Encamên lêgerînê
kal qal, gotin m
kala ma, bimîne, kêm *akşama iki saat kala gel ji êvarê re du saet ma, were *beşe on kala burdaydı ji pêncan re kêm deh deqe li vir bû h
ma, bimîne, kêm * akşama iki saat kala gel ji êvarê re du saet ma, were * beşe on kala burdaydı ji pêncan re kêm deh deqe li vir bû h
kala kala tevî hev, tevî hev ma *okulun kapanmasına kala kala iki hafta kaldı tevî hev ji girtina dibistanan re du hefte ma
kalaba elalet, gilûr, ajawe, qelebalix m
elalet, gilûr, ajawe, qelebalix m
kalabalık qelebalix, şênî, heydedan, sixletî.
1. elalet, gilûr, boşayî, ajawe, bitom, zurpe, gurimtî, gerxêl, irbet, şîşiltax, qerebalix (civata kuji mirovan hatiye pê) m 2. geremol, ker û per (koma tiştên ne pêwist) m 3. gilûr, giran, qelebalix (tiştê ku ji hêla hejmarê ve pir e) *kalabalık bir aile malbateke ku gilûra wan giran e, malbateke giran rd 4. hêwirze, helehela, helehel, hêlemêl (ji bo rewşa kuji her seriyekî dengek derdikeve) rd
kalabalık ağızlı bixeberdan, biqelebalix, geveze
kalabalık etmek 1) geremol kirin 2) hêwirze kirin 3) qelebalix kirin
kalabalıkça 1. hinek bi elalet, hinek bi gilûr 2. hinek bi hêwirze 3. hinek qelebalix h
1. hinek bi elalet, hinek bi gilûr 2. hinek bi hêwirze 3. hinek qelebalix h
kalabalıklaşma boşahîbûn, ajawebûn, qerebalixbûn m
boşahîbûn, ajawebûn, qerebalixbûn m
kalabalıklaşmak boşahî bûn, ajawe bûn, qerebalix bûn l/ngh
boşahî bûn, ajawe bûn, qerebalix bûn l/ngh
kalafat 1. kalafat (bi ûstubî tijekirina celxê navbera textan) der 2. kalafat (serpûşeke yeniçeri'yan) dîr 3. kalafat (di wexta Osmaniyan de serpûşeke ku wezîr an jî mirovdewletî didan serê xwe) 4. tamîrkirin (mec) m
kalafat yeri cihê ku lê keştî an jî qeyîk tên tamîrkirin
kalafata çekmek 1) keştî kişandin ber tamîrê 2) pê re xeyîdîn, berê xwe dan (yekî) (mec)
I) Pê re xeyidîn. Berê xwe dan (yekî). II) Keştî kişandin ber tamîrê.
kalafatçı kalafatker, kesê ku keştî û qeyîkan kalafat dike n
kalafatker, kesê ku keştî û qeyîkan kalafat dike n
kalafatçılık kalafatkerî m
kalafatkerî m
kalafatlama 1. kalafatkirin 2. tamîrkirin (mec) m
1. kalafatkirin 2. tamîrkirin (mec) m
kalafatlamak 1. kalafat kirin 2. tamîr kirin (mec) l/gh
1. kalafat kirin 2. tamîr kirin (mec) l/gh
kalafatlanmak 1. hatin kalafatkirin 2. hatin tamîrkirin (mec) l/tb
1. hatin kalafatkirin 2. hatin tamîrkirin (mec) l/tb
kalafatsız bêkalafat der/m
bêkalafat der/m
kalak 1. lût, serê poz n 2. taca serê bûkê 3. qelax, qubik, qubîdank (loda sergînan) m
1. lût, serê poz n 2. taca serê bûkê 3. qelax, qubik, qubîdank (loda sergînan) m
kalakalma 1. behitîman, heyiriman 2. zendeman, heyîrîman m
1. behitîman, heyirîman 2. zendeman, heyîrîman m
kalakalmak 1. behitî man, heyirî man l/ngh 2. bûn zende man l/bw, bûn sond û man l/bw, heyîrî man l/ngh (ku mirov bikeve tengasiyê û nizanibe çisa bike)
1. behitî man, heyirî man l/ngh 2. bûn zende man l/bw, bûn sond û man l/bw, heyîrî man l/ngh (ku mirov bikeve tengasiyê û nizanibe çisa bike)
kalamar çeşîdekî masiyan, kalamar zo/m
çeşîdekî masiyan, kalamar zo/m
kalamin kalamîn mîn/m
kalamîn mîn/m
kalamit kalamît mîn/m
kalamît mîn/m
kalan 1.mande. 2.berma.
1. mayînde (ê ku dimîne) rd 2. mayî, bermayî (ê ku ji ber maye) rd 3. mayîne, berma mat/m
1. mayînde (ê ku dimîne) rd 2. mayî, bermayî (ê ku ji ber maye) rd 3. mayîne, berma mat/m
kalas beşt.
1. ferîç, lihaz, kalas n (texteyê ku qalind hatiye birandin) 2. beşt, mertaq m
kalas gibi çelepe, bêpîr û bêpergal
Kesê çors.
kalay cela.
1, pîl, qela, qilanik, qilê; elementeke ku nimroya wê ya atomî 50, giraniya wê 118.7, siftiya wê 7,29 e û di 232° C'yî de dihele; kurtebêja wê Sn ye 2. qela, qilê (tebeqeya tenik a li ser madenan) 3. rewşa ku mîrov pê dixabe 4. çêr, dijûn (argo) m
kalay çekmek Dan ber çêr û xeberan. Dan ber çêr û sixêfan.
kalaycı celaker.
I. pîlewer, sefar, qilêker, qeiaker 2. sextekar (mec) nd/nt
kalaycı körüğü nixaf
kalaycı körüğü gibi nefes almak Singa (yekî) wek nepaxê rabûn û rûniştin. Wek nixafê hilm girtin. Helkehelk pê ketin.
kalaycılık 1. pîlewerî, sefarî, qilêkerî, qelakerî 2. sextekarî (mec) m
1. pîlewerî, sefarî, qilêkerî, qelakerî 2. sextekarî (mec) m
kalayı basmak (yek) di çêran de hiştin, (yek) di çêran de hok kirin, (yek) di dijûnan de ricimandin
Dê û jinên (yekî) kirin pênc pere. (Yek) di çêran de hok kirin. Çêr û dijûnên pîs kirin.
kalaylama 1. pîlekirin, qilêkirin, qelakirin 2. şofandin (mec) 3. tê de hokkirin, di çêran de hiştin (argo) m
1. pîlekirin, qilêkirin, qelakirin 2. şofandin (mec) 3. tê de hokkirin, di çêran de hiştin (argo) m
kalaylamak celandin.
1. pîle kirin, qilê kirin, qela kirin l/gh 2. şofandin (kêmasî û qusûrên yekî li serê şofandin) (mec) l/gh 3. di çêran de hok kirin, di çêran de hiştin (argo) l/bw
1. pîle kirin, qilê kirin, qela kirin l/gh 2. şofandin (kêmasî û qusûrên yekî li serê şofandin) (mec) l/gh 3. di çêran de hok kirin, di çêran de hiştin (argo) l/bw
kalaylanmak 1. hatin pîle kirin, hatin qilêkirin, hatin qelakirin 2. hatin şofandin (mec) 3. di çêran de hatin hiştin, di çêran de hatin hokkirin (argo) l/tb
1. hatin pîle kirin, hatin qilêkirin, hatin qelakirin 2. hatin şofandin (mec) 3. di çêran de hatin hiştin, di çêran de hatin hokkirin (argo) l/tb
kalaylatmak 1. dan pîlekirin, dan qilêkirin, dan qelakirin 2. dan şofandin (mec) 3. di çêran de dan hokkirin, di çêran de dan hiş­tin (argo) l/lb
1. dan pîlekirin, dan qilêkirin, dan qelakirin 2. dan şofandin (mec) 3. di çêran de dan hokkirin, di çêran de dan hiştin (argo) l/lb
kalaylı 1. pîlekirî, qelakirî, qilêkiri *kalaylı kap derdana qilêkirî 2. qilêdar, qeladar, pîledar, biqilê, biqela (tiştê ku tê de qela heye) 3. sexte (mec) rd
1. pîlekirî, qelakirî, qilêkirî * kalaylı kap derdana qilêkirî 2. qilêdar, qeladar, pîledar, biqilê, biqela (tiştê ku tê de qela heye) 3. sexte (mec) rd
kalaysız 1. qilênekirî, nespîkiri 2. bêqela, bêqilê, bêpîle rd
1. qilênekirî, nespîkirî 2. bêqela, bêqilê, bêpîle rd
kalbe doğmak niqutîn dilê (yekî)
Niqutîn dilê (yekî). Lê eyan bûn.
kalbe dokunmak dilê (yekî) girtin, li telê (yekî) ketin
Li telê (yekî) ketin. Dilê (yekî) girtin.
kalbe işlemek dan dilê (yekî)
kalben ji dil, bi dil.
ji dil, ji dilê safî h
ji dil, ji dilê safî h
kalbî qelbî, ji dil, ji dilê safî h/rd
qelbî, ji dil, ji dilê safî h/rd
kalbi ağzına gelmek ziravê (yekî) hatin ber devê (wî)
Ziravê (yekî) hatin ber devê (wî).
kalbi çarpmak 1) dilê (yeki) pitpitîn, dilkutka (yekî) lê xistin (an jî dan), dilê (yekî) lê xistin (çaxa ku hilavêtina dil zêde dibe) 2) dilê (yekî) pitpitîn, dilkutka (yekî) lê xistin (an jî dan), dilê (yekî) lê xistin (ji ber heyecanê)
I) Dilkutka (yekî) lê xistin. Dilê (yekî) lêxistin. Dilê (yekî) pirpitîn. (çaxa ku hilavêtina dil zêde dibe) II) Dilê (yekî) lêxistin. Dilkutka (yekî) dan. Dilê (yekî) pirpitîn. (ji heyecanê)
kalbi kanamak Dilê (yekî) li ser ji bîr ve çûn. Dilê (yekî) li serê êşîn.
kalbi kararmak I) Baweriya (wî) neman (şikestin). II) Dilê (wî) şikestin.
kalbi kırık dilşikandî, dilşikestî, dilmayî
Dilmayî. Dilşikestî.
kalbi küt küt atmak nava dilê (yekî) çar gopal lê xistin
Nava dilê (yekî) çargopal lêxistin.
kalbi olmamak (birinde) (Yek) dilreq bûn. (Yek) dilkevir bûn. Dilê (wî) pê neşewitîn.
kalbi parça parça olmak Şûşa dilê (yekî) şikestin.
kalbi sızlamak dilê (yekî) arîn, dilê (yekî) şewitîn
Dilê (yekî) arîn. Dilê (yekî) şewitîn.
kalbi temiz dilpak, qelbê (yekî) paqij e, dilê (yekî) pak e
Dilpak. Dilê (yekî) pak e.
kalbi yerinden oynamak dilê (yekî) sekinîn, qelbê (yekî) sekinîn (ji ber heyecanê)
Dilê (yekî) pirpitîn. Dilê (yekî) lêxistin. Dilkutka (yekî) dan. Dilê (yekî) sekinîn. (ji ber heyecanê)
kalbi yıkmak kolay, yapmak zordur şikandina dilan rihet e, çêkirina wan zor, şûşa dilê însan ku bişkê nacebire
kalbine doğmak niqutîn dilê (yekî), jê re çêbûn
kalbine girmek xwe kirin dilan, xwe kirin dilê (yekî)
Bûn hezkirê/a (yekî/ê).
kalbine göre li gora dilê (yekî) *Allah kalbine göre verdi Xwedê li gor dilê wê dayê
Li gorî dilê (yekî).
kalbini açmak dilê xwe jê re vekirin
Dilê xwe jê re vekirin.
kalbini çalmak dilê (yekî) dizîn, dilê (yekî) jê stendin
Dil jê birin. Dil lê kirin av. Dilê (yekî) jê stendin.
kalbini okumak bi dilê (yekî) zanibûn, bi ruhê (yekî) zanibûn
Bi dilê (yekî) zanibûn. Bi ruhê (yekî) zanibûn.
kalbinin sesini dinlemek Dan dû dilê xwe. Bi ya dilê xwe kirin. Li gorî hestên xwe tevgerîn.
kalbiyle konuşmak di dilê xwe de xeber dan
kalbur bêjing, serad.
1. bêjing, moxil (ên ku qulên wan hûr in) 2. karmax (a ku qulên wê gir in) m
kalbur altı binbêjing rd
kalbur altı binbêjing rd
kalbur gibi wekî seradê ye, eynî serad e
Wek seradê ye. Eynî serad e.
kalbur kemiği stûnka poz ant/nd
stûnka poz ant/nd
kalbur üstü serbêjing.
serbêjing, giregir, serdeste, serdeq, seroke, xuyanî, bijare
kalbur üstüne gelmek (veya kalbur üstü kalmak) bnr kalbûr üstü
kalbur üstüne gelmek (veya üstü kalmak) ber bi çav bûn, hatin pêş, derketin pêş
kalbura çevirmek kun û kundêl kirin. kirin wekî qulên seradan, kirin serad hiştin
Kirin wek serad û hiştin. Kun û kundêl kirin.
kalbura dönmek bûn serad man
kalburcu 1. bêjingvan, seradvan (ê ku bêjingan çêdike) 2. bêjingfiroş, seradfiroş 3. bêjingker, seradker (kesê ku karê wî ew e tiştan li bêjingê dixe) nd/nt
1. bêjingvan, seradvan (ê ku bêjingan çêdike) 2. bêjingfiroş, seradfiroş 3. bêjingker, seradker (kesê ku karê wî ew e tiştan li bêjingê dixe) nd/nt
kalburdan geçirmek bêjingkirin.
li bêjingê xistin, li seradê xistin, li moxilê xistin
kalburla su taşımak pûş kutan, karekî (xebateke) bêfeyde kirin
Av kolan. Dara nokê av dan. Pûş kutan. Di serê keçel de sîr çandin.
kalburlama 1. bêjingkirin, moxilkirin, karmaxkirin 2. dawitîn, seradkirin m
1. bêjingkirin, moxilkirin, karmaxkirin 2. dawitîn, seradkirin m
kalburlamak bêjingkirin.
1. bêjing kirin, moxil kirin, karmax kirin 2. dawitîn, serad kirin l/gh
1. bêjing kirin, moxil kirin, karmax kirin 2. dawitîn, serad kirin l/gh
kalburlanmak 1. hatin bêjingkirin, hatin moxilkirin 2. hatin seradkirin l/tb
1. hatin bêjingkirin, hatin moxilkirin 2. hatin seradkirin l/tb
kalburlatmak 1. dan bêjingkirin, dan moxilkirin 2. dan seradkirin l/lb
1. dan bêjingkirin, dan moxilkirin 2. dan seradkirin l/lb
kalburüstü kalmak (gelmek) Berbiçav bûn. Hatin pêş. Derketin pêş.
kalça kemax.
qorik, tilor, kemax, simt, girde, laqûn, qormatix, qalç, qarçe ant/m
kalça kemiği hestiyê qorikê, hestiyê kemaxê, kulîmek, kemax, hestiyê qarçê, qûnhestî
kalçalı 1. biqorik, bikemax, bigirde 2. biqorik, bikemax, bigirde (a ku qorikên wê mezin û fireh in) rd
1. biqorik, bikemax, bigirde 2. biqorik, bikemax, bigirde (a ku qorikên wê mezin û fireh in) rd
kalçasız 1. bêqorik, bêkemax, bêgirde 2. bêqorik, bêkemax, bêgirde (a ku qorika wê ne mezin û fireh e) rd
1. bêqorik, bêkemax, bêgirde 2. bêqorik, bêkemax, bêgirde (a ku qorika wê ne mezin û fireh e) rd
kalçete werîs (qetê ku bi pehnkî û bi destan hatiye honandin
werîs (qetê ku bi pehnkî û bi destan hatiye honandin n
kalçın cure soleke ji eba an jî ji çerm, ku ji bo kaşûnê tê bikaranîn
cure soleke ji eba an jî ji çerm, ku ji bo kaşûnê tê bikaranîn
kaldı ki ligel vê, digel vî qasî
kaldıraç qerase.
qirase, lihaze, lomb m
qirase, lihaze, lomb m
kaldıran bilindker, raker rd
bilindker, raker rd
kaldırıcı bilindker, raker, kriko tek/n
bilindker, raker, krîko tek/n
kaldırılmak hatin rakirin, hatin hilanîn, hatin hildan, hatin bilindkirin l/tb
hatin rakirin, hatin hilanîn, hatin hildan, hatin bilindkirin l/tb
kaldırım peyarê.
peyarê, piyader, netik m
kaldırım aşındırmak Beq xesandin. Kêç xesandin. Se (kûçik) xwê kirin. Kuçe pîvan. Çarşî pîvan.
kaldırım çiğnemek Li bajêr jiyîn û dinya dîtin.
kaldırım çiğnetmek pîr û pergal girtin
kaldırım kuşu Berîkbir. Diz.
kaldırım mühendisi eware, beredayî (argo)
Beqan dixesîne. Kêçan dixesîne. Se (kûçik) xwê dike. Xwê diçîne. Hesinê sor dikute. Kolan dipîve.
kaldırım süpürgesi (veya kaldırım yosması) beredaya kuçeyan, qehpika kuçeyan
kaldırım süpürgesi (çiçeği, yosması) Beredaya kuçeyan. Qehpika kuçeyan. Fîstansor.
kaldırıma düşmek 1) ketin kuçeyan 2) ketina fiyeta malekî
I) Ji qîmetê ketin. II) (Tiştek) bi erzanî hatin firotan.
kaldırımcı 1. raxerê peyariyan 2. cêbkesan (argo) nd/nt
1. raxerê peyariyan 2. cêbkesan (argo) nd/nt
kaldırımcılık 1. raxeriya peyariyan 2. cêbkesanî (argo) m
1. raxeriya peyariyan 2. cêbkesanî (argo) m
kaldırımları arşınlamak quçe pîvan, çarşî pîvan
kaldırıp atmak hilavêtin
kaldırış rakirin, hilanîn (ji bo kar û awayê hilanînê) m
rakirin, hilanîn (ji bo kar û awayê hilanînê) m
kaldırma 1. rakirin, hilanîn, hildan 2. bi­lindkirin, hilgaftin 3. repkirin, rakirin (ji bo organê cinsî m
1. rakirin, hilanîn, hildan 2. bilindkirin, hilgaftin 3. repkirin, rakirin (ji bo organê cinsî m
kaldırmak 1.rakirin. 2.rep kirin. 3.hilanîn
1. rakirin, hilanîn, hildan, hilandin (hilanîna tiştekî ji cihê wî) *masayı yerinden kaldırabilir misiniz? hûn dikarin maseyê ji cihê wê rakin? 2. rakirin, hildan, bilind kirin, hilgaftin (bilindkirina tiştekî ber bi jor de) *kafasını kaldırdı serê xwe rakir 3. rakirin, bilind kirin (bilindkirina tiştekî) *duvarı iki metre kaldırdı dîwar du metre rakir 4. hilanîn (ji bo debrê) *bu seneki mahsulu erken kaldırdılar îsal debra xwe zû hilanîn 5. hilanîn, rakirin, ragirtin (ji bo hilgirtina tiştekî) *araba bu yükü sence kaldırır mı? bi ya te erebe dikare vî bari hilîne? 6. hilanîn (di cihê tehemûlkirinê de) *onu kapı dışarı edecektim, ama yüreğim kaldırmıyor min dê ew bereden bikira, lê dilê min hilnayne (mec) 7. pê ketin, lê şikîn (mec) 8. rakirin, hilanîn, fesx kirin *bu kanunu kaldırın vî qanûnî rakin 9. rakirin, birin (li nexweşxaneyekê danerazandina nexweşekî) *hasta çok ağırdı, onu hemen hastaneye kaldırdılar nexweş pir giran bû, tafilê rakirin nexweşxaneyê 10. rakirin (ji bo kesê mirî) 11. jê hilanîn, jê birin (dizîn, argo) 12. rakirin, hilanîn (birin û berhevkirina tiştekî) *sofrayı kaldırmak şifre hilanîn 13. rakirin (ji bo hişyarkirinê) *saat sekizde beni kaldırınız min saet di heştan de rakin 14. rakirin, hilanîn (ji piyaseyê rakirina mal û eşya) 15. hilanîn, rakirin (veşartina ji berê, hilanîna ji berê) 16. rakirin, hildan, birin (bi darê zorê revandina yekî) *adamı kaçırıp dağa kaldırdılar mêrik revandin rakirine çiyê 17. rakirin (başbûna ji ber tiştekî û rabûna ji nav cihan) *bu ilâç hastayı yataktan kaldırdı vê îlacê nexweş ji nav nivînan rakir 18. rakirin (kirîna gelek tiştan) 19. rep kirin, rakirin, bilind kirin (ji bo organê cinsî) l/gh
1. rakirin, hilanîn, hildan, hilandin (hilanîna tiştekî ji cihê wî) * masayı yerinden kaldırabilir misiniz? hûn dikarin maseyê ji cihê wê rakin? 2. rakirin, hildan, bilind kirin, hilgaftin (bilindkirina tiştekî ber bi jor de) * kafasını kaldırdı serê xwe rakir 3. rakirin, bilind kirin (bilindkirina tiştekî) * duvarı iki metre kaldırdı dîwar du metre rakir 4. hilanîn (ji bo debrê) * bu seneki mahsulu erken kaldırdılar îsal debra xwe zû hilanîn 5. hilanîn, rakirin, ragirtin (ji bo hilgirtina tiştekî) * araba bu yükü sence kaldırır mı? bi ya te erebe dikare vî barî hilîne? 6. hilanîn (di cihê tehemûlkirinê de) * onu kapı dışarı edecektim, ama yüreğim kaldırmıyor min dê ew berederî bikira, lê dilê min hilnayne (mec) 7. pê ketin, lê şikîn (mec) 8. rakirin, hilanîn, fesx kirin * bu kanunu kaldırın vî qanûnî rakin 9. rakirin, birin (li nexweşxaneyekê danerazandina nexweşekî) * hasta çok ağırdı, onu hemen hastaneye kaldırdılar nexweş pir giran bû, tafilê rakirin nexweşxaneyê 10. rakirin (ji bo kesê mirî) 11. jê hilanîn, jê birin (dizîn, argo) 12. rakirin, hilanîn (birin û berhevkirina tiştekî) * sofrayı kaldırmak sifre hilanîn 13. rakirin (ji bo hişyarkirinê) * saat sekizde beni kaldırınız min saet di heştan de rakin 14. rakirin, hilanîn (ji piyaseyê rakirina mal û eşya) 15. hilanîn, rakirin (veşartina ji berê, hilanîna ji berê) 16. rakirin, hildan, birin (bi darê zorê revandina yekî) * adamı kaçırıp dağa kaldırdılar mêrik revandin rakirine çiyê 17. rakirin (başbûna ji ber tiştekî û rabûna ji nav cihan) * bu ilâç hastayı yataktan kaldırdı vê îlacê nexweş ji nav nivînan rakir 18. rakirin (kirîna gelek tiştan) 19. rep kirin, rakirin, bilind kirin (ji bo organê cinsî) l/gh * kaldırıp atmak hilavêtin
kaldırtmak 1. dan rakirin, dan hilanîn, dan hildan 2. dan hilgaftin, dan bilindkirin 3. dan repkirin, dan rakirin l/lb
1. dan rakirin, dan hilanîn, dan hildan 2. dan hilgaftin, dan bilindkirin 3. dan repkirin, dan rakirin l/lb
kale dîz, kela, kirman.
1. kel, diz, keleh, dêz, dêze, kelat dîr 2. rex, barû, bire (di şetrencê de) 3. qale, golar (di futbolê de) m
kale almamak bi tiştekî nehesibandin, paxav pê nekirin, qeşe pê nedan
kale gibi 1) weka kelekê ye (avahiya mezin û zexm) 2) kel, weka kelekê ye (ji bo kesê saxlem ku mirov dikare pê ewle bibe)
I) Pir xurt û mezin. II) Kesê ku bawerî pê dibe. III) Kesê dewlemend.
kale kapısı derwaze
kalebent tawanbarê ku nikare derkeve derveyî kelehê
tawanbarê ku nikare derkeve derveyî kelehê
kalebentlik cezayê hundirê kelehê
cezayê hundirê kelehê
kaleci kalevan, parêzerê xetê sp/n
kalevan, parêzerê xetê sp/n
kalecik kelhoşk m
kelhoşk m
kalecilik golarî, kalevanî m
golarî, kalevanî m
kalem pênivîs.
1. pênûs, xame, qelem, ki Ik (alava ku tişt pê tên nivisandin, xêzkirin) *kurşun kalem qelemzirîç m 2. nivîsgeh (di saziyên fermî de cihê ku kar û barê nivîsariyê lê tê ditin) *mahkeme kalemi nivîsgeha dadgehê
kalem açmak serê pênûsê tûj kirin, serê qelemê tûj kirin
kalem çalmak Nivîsandin.
kalem çekmek I) (Tiştekî) betal kirin. II) Serê nivîsekê reş kirin. Serê qelemê kişandin.
kalem efendisi (veya kalem beyi) nivîsyar, katib
kalem işi karê qelemê (nexşê ku bi qelemê hatiye kolandin)
kalem kaşlı birîqeytan
Birîqeytan.
kalem kulaklı guhxencer, ji bo guhê ajelan ên tik û xweşik) *kalem kulaklı bir at hespekî guhxencer
kalem oynatmak 1) pênûs xebitandin, qelem xebitandin (nivîs nivîsandin) 2) nivîs sererast kirin 3) dest lê gerandin (di nivîsarekê de çêkirina hin guherînan)
I) Pênûs xebitandin. Qelem xebitandin. (nivîs nivîsandin) II) Nivîs sererast kirin. III) Dest lê gerandin (di nivîsarekê de çêkirina guherînan)
kalem parmaklı tilîşimşatî, destû tiliyên şimşatî, pêçî û tiliyên (yekî) mîna mûmên rêtî ne •sahibi edîb
Tilîşimşatî. Dest û tiliyên şimşatî. Pêçî û tiliyên (yekî) mîna mûmên rêtî ne.
kalem sahibi Edîb. Nivîskar.
kaleme almak li pênûsê (qelemê) xistin
Li pênûsê (qelemê) xistin. Nivîsandin.
kaleme gelir hêjahî nivisandinê ye
kaleme gelmemek ne hêjahî nivisandinê bûn, bi kêrî nivisandinê nehatin
Ne hêjayî nivîsandinê bûn. Bi kêrî nivîsandinê nehatin.
kaleme sarılmak (veya kâğıda sarılmak) rahiştin qelemê, dest avêtin kaxiz û qelemê
kalemi kuvvetli Pênûsxurt.
kalemi olmak xwedî qelemekê (....) bûn *çok güçlü bir kalemi var qelemeke wê ya pir xurt heye
kaleminden çıkmak ji qelema (yekî) hatin nivîsandin
Ji pênûsa (yekî) hatin nivîsandin.
kaleminden kan damlamak xwîn ji qelema (yekî) hatin
Nivîsandina nivîsarên xurt, bibandor û hestyarî.
kalemiyle yaşamak (veya kalemiyle geçinmek) bi xêra xelema xwe debara xwe kirin, bi saaya qelema xwe jiyhin kalemkâr qelemkar (kesê ku bi qelemê di esrex û dîwaran de bi kolandinê nexş û nimûşan çêdike) n
kalemiyle yaşamak (geçinmek) Bi nivîsandinê debara xwe kirin. Bi xêra pênûsa xwe debara xwe kirin.
kalemkâr qelemkar (kesê ku bi qelemê di esrex û dîwaran de bi kolandinê nexş û nimûşan çêdike) n
kalemkârlık qelemkari m
qelemkarî m
kalemlik pênivîsdank.
pênûsdank, qelemdank, xamedank m
pênûsdank, qelemdank, xamedank m
kalemşor pênûsşor, qelemşor, qelemkêş nd/nt
pênûsşor, qelemşor, qelemkêş nd/nt
kalemşorluk pênûsşorî, qelemşorî, qelemkêşî m
pênûsşorî, qelemşorî, qelemkêşî m
kalemtıraş pênivîstraş.
pênûstraş, qelemtraş, tok m
pênûstraş, qelemtraş, tok m
kalender qelender.
1. qelender (kesê nefsbiçûk) 2. Qelender (kesê ji teriqeta Qelenderiyeyê) rd
1. qelender (kesê nefsbiçûk) 2. Qelender (kesê ji terîqeta Qelenderiyeyê) rd
kalenderce qelenderane, qelenderkî rd/h
qelenderane, qelenderkî rd/h
kalenderi 1. cureyeke helbesta gelêrî wj 2. beste û neweya vê helbestê mzk
kalenderî 1. cureyeke helbesta gelêrî wj 2. beste û neweya vê helbestê mzk
kalenderiye Qelenderiye (teriqeteke Îslamî ku girîngî bi malê dinyayê û wurşedariyê nade) m
Qelenderiye (terîqeteke Îslamî ku girîngî bi malê dinyayê û wurşedariyê nade) m
kalenderleşme qelenderbûn m
qelenderbûn m
kalenderleşmek bûn qelender l/ngh
bûn qelender l/ngh
kalenderlik qelenderî, qelenderîtî m
qelenderî, qelenderîtî m
kalevi alkalik kîm/rd
kalevî alkalîk kîm/rd
kaleydoskop kaleydoskop m
kaleydoskop m
kaleyi içinden fethetmek ji hundir de keleh feth kirin
(Karekî, cihekî) bi saya kesên di hundirê wê de ne, kirin û bi dest xistin. Ji hundir de keleh feth kirin. (Ku diz ji malê be, ga di kulekê re dertê.)
kalfa şagirt.
1. şagirt, qalfa (kesê di navbera çirax û oste de) 2. qalfa (alîkarê avahîsaz ê kuji ostatiyê tê) 3. qalfa (kesa ku Ii köşk û serayan serektiyê ji cariyan re dike) 4. di dibistana seretayî de alîkarê mamoste 5. kesê ku
1. şagirt, qalfa (kesê di navbera çirax û oste de) 2. qalfa (alîkarê avahîsaz ê ku ji ostatiyê tê) 3. qalfa (kesa ku li koşk û serayan serektiyê ji cariyan re dike) 4. di dibistana seretayî de alîkarê mamoste 5. kesê ku zarokan ji malê dibe dibistanê û ji dibistanê tîne malê nd/nt
kalfalık 1. qalfatî 2. mizeya qalfatiyê m
1. qalfatî 2. mizeya qalfatiyê m
kalgıma 1. hilavêtin, tûldan, çindikdan 2. çindikdan (rabûna bi hêrs ya ji cihê xwe) m
1. hilavêtin, tûldan, çindikdan 2. çindikdan (rabûna bi hêrs ya ji cihê xwe) m
kalgımak 1. hilavêtin, tûl dan, çindik dan *balıklar suda kalgılıyordu masî di avê de xwe hildiavêtin 2. çindik dan (bi hêrs ji cihê xwe rabûn) l/gh
1. hilavêtin, tûl dan, çindik dan * balıklar suda kalgılıyordu masî di avê de xwe hildiavêtin 2. çindik dan (bi hêrs ji cihê xwe rabûn) l/gh
kalıba dökmek rêtin qalib
kalıba vurmak li qalib xistin, kirin qalib
kalıbı (kıyafeti) yerinde Bi ser û guh.
kalıbı değiştirmek (veya kalıbı dinlendirmek) bûn terş, çîm dirêj kirin (bi henekî, yanê mir)
kalıbı dinlendirmek (değiştirmek) Çîm dirêj kirin. Bûn terş. Bûn meyt. (bi henekî, mir)
kalıbı kalıbına Eyn wek (wî). Tip temam. Bêkêmasî. Binefs.
kalıbı kıyafeti yerinde bi ser û guh
kalıbına basmak Bi serê xwe sond xwarin. Bi serê xwe kirin.
kalıbını basmak bi serê xwe kirin, bi serê xwe sond xwarin
kalıbının adamı olmamak ne li gorî qilafetê xwe bûn
Kesê ku xurt û bi heybet xuya dike lê wisan nîn e.
kaliborit kalîborît kîm/m
kalîborît kîm/m
kalibre çap, qalîbre (çapa guleyê) m
çap, qalîbre (çapa guleyê) m
kalıbtan kalıba giriyor qeys û qab ji mêrik re tune (mec) n
kalıç qalûç, dasok, dasa dexlê m
qalûç, dasok, dasa dexlê m
kalıcı mayînde, payîdar.
1. mayînde, timî 2. mayinde, mayox, mayînî, payidar, baqî rd
1. mayînde, timî 2. mayinde, mayox, mayînî, payîdar, baqî rd
kalıcılık 1. mayîndetî 2. payîdari m
1. mayîndetî 2. payîdarî m
kalifiye hoste.
kalîfiye rd
kalifiye kalîfiye rd ~ işçi karkerê kalîfiye
kalifiye işçi karkerê kalîfiye
kaliforniyum kalîforniyûm, elementeke ku nimroya wê ya atomî 98, giraniya wê 244 ê û kurtebêja wê Cf ye kîm/m
kalîforniyûm, elementeke ku nimroya wê ya atomî 98, giraniya wê 244 ê û kurtebêja wê Cf ye kîm/m
kaligrafi xweşnivîsî, kalîgrafî m
xweşnivîsî, kalîgrafî m
kalık 1. zêde, maye, kevnare 2. raşikestî (keça ku di mala bavê de raşikestiye) nd/rd
1. zêde, maye, kevnare 2. raşikestî (keça ku di mala bavê de raşikestiye) nd/rd
kalıklık kêmasî, kêmanî, kêmahî, nuqsanî m
kêmasî, kêmanî, kêmahî, nuqsanî m
kalım 1. mayîn (karê manê) 2. bnr ölüm kalım m
1. mayîn (karê manê) 2. bnr ölüm kalım m
kalımlı payîdar, baqî, nemir rd
payîdar, baqî, nemir rd
kalımlılık payîdarî, baqîtî, nemirî m
payîdarî, baqîtî, nemirî m
kalımsız fanî rd
fanî rd
kalın stûr, qalind.
(I) I. qalind (ji bo tiştên pehn) *kalın kâğız kaxizê qalind 2. stûr (ji bo tiştên tîk û gilover) *kalın bir sütün stûneke stûr 3. qalind, stûr (ji bo tiştê biberahî û gur) *kalın kaşlar biriyên qalind 4. qalind, tır *kalın bir
kalın (ii) qelend, qelen n
kalın bağırsak rîxole, zebloq.
rûviya stûr, rodiya stûr, rodiya heram, zebloq ant/nd
rûviya stûr, rodiya stûr, rodiya heram, zebloq ant/nd
kalın bağırsak ucu zotik.
kalın kafalı lasar, serhişk
Serhişk.
kalın ses dengê ir, dengê qalind, dengê stûr
kalın ünlü dengdêra stûr rz
kalınbağırsak bnr kalın bağırsak
kalınca 1. pari stûr 2. pari qalind rd
1. parî stûr 2. parî qalind rd
kalinis mirîşka avî, tûtika avî zo/nd
mirîşka avî, tûtika avî zo/nd
kalınlaşma 1. stûrbûn 2. qalindbûn 3. irbûn m
1. stûrbûn 2. qalindbûn 3. irbûn m
kalınlaşmak stûr bûn.
1. stûr bûn 2. qalind bûn 3. ir bûn (tenê ev ji bo deng e) l/ngh
1. stûr bûn 2. qalind bûn 3. ir bûn (tenê ev ji bo deng e) l/ngh
kalınlaştırma 1. stûrkirin 2. qalindkirin m
1. stûrkirin 2. qalindkirin m
kalınlaştırmak 1. stûr kirin 2. qalind kirin l/gh
1. stûr kirin 2. qalind kirin l/gh
kalınlatma 1. stûrkirin 2. qalindkirin m
1. stûrkirin 2. qalindkirin m
kalınlatmak 1. stûrkirin 2. qalind kirin l/gh
1. stûr kirin 2. qalind kirin l/gh
kalınlık 1. qalindî, qalingî 2. stûrî, stûrayi m
1. qalindî, qalingî 2. stûrî, stûrayî m
kalınmak man, lê man *akşama kadar orda kalınır mı? ma heta êvarê mirov li wire dimîne? l/ngh
man, lê man * akşama kadar orda kalınır mı? ma heta êvarê mirov li wirê dimîne? l/ngh
kalıntı jêma.
1. bermayî, jêmayî, tarasî, bermawe 2. avahî, xirbe, kavil 3. şop, şope, rêç, nişan 4. bermayî, jêmayî, şûnwar (tiştê ku ji şaristaniyekê, çandekê maye) (mec) m
1. bermayî, jêmayî, tarasî, bermawe 2. avahî, xirbe, kavil 3. şop, şope, rêç, nîşan 4. bermayî, jêmayî, şûnwar (tiştê ku ji şaristaniyekê, çandekê maye) (mec) m
kalıp qalib, qeware.
1. qeware, qalib, qalpêt (haceta ku pê mirov şekil dide tiştekî) *şapka kalıbı qalibê şewqeyê n 2. qalib (tiştê beri qalib dane û xweyî şeklekî kûp e *iki kalıb sabun du qalib sabûn rd 3. qalib (modela birînê, ya ji bo kincan) n 4. qalib (teşeyeke diyarkirî) *şiir eski kalıptan kurtarmış helbest ji qalibên berê filitandiye n 5. qelafet *kalıbına bakarsan aslan gibi ku tu li qilafetê wî binêrî nola şêran e (mec) n 6. qeys û qab *adam
kalıp gibi weka xwe
kalıp gibi oturmak weka qalib li ser (yekî) rûniştin (ji bo kincan)
Wekî qalib li ser (yekî) rûniştin. Xweş lê hatin. (ji bo kincan)
kalıp gibi serilmek weka cinaze xwe dirêj kirin (xwedirêjkirina ji ber westabûnê)
Wekî cinaze xwe dirêj kirin. Bûn wekî term.
kalıp gibi uyumak bûn weka terş man (ketin xeweke kûr û xwe qet tevnedan)
Bûn wekî terş û man. (ji bo ketina xewa kûr)
kalıp kesilmek bûn weka terş, negotin televiz
Bûn wekî terz. Negotin telefîz.
kalıp kıyafet reng û sîfet, qilafet (xuyanga der a kesekî)
kalıp sigarası cigareya makîneyê
kalıpçı 1. kalibker (ê ku qaliban çêdike) 2. qalibfiroş 3. qalibvan (kesê ku erka wî ew e tiştan li qaliban bixe) 4. qalibvan (di avahiyan de ostayê qaliban)
1. kalibker (ê ku qaliban çêdike) 2. qalibfiroş 3. qalibvan (kesê ku erka wî ew e tiştan li qaliban bixe) 4. qalibvan (di avahiyan de ostayê qaliban)
kalıpçılık 1. kalibkeri 2. qalibfiroşî 3. qalibvanî (kesê ku erka wî ew e tiştan li qaliban bixe) 4. qalibvanî (di avahiyan de ostayê qaliban) m
1. kalibkerî 2. qalibfiroşî 3. qalibvanî (kesê ku erka wî ew e tiştan li qaliban bixe) 4. qalibvanî (di avahiyan de ostayê qaliban) m
kalıplama liqalibxistin, liqewarexistin m
liqalibxistin, liqewarexistin m
kalıplamak qalib kirin.
li qalib xistin, li qeware xistin l/bw
li qalib xistin, li qeware xistin l/bw
kalıplanmak li qalib hatin xistin l/tb
li qalib hatin xistin l/tb
kalıplaşma qalibgirtin, qewaregirtin m
qalibgirtin, qewaregirtin m
kalıplaşmak qeware girtin, qalib girtin l/ngh
qeware girtin, qalib girtin l/ngh
kalıplaşmış qalibgirtî rd
qalibgirtî rd
kalıplatmak li qalib dan xistin l/lb
li qalib dan xistin l/lb
kalıplı 1. qalibkirî, biqalib *kalıplı şapka şewqeya qalibkiri 2. teşedar, lihev (mec) rd
kalıplı kıyafetli biser û guh
kalıpsız 1. bêqalib, bêqeware 2. bêteşe, nelihev (mec) rd
kalıpsız kıyafetsiz bêser û guh, nelihev
kalipso 1. kalîbso (dansek e) 2. muzîka vê dansê m
1. kalîbso (dansek e) 2. muzîka vê dansê m
kalıptan kalıba girmek qeys û qab ji (yekî) re tune bûn
Heft kiras guherandin. Qeys û qab ji (yekî) re tune bûn.
kalır yeri olmamak (Tiştek) ne kêmî ya dîtir e.
kalış mayîn, man (kar û awayê mayînê) m
kalış o kalış mayîn ew mayîn e
kalıt jêma, mîrat, pêma.
1. jêmayî, mîrat, mîras, pêma, pêmayî m 2. rabend, irs (mec)
1. jêmayî, mîrat, mîras, pêma, pêmayî m 2. rabend, irs (mec) bîo/m
kalite wesp.
1. çawanî, wesf, qalîte m 2. hêja *kalite şarap meya hêja rd
kalite kontrolü kontrola kalîteyê
kaliteli biwesp.
hêja, wesfdar, kalîtedar, bikalîte *kaliteli eleman elemanê wesfdar rd
hêja, wesfdar, kalîtedar, bikalîte * kaliteli eleman elemanê wesfdar rd
kalitesiz bêwesp, binta.
bêwesf, bêkalîte, nehêja rd
bêwesf, bêkalîte, nehêja rd
kalitesizlik bêwesfî, bêkalîtetî, nehêjabûn m
bêwesfî, bêkalîtetî, nehêjabûn m
kalıtım rakend.
rakendî, irsîtî, irsiyet biy/m
rakendî, irsîtî, irsiyet biy/m
kalıtım bilimi genetîk biy/m
genetîk biy/m
kalıtımsal rakendî, irsî rd
rakendî, irsî rd
kalıtsal rakendî, irsî rd
rakendî, irsî rd
kalk borusu ororîka rabûnê, boriya rabûnê
kalkan mertal.
(I) 1. mertal n 2. mertal, piştvanek, pêşmêr (mec) rd (II) masîkartûxk (Scophtalmus maximus) zo/n
kalkan (i) 1. mertal n 2. mertal, piştvanek, pêşmêr (mec) rd
kalkan (ii) masîkartûxk (Scophtalmus maximus) zo/n
kalkan bezi quda dergî, tiroit ant/m
quda dergî, tiroît ant/m
kalkan böcekleri kêzikên pehnikî zo/nd
kêzikên pehnikî zo/nd
kalkancı mertalgêr nd/nt
mertalgêr nd/nt
kalkanımsı mertalokî rd
mertalokî rd
kalker kevirê kilsinî, kevirê qusekê, kalker jeo/m
kevirê kilsînî, kevirê qusekê, kalker jeo/m
kalkerleşme popiskîbûn, qusekîbûn m
popiskîbûn, qusekîbûn m
kalkerleşmek popiskî bûn, qusekî bûn l/ngh
popiskî bûn, qusekî bûn l/ngh
kalkerli biqusek, bikalker rd
biqusek, bikalker rd
kalkersiz bêqusek, bêkalker rd
bêqusek, bêkalker rd
kalkık 1. bilind (ji bo ribcareke ku aliyek ji aliyê din re bilind an jî nizm e) *masanın bir tarafı kalkık aliyekî maseyê bilind e 2. bilind, qok, rabûyî (tiştê ku dipişpişe û ji cihê xwe radibe) *ciltin ortası kalkık naveka cizûbendê rabûyî ye 3. hildayî, vît, hilgerandî *kaşları kalkık biriyên wî hildayî ne *kalçası kalkık qorikên wê hilgerandî ne rd
1. bilind (ji bo rûxareke ku aliyek ji aliyê din re bilind an jî nizm e) * masanın bir tarafı kalkık aliyekî maseyê bilind e 2. bilind, qok, rabûyî (tiştê ku dipişpişe û ji cihê xwe radibe) * ciltin ortası kalkık naveka cizûbendê rabûyî ye 3. hildayî, vît, hilgerandî * kaşları kalkık biriyên wî hildayî ne * kalçası kalkık qorikên wê hilgerandî ne rd
kalkık burunlu feçer, pozhildayî, difinhildayî, pozfincik rd
feçer, pozhildayî, difinhildayî, pozfincik rd
kalkıklık 1. bilindi 2. bilindi, qokbûn 3. hildayîbûn, vîtbûn m
1. bilindî 2. bilindî, qokbûn 3. hildayîbûn, vîtbûn m
kalkındırmak pêşvebirin, avakirin.
rakirin, bipêşxistin m
rakirin l/gh, bi pêş xistin l/bw *batmak üzereydik imdadımıza yetişip bizi kalkındırdılar em li ber îflase bûn, hatin hawara me û em rakirin
rakirin, bipêşxistin m
rakirin l/gh, bi pêş xistin l/bw * batmak üzereydik imdadımıza yetişip bizi kalkındırdılar em li ber îflasê bûn, hatin hawara me û em rakirin
kalkınış pêketin, bipêşketin (kar û awayê bipêşketinê) m
pêketin, bipêşketin (kar û awayê bipêşketinê) m
kalkınma 1. pêşketin, rabûn, pêketin 2. bixwevehatin, başbûn, rihetbûn, rabûn ser xwe (ji hêla nexweşbûnê ve rabûn ser xwe)
kalkınma hızı leza bipêşketinê, leza pêketinê bz
kalkınmak pêşveçûn.
bi pêş ketin l/b w, pê ketin l/ngh, rabûn l/ngh *bu firma batmak üzereyken, yeni müdürün çabalarıyla kalkındı ev firma li ber îflasê bû, lê bi hewlên gerînendeyê nû firma car din rabû
bi pêş ketin l/bw, pê ketin l/ngh, rabûn l/ngh * bu firma batmak üzereyken, yeni müdürün çabalarıyla kalkındı ev fîrma li ber îflasê bû, lê bi hewlên gerînendeyê nû fîrma car din rabû
kalkıp kalkıp oturmak hema perpitîn, hema netebitîn (ji ber hêrsbûnê)
Hema perpitîn. Hema netebitîn. (ji ber hêrsbûnê)
kalkış rabûn.
rabûn (awa û karê rabûnê) m
kalkışa geçmek dest bi rabûnê kirin, bi hawayê ketin, dest bi firê kirin (ji bo balafirê)
kalkışma 1. rabûn, peyandin 2. destpêkirin 3. serhildan, raperîn m
1. rabûn, peyandin 2. destpêkirin 3. serhildan, raperîn m
kalkışmak lê rabûn.
1. rabûn l/ngh, peyandin l/gh, rabûn ser xwe l/bw, xwe di ber re kirin l/b w, xwe tê dan l/bw (bêyî ku yek li behre, hêz û derfetên xwe birame, ji bo kirinê rabe dest biavêje tiştekî) *hastalığını düşünmeyerek evi badana etmeye kalkıştı bêyî ku li nexweşîna xwe bifikire rabû dest avêtiye spîkirina xanî 2. dest pê kirin *onu haberdar etme, sonra herşeyi araştırmaya kalkışır qet wê agahdar meke, paşê wê rabe dest bi vekolandina her tiştî bike l/bw 3. ser xwe rabûn l/bw, serî rakirin l/gh, serî hildan l/gh
1. rabûn l/ngh, peyandin l/gh, rabûn ser xwe l/bw, xwe di ber re kirin l/bw, xwe tê dan l/bw (bêyî ku yek li behre, hêz û derfetên xwe birame, ji bo kirinê rabe dest biavêje tiştekî) * hastalığını düşünmeyerek evi badana etmeye kalkıştı bêyî ku li nexweşîna xwe bifikire rabû dest avêtiye spîkirina xanî 2. dest pê kirin * onu haberdar etme, sonra herşeyi araştırmaya kalkışır qet wê agahdar meke, paşê wê rabe dest bi vekolandina her tiştî bike l/bw 3. ser xwe rabûn l/bw, serî rakirin l/gh, serî hildan l/gh
kalkma 1. rabûn 2. repbûn, rabûn m
1. rabûn 2. repbûn, rabûn m
kalkmak rabûn.
1. rabûn, helistin (ji rewşa rûniştî rabûn ser xwe) *annem yerinden kalktı, yanıma geldi diya min ji cihê xwe rabû, hate cem min 2. rabûn (derketina ji nav cihên xwe) *istemeye istemeye yataktan kalktım bi bêyî hemd û dilê xwe ji ji nav nivînan rabûm 3. rabûn (bi mebesta çûnê, rabûna ji cihê xwe) *niye kalktınız, biraz daha otursaydınız hûn çima rabûn, hinek din jî hûn bimana 4. rabûn, hilbûn (bilindbûna ber bi jor ve) *terazinin bir gözü inince öbürü kalkar gava ku gava ku çaviyeke teraziyê rûnê ya din radibe 5. rabûn (birêketina wesaîtan) *araba saat onda kalkıyor erebe saet di dehan de radibe 6. rabûn (bi hewa ketin, firin) *uçak kalktı balafir rabû 7. rabûn (rabûna ji cihê xwe û çûna bi rê de) *bir keklik kalktı kerguşek rabû 8. rabûn (ji bo ajelan, rabûna ser piyên paşîn) *at, art ayakları üzerine kalktı hesp, rabû ser piyên xwe yên paş 9. rabûn (di cihê pişpişîna tiştekî de) *masanın kontraplakı kalmıştı kontraplaka maseyê rabûbû 10. rabûn (rakirina qalpax û xemla tiştekî) 11. rabûn (danhev û birina tiştekî) *harman kalktı debr rabû 12. rabûn, rabûn ser xwe (başbûn û rabûna ser xwe ya nexweşekî) *hasta bir haftaya kadar kalkar nexweş nagihîje heftiyekê wê rabe 13. rabûn (dawîhatina li jiyana tiştekî, nemana tiştekî) *halifelik kalktı xelîfetî rabû 14. rabûn (rabûna ji navê, tune bûn) *kar kalkınca gel gava ku berf rabû were 15. rabûn (dest bi tiştekî kirin) *gözlüklerini takmadan okumağa kalktı bêyî ku berçavka xwe bide ber çavê xwe rabû dest bi xwendinê kir 16. rabûn (betalbûna tiştekî, derbasnebûna tiştekî) *yasanın bu maddesi kalktı xala vê qanûnê rabû 17. rabûn (ji tetbîqkirinê hatin rakirin) *sıkıyönetim kalktı rêveberiya awerte rabû 18. rabûn (ji rojevê rabûna tiştekî) *bu âdet çoktan kalkmış ev adet ji zû de rabûye 19. rabûn (ji rewşekê derbasî rewşeke din bûn) *at dörtnala kalktı hesp rabû çargavê 20. rabûn (ji derekê bar kirin û çûn dereke din) *okul burdan kalkmış dibistan ji virê rabûye 21. rep bûn, rabûn (ji bo organê cinsî) l/ngh
kalkmaya yeltenmek dan xwe
kalkojen kalkojen nd
kalkojen nd
kalkolitik kalkolîtîk (serdema beriya dîrokê ya heyna destpêkirina bikaranîna sifir/baxir) m
kalkolîtîk (serdema beriya dîrokê ya heyna destpêkirina bikaranîna sifir/baxir) m
kallavi qelawî (çeşîdekî fesan e ku sedrezem û padîşah didan serê xwe) dîr/m
kallavi fincan fincana bêçembil
kallem bnr alem etmek kallem etmek
bnr alem etmek kallem etmek
kalleş qelaş, xiniz.
bêbext, bêhawe, qaleş rd *kalleşlerin ağına düşmek ketin tora bêbextan
kalleşçe bêbextane, bêhawane, qaleşane, bi bêbextî, bi bêhawetî, bi qaleşî rd/h
bêbextane, bêhawane, qaleşane, bi bêbextî, bi bêhawetî, bi qaleşî rd/h
kalleşlik bêbextî, bêhawatî, qaleşî m
kalleşlik etmek bêbextî kirin, bêhawetî kirin, qaleşî kirin
kalmak mayîn, man.
man, mayîn m
1. man, mandin, pê man (berdewamkirina rewşa xwe, parastina cihê xwe) *görevinde kaldı di wezîfeya xwe de ma 2. man (ji bo dem, dûrahî û çendaniyê) *kömür az kalmış komir hindik maye 3. man (lê hewîn, lê danîn) *siz nerede kalıyorsunuz? hûn li ku derê diminin? 4. man (rûniştina li cihekî, jiyîna li derekê) *yıllarca Avrupada kaldı bi salan li Ewrûpayê ma 5. man (berdewamkirina jiyana xwe, jiyîn) *o ailede bir bu çocuk kaldı ji wê malbatê tenê ev zarok ma 6. man (hêvişandina hebûna xwe, berdewamkirina hebûna xwe) 7. man (xwe papokirin, xwe ewiqandin) *kaç saattir nerelerde kaldın? ev çend saet in tu li ku mayi? 8. man (di sinife de man, derbasnebûna ji sinife) *çocukların içinden geçenler de var, kalanlar da di nav zarokan de yên ku derbas bûne jî hene, yên ku mane jî 9. man (neşixulîna tiştekî, birêde neçûna tiştekî) *araba yolda kaldı erebe di rê de ma 10. man (hatin talûqkirin) *gitmemiz cumaya kaldı çûna me ma roja înê 11. man (tiştek di nav sînorê raye û erka yekî de bûn) *bu iş sana mı kaldı? ev kar bi te ma? 12. man (di nav tiştekî de man, di tiştekî de geriyan) *oda duman içinde kalmış ode di nav dûmanê de maye 13. man (navberdana tiştekî) *bu gün ders tarih maddesinde kalsın bila îro ders li ser madeya dîrokê bimîne 14. man (ji yekî ji yê din re man) *ev ona babasından kalmış xanî ji bavê wê jê re maye 15. man, jê man (nekirina tiştekî, ji tiştekî man) *misafir geldi, gezmeden kaldık mêvan hatin, em ji geştê man 16. man (debarkirina bi dahateke diyarkirî) *iki çocukla bir maaşa kaldık tevî du zarokan em bi meaşekî man 17. man, pê man (qîma xwe pê anîn) *dayak atmakla kalmadı, küfürler de savuruyordu bi lêdanê tenê nema, çêr û bêçarî jî pê dikirin 18. man, pê man (bi awayekî neyînî; çêbûn, qewimîn) *karşılaştığımız vaziyet sade­ce ?eyh Recep vakasıyla kalmadı rewşa ku em rast lê hatin tenê bi bûyera ?êx Receb nema 19. man (wekî lêkera alîkar) *Fatma'dan olmasaydı dün aç kalmıştık eger ne ji Fatîmayê bûya em do birçî diman l/ngh
man, mayîn m
1. man, mandin, pê man (berdewamkirina rewşa xwe, parastina cihê xwe) * görevinde kaldı di wezîfeya xwe de ma 2. man (ji bo dem, dûrahî û çendaniyê) * kömür az kalmış komir hindik maye 3. man (lê hewîn, lê danîn) * siz nerede kalıyorsunuz? hûn li ku derê dimînin? 4. man (rûniştina li cihekî, jiyîna li derekê) * yıllarca Avrupada kaldı bi salan li Ewrûpayê ma 5. man (berdewamkirina jiyana xwe, jiyîn) * o ailede bir bu çocuk kaldı ji wê malbatê tenê ev zarok ma 6. man (hêvişandina hebûna xwe, berdewamkirina hebûna xwe) 7. man (xwe papokirin, xwe ewiqandin) * kaç saattir nerelerde kaldın? ev çend saet in tu li ku mayî? 8. man (di sinifê de man, derbasnebûna ji sinifê) * çocukların içinden geçenler de var, kalanlar da di nav zarokan de yên ku derbas bûne jî hene, yên ku mane jî 9. man (neşixulîna tiştekî, birêde neçûna tiştekî) * araba yolda kaldı erebe di rê de ma 10. man (hatin talûqkirin) * gitmemiz cumaya kaldı çûna me ma roja înê 11. man (tiştek di nav sînorê raye û erka yekî de bûn) * bu iş sana mı kaldı? ev kar bi te ma? 12. man (di nav tiştekî de man, di tiştekî de geriyan) * oda duman içinde kalmış ode di nav dûmanê de maye 13. man (navberdana tiştekî) * bu gün ders tarih maddesinde kalsın bila îro ders li ser madeya dîrokê bimîne 14. man (ji yekî ji yê din re man) * ev ona babasından kalmış xanî ji bavê wê jê re maye 15. man, jê man (nekirina tiştekî, ji tiştekî man) * misafir geldi, gezmeden kaldık mêvan hatin, em ji geştê man 16. man (debarkirina bi dahateke diyarkirî) * iki çocukla bir maaşa kaldık tevî du zarokan em bi meaşekî man 17. man, pê man (qîma xwe pê anîn) * dayak atmakla kalmadı, küfürler de savuruyordu bi lêdanê tenê nema, çêr û bêçarî jî pê dikirin 18. man, pê man (bi awayekî neyînî; çêbûn, qewimîn) * karşılaştığımız vaziyet sadece Şeyh Recep vakasıyla kalmadı rewşa ku em rast lê hatin tenê bi bûyera Şêx Receb nema 19. man (wekî lêkera alîkar) * Fatma’dan olmasaydı dün aç kalmıştık eger ne ji Fatîmayê bûya em do birçî diman l/ngh * kala kala tevî hev, tevî hev ma: okulun kapanmasına kala kala iki hafta kaldı tevî hev ji girtina dibistanan re du hefte ma * kaldı ki ligel vê, digel vî qasî * (şundan veya bundan) kalır yeri yok (tiştek) ne kêmî (ya dî) ye * (şuna veya buna) kalsa (veya kalırsa) 1) bi ya (yekî) be: bana kalırsa siz doğru söylemiyorsunuz bi ya min hûn rast nabêjin 2) ku jê bê, eger pê bimîne, pê be, bi (yekî) be, heke ji destê (yekî) bê: ona kalsa, bizse bir şey vermez ku jê bê tiştek nade me
kalolinit kaolînît kîm/m
kaolînît kîm/m
kaloma beşa zincîra di avê de ya keştiya ku lenger avêtiye avê
beşa zincîra di avê de ya keştiya ku lenger avêtiye avê
kalori kalorî.
1. hêzder, kalori fîz/m 2. kalorî, kurtebêja wê kal e m
1. hêzder, kalorî fiz/m 2. kalorî, kurtebêja wê kal e m
kalorifer qalorîfer.
1. kalorifer 2. germîker, radyator m
1. kalorîfer 2. germîker, radyator m
kaloriferci 1. kaloriferkar (kesê ku kalorîferan radixe) 2. kaloriferfiroş 3. kalorîfervan (kesê ku kalorifere pê dixe) nd/nt
1. kalorîferkar (kesê ku kalorîferan radixe) 2. kalorîferfiroş 3. kalorîfervan (kesê ku kalorîferê pê dixe) nd/nt
kalorifercilik 1. kalorîferkarî (raxistin û çêkirina kalorîferan) 2. kalorîferfiroşî 3. kalorîfervanî (karê pêxistina kalorifere) m
1. kalorîferkarî (raxistin û çêkirina kalorîferan) 2. kalorîferfiroşî 3. kalorîfervanî (karê pêxistina kalorîferê) m
kalorimetre tînpîv, kalorîmetre fiz/m
tînpîv, kalorîmetre fiz/m
kalorimetri tînpîvî, kalorîmetrî m
tînpîvî, kalorîmetrî m
kaloş bnr galoş
bnr galoş
kalp 1.dil. 2.kalp.
(I) 1. dil, qelb ant 2. dil, qelb (ji bo nexweşînê) *kalpten öldü ji ber sekteya dil mir 3. dil (hezkirin) (mec) 4. dil, qelb (cihê herî girîng a saziyekê, welatekî û hwd.) (mec) S. dil (di şûna hest de) *onda kalp denen şey yok pê re dil nîn e (mec) n (II) dagerîn, wergerin m (III) S qelp, sexte 2. qelp, nedurist (mec) 3. zexel, tiral, bêkêr *kalp adam merivê zexel rd
kalp (iii) 1. qelp, sexte 2. qelp, nedurist (mec) 3. zexel, tiral, bêkêr * kalp adam merivê zexel rd
kalp ağrısı janedil, êşa dilan
Jana dil. Êşa dilan.
kalp atışı 1. hilavêtina dil, dilkutk 2. gulpîna dil, kulpîna dil (ji bo dengê dil) nd
1. hilavêtina dil, dilkutk 2. gulpîna dil, kulpîna dil (ji bo dengê dil) nd
kalp etmek wergerandin, dagerandin
kalp kalbe karşıdır dil muqabilê dil e
kalp kararmak dilê (yekî) reş bûn
kalp kazanmak (veya kalp fethetmek) dilê (yekî) xweş kirin, (yek) xurandin xwe
kalp kırık dilşikandî, dilşikestî, dilmayî
kalp kırmak dil şikandin, dil hiştin
Dil hiştin. Dil şikandin.
kalp krizi dilrawestan, krîza dil
kalp kulakçıkları deriçelên dil
kalp olmamak dil bi (yekî) re tune bûn, dil û gurçik bi (yekî) re tune bûn
kalp sektesi sekteya dil, rawesta dil
kalpak serpûş.
papax, telik, telpik n
papax, telik, telpik n
kalpakçı 1. papaxvan (ê ku papaxan çêdike) 2. papaxfiroş nd/nt
1. papaxvan (ê ku papaxan çêdike) 2. papaxfiroş nd/nt
kalpakçılık 1. papaxvanî 2. papaxfiroşî m
1. papaxvanî 2. papaxfiroşî m
kalpaklı bipapax, bitelik (kesê ku papax li serê wî ye) rd
bipapax, bitelik (kesê ku papax li serê wî ye) rd
kalpazan kalpazan.
kalpazanlık qelpezanî, sextekari m
qelpezanî, sextekarî m
kalpezan 1. qelpezan, qelpkar (kesê ku pereyêsexte çêdike) nd/nt 2. sextekar (mec) rd
1. qelpezan, qelpkar (kesê ku pereyêsexte çêdike) nd/nt 2. sextekar (mec) rd
kalplaşma 1. qelpbûn 2. zexelbûn m
1. qelpbûn 2. zexelbûn m
kalplaşmak 1. qelp bûn 2. zexel bûn l/ngh
1. qelp bûn 2. zexel bûn l/ngh
kalpleri bir olan hevdil.
kalpli nexweşê dil rd
kalplı nexweşê dil rd
kalplık 1. qelpîtî, sextetî 2. zexelî m
1. qelpîtî, sextetî 2. zexelî m
kalpsiz 1. bêdil, bêqelb 2. dilqalind, kezebqalind, bêşewat, bêrehm, dilhişk (mec) rd
1. bêdil, bêqelb 2. dilqalind, kezebqalind, bêşewat, bêrehm, dilhişk (mec) rd
kalpsizlik dilqalindî, kezebqalindî, bêşewatî, dilhişkî m
dilqalindî, kezebqalindî, bêşewatî, dilhişkî m
kalpten gelen Ya ji dil hatî.
kalpten gitmek ji dil çûn
kalseduan kalseduan mîn/m
kalseduan mîn/m
kalsemi kalsemî (mixdara kalsiyûmê ya ku gere di xwînê de hebe) m
kalsemî (mixdara kalsiyûmê ya ku gere di xwînê de hebe) m
kalsit kalsît mîn/m
kalsît mîn/m
kalsiyum kalsiyum, elementeke ku nimroya we ya atomî 20, giraniya wê 40,80, siftiya wê 1,55 û di 845° C'yî de dihele; kurtebêja wê Ca ye kîm/m
kalsiyûm, elementeke ku nimroya wê ya atomî 20, giraniya wê 40,80, siftiya wê 1,55 û di 845¼ C’yî de dihele; kurtebêja wê Ca ye kîm/m
kalsiyumlu kalsiyûmdar, bikalsiyûm kîm/rd
kalsiyûmdar, bikalsiyûm kîm/rd
kalsiyumsuz bûkalsiyûm kîm/rd
bûkalsiyûm kîm/rd
kaltaban 1. bênamûs 2. virek, fenek, hilebaz rd
1. bênamûs 2. virek, fenek, hîlebaz rd
kaltabanlık 1. bênamûsi 2. vireki, feneki, hîlebazî m
1. bênamûsî 2. virekî, fenekî, hîlebazî m
kaltak qaltax.
1. qaltax (beşê darîn ê zînê) 2. zina bêqûş û paldûm 3. qaltax (jina bêîfet, bênamûs) (mec) m
1. qaltax (beşê darîn ê zînê) 2. zîna bêqûş û paldûm 3. qaltax (jina bêîfet, bênamûs) (mec) m
kaltaklık qaltaxi m
qaltaxî m
kalubelâ qalûbela m
kalubeladan beri ji roja roj de, ji roja ku dinya ava bûye, ji roja qalûbelayê
kalubelâdan beri Ji roja roj de. Ji mêj ve. Ji roja ku dinya ava bûye.
kalvenci bnr Calvinci
bnr Calvinci
kalvencilik bnr Calvincilik
bnr Calvincilik
kalya xwarineke ji kundir an jî balîcanan
xwarineke ji kundir an jî balîcanan
kalyon kalyon der/m
kalyon der/m
kalyoncu 1. leşkerê kalyonê 2. leşkerê behriyeyî nd
1. leşkerê kalyonê 2. leşkerê behriyeyî nd
kal n 1. dede, büyük baba, ağababa 2.rd ihtiyar, yaşlı (erkek) 3.rd yaşlı (yaşı ilerlemiş kimse)
kal bûn û ji pertav ketin ak sakaldan yok sakala gelmek
kal û pîr atalar, cetler
kal (ii) rd 1. ham (yenecek kadar olgun olmayan meyve ve sebze) 2. hışır, kelek, kabak (olmamış kavun ve karpuz) 3. nd karpuz 4. rd yeşil (olmamış, ham meyve) * arûngên kal yeşil kaysı
kal (iii) rd (k kalın okunur) sert
kal (iv) nd (k yumuşak okunur) örük halinde dizilmiş sebze veya meyve dizisi
kal bûn ihtiyarlamak, kocamak.
l/gh 1. ihtiyarlanmak, yaşlanmak, karımak, kocalmak 2. ihtiyarlanmak (ihtiyar görünüşünü almak)
kal kirin l/gh 1. ihtiyarlatmak, yaşlandırmak, yaşlatmak, kocaltmak 2. mec eskitmek * alkol, titûn û evîn ez kal kirim alkol, tütün ve aşk eskitti beni
kalafat m kalafat
kalafat kirin l/gh kalafatlamak
kalafatker n kalafatçı
kalafatkerî m kalafatçılık
kalafatkirî rd kalafatlı, kalafatlanmış
kalafatkirin m kalafatlama
kalamar zo/m kalamar
kalamast bnr kalmast
kalamîn mîn/m kalamin
kalamît mîn/m kalamit
kalan kın.
kalan (i) n büyük bıçak
kalan (ii) n kın
kalan (iii) nd dedegiller
kalandin m 1. melletme 2. inletme
l/gh 1. melletmek 2. inletmek
kalanî m enli bıçak
kalanzêr rd altın kın
kalanzîv rd gümüş kınlı
kalas n kalas
kalate m gözde sürme yeri
kalatî m ihtiyarlık, yaşlılık (erkek için)
kalbûn m 1. ihtiyarlanma, yaşlanma, karıma, kocalma 2. ihtiyarlanma (ihtiyar görünüşünü alma)
kalbûnî (i) m ihtiyarlık, yaşlılık (erkek için)
kalbûnî (ii) m hamlık, keleklik, kabaklık (karpuz, kavun için)
kalbûyîn m ihtiyarlayış, yaşlanış
kalçik n kabuk
kale m lâpçın, mest (hafif ve yumuşak bir tür ayakkabı)
kalê bêdiran 1) pirifani 2) mec dişsiz kimse
kalê ferfût nd/rd pirifani
kalê gaxan (an jî gaxand) Neol Baba
kalê gaxand nd Noel Baba
kalê govendê yılbaşı dedesi
kalê serê salê yılbaşı dedesi (Noel Baba’nın Kürt versiyonu)
kalê sersalê nd yılbaşı dedesi, Noel Baba
kalê zemanan gün görmüş (yaşlı gün görmüş kimse)
kalebav n yaşlı baba
kaleg m üvendire
kalegewr n yaşlı, kırçıl adam
kalek m kaburgadan yapılan etli yemek
kalekal m 1. meleme 2. h inim inim 3. m iniltili
kalekal kirin l/ngh melemek
kalekalkirin m meleme
kalemêr rd 1. yaşlı, ihtiyar 2. koca adam 3. nd yaşlı, kocamış erkek (yaşı ilerlemiş erkek)
kalemêrî m 1. yaşlılık 2. kocamışlık
kalemist m ellerine bir şey koyarak ’20 veya tek’ diyer sorarlar
kalender m takvim
kalensove zo/m yüksük
kalepîr rd koca adam, kocamış adam
kalêr n mal, meta, ticaret malı
kaler n mal (alınıp satılabilen her türlü ticaret eşyası)
kaleş m öküz derisinden çarık
kaleşêr n yaşlı aslan
kalesing m sapan (taş atma aracı)
kaleydoskop m kaleydoskop
kalî ihtiyarlık.
kalî (i) m ihtiyarlık, yaşlılık
kalî (ii) m hamlık (meyve ve sebze çin)
kalîborît kîm/m kaliborit
kalîbso m kalipso
kalîfiye rd kalifiye
kalîforniyûm kîm/m kaliforniyum (kısaltması Cf)
kalîgrafî m kaligrafi, güzel yazı sanatı
kalik (i) rd 1. hışır, kelek, kabak (olmamış kavun ve karpuz) 2. çağla (olmamış meyveler)
kalik (ii) m 1. kıl veya deriden ayakkabı 2. çarık 32. büyük, kalın yün çorap 4. mes (ayakkabı)
kalik (iii) n 1. dede, dedecik 2. dede, ata, cet (büyük babadan başlayarak geriye doğru atalardan her biri)
kalik û fatik nd yılbaşı eğlencelerinde yaşlı erkek ve kadın
kalik û pîrik nd yılbaşı eğlencelerinde yaşlı erkek ve kadın
kalikê gaxand nd Neol Baba
kalikê sersalê nd Neol Baba
kaliko nd 1. dede (dedeye seslenme sözü) 2. dede (çok yaşlı kimselere seslenme sözü)
kalîks nd böbrek piramitleri
kaliktî m dedelik, atalık
kalîn melemek.
m 1. meleme, meleyiş 2. inleme, inleyiş
l/ngh 1. melemek 2. inlemek
kalînî m 1. meleme 2. inilti
kalîptûs bot/m okaliptüs (Eucalyptus globulus)
kalîte m kalite
kalîtedar rd kaliteli
kalîtî m ihtiyarlık, yaşlılık
kalîtî ne tu çek e yaşlılık hiç iyi bir şey değildir, anlamında bir deyim
kalker jeo/m kalker
kalkirin l/gh 1. ihtiyarlatma, yaşlandırma, yaşlatma, kocaltma 2. mec eskitme
kalkojen nd kalkojen
kalkolîtîk rd/nd kalkolitik
kalmast nd tahıldan verilen hediye
kalmemet nd kardanadam
kalmêşk m baca
kalmisrî n bir tür kılıç
kalmîz bnr kelmîz
kalo nd 1. dede (dedeye seslenme sözü) 2. dede (çok yaşlı kimselere seslenme sözü) 3. bu hitap sevecen bir sesle, samimiyetle söylense ’sevimli, sevgili ihtiyar’, soğuk bir sesle söylense ’işe yaramaz adam’ olarak anlaşılır
kalo nemir bihar tê, pîrê nemir pincar tê ölme eşeğim ölme
kalo (ii) n korkuluk (tarlalarda, bağ, bahçe veya bostanlarda kuşların zarar vermesini önlemek için konulan insana benzeyen kukla)
kalo (iii) zo/n uğur böceği
kalok n 1. dede 2. yaşlı, ihtiyar (erkek)
kalokî rd yaşlıca
kalome n eski bıçak veya kılıç
kalomel m tatlı sülümen
kalorî fiz/m 1. kalori, ısın 2. kalori (kısaltması kal)
kalorîfer m kalorifer
kalorîferfiroş nd/nt kaloriferci (satan kimse)
kalorîferfiroşî m kalorifercilik
kalorîferkar nd/nt kaloriferci (kalorifer tesisatçısı)
kalorîferkarî m kalorifercilik
kalorîfervan nd/nt kaloriferci (kaloriferi yakan kimse)
kalorîfervanî m kalorifercilik
kalorîmetre m kalorimetre, ısıölçer
kalorîmetrî m kalorimetri, ısı ölçümü
kalorîya mezin kilokalori
kalot n porselen, seramik
kalotê hestî kemik tozunu da içine katılarak yapılmış porselen tabak
kalotfiroş nd/nt porselenci (satan)
kalotfiroşî m porselencilik
kalotkar nd/nt porselenci (imal eden)
kalotkarî m porselencilik
kalotvan nd/nt seramikçi
kalotvanî m seramikçilik
kalox m muhafaza
kalpîr nd yılbaşı eğlencesinde yaşlı erkek ve kadın
kalseduan mîn/m kalseduan
kalsemî m kalsemi
kalsît mîn/m kalsit
kalşîv m nadas süresi bittikten sonra sürülüp ekilen tarla
kalsiyûm hîdroksît kalsiyum hidroksit
kalsiyûm kîm/m kalsiyum (kısaltması Ca)
kalsiyûmdar kîm/rd kalsiyumlu
kaltî m 1. dedelik 2. yaşlılık, ihtiyarlık
kalûkal h meleye meleye
kalûkût nd uyuz, sakat topluluğu, değersiz
kalûmal nd gereç, malzeme, öteberi
kalûs rd ahmak
kalûş bot/m ayrık otu, domuz ayrığı
kalûsî m ahmaklık
kalûte rd eski püskü
kalvînî nd/nt Calvinci
kalvînîst nd/nt Calvinci
kalvînîtî m Calvincilik
kalvînîzm m Calvincilik
kalyon der/m kalyon
kal [I] (sewze) xav [II] kesê temendirêj *"kalo memire bihar tê, pîrê memire pincar tê" [III] sorê tarî, al
kal bûn pîr bûn
kal dayîn piçengê (biwêj) ji bo armancekê yek nepixandin. ne ji dil peşin dan. îbo ji bo ku eyşane têxe nav wî karê xwe ye qirêj, kal didane piçenge.
kal e, lê galegal e (biwêj) belê temenê wî zêde ye, lê li ser xwe ye. tu baş lê mêze bike. erê kal e, lê galegal e.
kalabrî (navdêr, mê) hin zaravayên romî ne û li hin deverên başûrê Îtalyayê tên peyivîn
kalafatker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê kalafat dike.
ji: kalafat + -ker
kalalîsûtî (navdêr, mê) înuîtî, înuktutî, eskîmoyî, grînlandî, zimanê eskîmoyên Grînlendayê
kalan cihê ku alavên qutkirinê tê de tên parastin
(navdêr, nêr) kaloxkê şûr û xenceran,şilf derdanka şûr û xenceran, kevlanê şûr û xenceran.
ji wêjeyê: Ji min bihata min ê ji te re çi bi rê bikira, tu dizanî? Di serî de terhek dara mazî. Cotek kevokên spî. Hespekî kumêt î kapreş. Karxezaleke kovî. Xencereke destî û kalan zîv. Çiqulek dara kinêrê. Sewilek ava kaniya Girdeşîn. Destek şal û şapik. Goreyeke rîs a sê nix. Gopalek ji dara benavê. Bazbendek. Qevdek nêrgizan. Baqek şuşan. Tayek rihan. Bermilek beybûn. Gurzek qurnefîl. Pelek berfa serê çiyayê Mereto. Kulmek ax ji qebra Bermal û teyrekî baz.(Merdan Newayî: Ji bo roja me, Canemcafem.com, 3/2007)
kalan bûn (lêker)(Binihêre:) kalan
kalan kirin (lêker)(Binihêre:) kalan
kalandar (rengdêr) kalankirî.
ji: kalan +-dar
kalandin (lêker)nalandin, merandin, berandin, baqandin, lîkandin, berndin.
ji: kal +-andin
kalankirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye kalan kirin
kalayene (Zazaki) (lêker) kalîn
kalbapîr (navdêr, nêr) bapîrê mezin, mêrê navsal, gelek pîr
kalbûnê li min kar kir, xortaniyê mala xwe li cem min bar kir, qîzan rûyê xwe ji min guherî, bûkan dilê xwe ji min sar kir (biwêj) dema ku mirov kal an jî pîr dibe, hemû şanîder (gêsterge) rewşeke neyînî didin xuyandin. kal bûn zor e lawo! çawa xweş gotiye hozanê nemir evdalê zeynikê: kalbûne li min kar kir, xortaniyê mala xwe li cem min bar kir, qîzan ruyê xwe ji min guherî, bûkan dilê xwe ji min sar kir.
kalbûnî (navdêr, mê) pirbûni, extiyarbûnî, kerikî.
ji: kal +-bûnî
kalbûyî (rengdêr) (Binihêre:) kal
kalê (navdêr, mê) naznav û gangkirina jina sor yan kelan lam û guh sor
kalê gaxendê Noel Baba, Xizir Baba
kalê ji bênefsî, pîrê ji bêkesî, herduyan li hev pirsî (biwêj) ji ber pêdiviyan têkilî pêş de birin. çawa bikin belengazan. kalê ji bênefsî, pirê ji bêkesî, herduyan li hev pirsî.
kalê malê, rûmet li balê (biwêj) rûmet zêdetir a mezinan e. kalê malê, rînnet li balê. ev jixwe zcigona civaka me ye.
kalek kundir/gindor
(navdêr, mê) kad, artîşok, kartol, tûzik.
ji: kal +-ek
kalekal dengê domdar ê ku pez derdixe
(navdêr, mê) deng dengê bizinan, maremar, barebar, :kalekala bizinê ye jiberko ya birçî ye.
Bikaranîn: Lêker: kalekal kirin. Navdêr: kalekalkirin Rengdêr: kalekalkirî
kalekal kirin (pez) bang dan, zimezim kirin
(biwêj) pir xweş û zelûlî klam û stran gotin. fazîle li wir bi wî dengê xwe ye wekî zengil wisa dikire kalekal, her kes lê hewes û hejmekar ina.
kalekalkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye kalekal kirin
kalekalkirin (navdêr)marîna kewalan(bizinan)
kaleke (Zazaki) (navdêr) kêlek, tenişt, rex
kalekol (navdêr, mê) (li Tirkiyê) qereqolên li ser sinoran yên zexmtir û mihkemtir.
Herwiha: qeleqol. Têkilî: qereqol.
ji wêjeyê: Li Wanê kalekol hatin protestokirin.
ji: jitirki kalekol ji kale (keleh, kelhe, qele) li ber modêla karakol (qereqol)
kalemêr mêrê ku temenê wî ji pênciyî derbastir bûye
(navdêr, nêr) pîremêr, mêrê pîr, zelamê kal, êxtiyar, salmezin, salmend.
ji wêjeyê: Medyaya Tirk kalemêrê Kurd li dijî kurê xwe bi kar tîne..
ji: kal + -e- + mêr.
: kalepîrane, kalepîrî, kalepîrîtî, kalepîrtî
kalepîr kalemêr
(rengdêr) mirovê gelek pîr
kalepîrane (rengdêr) bi awayekî kalemêr.
ji: kalemêr + -ane
kalepîrî (rengdêr) pîrî, pîratî
kalêr (navdêr, mê) kalîdat, kûtal, mal, malên bazirganî.
ji: kal +-êr
kaler bûjena bazirganiyê
kalgaxend Noel Baba, Xizir Baba
kalî (navdêr, mê) pîrî, êxtiyarî, kalbûn, rewşa kalan, jiyana kesên kal: zarrokî, ciwanî û kalî, pîrbûn.
Herwiha: kalîtî, kaltî.
ji: kal + -î
kalîgraf (navdêr, mê) xetat, nexşnivîs, bedewnivîs, spehînivîser, spehînivîs, kalîgrafer
kalîgrafer (navdêr, mê) xetat, nexşnivîs, bedewnivîs, spehînivîs, kalîgraf
kalîgrafî (navdêr, mê) xweşnivîsî.
ji: kalîgraf +-î
kalik 1. bavê bavî an jî bavê dayikê 2. ecdad *“ewê ku kalikê xwe nas neke, Xwedayê xwe jî nas nake”
1. bapîr (navdêr, nêr) bapîr, kal, bavê bavê kesekê/î, babê dayika kesekê/î.
Herwiha: kalk.
ji: kal + -ik.
: kalikî, kalikîtî, kaliktî
kalikê gaxan baba gaxand, kalikê sersalê, baba noel
kalikê sersalê kalikê gaxan, baba gaxand, baba noel
kalikî (navdêr, mê) rewşa kalikbûnê.
ji: kalik + -î
kalikker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê kalik dike.
ji: kalik + -ker
kalîn (lêker)nalîn, kişkizîn, zarin, zîwîn, nalincîn, zarin kirin, merîn, likîn. Tewîn: -kal-.
ji: kal +-în
kalîn / dikale / bikale 1. (pez) bang dan 2. nalîn kalîtî temenborîtî, pîrtî
kalîna pêz li ber derî nehatin (biwêj) înşelah, kahna pêz li ber derê te neyê. (nifir)
kalînî (navdêr, mê) nalînî, nûzînî, zêwî.
ji: kalîn +-î
kalîte (navdêr, mê) çawanî, wesf, çilotî, kêfiyet, keyfiyet, hêjayî, nirx, hêjabûn.
Herwiha: kivalîte, kiwalîte, kvalîte, kwalîte, qalîte.
Bide ber: karîte.
ji wêjeyê: Kamkaran weke hosteyên ji kalîteya bilind aliyê ronak ji netewa me rabere dunyayê dikin û dibine cihê şahnaziya me li pêş ewropiyan; nimûneyên weha bilindnirx di dîroka gelê me de pirr in lê îro pêwîstiya me bi van nimûneyan heye ji her demê pirrtir..
ji: Bi rêya frensî qualité /kalîte/ ji latînî qualitas ji qualis (çawan) ji proto-hindûewropî kwo (kî, çawan).
: bêkalîte, bikalîte, kalîtedar, kalîteyî
kalîtedar (rengdêr) biçawanî, biwesf, biçilotî, bikêfiyet, bikeyfiyet.
ji: kalîte + -dar.
: kalîtedarî kalîtedarîtî kalîtedartî
kalîtedarî (navdêr, mê) rewşa kalîtedarbûnê.
ji: kalîtedar + -î
kalîteyî (navdêr, mê) rewşa kalîtebûnê.
ji: kalîte + -yî
kalitî (navdêr, mê) kali, piriti, pirî, extiyarî.
ji: kal +-itî
kalkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye kal kirin
kalnasî (navdêr, mê) jerontolojî, pîrnasî, temendarnasî
kalo (navdêr, nêr) pîremêr, zelamê kal
kalo ji min dûr here, fişkîniya pozê te tê (biwêj) kesên ciwan, ji rewşa kal û piran fêm nakin û carinan wan kêm dibinin. erê bavo êdî kal bûme ji min re dibêjin: kalo ji min dûr here, fişkiniya pozê te tê.
kalokî (navdêr, mê) pîrokî, extiyarokî.
ji: kalo +-kî
kalorîfer (navdêr, mê) sobeyên elektrîkî.
ji wêjeyê: Di mesela rewşa Abdullah Öcalan a şexsî de jî daxwiyaniya dawîn gelek tiştên balkêş dide. Mesela, tê de xwiya dibe ku odeya wî odeyeka bi klîma (splît, air-condition) ye, ew hergav dikare penceran veke û bayê teze têxe odê. Klîma ne bi dilê wî ye, wek oda rex wî ew dixwaze kalorîfer li odeya wî hebe.
kalorîmetre (navdêr, mê) tînpîv.
ji: kalorî +-metre
kaloxk (navdêr, nêr) kalanê yan çanteyê pirtûkekê yan şûr û xenceran.
Herwiha: kalox
kalvînîst (navdêr, mê) Kalvînî.
ji: kalvîn +-îst
kalvînîzm (navdêr, mê) Kalvînîtî.
ji: kalvîn +-îzm
kalyon (navdêr, mê) cûnek keştiyên bibêrik û bibaberrik in yên berê bûn.
Herwiha: galyon bend
kalei doscopic tişta aîdê kaleydoskopayê 2. tişta ku zû diguhêze.
kaleidoscope Dûrbîna ku rê dide ku mirov hemû rengên ronahiyê bibîne. Kaleydoskop. Dîmena ku pir diguhere.
dûrbîba kulîlkê, kaleydoskop 2. bergeha ku gelekî diguhere.
kaleidoscopic Aîdê kaleydoskopayê. Ê ku pir diguhere. Guherbar.
kalekail Sewzeyeke ji malbata keleman. (Îskoç.) Şorbeya keleman. (D.Y.A.), ( argo) pere.
kele, qele sebzeyek ji binemala keleman ku pelên wê xirpoşkî ne 2. (Îskoç.) şorbeya keleman 3. (DYA), (argo.) pere. sea kale, kelema kûvî, (bot.) Crambe maritima.
kalends (binêre) calends.
(binêr.) calends.
kali Di Hînduîzmê de xwedawenda çardest.
di Hînduîzmê de Xwedawendek çarmilî.
kalmuck qebîleya Kalmukê, ehlê qebîleyeka Moxol û Budîst yên ku li devera di navbera çemê Volgayê Rojavayê Çînê de dimîne dijîn 2. zimanê vê qebîleyê, Kalmûçkî.
kalpak (binêr.) calpac.
kalsomine (binêr.) calcimine.
kal old
aged; m. old man, grandfather.
kalemêr m. elderly gentleman
kalîte m. good quality
kalkabûs m. nightmare demon
kalo m. old man
kalb golik
golik
kalbskotelett parxan
kalender salname
salname
kalian şivqelin
kalk cis
kils
kalkbett etûn
kalkofen cisane
kalkstein berespî
kalotte tepelik
kalt rûsar
sar
kalt werden hênikbûn
kaltiges wetter serma
kaltwasser ava tezî
kal alt (Männer)
bejahrt
Wassermelone
kalan Futteral
Scheide
kalbûn Altsein
kalekal Blöken
Mähen (Schaf)
Meckern
kalêmêr Alter
alter Mann
Greis
kalî alt
blökend
gebrochen
herzlich
leise
meckernd
warm
kalik Ahn
Großvater
Opa
Vorfahr
kalitî Alterzeit
kalîtî Alter
kal rd. kal, kahl
rd. xag, xam, xawuz, kal, xaxuz, xom
n. kalik, bawk n.
rd. kal, kokim, pîr, katepîr, extîyar, îxtiyar
kal bûn lng. kokim bîyen, kal bîyene, pîr bîyene, extîyar bîyene
kal kirin lg. kokim kerdene, kal kerdene, pîr kerdene, extîyar kerdene
kal tî m. kalikîye, kalikênî m.
kalamar m. zoo. kalmar, kalamarîon n.
kalamîn m. kalamîn n.
kalamît m. kalamît n.
kalan n. kalenî, qalik, kalnî, qitif n.
n. kalikan, keyeyê kalikan n.
kalandin lg. nalnayene, kalnayene, nûznayene
m. nalnayis, kalnayis, nûznayis n.
kalanî m. qiri m., kardîya katunî m.
kalas n. qalas, qelas n.
kalbûn m. kokimbîyayis, kalbîyayis, pîrbîyayis, extîyarbîyayism
kaledend n. xammade, madeyo xam n.
kaleg m. derzîne, darsî, înezîna mês û mozan m.
m. hevring, viring, avring n.
m. sêxe, misasî, zextî, modol, mesas, masasî, zext
kalêj rd. bêkêr, bêhavil, bêfayde, nêkêr, nêhêgin
kalekal h. natenal, kalekal, nûzenuz, zîbezîb, zarezar
kalekal kirin lg. kalekal kerdene, kalayene
kalemêr rd. mêrde, çêr, xirt, qehreman, egît, xurt,jîhat, camêrd, canmêrd
kalemist n. kit-cot (kay) n.
kalepîr m kalemêr, kokim, pîremêr, kalepîr n.
kalêr n. mal, çîyê bazirganîye, meta, malê bazirganîye n.
kalesîng m. berkanî, ketasîng, kewkanî, kelasing, kevkanî
kalevan m/n. sp. qelecî n.
kalheyran m. germîya doyî, gêrma duye, germîya duyene, germey doyine m.
kalî m. kokimîye, katîye, pîrîye, extîyarîye, kalênî, kokimênî m.
kalifîye rd. kalîfîye, desthêginin, kualîfîye
kalik m. çarix, çaryex, xarug n.
n. kalik, bapîr, pîrik, pîrbaw, bawpîr, bakalî n.
kalîmast m. xilmaçik, xirmaçik n.
kalîmastê n. kit-cot (kay) n.
kalîn lng. kalayene, kaleyene, qalayene (pesî)
lng. nalayene, zîbayene, kalayene, zarayene, nûzayene, jîvayene
m. nalayis, zîbayis, kalayis, zarayis, nûzayis, jîvayis n.
kalînî m. nalîye, zîbîye, kalîye, zarîye, nûzîye m.
kalîsk m. parxêl, erebaneyê astoran, erebeyê astoran n.
kalîte m. kalîte, çitoyîye m.
kalîtedar rd. kalîteyin, hêca
kalîtî m. koldmîye, kalîye, pîrîye, extîyarîye, kalênî, kokimênî m.
kalker m. kalkere, bera kirêd, kirêcbere m.
kalkirin m. kokimkerdîs, kalkerdis, pîrkerdis, extîyarkerdîs n.
kalle n. bacê esîranê kurdan o
kalo b. kalo, kalîk
kalokî rd. kokimkî, kalkî, pîrkî, exrîyarkî kal û mal rd. tef-tal, kelûmel, çî- m., qivir zivir, çirt-virt, taf-tal
kalorî m. kalorî
kalorî metrî m. kalorîmetrî, tanîpêmîye m.
kalorîfer m. kalorîfer n.
kalorîmetre m. kalorîmetre, tanîpême m.
kalsîyûm m. kalsîyûm n.
kalsîyûmdar rd. kalsîyûmin
kalûmel n. kelûpel, pulpergal, malze m., materyal n.
kalûte rd. kanek, kan û kortî, gincir-mincirî, ginc-mincî
kaledonyaya newîye Yeni Kaledonya
kaleke böğür (boş böğür)
kalan mende (n)
kalas qelas (n)
kalbur pirojine (m)
kalbur ile gözer arası bir tür kalbur kermaxe (m)
kalburdan geçirilmek b. kalburlanmak
kalburdan geçirmek b. kalburlamak
kalburlamak serednayene, pirojine ro dayene, pirojine kerdene
kalburlanmak seredîyayene, ameyene serednayene, pirojine ro ginayene, ameyene pirojinekerdene
kalça qineste (n), kule (n), qorrik (n)
kalçanın alt bölümü parê qine (n), paldim (n), toldir (n)
kaldıraç 1)(demirden olanı) manîla (m), mîl (n), nîk (n) 2)(ağaçtan olanı) qerase (n)
kaldırılma 1)wedarîyayîş (n), wedardîyayîş (n), ameyîşwedardayîş (n), wedarnîyayîş (n), ameyîşwedarnayîş (n), wedîyayîş (n), ameyîşwedayîş (n) 2)weriznîyayîş (n), ameyîşweriznayîş (n), rawuriznîyayîş (n), ameyîşrawuriznayîş (n) 3)hewanîyayîş (n), ameyîşhewanayîş (n), hewadîyayîş (n), ameyîşhewadayîş (n), 4)hewafînîyayîş (n), ameyîşhewafîştiş (n), rahewafînîyayîş (n), ameyîşrahewafîştiş (n) 5)ameyîşberzkerdiş (n)
kaldırılmak 1 )wedarîyayene, wedardîyayene, ameyene wedardayene, wedarnîyayene, ameyene wedarnayene, wedîyayene, ameyene wedayene 2)weriznîyayene, ameyene weriznayene, rawuriznîyayene, ameyene rawuriznayene 3)hewa nîyayene, ameyene hewa nayene, hewa dîyayene, ameyene hewa dayene 4)hewa fînîyayene, ameyene hewa fîştene, ra hewa fînîyayene, ameyene ra hewa fîştene 5)ameyene berzkerdene
kaldırma 1)wedaritiş (n), wedardayîş (n), wedarnayîş (n), wedayîş (n) 2)weriznayîş (n), rawuriznayîş (n) 3)hewanayîş (n), hewadayîş (n), hilkerdiş (n) 4)hewafîştiş (n), rahewafîştiş (n) 5)berzkerdiş (n)
kaldırmak 1)wedaritene, wedardayene, wedarnayene, wedayene 2)weriznayene, rawuriznayene 3)hewa nayene, hewa dayene, hil kerdene 4)hewa fîştene, ra hewa fîştene 5)berz kerdene
kalem qeleme (m)
kalemtıraş qelemtiraşe (m)
kalıba çekmek b. kalıba vurmak
kalıba vurmak qalib ro dayene
kalıcı bellek vîro flaş (n) (TE)
kalın qalind, -e
kalın ağaç gövdesi (kütük) qosp (n), qot (n)
kalınbağırsak roqila girde (m)
roqila girde (m)
kalınlık qalindîye (m)
kalıp 1)(bir şeye belirli bir biçim vermek için kullanılan) qalib (n) 2)(bir kalıba dökülerek yapılmış olan) qalibe (m)
kalıplamak qalibe kerdene
kalite senînîye (m)
kalkan tirs (n), qalxan (n).
kalkanbalığı kesmase (n)
kesmase (n)
kalkma weriştiş (n), rawuştiş (n), berzbîyayîş (n)
kalkmak weriştene, rawuştene, berz bîyene
kalleş bêbext, -e
kalorifer kalorîfer (n)
kalorifer borusu lulîya kalorîferî (m), borîya kalorîferî (m)
kalp zerrî (m), zerrîya bele (m), qelb (n)
kalpak qalpaxe (m)
kal kal, pîr, salmend, dijw. qenc, xort, ciwan
kerik, kojik, şînik, xang, (fêkiyên / keskeyên) negihiştî
xav, nekelî, nekelandî
rengê jêçûyî
kej, rengê vebûyî, rengê ne tarî
bn kiştûkal
kal kirç kerik, kojik, şînik, xang, (fêkiyên / keskeyên) negihiştî
kala pertal, perok, cil, libas
kalakut bn gelakutk
kalan kevlan, şûrdank, kaloxk, alava şûr tê de têt danîn dema mirov wî bi xwe re tîne û dibe daku ziyanan negihîne mirov yan daku pîs nebe
kalat talan, şelandin
kale pêlav, sol
kalek gundor, petêx, talik, kalik
kalemiste lîstikek e kesek herdu destên xwe û tiştikekî dibe pişt xwe û paşî herdu destan miçandî tîne û ji yê dî dipirse ka ew tişt di kîjan destî de ye
kalî kalî, pîrî, dijw. gencî, xortî, ciwanî
navdêr e ji rengdêra kal
kalîn bn helkalîn
kalyar cûnek xiyaran e
kalik дедушка
kalkuli jimartin, hesibandin.