Encamên lêgerînê
kak (I) 1. kax (sêv û hermiyê heşkkirî) m 2. hişkolekî, qayîşokî (tiştê qels û hişk) (mec) rd (II) ava di çaltik û kortalan de
kak (i) 1. kax (sêv û hermiyê heşkkirî) m 2. hişkolekî, qayîşokî (tiştê qels û hişk) (mec) rd
kak (ii) ava di çaltik û kortalan de
kaka 1. kix, ey, e'e (di zimanê zarokan de tiştê pîs û kirêt) rd 2. e'e, eyê (di zimanê zarokan de gû) nd
kaka etmek e'e' kirin, ey' kirin (ji bo pitikan)
kakaç 1. xurekê ku xwê dikin, hişk dikin û hiltînin 2. pastirmaya gamêşan
1. xurekê ku xwê dikin, hişk dikin û hiltînin 2. pastirmaya gamêşan
kakalak zirqetk, zirqetêk zo/m
zirqetk, zirqetêk zo/m
kakalama (I) 1. qar, qarlêxistin 2. dericandin (mec) m (II) e'e'kirin,e'eykirin m
kakalama (i) 1. qar, qarlêxistin 2. dericandin (mec) m
kakalama (ii) e’e’kirin,e’eykirin m
kakalamak (I) 1. qar lê xistin l/bw 2. dericandin (di bazirganiyê de mal di stûyê yekî re kirin) (mec) l/gh (II) e'e' kirin, e'ey kirin (ji bo zarokan ku gûyê xwe dikin) l/gh
kakalamak (i) 1. qar lê xistin l/bw 2. dericandin (di bazirganiyê de mal di stûyê yekî re kirin) (mec) l/gh
kakalamak (ii) e’e’ kirin, e’ey kirin (ji bo zarokan ku gûyê xwe dikin) l/gh
kakao 1. kakao (Theobroma cacao) bot 2. kakao (dendika mêweya vê darê) 3. kakao (toza kuji hêrandina van dendikan tê bidestxistin) 4. kakao (vexurika kuji vê tozê tê çêkirin) m
1. kakao (Theobroma cacao) bot 2. kakao (dendika mêweya vê darê) 3. kakao (toza ku ji hêrandina van dendikan tê bidestxistin) 4. kakao (vexurika ku ji vê tozê tê çêkirin) m
kakarlıca bi biryarî, bi qerardarî h
bi biryarî, bi qerardarî h
kakavan nezan, bodela, cirnexweş rd
nezan, bodela, cirnexweş rd
kakavanlık nezanî, bodelatî, cimexweşî m
kakavanlık etmek nezanî kirin, bodelatî kirin, cimexweşî kirin
kakıç cure nîkeke masîgiran
cure nîkeke masîgiran
kakılmak 1. hatin nihiçandin, tehn û niç lê hatin xistin 2. hatin firisandin, hatin tehmdan 3. tê de hatin asêkirin, tê de hatin bicihkirin, hatin kolandin l/tb
1. hatin nihiçandin, tehn û niç lê hatin xistin 2. hatin firisandin, hatin tehmdan 3. tê de hatin asêkirin, tê de hatin bicihkirin, hatin kolandin l/tb * (bir yere) kakılıp kalmak li hêviyê man, lê bûn zende
kakım, kakum fisos, ququme (Mustela erminea) zo/m
fisos, ququme (Mustela erminea) zo/m
kakıma qarlêxistin, xeyîdîna pê re, pevçûna pê re m
qarlêxistin, xeyîdîna pê re, pevçûna pê re m
kakımak qar lê xistin, pê re xeyîdîn, pê re pevçûn l/bw
qar lê xistin, pê re xeyîdîn, pê re pevçûn l/bw
kakınç 1. hêrs 2. qar m
1. hêrs 2. qar m
kakır kakır kirpekirp h
kakır kakır gülmek kirin hîqehîq, hîqehîq jê çûn (kena bi dengê bilind û bêatlebûn)
kakırca dormişk (muscardinus avellanarius) zo/m
dormişk (muscardinus avellanarius) zo/m
kakırdak kizrik m
kakırdak poğaçası nanê bikizrik, nanê kizrikan
kakırdama 1. kirpîn 2. hişk bûn 3. hişkbûn, mirin (argo) m
1. kirpîn 2. hişk bûn 3. hişkbûn, mirin (argo) m
kakırdamak 1. kirpîn (kirin kirpîn, kirpînî kirin) 2. hişk bûn 3. hişk bûn, bûn dar, mirin (argo) l/ngh
1. kirpîn (kirin kirpîn, kirpînî kirin) 2. hişk bûn 3. hişk bûn, bûn dar, mirin (argo) l/ngh
kakırtı kirpînî m
kirpînî m
kakışma 1. tehnlihevdan, niçlihevdan, tehnlihevxistin m 2. kakofonî wj/m
1. tehnlihevdan, niçlihevdan, tehnlihevxistin m 2. kakofonî wj/m
kakışmak tehn û niç li hev dan, niç li hev dan, bi nihiçan çûn hev, tehn li hev xistin l/bw
tehn û niç li hev dan, niç li hev dan, bi nihiçan çûn hev, tehn li hev xistin l/bw
kakıştırma niçlêdan, niçlêxistin, tehnlêdan, nihiçandin m
niçlêdan, niçlêxistin, tehnlêdan, nihiçandin m
kakıştırmak niç lê dan, niç lê xistin, tehn lê dan, nihiçandin (yekî) l/bw
niç lê dan, niç lê xistin, tehn lê dan, nihiçandin (yekî) l/bw
kaklık ava çaltik û kortalan
ava çaltik û kortalan
kakma 1. niçlêdan, niçlêxistin, tehnlêdan, nihiçandin 2. kolandin (ku di xiratiyê de tiştên wekî sedefan di daran de bi cih dikin) *sedef kakmalı dolap dolava sedefi, dolaba sedefkarî m
1. niçlêdan, niçlêxistin, tehnlêdan, nihiçandin 2. kolandin (ku di xiratiyê de tiştên wekî sedefan di daran de bi cih dikin) * sedef kakmalı dolap dolava sedefî, dolaba sedefkarî m
kakmacı ostayê ku daran dikole û tiştan tê de bi cih dike
ostayê ku daran dikole û tiştan tê de bi cih dike
kakmak 1. tehn û niç lê dan, niç lê dan, niç lê xistin, tehn lê dan, nihiçandin (yekî) l/b w 2. tehmî (cihekî) dan l/bw, firisandin l/gh
1. tehn û niç lê dan, niç lê dan, niç lê xistin, tehn lê dan, nihiçandin (yekî) l/bw 2. tehmî (cihekî) dan l/bw, firisandin l/gh
kakmalı tiştê ku tê de sedef û hwd, hatine bicihkirin *kabzası sedef kakmalı kılıç şûrê sedefbazind
tiştê ku tê de sedef û hwd, hatine bicihkirin * kabzası sedef kakmalı kılıç şûrê sedefbazind
kaknem sik, kirêt, bêar rd
sik, kirêt, bêar rd
kako kako b
kako b
kakofoni kakofonî wj/m
kakofonî wj/m
kaktüs zimanê xesiyê, kaktus (Cactus) bot/m
zimanê xesiyê, kaktûs (Cactus) bot/m
kakül puncik, temerî.
bisk, kagul, kakul n
bisk, kagul, kakul n
kakule kajûle.
kajîle, hêl (Elettaria cardamomun )bot/m
kajîle, hêl (Elettaria cardamomun)bot/m
kaküllü bibisk rd
bibisk rd
kaka (i) m (k kalın okunur) kaka (çocuk dilinde bok)
kaka (ii) m 1. yumurta (çocuk dilinde) 2. cici (yiyecek için) 3. yenilecek şeyler (çocuk dilinde)
kakakak kekeke, (kekeleme) * bû kakaka wî kekelemeye başladı
kakao bot/m 1. kakao, Hint bademi (Theobroma cacao) 2. kakao (bu ağacın meyve çekirdeği) 3. kakao (bu çekirdeğin öğütülmesiyle elde edilen toz) 4. kakao (bu tozdan yapılan içecek)
kakarik bot/m mantar
kakasî m ekmek ve ayran aşı
kakbîrik bot/m mantar
kakelûsk bot/m badat (bir tür yer elması)
kakêş ast/m saman yolu
kakêşan ast/m saman yolu, gök yolu, hacılar yolu
kakêşîn ast/m saman yolu
kakevîlk bot/m mantar
kakil iç (ceviz, fındık v.s.)
n 1. çiğe, iç (ceviz, badem gibi yemişlerin içi) 2. cevher, öz, nüve
kakil avêtin (tiştekî) iç tutmak (veya bağlamak)
kakil girtin l/gh içlenmek
kakil ketin (tiştekî) içlenmek, iç tutmak (veya bağlamak) * kakil ketine gûzan cevizer içlenmiş * êdî kakil ketine gûzan cevizler iç tutmuşlar
kakilê diran ant/nd diş özü
kakilê gûzê oğul balı (bir büyük anneye ve büyük babaya göre oğuldan olan erkek torun)
kakilgirtin m içlenme
kakilok (=xalîlok, gangilok) deve tabanı; geranium tuberosum
kakirosî rd kösnül (tavuk ve kuşlar için)
kakirosî bûn l/ngh kösnülmek (tavuk ve kuşlar için)
kakirosîbûn m kösnülme (tavuk ve kuşlar için)
kakişîn ast/m saman yolu
kakivîk bot/m mantar
kakivîrk bot/m mantar
kako b kako
kakofonî wj/m kakofoni, kakışma
kakol zo/m çayır kuşu, tarla kuşu, toygar (Alauda arvenis)
kakolek bnr kakil
kakoz bot/m yaban armudu
kaktûs bot/m kaktüs (Cactus)
kakûç n çekiç
kakûçêl m şalgam çırpması
kakûd n iskelet
kakul n kakül
kakûl m ayakkabı
kakûnî m isteme, ihtiyaç duyma
kakûnîya (....) kirin -e istemek, ihtiyaç duymak * zarok kakûniya pêsîrê dikin çocuklar memeyi isterler
kakût iskelet.
n 1. iskelet (insan ve hayvan bedeninin kemik çatısı) 2. iskelet (yumuşak bölümleri dökülmüş, ölü bir vücudun kemiklerinin bütünü)
kak kek, birayê mezin
(navdêr, nêr) birayê mezin birayê mezin: Kekê min Hesen çûye ber pezî. rêzdar, birêz, hêja, ezîz Kek Elî, tu rewşê çawan dibînî?, (devokî) bab, bav.
Herwiha: kek.
Bide ber: bira.
Bikaranîn: Bi kurmanciya rojhilatî kak maneya kek, birayê mezin dide lê bi kurmanciya rojavayî wateya bab, bav dide.Binêre, bab, bav, birak, biraza, dayik, dotmam, kurrmam, mam, met, pismam, xal, xalet, xwarza, xwişk, laloza.
ji: ji Proto-aryayî, binêre kek.
kakarik (navdêr, mê) kivark, kûvank,hacîlok, fîqerojk, karok, kifkarek, kumik, kavkulîlk, feqîrojk, kuvarik.
Herwiha: kakark. Navê zanistî: Basidiomycetes
kakêşan (navdêr, mê) kêşana kayê, kêşakayê, rêya kadizan
kakeyî (navdêr) mezhebek dînê yê şibî êzidiyê ye, kesa/ê ji wî dînî.
Herwiha: ehlê heq.
ji wêjeyê: Em dê vê mehê me 3 kitêbên nû belav bikin; yek jê bi zimanê erebî ye ku li ser Kakeyiyan e. Ên din kurdî ne; ya yekem berhemeke sosyoantropolojîk e li ser guherîna pîşeyê di gundên kurdan de, ya din jî ji stranên folklorîk ên devera Behdînanê pêk tê. Li aliyê din jî wekî cd jî em dê cdya Dengê Hewramanê çap bikin, ku ji stranên folklorîk ên Hewramanê pêk tê. Her wiha em dê albuma Mihemed Arif Cizrawî ku ji çend cdyan pêk tê û cdya Kawîs Axa çap bikin. Wekî din di nav vê mehê de emê kitêba Stranên Folklorîk ên Botanê çap bikin, ku ji 2 cildan pêk tê. Di cilda yekem de 100 stran tevî nota û cdyan awaza wan cih digire. Cilda duyem jî dê di pêş da bê çapkirin. Projeya me ya mezin jî albûma Eyşe Şan e. Di vê albûmê de hemû stranên Eyşe Şanê tevî nota û jiyanameya wê cih digirin. Em aniha mijûlî nivîsandina notayan û sererastkirina kasêt û sêlikan in. Di pêş de jî em dê kitêba stranên devera Diyarbekir û Sêrtê tevî notayên wan çap bikin ku ji du cildan pêk tê.(Mezher Xeliqî di hevpeyivînekê de li gel Cemil Oguz, Diyarname.com, 6/2007).
: kakeyîtî
kakeyîtî (navdêr, mê) rewşa kakeyîbûnê.
ji: kakeyî + -tî
kakijk giyeke li çîyan hişîn dibe dihêt xwarin dema bizdandina bistîkên wê şîr jê tê
kakil 1. dendik 2. gewher (gûz, bindeq û hwd) *"temûzê, kakil ket gûzê"
(navdêr, mê) nava xwerbar ya fêkiyekê: kakila gûzê (beşa têt xwarin ya gûzê ya ku di qalikî de ye) Min keça xwe bi kakila guzê ve xweyî kir. nava tiştekê/î, beşa giring ji tiştekê/î.
Bikaranîn: Lêker: kakil girtin. Navdêr: kakilgirtin.
Herwiha: kakl.
Bide ber: kakûl kalik qalik.
Têkildar: xirş. Binêre
Herwiha: tîvil
kakil girtin (lêker)(Binihêre:) kakil
kakil ketin (lêker) heb girtin, kakil girtin, heb ketin.
ji: kakil + ketin
kakil kirin (lêker)(Binihêre:) kakil
kakilbahîv (navdêr, mê) kakila bahîvê, :kakilbahîv kirin nav birincê
kakilgirtin (navdêr, mê) (Binihêre:) kakil
kakilî (navdêr, mê) qelew, bigoşt, navikî, navokî, nafikî, naxî, qayim, rewabêj.
ji: kakil +-î
kakilî kirin (lêker) kakilkirî.
ji: kakilî + kirin
kakilk (navdêr, mê) nafikok, kakilok.
ji: kakil +-k
kakilkî (navdêr, mê) bi naxî, bi kakilî.
ji: kakil +-kî
kakilkirî (rengdêr) kakilî kirin.
ji: kakil +kirî
kakilok (navdêr, mê) kakilk.
ji: kakil +-ok
kakilpûç (rengdêr) xirş
kakilzanî (navdêr, mê) nafikzanî (gerdîle).
ji: kakil +-zanî
kakofonî (navdêr, mê) teq-û-req, dengên bêaheng û harmonî, awazên ku li hev nayên.
Herwiha: aheng, ewfonî, harmonî.
ji: Bi rêya frensî cacophonie yan inglîzî cacophony ji yewnanî κακοφωνία (kakofonia) ji κακός (kakosxirab) + φωνή (fondeng).
: kakofonîk
kakûl (navdêr, mê) kalik, kewş, pêlav, sol, fîlor, şekal.
Bide ber: kakil.
ji: hevreha kalikê ye, bi metatezê bûye kakil, paşî kakûl.
: kakûlçêker kakûlfiroş kakûlfiroşî kakûlkar kakûlkarî
kakule (navdêr, mê) kajîle, hêl, zerdeçal, kardamom, biharatek e û bi taybetî wek toz têt bikaranîn di nav xwarinan de.
Herwiha: kakûle.
: kakuleyî. Navê zanistî: Elettaria caramomum
kakuleyî (navdêr, mê) rewşa kakulebûnê.
ji: kakule + -yî
kakûlfiroş (navdêr, mê) kesê/a kakûlan difroşe.
ji: kakûl + -firoş
kakûlfiroşî (navdêr, mê) karê kakûlfiroşiyê.
ji: kakûlfiroş + -î
kakûlkar (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê kakûl dike.
ji: kakûl + -kar
kakûlkarî (navdêr, mê) rewşa kakûlkarbûnê.
ji: kakûlkar + -î
kakût skêlet, kelax
(navdêr, nêr)Jihevqetandin, ka·kût. Xwendin: xwendin,ˈkaːkʊt, qerqod, skelet, hemû hestiyên kesekî yan ajelekî, qerqod, hestiyên mirovek yan ajelek mirî, (mecazî) pirr zeîf, hestî, kesa/ê hişkole û qirûdî, bingeh û stûnên avaniyekê: kakûtê keştiyê, çatî, plana destpêkî: Kakûtê pirtûka min amade ye..
Herwiha: kakît, kakot, kakwît.
: kakûtane, kakûtî bend
kakûtane (rengdêr) bi awayekî kakût.
ji: kakût + -ane
kakûtî (navdêr, mê) rewşa kakûtbûnê.
ji: kakût + -î
kakvîrik kuvark, karî
kakotopia Civaka ku bi awayeke ku ji gel re xemgîniyê bîne, tê rêvebirin.
keleya ku civaka keleyê ji rêveberiya keleyê dilnexweş in.
kakil Samen der Nuss
Walnuß
kak n. kake, keka (ziwanê domanan de sekir...) m.
n. kek n.
kakao m. kakao, hîndvame., vama hîndî, kakawo n.
m. bot. kakaoyêre, hîndîvamêre, dara kakaoyî m.
kakelûsk m. bot. gizêra bostanî, herdsaye, saya binherdî, sayê binde erdî m.
kakêsan m. ast. rêça luye, raya simerî, rêça sîmerî m.
kakîl m kakile, kankile m.
m kakil m
kakîl û kunrî n. kakit, kakilûkunrî n.
kakîlî bazan m. zoo. qaqlîbaze, marö m.
kakilok (=xalîlok, gangilok) (patanê deve yer elmasina benzer nedîr); geranium tuberosum
kakiros m. kakiros, kakros n.
kakirosbûnî rd. harolîk, hêç, muez, heserî, hewserî
kakirosî bûn lng. kakiros bîyene
kakol m. zoo. çûçika merge m.
kaktûs m. bot kaktuse m,
kakul m. tuncik, putik, sabik, tutik, xendêlik n.
kakût n. qerqele, îskelet n.
kaka (çocuk dilinde) 1)eke (m), gî (n) 2)kix, -e
kakao kakao (n)
kak kek, kak, birayê mezin
kek, hêja, birêz, berkeftî, ezîz, bihagiran
kake keko (forma bangkirinê ji peyva kak
kakelê kako (forma şirînkirinê ji peyva kak
kakeyî endama/ê hozek kurd ya t li Başûrê Kurdistanê dijî
endama/ê rêbazek dînî (terîqeketê) ya t li Başûrê Kurdistanê peyda dibe
kakîbekakî (erdê) beyar / hişk
kakil kakil, nava tiştekî ya giring
pirtik, parçe
pate, paçe
kako gidîş, koma kayê