Encamên lêgerînê
kelem kelem bot/m
kelem bot/m
keleme 1. şûv (erda cotnekiri) 2. rez û bexçeyê beredayîkirî m
1. şûv (erda cotnekirî) 2. rez û bexçeyê beredayîkirî m
kelem 1.lahana. 2.meşe, meşe ormanı. 3.budak.
n 1. diken, çaltı (büyük diken) 2. kazık (eskiden insanı üzerine oturtarak öldürdükleri yere dik çakılı sivri uçlu olan şey) * di wexta Osmaniyan de yek ji cezayê kuştinê, li keleman xistina mirovan e Osmanlılarda ölüm cezalarında biri de, kazığa çakılmaktır 3. mec engel li
kelem (ii) n orman, meşe ormanı
kelem an xistin kazığa oturtmak
kelem bot/m lâhana
kelema brûkselê bot/nd Brüksel lahanası, Frenk lâhanası
kelema reş bot/nd kara lâhana
kelema sor bot/nd kırmızı lâhana
kelema xweşkirî lâhana ezmesi
kelemamik m bilmece
keleman rd gözüpek, atılgan, cesur
kelemanî m gözüpeklik, atılganlık
kelembûn m ormanlaşma
kelemçe bnr kelepçe
kelemdar rd dikenli
kelemê nav çavan kendisinin varlığından rahatsızlık duyulan
kelemê nav çavê neyaran kelem düşmanlarınca kendisinden nefret edilen kimse
kelemek m ağaçtan boyunduruk kulpu
kelemêr güçlü karakterli adam.
n zeki yaşlı adam
kelemî (i) bot/m kalitesi düşük bir tütün bitkisi türü
m lâhana
kelemkort çatlaklı, pürüzlü, girişli çıkışlı yüzey, ağacın sert kabuğu gibi
kelemok m kapuska
kelemper m kuru dikenli ot
kelemvan nd/nt ormancı
kelemvanî m ormancılık
kelem [I] cureyekî sewzeyan e, pijandî û nepijî tê xwarin [II] 1. pîj 2. berbend *“cîranê nebaş, kelemê ber çavan e”
1. darikê tûj (navdêr, nêr) darikên tûj, darikên bi dîwaran ve daku mirov cilên xwe pê ve bihilawîse anku daliqîne, derbe, lêdan, lêxistin: Pêşmerge kelemên çavên dijminan in. (djiminan kor yan bêzar dikin) , asteng, tiştên ku di rê de hene û nahêlin ku pirsgirêkek bi asanî çareser bibe: Gelek kelem di rêya me de hene..
Bikaranîn: Lêker: kelem bûn, kelem kirin. Navdêr: kelembûn, kelemkirin Rengdêr: kelembûyî, kelemkirî.
Bide ber: kelemî, qelem .Binêre.
Herwiha: strî 2. riwekek gir û girrovir. Binêre;, kelemî 3. di darikan de ciyê daye der (navdêr, nêr) di darikên rippîrast de ciyê daye der,ciyê nepixandî ku bi mecazî ji bo astengiyan jî dihê bikaranîn. kelemên darê cilên min çirand kelem di çavê min rabû rêya me rêyek tije kelem e.jê kelemkotî
kelem bûn (lêker)(Binihêre:) kelem
kelem ji destê (yekî) derxistin (biwêj) hinek kesên din ji bo kar û berjewendiyên xwe bi kar anîn. lawo tu çi dikî bike, çima kelenum ji destê min derdixî?
kelem kirin (lêker)(Binihêre:) kelem
keleman (navdêr, mê) mêrxas, dilêr, aza.
ji: kele +man
kelembûn (navdêr, mê) (Binihêre:) kelem
kelembûyî (rengdêr) (Binihêre:) kelem
kelemçe (navdêr, mê) destbend, madenê ku dest yan piyên girtiyan pê tên girêdan.
Herwiha: kelepçe.
ji: Herwiha kelepçe, hevreha soranî که‌له‌پچه (kelepçe) jitirki kelepçe, ji farisî كلبچه (kelebçe/kelebçê: bend, qeyd, girê) ji كلب (keleb: girêk, gac, xilf, xingal, kelef) + چه- (-çe, -çik). Peyv bi eslê xwe ji farisî be jî, ew bi rêya tirkî ketiye kurdî ji ber ku di farisî de bi maneya amûrê asêkirina destên mirovên girtî nayê bikaranîn lê ew mane di tirkî de lê hatiye barkirin..
Bikaranîn: Lêker: kelemçe kirin. Navdêr: kelemçekirin.
: kelemçeker kelemçe kirin kelemçekirin kelemçekirî
kelemçe kirin (lêker)(Binihêre:) kelemçe
kelemçedar (rengdêr) bikelemçe.
ji: kelemçe +-dar
kelemçeker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê kelemçe dike.
ji: kelemçe + -ker
kelemçekirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye kelemçe kirin
kelemçekirin (navdêr, mê) (Binihêre:) kelemçe
kelemdar (rengdêr) strîdar, strîn, bistrî, bikelem, bihêstrî.
ji: kelem +-dar
keleme (navdêr, nêr) nîr, basole, toxt, darê ku du ga û gamêş pê tên zeftkirin dema cot pê têt kirin yan erebe pê tê kêşan, toxt.
Bide ber: kelem, kelemî bend
kelemê ber çavê neyaran lehengê ku dijmin jê dibehicin
kelemê li ber çavan bûn (biwêj) ji ber pêkhatî û hinek zerengiyên balkêş li ber çavên dilnexwazan zêde û mezin bûn. xwedê biparêze, keçika min bi vê zerengiya xwe, bûye kelemê li ber çavan.
kelemê li ber çavê dijminan bûn (biwêj) li hemberî dilnexwaz û neyaran binirx û bibehremendî bûn. di nav wê malbatê de her yê ku kelemê li ber çavê dijminan e, tenê bahoz e.
kelemêr egîd
kelemêş (navdêr, mê) mêş, mêşamezin, kermoz
kelemî (navdêr, nêr) riwekek gogane û pel-gir e û wek zelete yan apraxan têt bikaranîn û xwarin, lehane.
Herwiha: kelem.
Bide ber: kelem.
ji wêjeyê: Zakê kutilkan xwe bidine milkan pê bikevin firkan di gewriyê re dimîne.Hindî doxeba kutildew e,Sultanê Xusrew e bi text û mase ve hekîman vedixwîne. Hindî birincê kew e, şîva me her şev ew e, teamek biheştê ew e, dê jêk bijînîn. Hindî pelav e, zeriya zirav e, bextê bi xunav e, hêdî-hêdî dê xwe ser bihejînin. Îpraxên kelemiyan zik her wekî gemiyan, bara me hemiyan, xwe tê diwerînin.....
ji: ji yunanî κράμβη (krambî) ku ketiye farisî û erebî jî. lehane jî ji yûnanî ye.
kelemîz (rengdêr) mirovê gelek di mîze, pirmîz
kelemkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye kelem kirin
kelemkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) kelem
kelemkot (navdêr) darikê ku niçik tê de he ne
kelemkotî (rengdêr) tişt yan jî cîyê bi kelem, ne rast çi rêyek kelemkotî darikên kelemkotî nabin şiv werger, Tr.:pürüzlü,çıkıntılı
kelemok (navdêr, mê) goştekelem, kirçik, tûtû.
ji: kelem +-ok
kelemsor (navdêr, mê) giya çandin corekê kelemî ye rengê wê sore
kelemvan (navdêr, mê) daristanvan, mêşevan.
ji: kelem +-van
kelemvanî (navdêr, mê) rêlvanî, daristanvanî, mêşevanî.
ji: kelem +-vanî
kelem 1. oak 2. m. thorn; obstacle, difficulty, trick 3. m. cabbage. kelemê Brukselê=Brussel sprout
kelemçe f. handcuff.
kelemçe kirin v.t. to handcuff
v.t. to handcuff
kelem Eiche
Weißkraut
kelemal Gepäck
kelem m. pexm, peng, kosp, asteng, manî, engel, qosp n.
n. tîke, pel (tîkeyê verê çimanê dîsmenî ya) n.
m. bot. kelem, lahane, lahne, laxane, lune, lehene, liyune, lane n.
kelema brûkselê n. bot. kelemê frengî, frengkelem n.
kelema sor m. bot. kelemo sur, lahaneyo sur, surkelem n.
kelemçe m. bazin, mercne, kelemçe, bazing n.
m. kelemçe, kelepçe, kelebçe, kelemça n.
kelemçe kirin lg. kelemçe kerdene, kelepçe kerdene
kelemçedar rd. kelemçeyin, kelepçeyin
kelemçekirî kelemçekerde, kelepçekerde
kelemçekirin m. kelemçekerdis, kelepçekerdis n.
keleme m. kilame., bowse, kelame., kelome., kelame., kelûme n.
kelemê res n. bot. kelemo sîya, lahaneyo sîya, sîyakelem n.
kelemês m. zoo. kermêse, kulinge, pînge, vizike, beq, kelmêse, melse, melese, merese, merse m.
kelemî n. çêsîtêde tutunî yo
kelemîz rd. mîzeker, mîzbin, gujbin, kelmîz, mîzok, mîzo, mîzker
kelemîzî m. mîzekerîye, mîzbinîye, gujbinîye, kelmîzîye, mîzokîye, mîzkerîye m.
kelemok n. êxnîyê kelemî n.
kelemsor m. bot. kelemo sur, lahaneyo sur, surkelem n.
kelem kelemî, kelem