
mishef m mushaf, Kur’an
misiç m tavan (ev tavanı)
misikandin m emme
l/gh emmek
misikîn m emmilme (tükürük yardımıyla eriterek bir şeyi içine çekme)
l/ngh emmilmek (tükürük yardımıyla eriterek bir şeyi içine çekmek)
misilman nd/nt1. Müslüman (İslam dininden olan kimse) 2. Müslüman (dine bağlı, dindar) 3.b mübarek
misilman bûn l/ngh Müslümanlaşmak, İslâmlaşmak
misilman kirin l/gh Müslümanlaştırmak, İslâmlaştırmak
misilmanbûn m 1. Müslümanlık, İslâmlaşma 2. Müslümanlık, İslâmlık
misilmanbûyîn m Müslümanlaşma, İslâmlaşma
misilmanekî xwedê ye Müslüman adam, mübarek (çok saygı duyulan biri için söylenir)
misilmanî m 1. Müslümanlık, İslamiyet (Hz. Muhammed’in yaydığı din) 2. Müslümanlık (Müslüman olma durumu) 3. Müslümanlık (Müslüman topluluğu)
misilmankirin m Müslümanlaştırma, İslâmlaştırma
misilmantî m Müslümanlık, İslâmlık, İslâmiyet
misîn ibrik.
l/gh emmek, sorumak (tükürük yardımıyla eriterek bir şeyi içine çekmek)
misîn (i) n ibrik
misîn (ii) m emme, soruma (tükürük yardımıyla eriterek bir şeyi içine çekme)
misîna m 1. misina (bir tür sentetik) 2. misina (tbalıkçı olta ipi)
misîndar n 1. ibrikli 2. ibriktar
misînik n ibrik, ibrikcik
misînok m ibrik şeklinde sürahi
misir Mısır.
misîs m misis (İngilizcede evli kadın)
misîzer nd bronz
misk m misk
miska hecacan nd hacı yağı
miskan maden suyu kaynağı.
miskar m 1. arktan karıklara suyu bırakma 2. kapı (gidere yol açan ihtiyaç) * cejn hat devê miskarê vebû bayram geldi masraf kapıları açıldı
miskê romî bot/nd sümbülteber (Polianthes)
misken bnr mesken
misker nd/nt bakırcı
miskerî m bakırcılık
miskîn (i) rd misk gibi
miskîn (ii) rd miskin, kokuşuk, uyuşuk
miskînbûn m miskinleşme, sümsükleşme
miskînî m miskinlik, sümsüklük, sünepelik
miskînî bûn l/ngh miskinleşmek, sümsükleşmek
l/ngh miskinleşmek
miskînîbûn m miskinleşme
miskînokî h miskince
miskîntî m miskinlik, sümsüklük, sünepelik
mislet m toplantı
mislim nd/nt Müslim
mislix m musluk
mismisok (i) zo/m ateş böceği
mismisok (ii) m emzik
mismisok (iii) bot/m yüksük otu
misoger kaçınılmaz, muhakkak.
rd kesin, kat’î
misoger bûn l/ngh 1. kesinleşmek * mayîna me ya li vir misoger bû burada kalmamız kesinleşti 2. hiq kesinleşmek (değişme olanağı olmadan yürürlüğe girmek)
misoger kirin l/gh kesinleştirmek
misogerbûn m kesinleşme
misogerbûyîn m kesinleşme
misogerî m 1. kesinlik 2. fel kesinlik
misogerkirin m kesinleştirme
misqal m 1. miskal, miskalle 2. azıcık
misqal (i) mzk/m mıskal
misqalek jî... hebûya zere kadar ... olsaydı * misqalek jî aqlê wî hebûya zerre kadar aklı olsaydı
misqalik m azıcık, minacık
misqer bnr 1. maskara 2. maskara (rezil, haysiyetsiz)
misra m mısra
misrî nd/rd Mısırlı
misrî (i) m iyi bir kılıç türü
misrî (ii) m hindi
misrî (iii) rd zayıf
misrîtî m zayıflık
misrode nd/nt 1. komik (komedi oyununda oynayan kimse)
misrodetî m komiklik
misrok rd komik ve tuhaf durum
mist avuç, avuç içi ve miktarı.
m 1. avuç, apaz * mista dest elin avucu 2. apaz (bir avuç dolusu) * mistek genim bir apaz buğday 3. aya
mist (i) m 1. yumruk (parmakların kapanmasıyla elin aldığı biçim) 2. yumruk (elin bu biçimiyle yapılan vuruş)
mist (iii) m ovma, ovuşturma
mist dan l/gh 1. ovmak, ovalamak 2. ovmak (bir temizleyiciyle bir yeri veya bir şeyi kuvvetle sürterek temizlemek) * beroşê baş mist bide tencereyi iyice ov 3. çitilemek, çitmek * cilan baş mist bide elbiseleri iyice çitile 4. okşamak, sıvazlamak 5. mec okşamak (hafifçe dövmek)
mist lê xistin l/bw apazlamak
mista (yekî) xurîn avucu kaşınmak
mista dest avuç içi, el ayası
mistandin m sömürme (dudaklarını yapıştırarak soluğu ile çekip içme)
l/gh sömürmek, sömürüş (dudaklarını yapıştırarak soluğu ile çekip içmek)
mistang m karınca yuvası
mistdan m 1. ovma, ovalama 2. ovma (bir temizleyiciyle bir yeri veya bir şeyi kuvvetle sürterek temizleme) 3. çitileme, çitme 4. okşama, sıvazlama 5. mec okşama (hafifçe dövme)
mistdaner nd/nt okşayıcı
mistdanerî m okşayıcılık
mistdar rd okşayıcı
mistdayî rd 1. ovulmuş 2. çitili
mistdayîn 1. ovuş, ovalayış 2. ovuş (bir temizleyiciyle bir yeri veya bir şeyi kuvvetle sürterek temizleme) 3. çitileyiş, çitme 4. okşayış, sıvazlayış 5. mec okşayış (hafifçe dövme)
mistder rd okşayıcı, ovucu
mistdêr nd/nt masajcı, masör
mistdêrî m masajcılık
misteheq rd mustahak
mistek m 1. reçine 2. damla sakızı
misteqîl rd müstakil, bağımsız
mistera mat/m mastara
mistik m avuç
mistîk rd/nd mistik, gizemci
mistin m sıçma
l/gh sıçmak
mistîzm fel/m mistizm, gizemcilik
mistlêxistin m apazlama
mistranik m ufak karınca
misûger bnr misoger
misûlkî rd örselenmiş, buruşuk
misûlkî bûn l/ngh örselenme, buruşturulma
misûlkî kirin l/gh örselemek, buruşturmak
misûlkîbûn m örselenmek, buruşturulmak
misûlkîkirin m örseleme, buruşturma
miswaq bot/m 1. misvak (Salvadora persica) 2. misvak (bu ağaçın müslümanlarca sünnet olarak kullanılan çubuğu)
misyo n mösyö
misyon m 1. özel görev 2. misyon (dinsel, bilimsel veya diplomatik bir görev yüklenmiş kimselerden oluşan kurul)
misyoner nd/nt 1. misyoner (bir dini, özellikle hristiyanlığı yaymakla görevli kimse) 2. misyoner (bir düşünceye, bir ülküye kendini adamış kimse)
misyonerî m misyonerlik
mis mîs
(navdêr, nêr) sifir, paxir, madenek qehwerengî ye (nîşana wî ya kîmyayî Cu û jimara atomî 29 e).
Bide ber: miz.
ji: hevreha farisî مس (mis), hevreha yan ji zimanên slavî yan cermenî, bo nimûne: almanî Messing, swêdî mässing, polonî mosiądz, çekî mosaz, slovakî mosadz, hemû ihtimalen dawiyê ji yunanî Μοσσύνοικοι (Mossunoikon: navê miletekî bû)..
: mizî
misab alava ku solpêkirinê hêsan dike
misabiqe (navdêr, mê) pêşbazî, pêşbirk, berêkane, hevrikî, tirat, berebazî, hawirkan, riberiz, sîbaq, reqabet, tişta/ê du yan çend kes dikin daku bêt zanîn ka kîj ji hemûyan zîrektir yan biserkeftîtir e, tişta/ê du yan çend kes dikin daku yek qazanc bike û yên din bidorrînin, dijberî, hevberî, berberî, ixtilaf, kêbirk, milmilane, yarî, hawirkanî.
Herwiha: misabeqe, musabeqe, musabiqe.
ji: Ji erebî
misabiqe kirin (lêker)(Binihêre:) misabiqe
misabiqekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye misabiqe kirin
misabiqekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) misabiqe
misade (navdêr, mê) alîkarî, yarmetî, harîkarî, komekî, destek, piştevanî, piştgirî.
Herwiha: misaade, misaede, misede, miseede, misaide, musaade, musade, musaede, museede, musede.
ji: Ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: misade kirin, misade dan, misade xwestin. Navdêr: misadekirin, misadedan, misadexwestin Rengdêr: misadekirî.
: misadeker, misadeyî
misade dan (lêker)(Binihêre:) misade
misade girtin (lêker)(Binihêre:) misade
misade kirin (lêker)(Binihêre:) misade
misade xwestin (lêker)(Binihêre:) misade
misadedan (navdêr, mê) (Binihêre:) misade
misadegirtin (navdêr, mê) (Binihêre:) misade
misadeker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê misade dike.
ji: misade + -ker
misadekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye misade kirin
misadekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) misade
misademe (navdêr, mê) lihevdan, lêkdan, pêkketin, pevketin, lihevxistin, lihevketin, keftûleft, xebat, cehd.
Herwiha: musamedePirrjimar, misademat, musademat.
ji wêjeyê: serdema şeran û bazaran bûheman çek bûn ên me bi kar dianînheman sûk heman xwîn bûdi dilên ku ji hezkirinê û guleyan re venedibûn re derbas bûn em di kemînan, bexçeyên belavbûyîdi dîroka wêran rexeyidîn mîna zarokênme zarokên musademeyan dîtên xewên wan çeleng, mîna zarokên xwe ji lûleyên xwe hez dikinû wekî zarok dixeyidinwekî xecîcokan dibişirîn li qelaçandibuhurîn diçûndi şeva dirêjtirîn a dîrokê re(Murathan Mungan: Me Ji Bîr Nekir, werger: Lal Laleş & Îrfan Amîda, Xwejen.blogspot.com, 9/2007).
ji: Ji erebî
misadere (navdêr, mê) jê standin, dest danîn ser, girtin, kontrol kirin: Dewletê malê wan misadere kir. (Dewletê malê wan bi zorê jê stand.).
Herwiha: musadere.
ji: Ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: misadere kirin. Navdêr: misaderekirin Rengdêr: misaderekirî.
: misaderebar, misaderekar, misadereker, misadere kirin, misaderekirin, misaderekirî
misadere kirin (lêker)(Binihêre:) misadere
misadereker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê misadere dike.
ji: misadere + -ker
misaderekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye misadere kirin
misaderekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) misadere
misadexwestin (navdêr, mê) (Binihêre:) misade
misadeyî (navdêr, mê) rewşa misadebûnê.
ji: misade + -yî
misafir (navdêr) mêvan.
Herwiha: musafir.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مسافر.
ji wêjeyê: Di vê bername de ‘alim û nivîskar û rewşenbîr hatin civandin. Bername bi xwendina Qurana Pîroz hate vekirin. Seyda Mela Orhan Kalkan bi dengê xweyê şîrîn Quran mîna ji hîrayê hate xwar tîlawet kir. Piştî xwendina Qurana Pîroz, nivîskarê kovara “Banga Heq Kelhaamed Parêzer Necat Özdemir” derheqê armanca bernameya Melayê Cizîrî de axaftinek kurt kir. Parêzer Necat Özdemir serê bernamê de behsa Melayê Cizîrî û ‘eşqa Seyda kir û misafirên xwe yên ‘ezîz bi me da naskirin. Ku yek ji wan misafira ji “Kurdistana Başur” “Mamoste Abdullah Dihokî” bî. Ji me re behsa Melayê Cizîrî û ‘alimên Kurdîstanê kir. Yek ji wan misafira Seyda Mela ‘Ebdullahê Dêrgulî bî… Wan jî ji me re behsa Seyyîd Qedrî û Dîwana wî kir. Yek ji wan misafira jî nivîskarê Banga Heq Mela Mahmud Tibyatî bî. Ewî jî ji me re behsa Şêx Seyda û malbata wî kir. Xweda ji wan razî be....
ji: ji erebî, hevreha sefer bi pêşgira mi-/mu-.
: misafirane misafirdar misafirdarî misafirdost misafirdostî misafirî misafirperwer misafirperwerî
misafirane (rengdêr) bi awayekî misafir.
ji: misafir + -ane
misafirdar (rengdêr) bimêvan.
ji: misafir + -dar.
: misafirdarî misafirdarîtî misafirdartî
misafirdarî (navdêr, mê) rewşa misafirdarbûnê.
ji: misafirdar + -î
misafirî (navdêr, mê) rewşa misafirbûnê, mêvanî, mêvandarî.
ji: misafir + -î
misafirxane (navdêr, mê) mêvanxane.
ji: misafir +-xane
misaheme (navdêr, mê) lîberalîzm, pêşveroyî, azadîxwazî, serbestî, serbestîxwazî, azadî, pêşveçûn, pêşketin, bawerî
misahemekar (rengdêr) (navdêr, mê) lîberal, pêşvero, azad, azadîxwaz, serbest, serbestîxwaz
misaid (rengdêr) berdest, pêkan, gengaz, destdayî, lêbar, guncav, kêrhatî.
Herwiha: musaid.
ji wêjeyê: Kerkûk ji peqiyanekê re pir misaid e. Min heman rewş li Bosnayê, Mostarê, Grojde û Brçkoyê jî dît. Rewşa Brçkoyê nedihat çareser kirin û me li wêderê herêmeka xweser ya federal ava kir. Me ew xist rewşeka wisa de ko ne sirbî be û ne jî xirwatî be. Piştî deh salan em dibînin ko li wêderê aştî heye. Ev dikare modelek be.(Richard Holbrooke li gor Nefel.com, 2/2007).
ji: Ji erebî.
: misaidî
misaidî (navdêr, mê) rewşa misaidbûnê.
ji: misaid + -î
misamehe (navdêr, mê) tehemil, tolerans, sebr, bênfirehî, baldirêjî, xweşbînî, geşbînî, optîmîzm.
Herwiha: misamaha, musamaha, musamehe.
ji wêjeyê: Giregirên dewleta tirkan vê êvarê di bin serokatiya serokkomarê tirkan Abdullah Gulî de ji bo ”terorê” civiya û di encamê de dewleta tirkan biryar da ko şerî gur bike û ”misameheyê bi arîkarên terorê” re jî neke.(Nefel.com, 10/2007).
ji: Ji erebî.
: bêmisamehe, bêmisamehetî, bêmisameheyî, bimisamehe, misamehedar, misamehedarî
misamehedar (rengdêr) bitehemil, bitolerans, bisebr, bibênfirehî, bibaldirêjî.
ji: misamehe + -dar.
: misamehedarî misamehedarîtî misamehedartî
misamehedarî (navdêr, mê) rewşa misamehedarbûnê.
ji: misamehedar + -î
misandî (rengdêr) ya/yê ku hatiye misandin
misandin (lêker)(navdêr, mê) mêtin, marastin, mêjîn.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مساندن. Tewîn: Lêker: -misîn-.
Bide ber: fisandin, qusandin.
: misandî, misîner
misantropî (navdêr, mê) dijmirovî, xêrnexwazî, dijminatiya mirovan, helwesta mîsantropan.
Dijwate: fîlantropî, mirovdostî, mirovhezî, xêrxwazî, merdî, camêrî, qencî, çakî, xêr.
ji: Ji yewnanî μισάνθρωπος (misanthropos) μισώ (miso) nefret dikim + άνθρωπος (anthropos) mirov
misas rim
(navdêr)(navdêr, mê) darekî zirav û drêj pê gayan di cot de dihajonun ku serê wî hesinek têde ye
misbet (rengdêr) erênî, pozîtîv, erêyî, qebûlker, pejirîner: Bersiva wan bo pêşniyara me pozîtîv bû. (Wan pêşniyara me pejirand/qebûl kir.), baş, qenc, çak, rind, çê, bixêr: Pêşketinên pozîtîv.
Herwiha: musbet.
Bide ber: nisbet.
Dijwate: menfî.
ji: Ji erebî.
: misbetî, misbetîtî, misbettî
misbetî (navdêr, mê) rewşa misbetbûnê.
ji: misbet + -î
misecil (navdêr, mê) teyîp, newar, amûra ku kaset pê tên guhdarîkirin yan tomarkirin.
Herwiha: musecil.
Bide ber: kompûter, radyo, televizyon.
ji: Ji erebî: mi- + secil
miselet qiraskê sêrî
miseletî serê yekî bûn bûn qîra reş û pê ve zeliqîn
miselis (rengdêr) (navdêr) sêgoşe, sêçuh, sêkujî, sêkuje.
Herwiha: misellis, muselis, musellis.
ji: Ji erebî
miselit lê bûn bela, bûn belaya serî.
Herwiha: misellit, muselit, musellit.
ji wêjeyê: Tirk ji Asyaya-nêvê hatine û di bin perdeya misilmanîtiyê de împeretoriya osmaniyan ava kirine û bûne musellit li ser van miletan.(Derwêşê Sedo di hevpeyivînekê de li gel Arif Zêrevan, Kerkuk-kurdistan.com, 8/2004).
ji: Ji erebî.
: miselitî
miselitî (navdêr, mê) rewşa miselitbûnê.
ji: miselit + -î
misemmat (navdêr) menzûmeya ku beytên wê biqafiye û ji çar beşan pêk tê.
ji wêjeyê: Çe încîl û çe Tewrat in di mensûx in di mulxat in Bi wî navî misemmat in hukim çû kenzê rehmanî w:Mela Hisênê Bateyî
misêwa 1. daîmî 2. bi berdewamî; hemasa
(rengdêr)wate miqêm,miqêmî,daîm,tim,herdem
misêwabûn (navdêr, mê) bêatlebûn, misêwa, bêdîqatî.
ji: misêwa +bûn
misger (navdêr, mê) sefar.
ji: mis +-ger
misgerî (navdêr, mê) sefarî.
ji: mis +-gerî
mishef 1. kitêba pîroz, Mishefa Reş 2. navekî din î Qurana Pîroz e
Furqan, Quran, Kitêb
(navdêr, mê) pirtûka pîroz, kitêba miqedes: Mishefa reş(yek ji pirtûkên pîroz yên êzidiyan e).
Herwiha: meshef, mesĥef, misĥef, mushaf, musĥaf, mushef, musĥef.
Têkildar: avesta, incîl, kitêba cilwe (an kitab el celve, kitab el cilve an jî tenê cîlwe), misefa reş (an mişefa reş, meshaf reş, meshefa reş, meshaf-ur reş, mishefa reş, mushafa reş, mushefa reş an jî kitab-el esvad), mizgîn, quran, tewrat, zebûr.
: mishefî
mishefî (navdêr, mê) rewşa mishefbûnê.
ji: mishef + -î
misî (navdêr, mê) rengî mis, bronz.
ji: m +-isî
misil (hoker) mîna, wek, şibî, nola, fena.
Herwiha: misl.
ji: Ji erebî, têkildarî mesele û mîsal.
ji wêjeyê: Zû gihiştin, çûne dora Mekkehê, ketne bûsan mislê ava bingehê”.(Melayê Bateyî: Mewlûd) Tirkî: (navdêr) hinkûf , dirûv , manend , tibab , mêjer , car , qat: on misli daha büyük deh car hin jê mezintir
misilman (navdêr) bawermendên îslamê, kesa/ê ku ji Mihemed Pêxemberî û Quranê bawer dike.
Herwiha: bisilman bisirman bisliman bisluman bisulman bisurman busilman busliman busulman busluman busriman busruman busurman misliman misûlmend misluman muslim musliman musluman musulman. Têkilî: îslamî mihemedî sunî şîî elewî.
ji: ji erebî مسلم (muslim) (misilman, têkildarî إسلام îslam < rehê s-l-m: teslîm bûn, xwe tewandin/çemandin) + kurdî -an (nîşana pirrjimariyê).
Bikaranîn: Lêker: misilman bûn, misilman kirin. Navdêr: misilmanbûn, misilmankirin Rengdêr: misilmanbûyî, misilmankirî.
: misilmanane misilmanî misilmantî
misilman bûn (lêker)(Binihêre:) misilman
misilman kirin (lêker)(Binihêre:) misilman
misilmanane (rengdêr) bi awayekî mihemedî.
ji: mihemedî + -ane
misilmanbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) misilman
misilmanbûyî (rengdêr) (Binihêre:) misilman
misilmanî (navdêr, mê) rewşa misilmanbûnê, îslamîtî, îslamiyet.
ji: misilman + -î.
Bikaranîn: Navdêr: misilmanîbûn
misilmanîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) misilmanî
misilmankirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye misilman kirin
misilmankirin (navdêr, mê) (Binihêre:) misilman
misîn derdana avê ya bilûlik
(navdêr, nêr) amanek madenî yê bidestik û bilûlî ye û bo avreşandina li gulan yan jî destnivêjgirtinê têt bikaranîn,nemaze ji misê hatiye hilberandin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مسین.
Herwiha: mesîn.
: mesînk
misînik (navdêr, mê) misîn.
ji: misîn +-ik
misînk (navdêr, mê) mesîn, misîn.
ji: misîn +-k
misîyene (Zazaki) (lêker) misîn
misîzer (navdêr, nêr) mefreq,tunc, madenek amêjen e û ji misî û bi kêmî madenek din hatiye çêkirin (wek xelata sêyem tê dan).
Herwiha: bironz.
: bronzî, bronzîtî
misk bêhneke xweş e û ji qirguliya askê tê derxistin *“kûsî, miskê naxwe”
(navdêr, mê) madeyek bênxweş e ku ji hin ajelan tê wergirtin û di gelek parfûman de tê bikaranîn.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مسک.
Bide ber: ember .Binêre.
Herwiha: bisk.
ji: ji erebî مسك (musk) jipehlewi muşk, bide ber farisî مشک (muşk), jisanskriti मुष्क (muṣka: gun) ji ber ku ji endamekî leşî yê wek gunan e. Heman peyv ketiye pirraniya zimanên ewropî jî: yûnanî μόσχος (mosxos), latînî muscus, fransî musc, inglîzî musc, almanî Moschus, rusî мускус, spanî almizcle (ji forma diyar ya erebî el-musk), portugalî almíscar...
misk û enber du bêhnên xweşik in
miskan kaniya ava madenî ya tahmsarkî
misker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê mis dike, sefar, paxirker.
ji: mis + -ker
miskîn 1. ne şûm (rengdêr) milahim, tebitî, vehewiyayî, tena, ne şûm, ne neqet, ne destmatî, ne şerroke, ne şerrûd, ne şerrxwaz, ne şerrker, reben, goyîn, tembel, tirral, arode, keslan, zexel, gewende, bêkare, moris, terral, leşgiran, destgiran, qûngiran, xewar, bêxîret.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مسكين.
ji: Bi rêya erebî مسكين (miskîn) jiakadi muşkênu/muşkênum. Heman peyv ketiye farisî û tirkî (miskin) lê herwiha fransî mesquin, spanî mezquino û îtalî meschino û hin zimanên din jî yên ewropî..
Bikaranîn: Lêker: miskîn bûn, miskîn kirin. Navdêr: miskînbûn, miskînkirin Rengdêr: miskînbûyî, miskînkirî.
: miskînî miskînîtî miskîntî 2. ji miskê. Binêre; , miskî
miskîn bûn (lêker)(Binihêre:) miskîn
miskîn kirin (lêker)(Binihêre:) miskîn
miskînbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) miskîn
miskînbûyî (rengdêr) (Binihêre:) miskîn
miskînî (navdêr, mê) rebenî, jarî, goyînî, milahimî, perîşanî, şerpezetî, feqîrî, newêrekî, rewşa miskînbûnê.
ji: miskîn + -î
miskînkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye miskîn kirin
miskînkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) miskîn
mislik (navdêr, mê) henef, zembere, kanî
mislim (navdêr, nêr) navekê mêran e.
Herwiha: Muslim.
ji: ji erebî, ji muslim, hevwateya misilman.
misnayene (Zazaki) (lêker) misandin
misnîyayene (Zazaki) (lêker)hatin misandin
misoger 1. bîmekirî 2. pêwist 3. îcbarî 4. kar an jî kiryara ku guman tê de tunebe; teqez
(rengdêr) temîn, ekîd, garantîkirî, bêguman, eseh, bivê-nevê: Biserketina Miletê Kurd misoger e. (Kurd dê île bi ser bikevin.), bêşik, piştrast, tekîdkirî, diyar, esehî, dabîn.
Bikaranîn: Lêker: misoger bûn, misoger kirin Navdêr, mê: misogerbûn, misogerkirin Rengdêr Lêker: misogerbûyî, misogerkirî.
: misogerî
misoger bûn (gotin an jî kiryar) guman tê de neman û sed der sed hatin cihê baweriyê
(lêker)(Binihêre:) misoger
misoger kirin piştrast kirin, dabîn kirin
(lêker)(Binihêre:) misoger
misogerbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) misoger
misogerbûyî (rengdêr) (Binihêre:) misoger
misogerî pêwistî
(navdêr, mê). Navdêr: teqez, ji sedî sed, xerentî
misogerî dan (lêker)(Binihêre:) misogerî
misogerîdan (navdêr, mê) (Binihêre:) misogerî
misogerker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) derhûd, garantîker, garantor, sozder, ya/ê misoger dike.
ji: misoger + -ker
misogerkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) misoger
misorî Serenav,mê, bajarrokek e li parêzgeha Mêrdînê li Bakurê Kurdistanê.
Bide ber: Mizûr, Minzûr.
ji wêjeyê: Projeya Xwedîkirina Gêlasan ku ji aliyê Şaredarê bajarokê Misoriyê (Yalim) ya Mêrdînê Abdulkerîm Adam ve hatiye amadekirin û YE piştgiriyê dide, ket jiyanê..
: misorî, misorîtî
misqal (navdêr, mê) pirtik, pirtên hûrik, hindik, pîvanek zêrrî û zîvî û dirr û gewerên din e û nêzî 2 graman e.
Herwiha: misxal.
ji: Ji erebî.
: misqalî
misqalek namûs di bêvilê de tune bûn (biwêj) ji bo kesên bêxîret tê bikaranîn. mixabin min ew wisa nizanibû, lê hîn bûm ku misqalek namûs di bêvila wî de tune ye.
misqalî (navdêr, mê) rewşa misqalbûnê.
ji: misqal + -î
misr Serenav,mê, welatek erebî ye li bakur-rojhilata Efrîqayê.
Herwiha: Mesir, Mesr, Misir.
: misrî, misrîtî
misra (navdêr, mê) kuple, beyt, rêzikên helbestê yan stiranê: Di vê helbestê de 24 misra hene..
ji wêjeyê: Dengbêj hostayê deng in. Ji ber ku ew bêamûr û enstrûman hunera xwe îcra dikin xwedî deng û nefesên xurt in. Haya me giştan jê heye ku gotinên kilamên dîwankî, wekî lawikan, ne xwedî hejmarên kîteyên wekhev û rîtmeke tekûz in. Ji bo ku karibin misrayên dirêj zûzûka û li bêhnekê bibêjin, divê ku xwedî teknîkeke bikaranîna deng bin. Ji bo ku di dema kilamgotinê de bêhna wan neçike û karibin bêhna xwe têr baş bi kar bînin, wan diyaframa xwe xebitandiye. Wan ji bo vê yekê jî, bi zilikan pif kiriye ava di derdanekê de, heta ku pelqik bi ser avê ketiye. A sedemeke xurtbûna bêhna wan, ji vê yekê ye jî.(Zana Farqînî: Dengbêjî: Xweseriyeke muzîka kurdî, Amidakurd.com, 6/2007)
misrefker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) mistehlîk, bikarîner, xercker, serfker, ya/ê misref dike.
ji: misref + -ker
misrî (navdêr) welatiya/ê Misrê yan kesa/ê ji Misrê(navdêr, mê) awayê zimanê erebî yê ku li Misrê tê peyivîn, koptî, zimanê Misrê yê serdemên fîrewnan(rengdêr) tişta/ê Misrê yan welatiyên wê: filmên misrî.
Herwiha: mesrî, misirî.
ji: Misr + -î.
: misrîtî
misrîtî (navdêr, mê) rewşa misrîbûnê.
ji: misrî + -tî
mist 1. kulma mirovî ya miçandî 2. kefedest, felqedest
(navdêr, mê) kulm, gurmiç, gurmist, gurmiçk, gulmiç, gulmiçk, boks, destê givaştî).
Bide ber: dest kef.
ji: hevreha farisî مشت (moşt), pehlewî muşt jiari. Ji eynî rehî: mişt..
Bikaranîn: Lêker: mist kirin, mist dan. Navdêr: mistkirin, mistdan Rengdêr: mistkirî, mistdayî.
: mistandin, mistandî, mistî, mistîner, mistînerî
mist dan miz dan
(lêker) gemirandin, perixandin, rapelandin, firkandin, masaj kirin, firikandin, hewirandin, merisandin, masaj, surandin.
Herwiha: mis dan, miz dan. Navdêr: mistdan, misdan, mizdan.
ji: mist + dan.
: mistdayî, mistder
mist kirin (lêker)(Binihêre:) mist
mist lêdan (Binihêre:) mist
mistane (navdêr, mê) boksîng, kulmane, boksane
mistbaz (navdêr, mê) mbaz, kulmlîz.
ji: mist +-baz
mistdan (navdêr, mê) masaj, gemirandin, perixandin, firikandin
mistdayî (rengdêr) (Binihêre:) mist
mistdêr (navdêr, mê) niwêzîner, masor.
ji: mist +-dêr
mistdêrî (navdêr, mê) niwêzînerî, masorî.
ji: mist +-dêrî
mistear (navdêr) bernav, nasnav, leqeb, mehles, navê neresen yê kesekî lê yê ku ew pê tê nasîn: Cegerxwîn mehlesê Şêxmûsê Hesarî ye. deynkirî, ne xwemalî, biyanî.
Herwiha: mustear.
ji wêjeyê: Seyda di rist û malik û çarîn û bendên helbesta xwe de, herî zêde çendî wekî mahlas Cegerxwîn bicih kiribe jî, di gelek helbestan de em li navine din yên remzî/ mustear/ lixwekirî rast tên: Weke Şêxmûs (navê resen), Mûsayê Hesarî (cihê ku jê ye, gundê wî) Hesarî û Seyda!(Arjen Arî: Sê nav: Hesarî, Seyda, Cegerxwîn, Diyarname.com, 9/2007).
ji: Ji erebî
mistebit (rengdêr) (navdêr) bêrehm, bêmerhemet, dilkevir, zordar, zordest, zirrezop, zalim, zorkar, stemkar, bêrehm, dilreq, zorbaş, mistexalib, zorbaz, diktator, tîran, despot, zorba.
Herwiha: mustebit.
ji: Ji erebî.
: mistebitî
mistebitî (navdêr, mê) rewşa mistebitbûnê.
ji: mistebit + -î
mistefa (navdêr, nêr) navek e bo zelaman, yek ji navên Mihemed pêxemberî ye.
Herwiha: Mistafa Mustafa Mustefa.
ji: Ji erebî.
: mistefayî
misteheq (rengdêr) liyaq, rewa, heqkirî.
Herwiha: musteheq
misteheqdîtin (navdêr, mê) biheqdîtin, mafdardîtin, mazeret.
ji: misteheq +dîtin
mistehîl (rengdêr) ne gengaz, ne pêkan, ne mumkin, tiştê ku nabe yan nikare bêt kirin.
Herwiha: mustehîl, mustahîl (di bin tesîra tirkî de).
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: مسته‌حیل.
ji wêjeyê: Em ê bibînin ku avakirina rêzimanekê bo her du zaravayan kurmancî û soranî mistehîl e..
ji: ji erebî مستحيل (musteḥîl) ku ketiye farisî û tirkî jî: müstahil..
: mistehîl, mistehîlî, mistehîlîtî, mistehîltî
mistehîlî (navdêr, mê) rewşa mistehîlbûnê.
ji: mistehîl + -î
mistehlîk (navdêr) bikarîner, misrefker, xercker, serfker.
Herwiha: mustehlîk.
Bide ber: mistehsîl.
ji wêjeyê: Bi baweriya min şoreşa pêşmergeyan hê bi temamî neçûye serî: Şoreşa çekdarî temam bû, lê niha divê şoreşa civakî-aborî dest pê bike. Bernameya şoreşa civakî-aborî bi hindikî ji du xalan divê pêk bê: 1. Civakê ji mustehlîkî (consumer/tüketici) ya luks û bi îsraf biguhêre bike civaka mustehsîl (productif/üretici) a endustriyê, 2. Zihniyeta eşîrî û ya partîzaniya dewletên totalîter a li herêmê divê hêdî hêdî bê maliştin.(Rojen Barnas: Şoreşa Kurdistana Başûr A Mayî, Netkurd.com, 5/2007).
ji: Ji erebî.
: mistehlîkî, mistehlîkîtî, mistehlîktî
mistehlîkî (navdêr, mê) rewşa mistehlîkbûnê.
ji: mistehlîk + -î
mistehsîl (navdêr) berîner, berhemder, berhemdar, produktîv, kesa/ê yan tişta/ê ku berhemekê dide.
Herwiha: mustehsîl.
Bide ber: mustehlîk.
ji wêjeyê: Bi baweriya min şoreşa pêşmergeyan hê bi temamî neçûye serî: Şoreşa çekdarî temam bû, lê niha divê şoreşa civakî-aborî dest pê bike. Bernameya şoreşa civakî-aborî bi hindikî ji du xalan divê pêk bê: 1. Civakê ji mustehlîkî (consumer/tüketici) ya luks û bi îsraf biguhêre bike civaka mustehsîl (productif/üretici) a endustriyê, 2. Zihniyeta eşîrî û ya partîzaniya dewletên totalîter a li herêmê divê hêdî hêdî bê maliştin.(Rojen Barnas: Şoreşa Kurdistana Başûr A Mayî, Netkurd.com, 5/2007).
ji: Ji erebî.
: mistehsîlî, mistehsîlîtî, mistehsîltî
mistehsîlî (navdêr, mê) rewşa mistehsîlbûnê.
ji: mistehsîl + -î
mistek gezo
(navdêr, mê) qebde, desteyek, kulmek
mistemir (hoker) bi berdewamî.
Herwiha: mustemir.
ji: Ji erebî
misteşfe (navdêr, mê) nexweşxane, nesaxxane, xestexane, bîmaristan, avahiyê ku nojdar lê nesaxan derman dikin, xastê.
Herwiha: misteşfa, musteşfa, musteşfe.
ji: Ji erebî مستشفى
mistewa (navdêr, mê) ast, pile, derece, biserketin, serfirazî.
Herwiha: mustewa.
ji wêjeyê: Ev lêbawerî bi xwe mistewayeke bilind ya romannivîsiyê ye..
ji: ji erebî
mistexalib (rengdêr) (navdêr) bêrehm, bêmerhemet, dilkevir, zordar, zordest, zirrezop, zalim, zorkar, stemkar, bêrehm, dilreq, zorbaş, mistebit, zorbaz, diktator, tîran, despot, zorba.
Herwiha: mustexalib.
ji: Ji erebî.
: mistexalibî, mistexalibîtî, mistexalibtî
mistexalibî (navdêr, mê) rewşa mistexalibbûnê.
ji: mistexalib + -î
mistî (navdêr, mê) rewşa mistbûnê.
ji: mist + -î
mistin (lêker)mîz kirin. Tewîn: -miz-.
ji: mis +-tin
mistîzm (navdêr, mê) razdarî.
ji: mist +-îzm
mistkar (navdêr, mê) gurmistvan.
ji: mist +-kar
mistkarî (navdêr, mê) gurmistanê, gurmistvanî, gurmistî.
ji: mist +-karî
mistkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye mist kirin
mistkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) mist
mistvan (navdêr, mê) gurmistkar.
ji: mist +-van
mistvanî (navdêr, mê) gurmistanê, gurmistkarî, gurmistî.
ji: mist +-vanî
misûlmend (navdêr) bawermendên îslamê, kesa/ê ku ji Mihemed Pêxemberî û Quranê bawer dike.
Herwiha: bisilman bisirman bisliman bisluman bisulman bisurman busilman busliman busulman busluman busriman busruman busurman misliman misluman muslim musliman musluman musulman. Têkilî: îslamî mihemedî sunî şîî elewî.
ji: ji erebî مسلم (muslim) (misilman, têkildarî إسلام îslam < rehê s-l-m: teslîm bûn, xwe tewandin/çemandin) + kurdî -an (nîşana pirrjimariyê).
Bikaranîn: Lêker: misilman bûn, misilman kirin. Navdêr: misilmanbûn, misilmankirin Rengdêr: misilmanbûyî, misilmankirî.
: misilmanane misilmanî misilmantî
miswede (navdêr, mê) bernivîs, reşnivîsk, nivîsîna destpêkî, tişta/ê ku cara yekem tê nivîsîn û dê paşî dirûvê xwe yê dawîn bigire, kopiya xirab ya tiştekî.
Herwiha: muswede.
ji wêjeyê: Grupa kemalîst û apocî ya di nav DTP-ê de dibêje her bi çi awayî be divêt rê li ber “provokasyonan” bêt girtin û heta ko ji DTP-ê bêt divêt hejmara alayên DTP-ê bi xwe û alayên dewleta tirkan bên hildan. Grupa kemalîst û apocî ya DTP-ê alayên PKK-ê û miswedeyên wê yên ko li Tirkiyeyê qedexe ne wekî sebebên “provokasyonê” nahesibînin lê belê alaya Kurdistanê wekî sebebê “provokasyonê” nîşan didin.(Nefel.com, 3/2007).
ji: Ji erebî.
: miswedeyî
miswede kirin (lêker)(Binihêre:) miswede
miswedekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye miswede kirin
miswedekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) miswede
miswedeyî (navdêr, mê) rewşa miswedebûnê.
ji: miswede + -yî
misyoner (navdêr) gerrokê/a ku armanca gerrên wî belavkirina dînekî anku olekî ye (bi taybetî filetî), peywirdar, erkedar, wezîfedar.
ji wêjeyê: Di pirtuka misyonêr Malcolm ya 1815an de bi navê “Geschîchte von Persien” (Dîroka Farsistanê) rastî navê Tarîch el Akrad (Şerefname) tê. Malcom di vê pirtuka xwe de ji Şerefname gellek caran agahîyan bi cih dike, lê belê nave nivîskarê wê bi şaşî wek Şerefeddîn dinivîsîne.(Veysi Aydin: Li Ewrûpa pêştirîn xebatên zanistî li ser ŞEREFNAME, Netkurd.com, 9/2007).
ji: Ji frensî missionnaire, têkildarî misyon + -er.
: misyonerane, misyonerî, misyonerîtî, misyonertî, pozisyona misyonerî
misyonerane (rengdêr) bi awayekî misyoner.
ji: misyoner + -ane
misyonerî (navdêr, mê) rewşa misyonerbûnê.
ji: misyoner + -î
misadventure bobelat
qeda
misbegotten bîjî, pîç, kurê zinayê, lawê zinayê, keça zinayê.
miscarriage Zarokketin, Beyhode Saqit.
mischief ziyan
misconstrue 1. şaş têgihiştin , vajokî fêmkirin 2. Çewt şîrove kirin
miserable bedbext
mishmash lihevketî.
misogynist kesê ku ji jinan nifret dike ye.
seba kesên ku ji hemû insanan nifret dike jî tê gotin ku misanthrope
mispronounce Bi çewtî bi lêv kirin, bi xeletî telafûz kirin.
mispronunciation xelet bilêvkirin.
miss beriya kirin
missel dêkane, (zool.) Turdus viscivorus.
missile roket
mistake kêmasî
xeletî
şaştî, xeletî
mistreat zêrandin.
misilman (n.) Moslem
Moslem
misir f. Egypt. Also see: misrî
misrî Egyptian
mistehcenî obscenity
mischen navhevxistin
terlihevbûn
mischung terlihevbûn
miserabel malkambax
şerpeze
missachten pêpes kirin
pêpez kirin
missachtung îhane
missetäter gunekar
missgeschick bela
missgunst xirabîxwazî
mission peywir
misstrauisch dilreş
mist rêx
misas Ochsenstachel
Stachelstock
misayq Anhänger eines Scheich
Geistlichkeit
Schüler
misdan massieren
misilet kirin besprechen
unterhalten, sich ~
misîn Krug
Schnabelkännchen
Schnabelkanne
Wasserkanne
misir Ägypten
misk Bisam
Moschus
misk û ember Moschus und Ambra
misken Bleibe
Wohnung
Zuhause
miskîn dumm
erbärmlich
jämmerlich
schlecht
misoger kirin gewährleisten
misogerî Garantie
Sicherheit
misokerî Versicherung
misra Halbvers
mist Faust
Handfläche
handvoll
hohle Hand
mist dan die Handinnenfläche geben
eine Handvoll geben
liebkosen
reiben
streicheln
umarmen
misteheq verdientermaßen
was jd verdient
zurecht
misûbet böse Erfahrung
Leid
Plage
Unglück
mismisek (=xanimek) mijmijok; onosma
mis n. kîm. mîs, sifir, paxir, paqir n.
misab n. mîsaw n.
misafir m/. meyman, mêyman, mîêmun n.
misafirî m. meymanîye, meymandarîye, meymanênî m.
misafirxane m. meymanxane n.
misag n. mîsag n.
misar m. lijna, hagose, lujina m.
m. birek, destere, birik n.
m. lare, qarix, siqe, tej m.
m. xizar, darbir, palamût, zixar, biçqî, biçxe n.
misarê bostana qarixê bostana n.
misarkês m/n. xizard, palamûtd, darbirwan, zixarantox n.
misarkêsî m. xizarcîyênî, darbirwanîye, xizarantoxênî m.
misas m. sêxe, misasî, zextî, modol, mesas, masasî, zext
misawir m/n. danismend, sewermend, misawîr, sewerkar n.
misawirî m. danismendîye, sewermendîye, misawîrîye, sewerkarîye, danismendênî, sewrmendênî m.
misawre m. danisîyayis, misewre, îstîsare n.
misaxe m. koxane, kurnike (arê de) m.
mise rd. pir, degirewte, serlo, çik, serquç, kîp, lew ra, fek ra, dekerde, îmantikî ra
m. renc, emeg, ked, araq, hemeg n.
rd. gumra, zaf, xêlê, zêde, gelê, deyra, bol, epey, derya, xêlyek
mise bûn lng. zaf bîyene, bol bîyene, gumra bîyene, vêsêrîyene, zêde bîyene, derya bîyene, xêlê bîyene
misebûn m. zafbîyayis, gumrabîyayis, vêsêrîyayis, zêdebîyayis, deyrabîyayis, bolbîyayis, zêderîyayis n.
misef m. misef, pirtûko qic n.
misefil m. tir, torc, teras, kendal, ris, jîl n.
n. cog. zi m., dubre n.
misekirin lg. zafnayene, deyra kerdene, gumra kerdene, zêdenayene, gumranayene, vêsêrnayene, zêde kerdene, zaf kerdene, bolnayene, bol kerdene, derya kerdene, zeydnayene, gumranayene
m. zafnayis, zêdenayis, vêsêrnayis, gumranayis, deyrakerdis, zêdekerdis, bolkerdis, zafkerdis, bolnayis, gumrakerdis n.
misemir rd. matûrke, terkkerde, caverdaye, matirke
misetî m. gumrayîye, bolîye, gumrayênî m. *mise be b. sên û awa bo! tamare ra hezar bo! heq sên kero! derya bo! zêde bo!, zîyade bo!
misews n. nîskên rarêdayî zh.
misext m. nefî, sirgun, menfî, surgun, nefîy n.
rd. remok, qaçax, fîrar, qeçax
misext bûn lng. . nefî bîyene, sirgun bîyene, menfî bîyene
misext kirin lg. nefî kerdene, sirgun kerdene, menfî kerdene
misextbûn m. nefîbîyayis, sirgunbîyayis, menfîbîyayis n.
misextî m/n. nefî, sirgun, menfî, surgun, nefîy n.
misextkirin m. nefîkerdis, sirgunkerdis, menfîkerdis n.
misextwan m/n. qeçaxcî n.
misextwanî m. qaçaxcîyîye, qeçaxcîyênî m.
misexur m. bîyo. engle, parazît, aselex n.
misgêr m/. mîswan, sifirwan, paxircî n.
misgêrî m. mîswanîye, sifirwanênî, paxircîyênî m.
mishef m. mishef, mushaf, misef n.
misî sor n. mîso sur, sifiro sur, paxiro sur n.
misikîn lg. litene, milosnayene, lîyene
misilman m/. musluman, îslam, bûsulman, musilman, bûsilman, îslom, bisulmun n.
misilman bûn lng. musluman bîyene, îslam bîyene, musilman bîyene
misilman kirin lg. musluman kerdene, bûsilman kerdene, îslam kerdene
misilmankirin m. muslumankerdis, îslamkerdis, bûsilmankerdis n.
misilmantî m. muslumanîye, îslamîye, bûsilmanîye, îslamênî m.
misîn n. mîsin, îbrik, awrêj, mesîne n.
misînik n. mîsin,îbrik, awrêj, mesîne n.
misir m. misir n.
misirî N/rd. misirij
misîzer n. tunc, bronz, tunj, tuj n.
misk m. misk n.
n. mere, mare n.
miska hecacan n. gulronê hedyan, mikê hedyan n. *misk û ember misk û ember, misk û amber
miskane m. pergan, tepistî, ran, îpotek, dutî, rehîn, hîpotek n.
m. rîdayis (arezî) n.
miskar n. çundeyê madenawe, kanê madenawe n.
miskê devîyan n. zoo. mereyê hêgayan m.
miskê kêlge n. zoo. loxe, lore, kosne m.
miskê romî m. bot. sunbultebere m.
miskêcirboq n. zoo. loxe, lore, kosne m.
miskêkor n. zoo. lox, lor n.
miskgirk n. zoo. cure, cura n.
miskî kêlge n. zoo. loxe, lore, kosne
miskî romî m. bot. sunbultebere m.
miskîn rd. xilês, serdl, miskîn, xav
miskîn bûn lng. xilês bîyene, serdl bîyene, miskîn bîyene
miskînbûn m. xilêsbîyayis, serdlbîyayis, miskînbîyayis n.
miskînî m. xilêsîye, serdlîye, miskînîye, xilêsênî, serdlênî, miskînênî m.
miskînkî rd. serdlkî, mîskînkî, serdlane, miskînane
miskîntî m. xilêsîye, serdlîye, miskînîye, xilêsênî, serdlênî, miskînênî m.
miskul rd. çetin, zor, miskul
miskul bûn lng. . çetin bîyene, zor bîyene, zahmet bîyene, miskul bîyene
miskul kirin lg. çetin kerdene, zor kerdene, zahmet kerdene, miskul kerdene
miskulbûn m. zorbîyayis, miskulbîyayis, çetinbîyayis n.
miskulî n. bijange, muje, bije, bîzangî, boje, mijonkî, micew, mije, mijew, pîzangî, bijunge m.
miskulkirin m. çetinkerdis, zorkerdis, zahmetkerdis, miskulkerdis n.
misl m. mîkdar n., çitoyîye m., mîqdar n.
mislaq rd. hemta, deng, hemeyar, têtay, têyar, têdeng
mismis m. qeysîye, mismise, qes m.
m. bot. qeysîyêre, mismisêre, dara qeysîye m.
mismisandin lg. bidest sayekerdene
mismit rd. bêveng, kerûlal, bêvaj, lalûlat
misoger rd. radîkal, hîmdar, kokdar, kokin
rd. qetî, qutebir
misoger bûn lng. qetî bîyene
misoger kirin lg. qetî kerdene, qetînayene
misogerbûn m. qetîbîyayis n.
misogerî m. qetîyîye, qetîyet, qetîyênî m.
misogerkirin m. qetîkerdis, qetînayis n.
misqal rtf. pîçik, misqal
misraq m. fiz. mîhraq, nîskok, mîhrak n.
misre m. rêze, misra, riste m.
misrode m. tîy. qorante, komedî n.
mist m. girmike, kulmike, nuncike, kulmistike, gurmike, nurcike, nurçike, niçuke, nucike, niyoncik m.
m. mûsta m.
m. miste, kafe, sala destî, kafa destî, lase, mîste m.
rd. pir, degirewte, serlo, çik, serquç, kîp, lew ra, fek ra, dekerde, îmantikî ra
mist bûn lng. . tengezîyene, serlo bîyene, kîp bîyene, pir bîyene, çikçikîyene, fekra bîyene, qil bîyene
mist dan g. mîst dayene, vilênayene, mîst dayene
mist kirin lg. tengeznayene, çikqknayene, serlo kerdene, pîpîkan ra kerdene, dewesnayene, kîp kerdene, pir kerdene, lewra kerdene, qil kerdene
mista dest m. miste, kafe, sala destî, kafa destî, lase, mîste m.
mistak n. mistax (arê de) n.
mistax n. mistaxe, cuwenê henguran n.
mistaxan n. mistaxan, demê mistaxî n.
mistdan m. mistdayis, vilênayis, mîstdayis n.
mistdêr m/n. mistdayox, masor, masajwan, vilênayox, masajcî n. *dan mistdan li b. dayene mistdayene. *hatin mistdan llb. vilênîyene, ameyene vilênayene, ameyene mistdayene. *xwe mistdan iz. xo mist dayene
mistelî m. leye, fidane, tîk m., leyeke m.
mistêrî m/n. hêrînayox, musterî, misterî n.
mistî rd. derute, tafîste
rd. pir, degirewte, serlo, çik, serquç, kîp, lew ra, fek ra, dekerde, îmantikî ra
mistik m. gez, havêlik, gezik, gisik, geze, avîlik, gezî, geje n.
m. korzik, qelun, taxim, qalune, qilyon n.
mistin lg. derutene, tafîstene, gez kerdene, havêlik kerdene, darûtene, ritene, ruwayene
m. derutis, tafîstis gezkerdis, havêlikkerdis, ritis, ruwayis n.
mistixulandin lg. edelnayene, egle kerdene, xecelnayene, heware kerdene, vindarnayene, vindernayene
m. vindarnayis, edelnayis, eglekerdis, xecelnayis, hewarekerdis, edilnayis n.
misûr m. tecrube, desinayis, cereb n.
m. zahmet n., çetinîye m., mesaqet n., zehmet n.
misûr kisandin lg. çetinîye antene, zahmetîye antene
miswak m. mîsvak, sîwak, darê mîswakî n.
m. bot. mîsvakêre, dara mîwake m.
miswar m. durîye, mesafe, durayîye m.
m. xuye, tabîat, mîzaç m.
misir Mısır
mismisek (=xanimek) emzik otu,havaciva otu; onosma
misriç Kurtalan
miste aya
misafir b. konuk
misafir odası b. konuk odası
b. konuk odası
misafirlik b. konukluk
misafirperver b. konuksever
misal nimûne (m), mîsale (m)
miskin hastalığı b. cüzam
miskin illeti b. cüzam
mis mis, sifir, mîs (cûnek kanza / maden e)
mis tê kiran mismit bûn, mismitîn, qet nebihîstin tevî ku çend carî bi dengek bilind bêt dubarekirin jî: Elêy giwêt misî tê kirawe! Dibê qey guhê te mismit bûye! (ango: Ma guhê te bi misê helandî hatiye dagirtin!?)
misger miskar, misger, kesa/ê karê mis / sifir dike
misgerî miskarî, misgerî, karûbarê kesên miskar
misk misk, maddeyek bênxweş e (t wek bên-avê tê bikaranîn)
miskî miskî, tişta ji miskê hatiye çêkirin yan bêna miskê jê tê
bênxweş
bêndar
misoger misoger, piştrast, bêguman, biste, bisteh
misqal misqal, pirt, pişkek / parçeyek pir biçûk
misqal yekîneyek pîvanî ye t bo zêr û zîv
mist navd mist, kulm, destê miçandî / şidandî (t daku wek derbe li tiştekî / kesekî bide)
rengd mist, kulm, lep, tijî / miştî destekî tiştek
miste mist, kulm, derbe, derbeya / lêdana bi mistê / kulmê