Encamên lêgerînê
in (I) 1. lan, gûv, qui, gih, lane, geh, kun (stara rawiran, dehbeyan) 2. şikeft, mixare m (II) ins, însan, mirov nd
În (kurtebêja îndiyûmê) kîm
in (i) 1. lan, gûv, qul, gêh, lane, geh, kun (stara rawiran, dehbeyan) 2. şikeft, mixare m
in cin ins û cins, kes û kûs
in cin top oynamak çûçik li nabijin wiq, çûçik lê nakin wiqînî
Çûçik lê nabêjin wiq. Cihê tî û tune. Cihê xir û xalî.
in cin yok çûçik li tune, kes û kûs li tune
in mi­sin, cin misin tu ins î an jî cins
inada bindirmek Rik kutan. Rik berdan. Rik lê girê dan.
inada binmek (veya inada bindir­mek) xwe li eksê danîn, li eksê siwar bûn, li intê siwar bun, li kerê şeytên siwar bûn, ketin eksê, eks lê çêbûn
Li kerê şeytên siwar bûn. Li eksê siwar bûn. Xwe li eksê danîn. Ketin eksê. Rik ketin. Eks lê çêbûn.
inadı tutmak eksa (yekî) pê girtin, inta (yekî) pê girtin, irna (yekî) rabûn, xwe li ingê danîn, rika xwe lê danîn, irna (yekî) rabûn, pê dan erdê
inadım inat adım kel murat Barê êzingên min. Hesinê xwe kutan.
inadına bnr inadına inatçı ingirok, intok, rikoyî, riko, rikdar, bi­rik, emok, eksok, rikegir, kelereq, rûhişk, sersext rd
ji rika, ji eksa, eksî h
ji rika, ji eksa, eksî h
inak dogma, nasfel/m
dogma, nas fel/m
inakçı dogmaperest, dogmatîst fel/nd
dogmaperest, dogmatîst fel/nd
inakçılık dogmaperestî, dogmatizmim
dogmaperestî, dogmatîzm fel/m
inaksal dogmatik rd
dogmatîk rd
inal kese ku pê tê baweikirin
kesê ku pê tê bawerkirin
inam raspartin, emanet m
raspartin, emanet m
inan 1. bawer 2. bawerî, îtiqat m
inan olmaz bawerî pê nabe
inan olsun bawer bike
Bawer bike. Tu yeqîn bikî.
inanç 1. bawerî 2. bawerî, îliqat, micrib (bawerkirina bi Xwedê, bi olekê) 3. bawerî (di cihê ewletiyê de) 4. bîr û bawerî (tiştê ku jê tê bawerkirin, doktrin) m
1. bawerî 2. bawerî, îtiqat, micrib (bawerkirina bi Xwedê, bi olekê) 3. bawerî (di cihê ewletiyê de) 4. bîr û bawerî (tiştê ku jê tê bawerkirin, doktrîn) m
inanca pêbawerî, teminat m
pêbawerî, temînat m
inancılık baweritî, fîdeîzm fel/m
bawerîtî, fîdeîzm fel/m
inançlı bawermend, bawerdar, dilbawer rd
bawermend, bawerdar, dilbawer rd
inançsız bêbawerî, bêbîr Q bawer, bêîtiqat rd
bêbawerî, bêbîr û bawer, bêîtiqat rd
inançsızlık bêbawerîtî, bêbîr û baweritî m
bêbawerîtî, bêbîr û bawerîtî m
inandırıcı bawerdêr, bawerker rd
bawerdêr, bawerker rd
inandırıcılık bawerdêrî, bawerkerî m
bawerdêrî, bawerkerî m
inandırılmak pê hatin bawerkirin I/tb
pê hatin bawerkirin l/tb
inandırmak pê dan bawerkirin l/lb
pê dan bawerkirin l/lb
inanılır berbext, pêbawer rd
berbext, pêbawer rd
inanılma bawerbûn m
bawerbûn m
inanılmak bawer bûn l/ngh
bawer bûn l/ngh
inanılmaz 1. pê naye bawerkirin 2. fewqulade rd
bawerî pê nebûn, ji baweriyê der rd
bawerî pê nebûn, ji baweriyê der rd
1. pê nayê bawerkirin 2. fewqulade rd
inanırlık pê bawerî m
pê bawerî m
inanış 1. bawerkirin 2. bawerî (tişte jê tê ba­werkirin) m
1. bawerkirin 2. bawerî (tiştê jê tê bawerkirin) m
inanlı bawermend, baweranî, xweyîman rd
bawermend, baweranî, xweyîman rd
inanma bawerkirin m
bawerkirin m
inanmak 1. bawer kirin (rastiya tiştekî pesend kirin) *onun bütün söylediklerine inandım min bi hemû gotinên wî bawer kir l/gh 2. pê bawer kirin, pê ewle bûn l/bw 3. pê bawerî anîn, pê bawer bûn, baweriya xwe pê anîn (bi hebûna tiştekî baweriya xwe anîn) *cinlerin varlığına inanmıyor baweriya xwe bi hebûna cinan nayne l/bw 4. pê bawer bûn *Tanrıya inanmak bi Xwedê bawer bûn l/bw 5. ba­wer kirin (pê xapîn, pê xirin) *reklâmla­ra inanmayın ji reklaman bawer mekin
1. bawer kirin (rastiya tiştekî pesend kirin) * onun bütün söylediklerine inandım min bi hemû gotinên wî bawer kir l/gh 2. pê bawer kirin, pê ewle bûn l/bw 3. pê bawerî anîn, pê bawer bûn, baweriya xwe pê anîn (bi hebûna tiştekî baweriya xwe anîn) * cinlerin varlığına inanmıyor baweriya xwe bi hebûna cinan nayne l/bw 4. pê bawer bûn * Tanrıya inanmak bi Xwedê bawer bûn l/bw 5. bawer kirin (pê xapîn, pê xirîn) * reklamlara inanmayın ji reklaman bawer mekin
inanmazlık pêbawemebûn m
pêbawernebûn m
inanmıyorum Ez bawer nakim. Ez yeqîn nakim. Bawer nakım.
inansız bêbawer rd
bêbawer rd
inansızlık bêbawerbûn, bêîmanî m
bêbawerbûn, bêîmanî m
inat 1. ing, irn (ern), int (ent), rik, ingir, înç, rexm, rijd, înad, inyad (der barê tiştekî de pîkolî kirin, li ber xwe dan) m 2. eks, rik (li ber yekî rabûn, rameneke dijber derpeş kirin) m 3. riko, rikoyî, serhişk, rikdar, biern rd
inat etmek irinîn (erinin), initîn, ingirîn, cihinîn, ern kirin, rik kirin, inyad kirin
inat olmak eks lê çêbûn, int lê çêbûn, lê bun eks
inat olsun diye ji eksa (...) re, ji rika (...) re
inatçı ingirok, intok, rikoyî, riko, rikdar, birik, ernok, eksok, rikegir, kelereq, rûhişk, sersext rd
inatçıca ingirokî, intokî, ernokî, eksokî rd
ingirokî, intokî, ernokî, eksokî rd
inatçılık ingiroktî, rikoyîtî, rikotî, intoktî, rikdarî, irnoktî, eksoktî m
ingiroktî, rikoyîtî, rikotî, intoktî, rikdarî, irnoktî, eksoktî m
inatlaşma 1. ketina rika hev, ketina inta hev, ketina ima hev, ketina eksa hev 2. irinîn, initîn, ingirîn m
1. ketina rika hev, ketina inta hev, ketina irna hev, ketina eksa hev 2. irinîn, initîn, ingirîn m
inatlaşmak 1. ketin rika hev, ketin inta hev, ketin ima hev, ketin eksa hev, pê re ketin rikê (an jî eksê) l/bw 2. irinîn, initîn, ingi­rîn l/ngh
1. ketin rika hev, ketin inta hev, ketin irna hev, ketin eksa hev, pê re ketin rikê (an jî eksê) l/bw 2. irinîn, initîn, ingirîn l/ngh
inayet qencî, mêz, îltimas, inayet m
inayet etmek (veya inayet eylemek) qencî kirin, mêza (yekî) kişandin
inayet ola Xwedê bide
inayette bulunmak qencî pê re kirin, mêza (yekî) kişandin
inç tilî, pêçî, înç (pivaneke Ingiliz ku beramberî 2. 540 cm ye) m
tilî, pêçî, înç (pîvaneke Îngilîz ku beramberî 2. 540 cm ye) m
ince 1. zirav (li gorî manendê xwe ne pehn û dirêj, tiştê zirav û dirêj, dîjraberê stûr) *ince minare minareya zirav *nice değ­nek şiva zirav *ince iplik benê zirav 2. hûr (tiştê ku lib û teneyên wê hûr in, dijraberê gir) *tnce un ardê hûr *ince kum qûma hûr 3. giran (ji bo karê ku mirov pê re ve pir dimîne, li serê diricife û gêjahiyên wî hene) *ince nakış nexşê giran *ince işleri var, kız peşinde koşuyor kare wî yê giran heye, li dû keçikekê ketiye 4. ron, riwîn, tenik (ji bo şilemeniyan ku ne tîr û qalind in) *ince ayran dewê ron (an jî dewê tenik) 5. tenik (ji bo tiştên ku pehniya wan ne qalind e) *ince tahta depê tenik *ince kâğıd kaxizê tenik 6. nazik, narin, ferês, ranerm *înce bir insan mirovekî narîn (mec) 7. zirav. (ji bo deng) *ince ses dengê zirav 8. nerm, sivik *ince gülüş kena nerm rd
ince ağrı êşa zirav, jana zirav (werem) nd
bnr ince ağrı
êşa zirav, jana zirav (werem) nd
ince alay hûrtinazî m
hûrtinazî m
ince bağırsak rodiya zirav, rûviya zirav, bûmbar, doran ant/nd
bnr bağırsak
rodiya zirav, rûviya zirav, bûmbar, doran ant/nd
ince belli bejnzirav, navterhîn, newqtajî, bejna takrihan rd
bejnzirav, navterhîn, newqtajî, bejna takrihan rd
ince donanma sîtola sivik der
ince duygulu diltenik, hestenik rd
diltenik, hestenik rd
ince eleyip (eğirip) sık dokumak Di binî de hûr hûr gerîn. Nermenerm di binî de gerîn.
ince eleyip sık doku­mak di binî de hûrhûr gerin, nermenerm di binî de gerîn
ince gül yağı donê tenik ê gulan, hûr bijartin
ince hastalık jana zirav (a ku li pişik dikeve) nd
bnr ince hastalık
jana zirav (a ku li pişik dikeve) nd
Jana zirav.
ince ince 1) nexş, çîn 2) karê giran (mec) kesim hestîhûr
Hûr hûr. Nermenerm.
ince saz koma xwenendeyan ku amûrên wan ên muzîkê ji keman, kemançe, ûd, ney, tembûr û qanûnê tê pê
bnr ince saz
koma xwenendeyan ku amûrên wan ên muzîkê ji keman, kemançe, ûd, ney, tembûr û qanûnê tê pê
ince ses dengê zirav mzk
ince tutkal cewiya te­nik
ince ünlü dengdêra zirav
ince yapılı bejinşaxînî, bejnterhînî, bejnzirav, bejnxweş
ince zar xaşa zirav, tofila zirav
incecik 1. ziravok, ziravokî, ziravik (pir zirav) rd 2. tenikok, tenikokî rd 3. hûnhûrkî h
1. ziravok, ziravokî, ziravik (pir zirav) rd 2. tenikok, tenikokî rd 3. hûnhûrkî h
incecikten hûr hûr, hûrik hûrik *incecikten bir kar yağıyor berfeke hûrik hûrik dibare h
hûr hûr, hûrik hûrik * incecikten bir kar yağıyor berfeke hûrik hûrik dibare h
inceden bejinşaxînî, bejnterhînî, bejnzirav, bejnxweş rd
bejinşaxînî, bejnterhînî, bejnzirav, bejnxweş rd
inceden inceden zi­rav zirav (ji bo deng)
inceden inceye 1) hûr hûr (bi hindaze li tiştekî kolan) 2) nerm nerm (bi dengekî wisa ne zirav, sivik)
I) Hûr hûr. (bi hendaze tiştek kolan) II) Nermenerm.
inceleme 1. lêkolan, vekolan, vekolhin, lêkolîn, lêhûrbûnî, hûrnêrîn, tetkik m 2. lêkolîn, vekolîn, hûrnêrîn (berhem an jî nivîsara ku bûyereke zanistî an jî hunerî vedikole)vty/m
1. lêkolan, vekolan, vekolhin, lêkolîn, lêhûrbûnî, hûrnêrîn, tetkîk m 2. lêkolîn, vekolîn, hûrnêrîn (berhem an jî nivîsara ku bûyereke zanistî an jî hunerî vedikole)wj/m
incelemeci lêkoler, lêkolîner, vekolîner, hûrnêr nd/nt
lêkoler, lêkolîner, vekolîner, hûrnêr nd/nt
incelemecilik lêkolerî, lêkolînerî, vekolînerî, hûrnêrî m
lêkolerî, lêkolînerî, vekolînerî, hûrnêrî m
incelemek lê kolandın, vekolandin, lê hûr bûn l/gh
lê kolandin, vekolandin, lê hûr bûn l/gh
inceleniş hatin vekolandin, hatin lêkolandin nd
hatin vekolandin, hatin lêkolandin nd
incelenmek hatin lê kolandin, hatin veko­landin l//tb
hatin lê kolandin, hatin vekolandin l//tb
inceletiş dana lêkolandin, dana vekolandin nd
dana lêkolandin, dana vekolandin nd
inceletmek dan vekolandin, dan lêkolaadin l/lb
dan vekolandin, dan lêkolandin l/lb
inceleyici lekoler, lêkolîner, vekolîner, hûrnêr nd/nt
lêkoler, lêkolîner, vekolîner, hûrnêr nd/nt
incelik 1. ziravî 2. tenikî, tenikayî 3. narini, nazikti, ranermtî, zerafet 4. giranî (mec) 5. kitekit, tcferûat m inceliş I. ziravbûnî 2. tenikbûnî m incelme 1. ziravbûn 2. tenikbûn 3. kibarbûn 4. lewazbûn, jarbûn 5. ronbûn, riwînbûn (j' bo şilemeniyan) m
1. ziravî 2. tenikî, tenikayî 3. narînî, naziktî, ranermtî, zerafet 4. giranî (mec) 5. kitekit, teferûat m
inceliş 1. ziravbûnî 2. tenikbûnî m
incelme 1. ziravbûn 2. tenikbûn 3. kibarbûn 4. lewazbûn, jarbûn 5. ronbûn, riwînbûn (ji bo şilemeniyan) m
incelmek 1. zirav bûn 2. tenik bûn 3. kibar bûn 4. lewaz bûn, jar bûn 5. ron bûn, riwîn bûn, tenik bûn (ji bo şilemeniyan) l/ngh
1. zirav bûn 2. tenik bûn 3. kibar bûn 4. lewaz bûn, jar bûn 5. ron bûn, riwîn bûn, tenik bûn (ji bo şilemeniyan) l/ngh
inceltici teniker, ranker, tiner (ku tîrbûna boyaxan kêm dike) m
teniker, ronker, tîner (ku tîrbûna boyaxan kêm dike) m
inceltiş 1. ziravkirin 2. tenikkirin 3. ronkirin (ji bo kar û awayê ziravkirinê) m
1. ziravkirin 2. tenikkirin 3. ronkirin (ji bo kar û awayê ziravkirinê) m
inceltme 1. ziravkirin 2. tenikkirin 3. ronki­rin, rwînkirin, tenikkirin (ji bo şilemeni­yan) m
1. ziravkirin 2. tenikkirin 3. ronkirin, rwînkirin, tenikkirin (ji bo şilemeniyan) m
inceltmek 1. zirav kirin 2. tenik kirin 3. ron kirin, rwîn kirin, tenik kirin (ji bo şileme­niyan) l/gh
1. zirav kirin 2. tenik kirin 3. ron kirin, rwîn kirin, tenik kirin (ji bo şilemeniyan) l/gh
incemsi ziravokî, tenikokî rd
ziravokî, tenikokî rd
inci 1. dur, mirarî, mirwarî, incî m 2. gotin an jî hevoka ku ji ber şaşiyê dikeve rewşeke kenawer m
inci balığı masiyekî ku ji perikên duran çêdikin (Albumus albumus) zo
masiyekî ku ji perikên duran çêdikin (Alburnus alburnus) zo
inci çiçeği qalçîçek (Convallaria) bot/m
qalçîçek (Convallaria) bot/m
inci dişli diranmircan, diranbirinc, diran sedef
inci gibi 1) wekî (eynî) mircan in (ji bo diranên xweşik û biçûk) *inci gibi dişleri diranên wê yên mîna mircanan 2) yeke giloverik, tepikî (ji bo keçikên hûrikî)
inci işlemeli mirarikirî
inci saçmak (ağızdan) gotinê xweş ji devê (yekî) derketin
inci tane­leri durdane
inci taşı bnr inci taşı
cama ji volkanan jeo
inci taşy cama ji volkanan jeo
incik gîtik, çîm, çîp (ji hestiyê çokê heta bi qevdika pê) ant/m
incik boncuk cînciq, monk morîkan, xiştik miştik (xişrên bêqîmet) nd
cînciq, morîk morîkan, xiştik miştik (xişrên bêqîmet) nd
incik kemiği hestiyê birçî, lûlaqa stûr, gîtik ant/nd
incil încîl m
Incîl m
inciltilmek hatin rencandin, hatin êşandin, hatin tehlkirin, hatin zêrandin l/tb
incinme 1. rencîn, tehlbûn, taliwîn, êşîn, zêrin 2. dilmayîn, tehlbûn (mec) m
1. rencîn, tehlbûn, taliwîn, êşîn, zêrîn 2. dilmayîn, tehlbûn (mec) m
incinmek 1. rencîn, tehl bûn, taliwîn, êşîn, zêrin *yiiriirken kaymiş, ayagi incinmiş gava ku bi rê de çûye, şemitiye, lingê wê tehl buye (an jî taliwiye) l/ngh 2. dil jê man, jê tehl bûn, pê tehl bûn *bu öyle biri ki bir çok insan ondan incinmiş ew yekî welê ye ku gelek mirov jê tehl bûnê (mec) l/bw
1. rencîn, tehl bûn, taliwîn, êşîn, zêrîn * yürürken kaymış, ayağı incinmiş gava ku bi rê de çûye, şemitiye, lingê wê tehl bûye (an jî taliwiye) l/ngh 2. dil jê man, jê tehl bûn, pê tehl bûn * bu öyle biri ki bir çok insan ondan incinmiş ew yekî welê ye ku gelek mirov jê tehl bûne (mec) l/bw
incir 1. darhêjîr, hêjîr(Ficus carica) bot/m 2. hêjîr, hejîr (mêweya vê ri wekê) m
incir çekirdeğini doldurmamak Qalikê (qafik) gûzê tijî nake. Qalikê hêkê tijî nake.
incir çekirdegini doldurmaz qalikê (qafik) gûzê tije nake, qalikê hêkê tije nake
incir kurdu gazîz zo/m
gazîz zo/m
incir kuşu çivîka hêjîran (ji famîleya çivîkên qûnhejhejok in, ku pir hêjîran dixwin) (Anthus trivialis) zo/nd
çivîka hêjîran (ji famîleya çivîkên qûnhejhejok in, ku pir hêjîran dixwin) (Anthus trivialis) zo/nd
incirlik 1. bexçeyê hêjîran 2. erdê hêjîran (cihê ku darên hêjîran lê pir hene) nd
incirsi meyve hêjîra derewîn nd
incirsi meyve hêjîra derewîn nd
incitici tehlker, rencîner, rencdar (gotin an jî lebata ku mirov pê diêşe, dilê mirov jê dişkê) rd
tehlker, rencîner, rencdar (gotin an jî lebata ku mirov pê diêşe, dilê mirov jê dişkê) rd
incitilmek hatin rencandin, hatin êşandin, hatin tehlkirin, hatin zêrandin l/lb incitiş rencandin, êşandin, tchlkirin, zêrandin (ji bo kar û awayê tehlkirinê) m
incitiş rencandin, êşandin, tehlkirin, zêrandin (ji bo kar û awayê tehlkirinê) m
incitme rencandin, tehlkirin, êşandin, zêrandin, cezaret m
beni şêrpençe, kanser m
rencandin, tehlkirin, êşandin, zêrandin, cezaret m
incitme beni şêrpençe, kanser m
incitmek 1. rencandin, tehl kirin, êşandin, zêrandin, hincirandin, çerçirandin, cewr kirin 2. cşandin, tehl kirin, azirandin (bi gotin an jî lebatekê dilê yekî hiştin) (mec) l/gh
1. rencandin, tehl kirin, êşandin, zêrandin, hincirandin, çerçirandin, cewr kirin 2. êşandin, tehl kirin, azirandin (bi gotin an jî lebatekê dilê yekî hiştin) (mec) l/gh
indeks 1. fihrist, pêrist, têxistî 2. indeks (têkiliya di navbera çendanî û nirxên ku qewamekî didine nimandin) *flyat indeksi îndeksa fiyetan m
1. fihrist, pêrist, têxistî 2. îndeks (tekiliya di navbera çendanî û nirxên ku qewamekî didine nimandin) * fiyat indeksi îndeksa fiyetan m
indeterminist îndetermînîst nd/nt
îndetermînîst nd/nt
indeterminizm îndetermînîzm m
indetermlnizm îndetcrmînîzm m
indî tiştê ku tenê bi gumana yekî ve girêdayiye
tiştê ku tenê bi gumana yekî ve girêdayî ye
indifa 1. fişkirin, pijq (ji bo volkanan) 2. avêtin der (ji bo ncxweşînên mîna sorik, mîrkutok hwd ) m
indifa etmek 1) fiş kirin, pijiqandin 2) avêtin der
indifaî 1. fişker 2. kelepotkî (ji bo nexweşînên wekî bîrov, mistanikê)
1. fişker 2. kelepotkî (ji bo nexweşînên wekî bîrov, mistanikê)
indikatör ?anîdêr, îndîkator
şanîdêr, îndîkator * göstergesi istanbul üzerinde duran eski bir radyoyu açtı radyoyeke kevn a ku şanîdera wê li ser Stenbolê bû, vekir m
indinde li bal, li nik, li cem, li dûf d
li bal, li nik, li cem, li dûf d
indirgeme lêvegerandin, redûksiyon mat/kim m
lêvegerandin, redûksiyon mat/kîm m
indirgemek 1. anîn serê *olayi bu soruna indirgemeyin bûyerê neynîn ser vê mijarê 2. sanayî kirin 3. lê vegerandin, redûse kirin, îrca kirin kîm 4. lê vegerandin, redûse kirin, îrca kirin mat l/gh
1. anîn serê * olayı bu soruna indirgemeyin bûyerê neynîn ser vê mijarê 2. sanayî kirin 3. lê vegerandin, redûse kirin, îrca kirin kîm 4. lê vegerandin, redûse kirin, îrca kirin mat l/gh
indirgen lêvegerker, kêmker kîm/rd
lêvegerker, kêmker kîm/rd
indirgenebilir lêvegerbar kîm/rd
lêvegerbar kîm/rd
indirgenlik lêvegerkerî, kêmkerî kîm/m
lêvegerkerî, kêmkerî kîm/m
indirgenmek lê hatin vegerandin, hatin sanayîkirin, hatin îrcakirin, hatin redûsekirin l/tb
lê hatin vegerandin, hatin sanayîkirin, hatin îrcakirin, hatin redûsekirin l/tb
indirgeyici lêvegerker, redûseker kîm/rd
lêvegerker, redûseker kîm/rd
indirilmek 1. hatin daxistin, hatin danîn 2. hatin peya kirin
1. hatin daxistin, hatin danîn 2. hatin peya kirin
indirim daxîn, buhaşkestin, fiyetdaxistin, tenzîlat bz/m
indirim yapmak (veya indirim etmek) buha şikandin, buha daxistin, fiyet kêm kirin, jê anîn xwarê
indirimli daxistî, buhaşkestî rd
indirimli satişlar firotanên buhaşikestî, firotanên bitenzîlat
indiriş 1. daxistin, danîn 2. peyakirin (ji bo kar û awayên wan) m
1. daxistin, danîn 2. peyakirin (ji bo kar û awayên wan) m
indirme 1. danîn, daxistin, rekandin (bi piranî ji bo mal) 2. peyakirin (ji bo mirovan) 3. kêmkirin, daxistin (ji bo fiyetkêmkirinê) 4. daxistin (ji bo dadan hu radana cihekî) 5. danîn (ji bo lêxistinê) m
1. danîn, daxistin, rekandin (bi piranî ji bo mal) 2. peyakirin (ji bo mirovan) 3. kêmkirin, daxistin (ji bo fiyetkêmkirinê) 4. daxistin (ji bo dadan hu radana cihekî) 5. danîn (ji bo lêxistinê) m
indirmek 1. danin, daxistin, rekandin, dahelandin, danandin, dahiştin (ji jor de tiştek daxistin jêrê) *yukari kattaki eşyayi indirdiler tekberên qata jorê daxistin 2. peya kirin (ji heywan, erebe û ji daran peyakirina keseki) *onu zorlukla arabadan indirdiler ew bi zorekê ji erebeyê peya kirin 3. daxistin, anîn xwarê, kêm kirin, fiyet şikandin *pazarliktan sonra giysinin fiyatim epey indirdi piştî bazarkirinê êpê bihayê kiras daxistin 4. danîn (bi şid li cihekî xistin) *yumrugunu masaya indirdi kulmek danî maseyê 5. daxistin, dadan *kepenkleri indirdi derebe daxistin 6. bi ser de girtin (ji bo berf, baran û mij) 7. hel kirin, anîn xwarê *çocuklar camlari indirmişler zarokan cam anînê xwarê l/gh
1. danîn, daxistin, rekandin, dahelandin, danandin, dahiştin (ji jor de tiştek daxistin jêrê) * yukarı kattaki eşyayı indirdiler tekberên qata jorê daxistin 2. peya kirin (ji heywan, erebe û ji daran peyakirina kesekî) * onu zorlukla arabadan indirdiler ew bi zorekê ji erebeyê peya kirin 3. daxistin, anîn xwarê, kêm kirin, fiyet şikandin * pazarlıktan sonra giysinin fiyatını epey indirdi piştî bazarkirinê êpê bihayê kiras daxistin 4. danîn (bi şid li cihekî xistin) * yumruğunu masaya indirdi kulmek danî maseyê 5. daxistin, dadan * kepenkleri indirdi derebe daxistin 6. bi ser de girtin (ji bo berf, baran û mij) 7. hel kirin, anîn xwarê * çocuklar camları indirmişler zarokan cam anînê xwarê l/gh
indirtmek 1. dan daxistin, dan rekandin, dan danîn 2. dan peyakirin 3, dan daxistin, dan kêmkirin
1. dan daxistin, dan rekandin, dan danîn 2. dan peyakirin 3. dan daxistin, dan kêmkirin
indis 1. îşareta ku datînin ser herfekê 2. îndîs mat/m
1. îşareta ku datînin ser herfekê 2. îndîs mat/m
individuaiizm ferdparêzi, îndîvîdualîzm m
individualist ferdparêz, îndividualîst fel/nd
individüalist ferdparêz, îndîvîdualîst fel/nd
individüalizm ferdparêzî, îndîvîdualîzm m
indiyum îndiyûm, elementeke ku giraniya wê ya atomi 114,8 e u weki ziv birqonekî û mina ziriçê bi sanahî tê tewandin; kurtebêja wê In kim/m
îndiyûm, elementeke ku giraniya wê ya atomî 114,8 e û wekî zîv birqonekî û mîna zirîçê bi sanahî tê tewandin; kurtebêja wê În kîm/m
indükleme endeksiyon fiz/fel m
indükleme makinasi makînaya enduksiyonê
indüklemek endeksiyon kirin l/gh
endeksiyon kirin l/gh
indüksiyon enduksiyon m
enduksiyon m
indüleme akımı ceryana enduksiyonê
ineç kort, kortal jeo/m
kort, kortal jeo/m
ineirlik 1. bexçeyê hêjiran 2. erdê hêjîran (cihê ku darên hêjiran lê pir hene) nd
inek 1. çêlek, çêl, manga zo/m 2. mêşîn, mêşina gêjoyî, mêşina pêxember (ji bo kesê gêjoyi, evdalokî) (mec) 3. xwendekarê ku hişê wî pir li ser dersa wî ye (argo) 4. qûnek (argo)
inek biti rîjik
inekçi çêlekvan (kesê ku çêlekan xwed! dike) nd/nt
çêlekvan (kesê ku çêlekan xwedî dike) nd/nt
inekçilik çêlekvani m
çêlekvanî m
inekhane cihê çêlekan (ku lê dihewin) nd
cihê çêlekan (ku lê dihewin) nd
ineklemek ji ber kirin (argo) l/bw
ji ber kirin (argo) l/bw
ineklik 1. axura çêlekan 2. gêjokîti, xêtiktî (mec) m
1. axura çêlekan 2. gêjokîtî, xêtiktî (mec) m
inekotu xişxişok; vaccaria pyramidata
ineze bnr eneze
bnr eneze
infak bi dayina nefeqayê debara yekî dabîn kirin
bi dayîna nefeqayê debara yekî dabîn kirin
infaz 1. bicihanîn, çespandin, înfaz (biryara darazê anîn pê) 2. gotina xwe di (yekî) de bihartin m
infaz etmek bi cih anîn, anîn cih, çespandin, infaz kirin l/gh
infial 1. dilmani, hêrsrabûn, înfial 2. bandordarbûn, mutesîrbûn 3. infial fel/m
infial uyandırmak hêrs rakirin, hêrsa (yekî) rakirin
infiale kapilmak hêrs ketin, hêrsa (yeki) rabûn
infilak teqîn, peqîn, înfilaq m
infilak etmek 1) teqin, peqin, infilaq kirin 2) teqîn, derbûn, peqîn (mec)
infirak veqetîn, raqetîn m
veqetîn, raqetîn m
infirat xwe dûrî civatê dan, jê dûr man
xwe dûrî civatê dan, jê dûr man
infiratçi tenahîparêz (ê ku alîgiri tenahiyê ye, tenêtiyê diparêze) nd/nt
infiratçı tenahîparêz (ê ku alîgirî tenahiyê ye, tenêtiyê diparêze) nd/nt
infiratçılık tenahîparêzî m
infisah 1. feşilîn, fesxbûn (ji meriyetê rabûn) 2. feşilîn, pelişîn 3. genîbûn (mec) m
infisah etmek 1) ji meriyetê rabûn 2) feşilîn, pelişîn 3) genî bûn (mec)
inflratçihk tenahîparêzî m
informasyon agahdarî, haydarî m
agahdarî, haydarî m
informatik informatîk m
înformatîk m
ingiliz 1. ingilîz (kesê ji gelê Ingilistanê) 2. ingiliz (tiştê xweserî gelê Ingiliz an jî lngilistanê ye) nd/rd
ingiliz anahtari enexdara ingiliz
ingiliz sicimi nexekî zexm û stûr e
ingiliz sicimi asılmak (veya ingiliz ipi asilmak) karek işek ji hosteyê wî karî re hiştin
ingiliz siyasetî bi xasûkî kar meşandin
ingiliz tuzu bnr magnezyum sülfat
magnezyûm sulfat (ku pê nava însanan tê paqijkirin)
magnezyûm sulfat (ku pê nava însanan tê paqijkirin)
ingilizce 1. îngilizi, Ingilizkî (zimanê îngilizî) m 2. îngilizi, Ingilizkî (tiştê xweserî zimanê Îngilîzî) *ingilizce kitap pirtûka îngilîzkî rd
1. Îngilîzî, Îngilîzkî (zimanê Îngilîzî) m 2. Îngilîzî, Îngilîzkî (tiştê xweserî zimanê Îngilîzî) * ingilizce kitap pirtûka Îngilîzkî rd
ingiltere îngilistan, îngiltere m
Îngilistan, îngiltere m
ingin 1. daketi, daketandî, ketandi (ji bo cihê ku li gorî cihê din di çalê de ye) *burası ingin pek rüzgar almiyor ev der hinek ketandî ye, zêde ba lê nayê rd 2. arsim, bapêş, zekem bj/m
1. daketî, daketandî, ketandî (ji bo cihê ku li gorî cihê din di çalê de ye) * burası ingin pek rüzgar almıyor ev der hinek ketandî ye, zêde ba lê nayê rd 2. arsim, bapêş, zekem bj/m
inginlik 1. daketîbun, daketandîbûn, ketandîbûn 2. arsimî, zekemî 3. dehibinî (kal û pîrbûn)
1. daketîbûn, daketandîbûn, ketandîbûn 2. arsimî, zekemî 3. dehibînî (kal û pîrbûn) (mec) m
inha tayinkirina erkeke resmi an ji nivîsandina ji meqamekî bilind re
inha etmek ji bo tayinkirinê, pêşniyaz kirin
inhidam hilweşîn, pelişîn, hilşin, herivin, ruxln m
hilweşîn, pelişîn, hilşîn, herivîn, ruxîn m
inhilal 1. feşilin, parçebûn 2. (erk) vebûn 3. helîn, bişivîn, dawerivîn kîm/m
inhilal etmek 1) felişîn 2) (erk) vebûn
inhimak bi awayekî zêde miriyê tişteki bûn
bi awayekî zêde miriyê tiştekî bûn
inhina 1. tewîn, çevîn 2. ramkirin, sernigûnî (mec) m
1. tewîn, çevîn 2. ramkirin, sernigûnî (mec) m
inhiraf averêbûn m
inhiraf etmek averê bûn
inhisar 1. gemerdan, yekdestî, tekedestî, Inhisar, monopol 2. bi tena serê xwe xwedîbûna (tiştekî) (mec) m
1. gemerdan, yekdestî, tekedestî, înhîsar, monopol 2. bi tena serê xwe xwedîbûna (tiştekî) (mec) m
inhisarcı gemerdêr, tekedest, monopolîst
gemerdêr, tekedest, monopolîst nd/nt
inhisarcılık gemerdêrî, tekedestbûnî, monopolistî m
gemerdêrî, tekedestbûnî, monopolîstî m
inhitat 1. ketin, pelişîn, hilşîn 2. dehibîn, hilhilîn (ji ber kal û pîrbûnê ji pertav ketin) m
inhitat etmek dehibîn
ini bûra n
bûra n
inik 1. hildayî *pencere perdeleri inikti perdeyên paceyê hildayî bûn 2. daketî, daxistî *pencereler inikti pace daxistî bûn 3. peyabûyî, daketî rd
1. hildayî * pencere perdeleri inikti perdeyên paceyê hildayî bûn 2. daketî, daxistî * pencereler inikti pace daxistî bûn 3. peyabûyî, daketî rd
inikas 1. şewq, şemal (ji bo roniyê) 2. olan, dengvedan 3. hîkarî, bertekî (di piyaseyê de) m
inikas etmek 1) şewq dan, ronî dan 2) olan dan, deng vedan
inikat 1. berhevbûn, civan, lihevkombûn 2. lihevkirin, qerardan m
1. berhevbûn, civan, lihevkombûn 2. lihevkirin, qerardan m
inildeme zimînî m
zimînî m
inildemek zimîn l/ngh, zimînî jê çûn l/bw
zimîn l/ngh, zimînî jê çûn l/bw
inildetme zimandin m
zimandin m
inildetmek zimandin l/gh
zimandin l/gh
inildeyiş zimîn (ji bo kar û awayê zimînê) m
zimîn (ji bo kar û awayê zimînê) m
inilemek nalîn, kalîn, kişkizîn m
nalîn, kalîn, kişkizîn l/ngh
nalîn, kalîn, kişkizîn m
nalîn, kalîn, kişkizîn l/ngh
inilmek peya bûn l/ngh
peya bûn l/ngh
inilti nalînî, kalînî, nûzînî, zêwî m
nalînî, kalînî, nûzînî, zêwî m
inim inim nalenal, kalekal, nûzenhuz h
inim inim inlemek 1) kirin nalenal, kirin kalekal, nalenala (yekî) bûn 2) di tengiyê de bûn, di pêsîrtengiyê de bûn
I) Di tengasiyeke dijwar de bûn. II) Bêrawest nalîn.
iniş 1. daketan, peyabûn (ji bo kar û awayê daketinê) 2. derbejêr, beijêr, nişîv 3. danan, danin *uçagin inişi danana balafirê 4. danîn, daketin (berepaşbûn) (mec) *altın inişe geçti zêr dadikeve m
iniş aşagi derbejêr, sernişûv
iniş çıkış çal û mirt, derbejêr û derbejor
iniş yapmak xwe danîn, xwe li erdê danîn (ji bo firindeyan)
iniş yokuş berjêr û berjor, derbejêr û derbejor
inisiyatif 1. pêşdestî (tiştekî beriya yekî kirin) 2. înîsiyatîf m
inisiyatifini kullanmak înîsiyatîfa xwe bi kar anîn
inişli derbejêr, berjêr rd
inişli çıkışlı (veya inişli yokuşlu) derbejêr û derbejor
inkar mandele, şemart, nikulî, ninkur, înkar m
inkar etmek şemartin, şerandin, rex anîn, mandele kirin, nînkurandin, nikulhî kirin, înkar kirin
inkarcı şemarok, şemartek, şerandek, înkarok rd
şemarok, şemartek, şerandek, înkarok rd
inkardan gelmek li xwe dananîn, li xwe mikûr nehatin
inkibaz 1. kirmişîn, quncifîn, civitîn, çingizîn, kîsîn (çûna ser hev) 2. keder, keser 3. hebsîtî m
inkıbaz 1. kirmişîn, quncifîn, civitîn, çingizîn, kîsîn (çûna ser hev) 2. keder, keser 3. hebsîtî m
inkibazlık 1. civitîbûnî, quncifînî 2. kederbûn, keserbûn 3. hebsîtîbûn m
inkıbazlık 1. civitîbûnî, quncifînî 2. kederbûn, keserbûn 3. hebsîtîbûn m
inkilap 1. şoreş, wergerk, kûtadak 2. peresîn, dagerîn, înqilab (dagerîna tiştekî li tiştekî din) m
inkilap etmek dagerîn, lê dagerîn
inkilapçı 1. şoreşger, wergerok 2. perisînparêz nd/nt
inkılapçı 1. şoreşger, wergerok 2. perisînparêz nd/nt
inkilapçılık 1. şoreşgerî, wergerokî 2. perisînparêz m
inkılapçılık 1. şoreşgerî, wergerokî 2. perisînparêz m
inkiraz felişîn, parçebûn, belavbûn, ji navê rabûn m
inkiraz bulmak tê de çûn xwarê, felişîn, dawî lê hatin, ji navê rabûn
inkiraza ugramak tê de çûn xwarê, felişîn, dawî lê hatin, ji navê rabûn
inkişaf 1. kawdanî, geşedanî, înkişaf 2. aşkerebûn 3. înkişaf mat/m
inkişaf etmek kaw dan, înkişaf kirin, bi pêş de çûn
inkisam 1. dabeş bûn, dabeşîn 2. parçebûn m
inkısam 1. dabeş bûn, dabeşîn 2. parçebûn m
inkisar 1. şikîn, xişbûn 2. dilmayîn, diljêşikestin 3. nifir, nifirkirin (mec) m
inkisar etmek (veya inkisarda bulunmak) nifir kirin, nifir lê kirin
inkisar tutmak nifira (yekî) çûn qebûlê
inkita qutbûn, jêbirîn m
inkıta qutbûn, jêbirîn m
inkiyat mildanîn
inkiyat etmek jê re mil danîn
inleme 1. zarin, nalîn, kalîn, zîwîn 2. nûzîn, kajîn (wekî kajîna kûçikan) 3. zimîn m
1. zarîn, nalîn, kalîn, zîwîn 2. nûzîn, kajîn (wekî kajîna kûçikan) 3. zimîn m
inlemek 1. zarin, nalîn, kalîn, nalincîn, zarin kirin 2. nûzîn, kajîn (wekî kajîna kûçikan) 3. zimîn (zimînî jê çûn) l/ngh
1. zarîn, nalîn, kalîn, nalincîn, zarîn kirin 2. nûzîn, kajîn (wekî kajîna kûçikan) 3. zimîn (zimînî jê çûn) l/ngh
inletme 1. nalandin, kalandin 2. zimandin 3. tehdekirin (mec) m
1. nalandin, kalandin 2. zimandin 3. tehdekirin (mec) m
inletmek 1. nalandin, kalandin 2. zimandin 3. tehde kirin, tehde lê kirin (mec) l/gh
1. nalandin, kalandin 2. zimandin 3. tehde kirin, tehde lê kirin (mec) l/gh
inleyiş 1. zarin, nalîn, kalîn 2. zimîn (kar û awayê nalînê) m
1. zarîn, nalîn, kalîn 2. zimîn (kar û awayê nalînê) m
inme 1. şeple, şeht, kûd, fecr, felç 2. daketin 3. peyabûn, daketin (ji amyarekê an jî, ji heywaneke bar hatin xwarê) 4. danîn (ji bo heş û wermê) 5. dahatin (ji bo tiştên ku ji jor de ber bi jêr tê) m
inme inmek fecr lê ketin, fecrî bûn, kûd bûn
Fecr lê ketin. Fecr bûn. Kûd bûn.
inmek 1. daketin, dagerin, dahatin (ji jor de ber bi jêr de hatin) l/ngh 2. peya bûn, dahatin, hatin xwarê, daketin (ji amyarek an ji, ji heywanê bar hatin xwarê) l/ngh 3. şiqitîn, daşiqitîn, beijêr bûn (ji bilindcihan hatin jêrê) *kurtlar şehre indi gur daşiqitîn bajêr l/ngh 4. daketin, şiqitln, daşiqitîn (ji ciheki çûn cihekî din) *gençlik dönemimizde denize inerdik di çaxanê xortaniyê de em dişiqitîn ber devê deryayê l/ngh 5. çûn (lê hewîn) *hangi otele ineceksiniz? hûn dê herin kîjan otelê? l/ngh 6. danîn l/gh, rûniştin l/ngh, daketin l/ngh (nizm bûn, hatin halê xwe yê berê *sular indi av rûnişt *kafasindaki şiş indi werma serê wê danî 7. daketin l/ngh, danîn l/gh, şikîn l/ngh (ketina fiyeta tiştekî) *altin fiyatlari indi fiyeta zêran daket 8. daxistin, xistin, kêm kirin (xistina fiyeta tiştekî) *bin lira daha indim almadi min hezar lîreyê din jî xist, dîsa nekirî l/gh 9. danîn (lê xistin, hingaftin) *şimdi kafana inerim nika ez dê deynime te l/gh 10. hatin xwarê, hilweşîn, pelişîn *yagmurdan duvar inmiş ji berbaranê dîwar hatiye xwarê l/ngh 11. (fecr) lê xistin l/gh, şehitîn l/ngh 12. girtin ser (tiştekî), bi ser de hatin l/bw 13. çûn (dirêj bûn, gihîştin) *duvar ta aşagiya kadar iniyor dîwar heta jêrê diçe l/ngh 14. dagerîn, şiqitîn *güneş agmişti artik êdi roj dageriyabû l/ngh 15. daketin, kêm bûn (ji bo kêmbûna hejmara tiştekî) *son günlerde sayimiz on kişiye inmişti di rojên dawî de hejmara me daketibû deh kesan l/ngh
1. daketin, dagerîn, dahatin (ji jor de ber bi jêr de hatin) l/ngh 2. peya bûn, dahatin, hatin xwarê, daketin (ji amyarek an jî, ji heywanê bar hatin xwarê) l/ngh 3. şiqitîn, daşiqitîn, berjêr bûn (ji bilindcihan hatin jêrê) * kurtlar şehre indi gur daşiqitîn bajêr l/ngh 4. daketin, şiqitîn, daşiqitîn (ji cihekî çûn cihekî din) * gençlik dönemimizde denize inerdik di çaxanê xortaniyê de em dişiqitîn ber devê deryayê l/ngh 5. çûn (lê hewîn) * hangi otele ineceksiniz? hûn dê herin kîjan otelê? l/ngh 6. danîn l/gh, rûniştin l/ngh, daketin l/ngh (nizm bûn, hatin halê xwe yê berê * sular indi av rûnişt * kafasındaki şiş indi werma serê wê danî 7. daketin l/ngh, danîn l/gh, şikîn l/ngh (ketina fiyeta tiştekî) * altın fiyatları indi fiyeta zêran daket 8. daxistin, xistin, kêm kirin (xistina fiyeta tiştekî) * bin lira daha indim almadı min hezar lîreyê din jî xist, dîsa nekirî l/gh 9. danîn (lê xistin, hingaftin) * şimdi kafana inerim nika ez dê deynime te l/gh 10. hatin xwarê, hilweşîn, pelişîn * yağmurdan duvar inmiş ji ber baranê dîwar hatiye xwarê l/ngh 11. (fecr) lê xistin l/gh, şehitîn l/ngh 12. girtin ser (tiştekî), bi ser de hatin l/bw 13. çûn (dirêj bûn, gihîştin) * duvar ta aşağıya kadar iniyor dîwar heta jêrê diçe l/ngh 14. dagerîn, şiqitîn * güneş ağmıştı artık êdî roj dageriyabû l/ngh 15. daketin, kêm bûn (ji bo kêmbûna hejmara tiştekî) * son günlerde sayımız on kişiye inmişti di rojên dawî de hejmara me daketibû deh kesan l/ngh
inmeli fecrî, felç, şeht, qorimî (kesê ku felç lê ketiye) rd
fecrî, felç, şeht, qorimî (kesê ku felç lê ketiye) rd
inorganik 1. bêcan, bêgiyan, înorganîk (tiştê bêcan) *minareller inorganik maddelerdir minarel madeyên bêcan in rd 2. înorganîk (tiştê ne organîk) kîm/rd 3. inorganîk (bêşên bêcan ên şaneyan, hucreyan) biy/m 4. înorganîk (nexweşîna ku ji terebebûna organan naqewime) bj/m
1. bêcan, bêgiyan, înorganîk (tiştê bêcan) * minareller inorganik maddelerdir minarel madeyên bêcan in rd 2. înorganîk (tiştê ne organîk) kîm/rd 3. înorganîk (bêşên bêcan ên şaneyan, hucreyan) biy/m 4. înorganîk (nexweşîna ku ji terebebûna organan naqewime) bj/m
inşa 1. avakirin, avadanî, lêkirin 2. darêj (helbest an jî pexşan nivisândin)ny 3. pexşan wj/m
inşa etmek 1) ava kirin, lê kirin, avadanî kirin 2) daraştin
inşa olmak ava bûn, lê bûn
inşaat 1. avahî, avayî, înşeat 2. înşeat (kar û barên avahiyê) 3. avakirin, çêkirin *gemi inşaatı çêkirina keştiyê m
1. avahî, avayî, înşeat 2. înşeat (kar û barên avahiyê) 3. avakirin, çêkirin * gemi inşaatı çêkirina keştiyê m
inşaat maşallah înşelah maşeiah
inşaatçı 1. avahîkerî, avadankerî (erkedarê teknîk *ku avahiyan çêdike) 2. karkertiya avahiyan, înşeatvanî m
1. avayîker, avadanker (erkedarê teknîk ê ku avahiyan çêdike) 2. karkerên avahiyan, înşeatvan nd
1. avayîker, avadanker (erkedarê teknîk ê ku avahiyan çêdike) 2. karkerên avahiyan, înşeatvan nd
1. avahîkerî, avadankerî (erkedarê teknîk ê ku avahiyan çêdike) 2. karkertiya avahiyan, înşeatvanî m
insaf însaf m
insaf etmek însaf kirin, merhamet kirin
insafa gelmek hatin însafê
Hatin însafê.
insafına kalmiş ew û însafa xwe
insafli biînsaf, xweyînsaf, biwijdan rd
biînsafî, xweyinsafî m
insaflı biînsafî, xweyînsafî m
biînsaf, xweyînsaf, biwijdan rd
insafsiz bêînsaf, bêwijdan rd
insafsız bêînsaf, bêwijdan rd
insafsizca bi bêinsafî h
insafsızca bi bêînsafî h
insafsizlık bêînsafî m
insafsızlık etmek bêînsafî kirin, bêwijdanî kirin
inşallah înşellah
insan 1. mirov, meriv, însan (candarê ku ji familyeya guhandaran e, du dest û du piyên wî hene, xwedî behreya raman û axaftinê ye) nd/nt 2. mirov, meriv, însan (candarê ji vê cureyê) nd/nt 3. mirov, meriv, în­san (kesê ji aliyê xûy û sincî ve xwedî wesfên baş in) (mec) rd 4. mirov, meriv, însan (wekî cînavkeke nediyarkirî jî tg bikaranîn) *insan bunu düşünmez mi? ma mirov li vê jî nareme? nd/nt
1. mirov, meriv, însan (candarê ku ji familyeya guhandaran e, du dest û du piyên wî hene, xwedî behreya raman û axaftinê ye) nd/nt 2. mirov, meriv, insan (candarê ji vê cureyê) nd/nt 3. mirov, meriv, insan (kesê ji aliyê xûy û sincî ve xwedî wesfên baş in) (mec) rd 4. mirov, meriv, insan (weki cinavkeke nediyarkiri ji tê bikaranin) *insan bunu diişunmez mi? ma mirov li vê ji nareme? nd/nt
insan ayagi değmemiş (veya insan ayağı basmamiş) piyê mirovan pê nebûbû, piyê mirovan lê neketiye
insan ayağı değ­memiş (insan ayağı basmamış) piyê mirovan pê nebûbû, piyê mirovan lê neketiye
insan biçimcilik mirovteşetî, antropomor­fîzm m
mirovteşeti, antropomorfîzm m
mirovteşetî, antropomorfîzm m
insan bilimci mirovnas, antropolog nd/nt
mirovnas, antropolog nd/nt
mirovnas, antropolog nd/nt
insan bilimi mirovnasî, antropoloji m
mirovnasî, antropolojî m
mirovnasî, antropolojî m
insan bilimsel mirovnasiyî, antropolojîk rd
mirovnasiyî, antropolojîk rd
mirovnasiyî, antropolojîk rd
insan dışı deremirov nd
deremirov nd
insan eli değmemiş (veya dokunmamış) dest lê negeriya, destê mirovan pê nebûye (ji bo cihê ku xweytî lê nebatiye kirin)
insan eli degmemiş (veya insan eli dokunmamış) dest lê negeriya, destê mirovan pê nebûye (ji bo cihê ku xweytî lê nehatiye kirin)
insan eti yemek goştê (yekî) weka benîşt cûtin (xeyba yekî kirin) (mec)
Xeyba yekî kirin. Gelaciya (yekî) kirin.
insan eti ye­mek goştê (yekî) weka benîşt cûtin (xeyba yekî kirin) (mec)
insan evladi kurê (qîza) mirovan, ademîzad, benîadem
insan evlâdı kurê (qîza) mi­rovan, ademîzad, benîadem
insan evladı Kurê (keça, qîza) mirovan.
insan gibi wekî merivan, nola însanan, mînanî mirovan
wekî merivan, nola însanan, mînani mirovan
insan gönlünün artığını söyler mirov carinan a nav dilê xwe dibêjê
mirov carinan a nav dilê xwe dibêjê
insan haklan ihlâli binpêkirina mafên mirovan, ziyandana mafê mirovan
insan hakları mafên mi­rovan, heqê însanan
mafên mirovan, heqê însanan
insan haklari savunucusu mafparêz, mafperwer
insan hakları savunucu­su mafparêz, mafperwer
insan hali halê însanetiyê ye, lê megirin
I) Halê însanetiyê. II) Lê negirin.
insan hâli halê însanetiyê ye, lê megirin
insan içincilik mirovperestî, antroposan­trîzm sos/m
mirovperestî, antroposantrîzm sos/m
insan içine çıkmak derketin nav merivan, derketin nav însanan
derketin nav merivan, derketin nav însanan
Derketin nav merivan. Derketin nav însanan.
insan kasabı qisasê seriyan
qisasê seriyan
insan konuşa konuşa, hayvan koklaşa koklaşa mirov bi xeberdanê ji hev fêm dike
mirov bi xeberdanê ji hev fêm dike
insan kurusu hişkelokê hanê (kesê qirûdî, çeqelokî)
hişkelokê hanê (kesê qirûdi, çeqelokî)
insan kuş misali merivo (însano) bêper o, bêbask o (ji bo kesê ku diçe cihê dûr)
merivo (însano) bêpero, bêbasko (ji bo kesê ku diçe cihê dûr)
insan müsvedesi ji qata mirovan re (tu jî) mirov î
ji qata mirovan re (tu jî) mirov î
insan oglu bnr insanoglu
insan oğlu bnr in­sanoğlu
insan ölümlüdür însan toximê mirine ye
insan toximê mirinê ye
insan sarrafı serafê merivan, ji însanan fern dike
serafê merivan, ji însanan fêm dike
Esnafê mirovan. Serafê mirovan. (kesê ku însanan baş nas dike)
insanca 1. mirovane, merivane, mirovwarî, mirovkî, merivkî, bi mirovî rd 2. ji aliyê mirovan ve h
1. mirovane, merivane, mirovwarî, mirovkî, merivkî, bi mirovî rd 2. ji aliyê mirovan ve h
insancı mirovhez, mirovperwer, merivhez, merivpervver rd
mirovhez, mirovperwer, merivhez, merivperwer rd
insancıl 1 mirovhez, mirovperwer, merivhez merivperwer 2. mirovî, merivî, insanî (tiştê bi mirovan re têkildar e) 3. mirovhez, mi­rovperwer (kesê ku bayex û nirxê dide mi­rovan) 4. mirovhez, mirovperwer, humanîst (kesê ku ji aliyê mirovheziyê ye) fel/rd
1. mirovhez, mirovperwer, merivhez, merivperwer 2. mirovî, merivî, însanî (tiştê bi mirovan re têkildar e) 3. mirovhez, mirovperwer (kesê ku bayex û nirxê dide mirovan) 4. mirovhez, mirovperwer, humanîst (kesê ku ji aliyê mirovheziyê ye) fel/rd
insancılık 1. mirovhezî, mirovperwerî 2. mirovhezî, mirovperwerî, merivhezî, me­rivperwerî, hümanizm, humanîzma fel/m
1. mirovhezî, mirovperwerî 2. mirovhezî, mirovperwerî, merivhezî, merivperwerî, humanîzm, humanîzma fel/m
insancıllaşmak mirovhezî bûn, merivhezî bûn, merivperwerî bûn, mirovperwerî bûn l/ngh
mirovhezî bûn, merivhezî bûn, merivperwerî bûn, mirovperwerî bûn l/ngh
insandır alınabilir dilê mirov piçek goşt e
insangiller familyaya mirovan ku di rewşa fosîlan de dijîn
familyaya mirovan ku di rewşa fosîlan de dijîn
insani mirovî, merivî, insanî rd
insanı gösteren giyimdir însan darê rihelê ye
insan darê rihelê ye
insani örgüt rêxistina xêrxwaziyê
insani yardım alîkariya mirovî, yarmetiya xêrxwazî
insanın şansı her zaman yaver gitmez diya meriv her gav kur naynê
insanın şansı her zaman yaver git­mez diya meriv her gav kur naynê
insaniyet mirovayî, mirovatî, merivatî, mirovayetî, insaniyet m
insaniyet namına li ser na­ve mirovatiyê, li ser navê însaniyetiyê
insaniyetli mirov, insan (kesê xwedî xûy û sinciyeke baş e) rd
mirov, însan (kesê xwedî xûy û sinciyeke baş e) rd
insaniyetsiz nemirov, nemeriv, bêmurwet rd
nemirov, nemeriv, bêmurwet rd
insaniyetsizlik nemirovî, nemerivî, neînsanî, bêmurwetî m
nemirovî, nemerivî, neînsanî, bêmurwetî m
insanlaşma merivbûn, mirovbûn, însanbûn m
merivbûn, mirovbûn, însanbûn m
insanlaşmak bûn meriv, bûn mirov, bûn in­san l/ngh
bûn meriv, bûn mirov, bûn însan l/ngh
insanlık 1. mirovayî, mirovayetî, insaniyet (cîhana ku hemû mirovan dike nav xwe)
insanlık alemi alema mirovatiyê 2. miro­vayî, mirovatî, mirovanetî, mirovanî, me­rivatî, merivayî, mirovayetî, însanetî, in­saniyet (hemû wesfên ku mirovan dikin mirov) 3. mirovahî, mirovatî, merivatî, mirovayetî, însanetî, însaniyet (rêgeza raman û jînê ya ku liyaqî mirovan e) 4. mi­rovahî, mirovatî, merivatî, mirovayetî, în­sanetî, însaniyet (hezkirina ji mirovan)
insanlık dışı deremirovî, nemirovî nd
deremirovî
deremirovî, nemirovî nd
insanlık etmek mirovatî kirin, mirovayetî kirin, in­sanî kirin, însanetî kirin
insanlık hâli halê însanetiyê ye
insanlık nedir bilmemek însanetî di rûyê (yekî) de tune bûn
insanlıktan çıkmak 1) ji mirovahiyê (an jî însanetiyê) derketin, dirûvê mirovan pê nexistin 2) ji mirovahiyê (an jî însanetiyê) derketin (kesê ku wesfên xwe yê mirovatiyê winda kiriye) (mec)
Ji mirovahiyê (însanetiyê) derketin. Dirûvê mirovan pê nexistin.
insanoğlu ademîzad, benîadem nd
insansı mirovokî, merivokî, antropoît rd
mirovokî, merivokî, antropoît rd
insansılar (insanımsılar) famîleya mirovokiyan, fâmilyeya antropoîtan zo/nd
insansılar, insanımsılar famîleya mirovokiyan, familyeya antropoîtan zo/nd
insansızlaştırmak (cihek) ji mirovan xalî kirin l/bw
(cihek) ji mirovan xalî kirin l/bw
insanüstü sermirovî, derehêza mirov, fewqilbeşer rd
sermirovî, derehêza mirov, fewqilbeşer rd
inşat 1. helbestbêjî, helbestxwînî 2. xweşxwanî (bi dengê bilind xwendina bi qayde ya helbestekê an jî berhemeke wêjeyî û pêşberî civatê) m
inşat etmek bi dengê bilind xwendina berhemeke wêjeyî
insektaryum însektaryûm (bi mebestên zanistî cihê ku lê kêzik tên vekolandin û hêvişandin)m
însektaryûm (bi mebestên zanistî cihê ku lê kêzik tên vekolandin û hêvişandin) m
insicam 1. hevgirtîbûn, duzgunî, lihevkirî 2. hevgirtîtî wj/m
1. hevgirtîbûn, duzgunî, lihevkirî 2. hevgirtîtî wj/m
insicamlı hevgirtî, duzgun, rêkûpêk rd
hevgirtî, duzgun, rêkûpêk rd
insicamlılık hevgirtîtî, duzgunî, rêkûpêkî m
hevgirtîtî, duzgunî, rêkûpêkî m
insiraf tawang m
tawang m
insirafı tawangbar rz/rd
insirafi tawangbar rz/rd
inşirah muferihî m
inşirah etmek muferih bûn
insiyak dozîn, însiyaq m
dozîn, însiyaq m
insiyaki dozîndar, însiyaqî rd
insiyakî dozîndar, însiyaqî rd
insiyatif bakınız: inisiyatif
intaç dawiyandin, qedandin (karek bi dawî anîn, kutasî pê dan) m
intaç etmek dawiyan­din, red kirin, kutasî lê anîn, dawî lê anîn birin serî
intak 1. peyivandin 2. peyivandin, întaq (di berhemên wêjeyî de heyberan dan axaftin) m
1. peyivandin 2. peyivandin, întaq (di berhemên wêjeyî de heyberan dan axaftin) m
intan 1. nexweşîna ku ji ber mîkroban çêdibe 2. genîbûn m
1. nexweşîna ku ji ber mîkroban çêdibe 2. genîbûn m
intanî mîkropdar bimîkrop rd
mîkropdar bimîkrop rd
intaniye nexweşînên ku ji ber mîkroban çêdibin
nexweşînên ku ji ber mîkroban çêdibin
integral 1. întegral (tevahiya ku ji parçeyan hatiye pê) 2. întegral mat/m
integral denklemi hevkêşeya întegral mat
integral hesabı hesabê întegral mat
integrasyon întegrasyon mat/m
întegrasyon mat/m
integre bnr entegre
bnr entegre
intelekt bnr entelekt
bnr entelekt
intelektüalizm bnr entelektualîzm
bnr entelektüalizm
interferometre enterferometre m
enterferometre m
interkinez înterkînez biy/m
înterkînez biy/m
internet internet m
înternet m
intiba çavdêrî, întîba m
çavdêrî, întiba m
intibah şiyarbûn, hişyarbûn, hişyarî m
şiyarbûn, hişyarbûn, hişyarî m
intibak 1. banin, hobûn, hînbûn 2. hevgirtin, (hevgirtina pîvana du tiştî) m
intibak etmek 1) ba­nin, ho bûn, hîn bûn 2) li hatin, hev girtin
intibaksız nebanekî rd
nebanekî rd
intibaksızlık nebanektî m
nebanektî m
intifa havildaribûn, jêsûdgirtin.jêkelkgirtin, jêfeydekirin m
intifa hakkı mafê jê sûd wergirtinê hiq.
intiha dawî, payan, dawîlêhatin m
dawî, payan, dawîlêhatin m
intihab hilbijartin, neqandin, bijartin m
hilbijartin, neqandin, bijartin m
intihabat (piraniya întihab) hilbijartin m
(piraniya întihab) hilbijartin m
intihal qewastin, qewazdan m
qewastin, qewazdan m
intihar 1. xwekujî, xwekuştin, întixar 2. kuştin (bi zanebûn karekî xetemak kirin) (mec) m
intihar eden xwekuj
intihar etmek xwe kuş­tin, întixar kirin
intiharca xwekujane, întixarwarî rd/h
xwekujane, întixarwarî rd/h
intikal 1. bihurin, derbasbûn 2. serwextî 3. mîrat, jêreman (ji bavê ji kur re man) m
intikal etmek 1) bihurin, ketin şûnê 2) serwext bûn, berketin 3) gihîştin, jê re man (mîrat gihîştin yekî)
intikam tol, heyf, ewd m almak tol hilanîn, heyf hilanîn, heyf stendin, tol girtin, tol wergirtin, heyf vekirin, tol vekirin, to­la xwe rakirin
intikamcı tolgir, heyfgir, xwîngêr, tolwergir, tolhildêr, tolexwaz nd/nt
tolgir, heyfgir, xwîngêr, tolwergir, tolhildêr, tolexwaz nd/nt
intikamcılık tolgirî, heyfgirî, xwîngêrî, tolwergirî, tolhildêrî, tolexwazî m
tolgirî, heyfgirî, xwîngêrî, tolwergirî, tolhildêrî, tolexwazî m
intikamvari tolwarî h
tolwarî h
intisap 1. girêdan, bestan 2. têketan 3. keti­na kar m
intisap etmek 1) girê dan, bestandin 2) tê ketin 3) ketin kar
intişar 1. belavbûn 2. weşîn, weşînek, derçûn (ji bo kovar, rojname û weşanên welê) m
intişar etmek 1) belav bûn 2. weşîn, derçûn
intizam rêkûpêk, serûber, herzegî, rêzandarî, întîzam m
rêkûpêk, serûber, herzegî, rêzandarî, întizam m
intizamlı birêkûpêk, biserûber, herzeg, rêzandar, biîntîzam rd
birêkûpêk, biserûber, herzeg, rêzandar, biîntizam rd
intizamsız bêrêkûpêk, bêserûber, bêîntîzam rd
bêrêkûpêk, bêserûber, bêîntizam rd
intizar 1. bendewarî, rêpanî, raçavî 2. nifir m
intizar etmek 1) pan, li bendê man, li hêviyê man, rêpanî kirin 2) nifir kirin
inzal daxistin, danîn m
daxistin, danîn m
inzibat 1. rêveberiya awerte, îdareya urfî) nd 2. inzibat, polîsên leşkerî n
1. rêveberiya awerte, îdareya urfî) nd 2. înzibat, polîsên leşkerî n
inzibati tiştê ku rêveberiya awerteyî tundtir dike
inzibatî tiştê ku rêveberiya awerteyî tundtir dike rd
inzibatsız bêserûber, bêsazûman, sêrkêşîtî m
bêserûber, bêsazûman, sêrkêşîtî m
inzimam lêzêdebûn, biservebûn, tevlîbûn m
inzimam etmek lê zêde bûn, bi ser ve bûn, tevlî bûn
inziva 1. înziwa (jiyîna bi tena serê xwe) 2. înziwa (ji bo ku xwe bigihîne Xwedê, bi tena xwe man) m
inzivaya çekilme ketin silûsê, xewle kirin, ketin înziwayê, xwe dan tenêhayiyê
inap hünnap.
bot/m 1. çiğde (Zizyphus sativa) 2. çiğde (bu ağacın yemişi)
inapê (yekî) ketin aşırı yaşlanmak, işi bitmiş olmak
inbar bnr embar
inc bnr kepir
incare bot/m kornişon (turşuluk hıyar)
incas m kara erik
incîl m İncil
incol bnr kepir
incûr bnr bejik
inda bnr winda
indî bnr êdî
indilko bnr endeko
indir bnr êdî
ing m inat
ingilîs m yüzük
ingir m inat
ingirandî rd darıltılmış, gücendirilmiş olan
ingirandin m darıltma, gücendirme
l/gh darıltmak, gücendirmek
ingirî rd kızmış, darılmışveya öfkelenmiş olan
ingirî kirin l/gh inatçılık etmek
ingirîn m 1. kızmak, öfkelenme, sinirlenme 2. alınma, darılma, gücenme 3. aksilenme, aksileşme, inat etme, inatlaşma
l/ngh 1. kızmak, öfkelenmek, sinirlenmek 2. alınmak, darılmak, gücenmek 3. aksilenmek, aksileşmek, inat etmek, inatlaşmak
ingirîtî m inatçılık
ingirîtî kirin inatçılık etmek
ingirok rd 1. alıngan 2. inatçı * zarokekî ingirok inatçı bir çocuk
ingirokî rd/h 1. alınganca 2. inatçıca
ingirokîtî m 1. alınganlık 2. inatçılık
ingiroyî rd alıngan
ingiroyîtî m alınganlık
ingulîsk bnr hingulîsk
inguşk m dürtme
inir m inat
inirandî rd 1. küstürülmüş, inada bindirilmiş 2. kızdırılmış kimse
inirandin m 1. küstürme, inatlaştırma 2. kızdırma
l/gh 1. küstürmek, inatlaştırmak, inada bindirmek 2. kızdırmak
inirî rd 1. inat etmiş olan 2. kızmış olan
inirîn m 1. inatlaşma, küsüp inat etme 2. kızma 3. kızdırma
l/ngh 1. inatlaşmak, küsüp inat etmek 2. kızmak
inîşk bnr enîşk
initandî rd 1. gücendirmiş 2. inatlaştırılmış
initandin m 1. gücendirme 2. inatlaştırma
l/gh 1. gücendirmek 2. inatlaştırmak 3. kızdırmak
initî rd 1. alınmış, gücenmiş 2. inatlaşmiş, inat etmiş kimse
initîn m 1. alınma, gücenme 2. inatlaşma, inat etme
l/ngh 1. alınmak, gücenmek 2. inatlaşmak, inat etmek
ins nd in (insan)
ins û cins in cin
int m ıkınma
m inat
int dan xwe ıkınmak
int lê çêbûn l/bw (birine) inat olmak
inta m had, sınır * ev şer êdî ji intayê derketiye bu savaş artık haddını aşmış
inta (yekî) pê girtin inadı tutmak
inta filehan deve kini (geçmeyecek büyük kin)
inta kafiran (gawiran an jî wehşan) gâvur inadı, keçi inadı
inta kerê eşek (veya katır) inadı
intasî h mesela
inteint m 1. ıkınma 2. tıslama, tıslayış (ağır yük altında iniltiye benzer ses çıkarma) 3. h ıkıl ıkıl * ez pir nexweş im, ez bi inteint heta virê hatim çok hastayım, ıkıl ıkıl gelebildim
inteint kirin ıkınmak
intîn m ıkınma
l/ngh ıkınmak
intînî m 1. ıkıntı 2. tıslama , tıslayış (ağır yük altında iniltiye benzer ses çıkarma)
intînî kirin l/gh ıklamak
ıkınmak
intînîkirin m ıklama
intok rd inatçı
intokî rd inatçıca
intokîtî m inatçılık
inwan ünvan
inyad m inat
inyad kirin l/gh 1. inatlaşmak, inat etmek 2. dayatmak (kendi istediğini yaptırmakta diretmek) 3. direnmek
inyada (yekî) pê girtin inadı tutmak
inyadî rd inadına, dikine
inyadkirî rd inat etmiş olan
inyadkirin m 1. inatlaşma, inat etme 2. dayatma (kendi istediğini yaptırmakta diretme) 3. direnme
inyatker rd inatçı
inyatkerî m inatcçılık
inyaz m açlık
inyet bnr niyet
inzêl m eğreti çardak
in 1. bûn (tewandî) (lêker) forma dema niho ji lêkera bûn bo kesên pirrjimar: Em kurd in. Hûn azad in. Ew penaber in..
Herwiha: ne Nêzîk, în.
Bide ber: e, im, îBinere.
Herwiha: -in.
ji: Ji Proto-hindûewropî h₁sénti (ew in, ji h₁es-), Proto-aryayî -end (ew -in), hevreha -in, -n û ne (bi maneya ew in) yên kurmancî, farisî -end (ew -in), soranî -(i)n, ermenî են (en: ew in), latînî sunt (ew in), frensî sont (bixwîne: son: ew in), îtalî son (ew in)... Hêjayî gotinê ye ku formên Proto-hindûewropî û yên Proto-aryayî yên bo kesê yekem yê pirrjimar (em) û kesê duyem yê pirrjimar (hûn) ji kurdî winda bûne û forma sêyem ya pirrjimar (ew) li cihê wan jî tê bikaranîn. Bo nimûne, di farisî de forma -îm li gel peyva ma (em) û ya -îd jî li gel peyva şuma (hûn) tê bikaranîn û forma -end (hevbera -in) ya kurdî tenê li gel îşan/anha/anan (ew/wan) tê xebitandin. Herwiha -î, -e û -in jî ji heman rehê h₁es- yê Proto-hindûewropî ne. 2. a la mode, li kar, hezkirî (rengdêr) (navdêr) Xwendin: în, mode, a la mode, nûjen, nû, li kar, hezkirî.
Dijwate: out.
ji wêjeyê: Dinya diguhore. Tirkiye jî diguhore. Aktorên siyasetê li Tirkiyeyê tên guhortin û rol jî tên guhortin. Dema ocalanan û ergenekonciyan çû. Dema burkayan û aştîxwazan hat. Lewra divêt mirov bibêje: Abdullah Ocalan out – Kemal Burkay in..
ji: ji inglizî out (li, tê de, di ... de). Heman peyv bi heman wateyê ketiye gelek zimanên din jî. Bo nimûne, binere frensî http://fr.wiktionary.org/wiki/in. Înglîzî: daçek, di ... de, li: in the book (di pirtûkê de), in Kurdistan (li Kurdistanê), demê diyar dike: in August (li meha tebaxê),
ji: One in million (yek ji milyonan) Tirkî: (navdêr)lan , gûv , qui , gih , lane , geh , kun şikeft , mixare m ins, însan , mirov
in bûn (lêker)(Binihêre:) in
inahawa (Zazaki) weha, wiha, bi vî/vê awayî
inasar (Zazaki) ya/yê wiha
inatî (navdêr, mê) intî, eynatî, rik, eksî, eynadî, enatî, înadî, serhişkî, eks, dijberî.
ji: in +-atî
incik (navdêr, mê) çîm, çîp, çok, ji çokî ta navtengê.
ji wêjeyê: Welhasil, mêr li jinan binerin, jin li mêran binerin, û piştre jî rabin por û incika hev bikişînin.(Lotikxane.com, 1/2006).
: incikî
incikî (navdêr, mê) rewşa incikbûnê.
ji: incik + -î
incîl (navdêr, mê) Mizgîn, Peymana Nû, Eqda Nû, kitêba pîroz ya fileyan.
Herwiha: Encîl Encîl Incîl Încîl.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئنجیل/ئینجیل.
Bide ber: Avesta Mishef Quran Tewrat Zebûr.
ji: ji erebî انجيل (Incîl) jiarami ܐܘܢܓܠܝܘܢ (êwangelyon) ji yunanî εὐαγγέλιον (êwangelyon) mizgînî) ji εὖ (êw: baş) + ἄγγελος (angêlos: peyamber). εὖ (êw) ji Proto-hindûewropî h₁su- (baş) > huner, horî, hewa. ἄγγελος (angêlos) ji ἄγγαρος (angaros: siwarê qasid, peyamberê siwar) jiari aggar- jiakadi agarru. Ji heman rehî: inglîzî angel (firrîşte, melek) û evangelical (incîlî)..
Bikaranîn: Di zimanê rojane de Incîl carinan hem bi maneya Peymana Nû û hem jî Peymana Kevn tê bikaranîn. Eger herfa destpêkê bideng be (vokal), carinan dengê eyn tê pêşiyê, wek erd, esman, ewr..
: incîlî incîlxwîn incîlnas incîlnasî incîlnasîtî
(navdêr, mê) Mizgîn, Peymana Nû, Eqda Nû, kitêba pîroz ya fileyan.
Herwiha: encîl encîl încîl incîl încîl.
Bide ber: avesta mishef quran tewrat zebor zend-avesta.
Bikaranîn: Di zimanê rojane de Incîl carinan hem bi maneya Peymana Nû û hem jî Peymana Kevn tê bikaranîn..
ji: ji erebî انجيل (Incîl) jiarami ܐܘܢܓܠܝܘܢ (êwangelyon) ji yunanî εὐαγγέλιον (êwangelyon) mizgînî) ji εὖ (êw: baş) + ἄγγελος (angêlos: peyamber). εὖ (êw) ji Proto-hindûewropî h₁su- (baş) > huner, horî, hewa. ἄγγελος (angêlos) ji ἄγγαρος (angaros: siwarê qasid, peyamberê siwar) jiari aggar- jiakadi agarru. Ji heman rehî: inglîzî angel (firrîşte, melek) û evangelical (incîlî)..
: incîlî incîlxwîn incîlnas incîlnasî incîlnasîtî
incîlî (navdêr, mê) rewşa incîlbûnê.
ji: incîl + -î
incîlnivîs (navdêr, mê) piratî, xebatkerê incîlî.
ji: incîl +-nivîs
incûr (navdêr, nêr) werzik, tilozî, qitî, xirtik, tirozî, ecûr, bejik, qitîk, şelengo, kilyar, qitik, xita, xitî, xitîk, qatîk, xite
indeko (navdêr, nêr) giyayekî bêhndar e
indivîd (navdêr) takekes, mirov, nefer, ferd, şexs, ariz.
Herwiha: îndîvîd.
: indivîdual, indivîdualî, indivîdualîst, indivîdualîzm, indivîduel
indiyûm (navdêr)(navdêr, mê) madeyeke kîmyayî metal e sembola wê In û hejmara wê ya atomî 49 e
indonezî (navdêr, mê) zimanê Indonezyayê (ku hema-hema eynî ziman e li gel maleziyê) (navdêr) welatiya/ê Indonezyayê(rengdêr) her tişta/ê Indonezyayê, gelê wê yan zimanê wê.
Herwiha: endonesî, endonesyayî, endonezî, endonezyayî, indonesî, indonesyayî, îndonesî, îndonesyayî, îndonezî, îndonezyayî
indonezya Serenav,mê, welatek e li başûr-rojhilata parzemîna Asyayê û ji çend giravan pêk tê.
Herwiha: Endonezya, Îndonezya.
Têkildar: indonezyayî, indonezî, indonezyayîtî, indonezîtî
info (navdêr, mê) agahî, haydarî, înfo, zanyarî, informasyon.
Herwiha: înfo.
ji: ji inglizî yan zimanekî din yê ewropî info, kurtkirina informationÎnglîzî (navdêr) agahî, haydarî, înfo, zanyarî, informasyon
infografîk (navdêr, mê) pêşkêşkirina informasyonan bi rêya grafîkan.
Herwiha: înfografîk.
ji wêjeyê: Bêjera Rûdawê Şîfa Gerdî di înfografîkekê de agahiyên hûr li ser sîstema bûdceya partiyên siyasî li Tirkiyê dide....
ji: ji inglizî infographich ji info + graphic (grafîk)
informant (navdêr) agadarker, haydarker, zanyarîderÎnglîzî (navdêr) agadarker, haydarker, zanyarîder
informatîv (rengdêr) tişta/ê ku gelek agahiyên bikêr yan balkêş dide: Ev nivîs pirr enformatîv e..
Herwiha: enformatîf, enformatîv, informatîf.
ji wêjeyê: Min dixwest kurdek yan jî rojnamevanekê kurd zimanê rojnamevaniyê bi kurdî ji min baştir, serwexttir, enformatîvtir û konkrettir bi kar bîne da ez bihesidimê. Dema ko ez behsa zimanê kurdî dikim ez behsa kirmancî û soraniyê dikim û di nêv soranîaxêvan de bikarhênerên zimanî yên ji kirmancîaxêvan baştir nînin û bila soranîaxêv xwe gelekê payedar nekin ji ber ez ji hîç benderihekê wan nahesidim.(Arif Zêrevan: Ez li kurdekî digerim ko bihesidimê, Nefel.com, 9/2007).
ji: Têkildarî enformasyon.
: informatîvî, informatîvîtî, informatîvtî
informatîvî (navdêr, mê) rewşa informatîvbûnê.
ji: informatîv + -î
infrastrûktûr (navdêr, mê) jêrxane, binesazî, bingeh, esas
ing Kurtenav, kurte inglîz yan inglîzî.
Herwiha: eng îng
ingiltere (navdêr, mê) Inglîstan.
Herwiha: Îngiltere.
ji: Ji frensî Angleterre.
: ingiltereyî
ingiltereyî (navdêr, mê) inglîz, inglîstanî
ingir înk
înk, kîn
ingirandin (lêker)bihêrs kirin , xeyidandin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئنگراندن
ingirandin/diingirîne/ biingirîne 1. bihêrs kirin 2. xeyidandin
ingirî kirin (navdêr, mê) serhişkî kirin.
ji: in +-girî + kirin
ingirîn (lêker) asê bûn û înat kirin, bihêrs bûn, su hatin. Tewîn: -ingir-.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئنگرین
ingirîn/diingire/biingire 1. asê bûn û înat kirin 2. bihêrs bûn 3. su hatin
ingirîtî (navdêr, mê) serhişkî.
ji: ingir +-îtî
ingirker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê ingir dike.
ji: ingir + -ker
ingirkerî (navdêr, mê) inyatkerî.
ji: ingir +-kerî
ingirok (navdêr, mê) tîzek, ingiroyî, xeydok, sûnik, dilmayî, dilgirtî, biinyad, dilkeçik.
ji: ingir +-ok
ingirokî (navdêr, mê) tersîtî, irnokî, irn, tîzekî, xeydokî, intokî, ernokî, eksokî, dilkeçikî, tîzokî.
ji: ingirok + -î
ingiroktî (navdêr, mê) tîzektî, ingiroyîtî, xeydoktî, dilmayîbûn, dilgirtîbûn, rikoyîtî, rikotî, intoktî, rikdarî, irnoktî, eksoktî.
ji: ingirok +-tî
ingiroyî (navdêr, mê) tîzek, ingirok, xeydok, sûnik, dilmayî, dilgirtî, dilkeçik.
ji: ingir +-oyî
inglîstan (navdêr, mê) welatek ji welatên Brîtanyayê.
Herwiha: Ingiltere.
Hevwate: Ingiltere.
ji: inglîz + istan.
: inglîstanî
inglistan Serenav,mê, welatek giravî yê rojavaya Ewropayê ye û beşek ji Brîtanyayê anku Mîrnişîna Yekbûyî ye, (devkî) Brîtanya, Mîrnişîna Yekbûyî.
Herwiha: Engilistan, Engiltere, Englistan, Ingilistan, Ingiltere, Îngilîstan, Îngiltere, Îngîltere, Înglistan.
Têkildar: inglîz, inglîzî.
ji: inglîz + -stan.
: inglistanî, inglistanîtî
inglîstanî (navdêr, mê) inglîz, ingiltereyî
inglîz (navdêr) inglîstanî, ingiltereyî, kesa/ê ji Inglîstanê anku Ingiltereyê,gelê Inglîstanê anku Ingiltereyê, (bi taybetî yên zimanê wan yê dayikî inglîzî).
Herwiha: engilîz, engîlîz, englîz, ingilîz, ingîlîz, îngilîz, îngîlîz, înglîz, engilîz, engîlîz, englîz, ingilîz, ingîlîz, inglîz, îngilîz, îngîlîz, înglîz, engilîs, engîlîs, englîs, ingilîs, ingîlîs, îngilîs, îngîlîs, înglîs, engilîs, engîlîs, englîs, ingilîs, ingîlîs, inglîs, îngilîs, îngîlîs, înglîs.
Bide ber: brîtanîBinere.
Herwiha: emerîkî, îrî, îrlendî, skotî, weylsî.
: Inglîstan, inglîstanî, inglîstanîtî, inglîzî, inglîzîtî
inglîzî (navdêr) zimanê inglîzan, zimanê Inglîstanê (ku herwiha li Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê, Brîtanya, Kanada, Awistralya û gelek deverên din yên dinyayê tê bikaranîn) (zimanek ji malbata zimanên hind-û-ewropî û ji babika cermenî ye), (rengdêr) ya/yê inglîzan yan Inglîstanê: Ev tifeng malê inglîzî ye..
Herwiha: engilîzî, engîlîzî, englîzî, ingilîzî, ingîlîzî, îngilîzî, îngîlîzî, înglîzî, engilîzî, engîlîzî, englîzî, ingilîzî, ingîlîzî, inglîzî, îngilîzî, îngîlîzî, înglîzî.
Bide ber: çînî, erebî, frensî, tirkî.
ji: inglîz + -î
inglîzîaxiv (navdêr) inglîzîzan, kesa/ê ku dizane bi zimanê inglîzî biaxive anku bipeyive, inglîzîziman, kesa/ê ku zimanê wê/wî inglîzî ye.
Herwiha: inglîzîpeyiv.
ji: inglîzî + -axiv.
: inglîzîaxivî, inglîzîaxivîtî
inglîziya kevn (navdêr, mê) anglosaksî, anglosaksonî, inglîziya ku navbera salên 400 pZ ta 1100 pZ li giravên Brîtanyayê dihat peyivîn.
Bide ber: inglîziya navîn, inglîziya nûjen
inglîzîziman (navdêr) kesa/ê ku zimanê wê/wî inglîzî ye(rengdêr) tişta/ê ku bi zimanê inglîzî ye.
ji: inglîzî + ziman.
: inglîzîzimanî
inglîzîzimanî (navdêr, mê) rewşa inglîzîzimanbûnê.
ji: inglîzîziman + -î
inglîzkî (Zazaki) (navdêr) inglîzî
inglîzxwazî (navdêr, mê) îngilîzhizî, înglîzhiz.
ji: inglîz +-xwazî
ingûz (navdêr, mê) doqik, doqişk, ço, çov, pelendar, darê stûr û qayim yê ku bi taybetî bo lêdanê tê bikaranîn, (mecazî) derb, lêdan, lêxistin.
Herwiha: engîz, engûz, engwîz, engîz, engûz, engwîz, ingîz, ingwîz, ingîz, ingûz, ingwîz, hengiz, hengîz, hengûz, hengwîz, hingiz, hingîz, hingwîz, hingûz, hingwîz.
ji: Ji Proto-hindûewropî h₂onkos, Proto-aryayî hengiz-, hevreha farisî انگیزه (engîzê), sanskrîtî अङ्क (eṅke), yûnaniya kevn ὄγκος (onkos), latînî uncus
initîn xeyidîn, tîzikîn, engirîn, pingurîn, dil mayîn, dil girtin, dil kirin, dilê, irinîn, ingirîn, cihinîn, ern kirin, rik kirin, inyad kirin
inkar (navdêr, mê) mandele, şemartin, şerandin, haşatî, nikolî, itirafnekirin, gotin ku tiştek nîne yan nerast e: Tirk hebûna kurdan inkar dikin. (Tirk dibêjin ku kurd nînin.).
Bide ber: înkar.
Bikaranîn: Lêker: înkar kirin, inkar kirin. Navdêr: înkarkirin, inkarkirin Rengdêr: înkarkirî.
ji: Ji erebî
inkar kirin (lêker)(Binihêre:) inkar
inkarkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye inkar kirin
inkarkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) inkar
inkarok (navdêr, mê) şemarok, şemartek, şerandek.
ji: inkar +-ok
inqiyad (navdêr, mê) bi emrê kesekî kirin, guhdarîkirin, qayilbûn, tenezilkirin.
Bide ber: înqiyad.
ji wêjeyê: Ger dî hebûya me itifaqek,vêkra bikira me inqiyadek, tekmîl dikir me dîn û dewlet.Tehsîl dikir me ilm û hikmet.(Ehmedê Xanî: Mem û Zîn, 1695).
ji: Ji erebî
ins (navdêr) mirovatî, hemî mirov.
ji wêjeyê: Paşê avête çihar behrê mezin Wî Xudayê “Layezalê” ins û cin w:Mela Hisênê Bateyî. Înglîzî: p, Pirrjimara in.
insaf (navdêr, mê) wijdan, bext, dadî, edalet, dadmendî, dadperwerî, dilovanî, rehm, dilnermî.
Herwiha: însaf.
ji wêjeyê: Jiyana me kurdên li Almanya ya rojana ji ya almanan zêde cuda ye. Çanda me ya sond xwarinê û ya sixêfkirinê jî ji ya wan zêde cihê ye. Di warê derewkirinê de ferqeke me ya mezin nîn e lê belê ji hêla keysê ve ew ji me pir bê însaftir in.(Zeki Özmen: Kî bêhtir derewan dike?, Diyarname.com, 3/2007).
ji: Ji erebî.
: bêinsaf, bêinsafî, bêinsafîtî, bêinsaftî, bi-insaf, insafdar, insafî
insaf kirin (lêker)(Binihêre:) insaf
insafdar (rengdêr) biwijdan, bibext, bidadî, biedalet, bidadmendî, bidadperwerî, bidilovanî, birehm, bidilnermî.
ji: insaf + -dar.
: insafdarî insafdarîtî insafdartî
insafdarî (navdêr, mê) rewşa insafdarbûnê.
ji: insafdar + -î
insafî (navdêr, mê) rewşa insafbûnê.
ji: insaf + -î
insafkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye insaf kirin
insafkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) insaf
insan (navdêr) mirov, meriv, beşer, ademî, ademîzad, xelk, gel, alem.
Herwiha: ins (tenê di biwêja ins û cins de) însan.
ji: ji erebî انسان (insan), hevreha îbrî אנושׁ (ênoş), aramî ܐܢܫܐ/אנשא (naşa), akadî nişu.
: insanane insandost insandostî insanhez insanhezî insaniyet insanî insanperwer insanperwerane insanperwerî -
insanane (rengdêr) bi awayekî insan.
ji: insan + -ane
insanî (navdêr, mê) rewşa insanbûnê, mirovatî.
ji: insan + -î
insanî kirin (lêker) mirovatî kirin, mirovayetî kirin, in­sanî kirin, însanetî kirin.
ji: insanî + kirin
insanperwerane (rengdêr) bi awayekî insan.
ji: insan + -ane
inşela (hoker) Xwedê bike ku, eger Xwedê hez bike, xwezî, hêvî ji Xwedê dikim ku: Inşela îro baran nebare. Inşela Kurdistan dê rizgar bibe..
Herwiha: inşaella, inşaalla, inşaallah, inşaellah, inşella, inşellah, şalê.
Dijwate: Xwedê neke.
ji: Ji erebî إن شاء الله in şai ellah)
insest (navdêr, mê) têkiliyên zayendî di navbera xwişk û bira yan zarro û dêbavan hin kesên din yên pirr nêzî hev de(ku li dor gelek qanûn û olan qedexe ye), tometa ji ber wan têkiliyan.
Herwiha: ensest, însest.
ji wêjeyê: Insest têkiliyên cinsî yên di navbara xizmên nêzîk de ye (mînak, di malbata tovik da tecawiza bavê li ser keçê xwe) (Îsmet Kizilirmak: Rûyê malbatê yê reş, Mozelan.com, 9/2006).
: insestî
insestî (navdêr, mê) rewşa insestbûnê.
ji: insest + -î
insûr (navdêr) element, parçe, pirt, pirtik, par, pişk, eleman, hemû parçeyên ku tiştek jê pêk hatiye(rengdêr) (navdêr) nijadperist, rasîst, regezperist.
Herwiha: unsûr, insûr, insûr.
ji: Ji erebî.
: insûrî, insûrîtî, insûrtî
insûrî (navdêr, mê) rewşa insûrbûnê.
ji: insûr + -î
int nalîn
nalîn
intdar nalenalkirî
nalenalkirî
integration Înglîzî (navdêr) tekûzkarî, temamkarî, tewawkarî, yekxistin, lîkdan, yekkirin, yekbûn, yekîtî întegrasiyon
inteint nalenal
nalenal.
Bikaranîn: Lêker: inteint kirin. Navdêr: inteintkirin Rengdêr: inteintkirî
inteint kirin 1. nalenal kirin 2. kerixîn 3. zor pê ketin
(lêker) nalenal kirin, kerixîn, zor pê ketin
inteintkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye inteint kirin
inteintkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) inteint
intelektuel (navdêr) ronakbîr, rewşenbîr, hişmend, aqildar, aqilmend.
Herwiha: entelektuel, întelektuel.
ji: Bi rêya frensî intellectuel ji latînî intellectualis ji intellĭgĕre ji inter- + legere.
: intelektuelî, intelektuelîtî, intelektueltî
intelektuelî (navdêr, mê) rewşa intelektuelbûnê.
ji: intelektuel + -î
intênhatin (navdêr, mê) dengê intênê ji kerban ji mirovî dihêt, :bi erdî keft intên jê hat , :ji kerban da intên jê hat
interlingua (navdêr, mê) zimanek destkirî ye li ser bingehê zimanên romî (frensî, îtalî, spanî) û herwiha inglîzî, elmanî û rusî hatiye avakirin.
Herwiha: Interlingua
interlingue (navdêr, mê) oksîdentalî, zimanek destkirî ye ku ji alî Edgar de Wahl ve di salên 1920an de hat avakirin.
Bide ber: interlingua
internationalen navnetewî
internet (navdêr, mê) torra cîhanî ya agahiyan ya ku her kes dikare ji kompûtera xwe xwe bigihîniyê.
Herwiha: internet, Enternet, enternêt, Internêt, Înternet, înternet, înternêt, Înternêt.
Bide ber: înternat.
ji: Ji inglîzî INTERnational NETwork.
: internetî
internetkafê (navdêr, mê) dikanên ku mirov dikare lê bi pare internetê bi kar bîne (û qehweyê yan vexwirakên din vexwe).
Herwiha: netkafê, netcafé, internet kafê, internet café, internetcafé, sîberkafê.
ji wêjeyê: Erebên Mêrdînê (Mihelmî) bi şev û roj ji înternetkafêyan dernakevin û ha ha li jina nimro-2-3-4-5-6 digerin. Malxeraba tu dibê qey jinek têra wan nake, îcar çav berdidin keç û jinên xelkê jî. Dibêjin Erebên Mêrdînê bi rêya înternetê heta niha 15 jinên Fasî anîne ser hewiyê û têra xwe kîr û gunên xwe diteqînin, oxxxxxx kêf kêfa wan e. Lê dibêjin jinên Fasî jî wek agirê cehnemê germ û nerm in haaaaa, li ser bextê etar û çerçiyên Mêrdîne be rebbî.(Lotikxane.com, 7/2009).
ji: Ji inglîzî Internet café
intî (navdêr, mê) eynatî, inatî, rik, serhişkî, eynadî, eksî, eks, dijberî.
ji: in +-tî
intiba (navdêr, mê) empresyon, hest, bandor, hîkarî, tesîr, kartêkirin, kelij, werêç, rayda.
Herwiha: intîba, întiba, întîba.
ji wêjeyê: Pirsgirêka ko em gotûbêj dikin, vî çendî di bin sernivîsên ‘pirsgirêka Kurd’ û ‘Kurd çi dixwazin’ de, hem di nav Kurdan de û hem jî di nav Tirkan de pir caran tê rojevê. Bi salan pev re bikaranîna peyvên ‘Kurd’ û ‘pirsgirêk’ dibe sedem ko di şiûra mirovan de wek ko Kurd bi xwe pirsgirêk bin, an jî Kurdayetî sedema pirsgirêkê be îluzyon çêbibin; dibe ko armanc bi xwe jî ev yek be. Dema ko bi pirsa ‘Kurd çi dixwazin’ vê yekê didomînin jî, întibayeke weha çêdibe ko Kurd rehet nasekinin, bêhizûrîyê çêdikin, tevlihevîyan pêk tînin.(Fuat Onen: Welatek di ronkaya rojê de ji gelên wî yên otokton hat dizîn, Nefel.com, 12/2007).
ji: Ji erebî.
: intibaker, intibaperist, intibaperistî, intibayî
intibaker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê intiba dike.
ji: intiba + -ker
intibayî (navdêr, mê) rewşa intibabûnê.
ji: intiba + -yî
intifade (navdêr, mê) serhildan, isyan, raperrîn, berxwedan (bi taybetî yên filistîniyan dijî Israîlê).
Herwiha: intifada, intifaza, intifaze.
ji wêjeyê: li bazaran heman xwîndi berdêla heman diravî desûkên tarîher car heman dîroka bi xwînhew em man di nav jiyanê denêzikî mirinê sekinîû ya/yê di qoroya deh hezaran de diqîriyaîntîfada întîfada întîfada(Murathan Mungan: Me Ji Bîr Nekir, werger: Lal Laleş & Îrfan Amîda, Xwejen.blogspot.com, 9/2007).
ji: Ji erebî
intiharker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê intihar dike, xwekuj, xweteqer.
ji: intihar + -ker
intîn (lêker) ji yekî pekandin, nalenal kirin, zor pê ketin. Tewîn: -int-.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئنتین
intîn/diinte/biinte 1. ji yekî pekandin 2. nalenal kirin 3. zor pê ketin
intînî (navdêr, mê) iftînî.
ji: intîn +-î
intînîkirin (navdêr, mê) iftînîkirin.
ji: intînî +kirin
intiqab (navdêr, mê) guncandin, adaptasyon, lêanîn, rikibandin, bikêranîn, adaptekirin, kirin guncav, kirin bikêrhatî, li gor pêwîstiyan guherrandin , bertîl, rişwet, firîw, gendelî, irtişa.
Herwiha: intîqab, întiqab, întîqab.
Bide ber: inqilab, intiqam.
ji: Ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: intiqab kirin. Navdêr: intiqabkirin Rengdêr: intiqabkirî.
: intiqabî, intiqabker
intiqab kirin (lêker)(Binihêre:) intiqab
intiqabî (navdêr, mê) rewşa intiqabbûnê.
ji: intiqab + -î
intiqabker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê intiqab dike.
ji: intiqab + -ker
intiqabkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye intiqab kirin
intiqabkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) intiqab
intiqam (navdêr, mê) rovanş, tol, tolhildan, heyfhilanîn
intixal (navdêr, mê) qewastin, plajya, nivîsên yan ramanên kesekî wek yên xwe pêşkêşkirin.
Herwiha: intihal.
Bide ber: intixar.
ji wêjeyê: Di encama lêkolînekê de derket ku ji 4 unîversiteyên Tirkiyeyê 67 meqaleyên 15 fizîkerên tirk întîhal in, yanî ji derên din hatine dizîn.(Netkurd.com, 9/2007).
ji: Ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: intixal kirin. Navdêr: intixalkirin Rengdêr: intixalkirî.
: intixalî, intixalker
intixal kirin (lêker)(Binihêre:) intixal
intixalî (navdêr, mê) rewşa intixalbûnê.
ji: intixal + -î
intixalker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê intixal dike.
ji: intixal + -ker
intixalkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye intixal kirin
intixalkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) intixal
intok (navdêr, mê) riko, birik, serzext, bitirûş, sebatkar, eksok, eynad.
ji: int +-ok
intokî (rengdêr) ingirokî, ernokî, eksokî, tîzekî, xeydokî.
ji: int +-okî
intoktî (navdêr, mê) ingiroktî, rikoyîtî, rikotî, rikdarî, irnoktî, eksoktî.
ji: intok +-tî
invite (lêker) Xwendin: invayt, vexwendin, dawet kirin, mezûm kirin, ezimandin.
Têkildar: invitation invitedÎnglîzî (lêker) vedixwandin
inwan (navdêr, nêr) navnîşan, adres, navê kolana ku xanî lê ye û jimareya xanî (bi taybetî daku poste bigihiyê): Inwanê min ev e: Kolana Ehmedê Xanî, hj. 12, Zaxo, Kurdistan, sernav, navnîşan, navê berhemekê.
Bi alfabeyên din: kurdî-erebî: عنوان.
Herwiha: enwan, înwan, enwan, inwan, înwan.
Bide ber: elwan, enwa.
ji: Ji erebî
inyennegirî (navdêr, mê) bê tereftî, ne alî girtî.
Hevwate: bêalîtî, bêhêlî , alînegirî , bêalîbûn , bêhêlibûn.
ji: inyennegir + -î
in di ... de
li
in a hurry bi lez û bez
in a jiffy a niha, tavilê, cihde.
in a rush bi lez û bez
in all reason li gorî mantiqî, eger em biheqî lê bifikirin.
in bad repair xirab, halûwext nexweş.
in brief bi kinahî
in danger Di xetereyê de, di talûkeyê de
in days of yore Hebû tunebû...
in deep water serî di teq û reqan de ye, di rewşa dijwar de.
in disguise veşartî, nepenî, yê ku qam û qelefeta xwe guhertî, yê ku cilû bergên pêguhertî wergirtîn.
in doubt şikdar, bişik, biguman, yê ku hê ne diyar e.
in duplicate du nûsxe, du sûret.
in earnest Bi awayeke cidî. Bi dilxwazî. Ji dil. bi rastî. (huk) Kaparo, avans, pey.
in full retreat yê ku bi temamî xwe ji bo revê amade kiriye.
in general bi giştî
in good repair baş, çêbûyî, halûwext xweş.
in great request gelekî di rewacê, gelekî ber meqbûl e.
in jest tişta wekê henekan
in keeping with bi mûnasibî.
in my judgment li gorî min, bi ya min, bi raya min.
in my opinion li gor min, bi ya min.
in open court di dadgeha ku danişîna vekirî de.
in operation di meriyetê de.
in rags Di nav kincikên kevin de. Qetiyayî û kevinbûyî.
in regard to =with regard to: derheqê filan kesî an tiştî de, li gorî, li bara.
in reserve ya ku ji bo siberojê hatiye hilanîn û parastin.
in return for wek bersiv, di şûna berdêlkê de. îstatîstîkan.
in ruins xirab, wêran, kavil, dêran.
in sackcloth and ashes yê ku bi cilikekî pêçayî û di nav xweliyê de (nîşana poşmanî an ya şînê ye)
in short bi kinayî
bi kurtasî
in smooth water bêpirsgirêk, di rê de.
in spite of Li gel (...), digel (...), tevî (...).
Digel vî qasî, digel vê yekê, ligel vê yekê.
in that way bi vî awayî
wisa
in the background Ji çavan dûr. Dûrî çavan. Nediyar, xumam, muxlaq.
in the ear Biqalik. Bikakil.
in the face of Li hember. Li dijî.
in the long run dawiya dawîn, taliyê, bi demê re.
in the night bi şev
in the offing di nêzîk de, ya ku ne pir dûr e(bûyer).
in the raw xwezî, siruştî, ya ku kar pê nehatiye kirin an dest pê nehatiye dayîn
in the red xusirî, zirarkirî.
in the rough şêweyê qebe, ya ku hê nehatiya çînîn û neqşandin.
in the round payîz. san. mûsteqîl (peykerê ku wekê rolyefê ne bi derekî ve ye)
in the wake of yê ku ji nêz ve dişopîne 2. (tiştekî) wek encam 3. Li pey(yekî)
in this way bi vî awayî
in waitîng kesê ku bi yekî re distre.
inabsentia Bi paşpenî (di wexta ne amade bûna kesî de)
inaccessibility bêderfetiya gihiştina tiştekê/kesekê. rewşa ku gihîna tiştekê ne gengaz e.
inaccessible ya ku nikare were gihiştin. nayê gihîn. têkilî bi wî/wê re bikare were danîn.
inaccessibly bi awayek ku nikare were gihiştin.
inadaptability Bêaghengî , nelihev
inadequate kêm
inapt (bnr.) inept
inaptitude 1.Bêbehre , Bêqabîlîyet 2. bêkêr
inbound ya ku dikeve benderê (lîmanê). ya ku berê xwe daye benderê (lîmanê).
inbox qutiya hatiyan
incarnadine pembeyî.
incense behicandin, hêrs kirin 2.bêhna xweş
inch xumam
inchworm Cureyekî mahşota wekî ku erdê bipîve, dimeşe.
incident rûdan
incisive tij, tûj, birrinde
incitation hajûtandin
incline 1- pê de meyl bûn, pê de xûz bûn, pê de xwar bûn, bi ser de xûz bûn
2- dil pê ve bû, dil li serê bûn
3- meyl, xûzî, xwarî, meyan, ravêj
inconvenience tade lê kirin, aciz kirin.
incoordination bêduzenî. bêahengî. (di tevgeran de) nebûna mîna hev. tunebûna kordînasyonê. ne kordîne.
increase mezinbûn
incredulity Gumanbarî. Şik. Şikberî. Bawernekirinî.
incriminate tawanbarkirin
incumbent faal, li ser kar
"Incumbent and former parliement"
incus hestîkê sindanê guhî
indebted qerzdar
indecision dudilî
indeed bi rastî
indefinite derek
nediyar
indemonstrable tiştê ku nayê rave kirin.
independence serxwebûn
serxwebûn
independent aza
azad
serbixwe
indeterminate bêsînor, nependî, nenuma, nenasbar 2. gumandar.
indeterminism îndetermînîzm.
index indeks
india rubber kaûçuk.
indicate mêrandin
indiction li roma yê qewlê pênc salan.
indigenous xwemalî, cihî 2. zikmakî, tişta ji zikmakî.
indigent reben
xizan
xizan.
indirect object têrker, têrkera duyem.
indium (kim.) îndiyûm, elementeke ku giraniya wê ya atomi 114,8 e û wekî ziv birqonekî û mina ziriçê bi sanahî tê tewandin; kurtebêja wê In.
indo indo- (pêşgir) hindî, aîd/eleqedarî hîndîstanê
indolent 1.Teral , galtefis 2. sersar , kesê bi xwe re nabîne ku karekî bike
inductive reasoning muhakemeya îndûktîv.
industry senayî, endustrî
inefficient bêbandor, bêhîkarî 2. berkêm, nekafîbûn. inefficiently bi awayê bêbandor. inefficiency bêbandorî. 3. daketîbûna berdariyê.
ineluctable nayê berteref kirin.
inexpensive erzan
infanticide kuştina nûzayê 2. nûzakuj.
infectious şewb, dirm 2. tevlihevî çêker.
infer (-red, - rinq) seh kirin, derxistin , deranin 2. nimandin, vegotin 3. encam derxistin.
inferential - têklidar bûn
- tiştên ku dikarin jê werin fêhmkirin/derxistin
- tiştên ku weke têkildarî mijarê dikarin werin fikirîn
- tiştên ku weke "encam" dikarin ji mijarê/tiştekê werin fêhmkirin
inferior jêr 2. bêkêr, adî 3. yê/a ku di warê meqam û payeyê de kêm e 4.kesê/a payekêm, negirîng 5.(astr) tişta ku di navbera rojê û dinyayê de ye 6. tişta di bin asoyê de 7. (bot.) tişta di bin lebatên din de digihê/derdikeve 8.(matb) ya di bin tîp an jî rêzan de tê birêzkirin 9. tişt an jî kesê/a ku bêkêr û bêpaye.
inferiority semewq, remakîtî, firûmayetî, bêqîmet. inferiority complex kompleksa xwekêmdîtinî. inferiority feeling xwekêmdîtinî.
inferno 1. dojeh 2. cihê weke dojehê.
infinite bêdawî
bêdawî
infirm qels, bêhêz, bêhal 2. bêtirûş, bêsemax. infirmity hêjarî 3. nexweşî 4. kûdî.
infirmary tîmargeh
inflame nav tê dan, sîqilandin, fit kirin 3. bi hev girtin.
influence bandor
kartêkirin
tesîr
tesîr
influence ... li ... bandor kirin
inform ragihandin
agahdar kirin
information agahdarî
agahî
agahî
agahdarî
informative serwextker.
infrequent kelh
kêm, bêzin, kêmkêm, kêmpeyde. tiştê ku kêm peyde dibe.
infuriate har kirin.
ingratitude Nankorî. qedirqûnî.
inheritance kelepor
injury birîn
ink hibr
inmemoriam ji bo yadîgariya wî.
inner hundir
inner resources hêza manewî.
innocence bêgunehî. saf bûn. safîtî.
innocent bêtawan, bêsûc, bêguneh, mesûm, êrî, bêrî
innuendo tuwanc, qerîne, nixmane, gotina bigazinc ku di ber yekî re tê avêtin.
inoculate parza kirin 2. parza kirinê daran 3. (raman) niçilandin.
inodorous bêbêhn (bêbîn). tişta ku bêhna wê tune.
inoperable Nayê nişdarî kirin.
insane dîn
insect kêzik, hûrmêş.
insert radan
insertion zêde kirin 2. tişteki zêde biki
inside hundir
nav
hundir
insipid 1. Kiz, zenûn. 2. Bêtam, bêçêj, rijî. insipidly:bi zenûnî. insipidity, insipidness: kizbûn, zenûnîbûn.
insist îsrar kirin
insolent bêyî rêz û edeb, kustex, kanc, derfehatî, bêperdaq, tûnd, qebe, wêrek, curetkar.
insomuch Di pileya ewqa nêz
inspire Îlham dayîn
installation bicihkirin
instance mînak
nimûne
wekok
instant gav
tavilê
yekser
instantaneous tavilê
yekser
Cêhde, ji nişka ve,
instanter tavilê
yekser
Zû, bi lez, demildest, zûzûka, yekcar.
instar 1. Gihanek , merhale 2. merhale ya gihandina hêka kurmikan
instinct dozîn
institute avakirin
damezrandin
sazkirin
institution sazî
instruction ferman
instrument alav
insufficient kêm
insulate cihê kirin, îzole kirin 2. kerî kirin.
insuperable têk naçe 2. nayê derbaskirin.
insuppressible pêşî lê nayê girtin.
insurgency serhildan, berxwedan
insusceptible bêpejn, bêhest.
integrity guran
integument çerm
intellectualism têgihanî, zêhniye.
intelligence aqil
intelligent aqilmend
jîr
xûjal
zîrek
intemperance piroletî, rapirî, sergermî 2. araqxurî.
intendant karmendê kargêriyê. intendancy fermanberî.
intense bihêz
xurt
intensity tîrî
intent mebest
intention mebest
interest bal
interesting balkêş
interfere têkil bûn, tekili pê kirin.
interfuse tevdan, tevlê kirin.
interior hundir
interjection (baneşan) bang 2. bang kirin. interjec- tional (rêziman) bi awayê gotina navber.
intermix tevlî hev kirin
international Navneteweyî, nêvdewletî
enternasyonal, navnetewî
internationalist Alîgirê enternasyonalîzmê. Enternasyonalîst.
internist pisporê/a hundirî, pirsporê/a daxiliyeyê
interpellate pirsvarê îstivah kirin. interpellation pirsvarê îstivah.
interpreter paçvan
wergêr
interview hevpeyvîn
into nav
intramuscular Nava goşt, derzîyên kû li nava goşt dikeve.
introduce dan naskirin
intruder mûşek.
intuitive knowledge zanebûna bidestxistî.
inurbane bênezaket, nehêvotî.
invade dagirkirin, îşgal kirin, îşgal
invalid betal
netêw
invalidate (1 şîrove)1. lawaz kirin, hilweşandin 2. netê kirin, betal kirin. invalidation bêhukm hêliştin, îptal, betal.
invention îcad
inventor dahêner
inventory envanter, deflera jimêryariyê.
invincible Zornebir, têkneçûyî. Ya ku nayê têkbirin.
inward hundir
hundirîn
nav
hundirî, navxweyî, daxilî 2. batinî, arişî, giyanî.
in di...de (zeitlich)
kura
li (örtlich)
têda
in abrede stellen înkar kirin
in aktion sein çûn hatin
in allgemeinen verruf bringen riswa kirin
in augenschein nehmen dîn lê bûn
in beschlag nehmen dest dan ser
in bewegung setzen leqandin
in bewunderung versetzen heyran kirin
in brand setzen agir berdan
şewitandin <şewitîn>
in dem moment hema
in der eile hahanga
in der lage sein je dest hatin der
in der nähe li nik
in der pfanne braten qewirandin
in der sonne gelegen beroj
biro
in der stadt li bajêr
in der tat naxwe
in die flucht schlagen revandin
in die hocke gehen çok şikênandin <şikên>
in die höhe ragen cengîn
in die höhe werfen ba kirin
in die schuhe schieben avêtin ser
in die wüste gegangen und versteckt heyibî
in diese zeit vêga
in diesem sinne bi vî awayî
in dieser weise bi vî awayî
in einklang bringen li hev anîn
in empfang genommen nayil
in erwägung ziehen bîrbirin
in erwartung sein li hêvîyê bûn
in erwartung von bendewar
in frieden lassen jê gerîn
in gedanken versinken ponijîn
in grüppchen cêrge cêrge
in gruppen einteilen deste-deste bûn
in gutem zustand silamet
in kleinen gruppen cêrge cêrge
in kürze hasil
in lautes gelächter ausbrechen pirqînî bi yekî ketin
in legender stellung (nur für tiere gebräuchlich) mexel
in nacht bi şev
in ordnung bila be
bira be
in ordnung bringen durist kirin
in ruhe lassen jê gerîn
in schimpf und schande rûreş
in schwierigkeiten geraten ferqizîn
in seine gewalt bringen kirin dest
in sicherheit bringen dabînkirin
in sicht li holê
in sichtweite li holê
in staunen versetzen heyran kirin
in stimmung bringen geş kirin
in stücke qetqetî
in turbulenzen kommen ferqizîn
in übereinstimmung bringen lihevanîn
in ungnade gefallen rûreş
in unmittelbarer nähe li holê
in unordnung kommen xirabe bûn
in unruhe versetzen fît kirin
in verlegenheit bringen eciz kirin
in verwirrung geraten hewandin
in vollem lauf reve-rev
in winzige stücke zerlegen pirtî pirtî kirin
in wut bringen hatin xezebê
in wut geraten hatin xezebê
kela yekî rabûn
in zukunft êdî
in...zustand sein mewcûd bûn
inbegriff tîmsal
inbrunst xîret
individuell takekesî
individuum nefer
peya
industrie pîşesazî
endustrî
ineinander gehen kumişîn
ineinander stecken kumişîn
ineinander umwandeln li ber hev guhêrîn
infam alçax
information cab
informieren haydar kirin
hesandin
salix dan
salixdan
serwext kirin
silax dan
informiert serwext
informiert sein über hay jê hebûn
ingenieur hostevan
inhalt naverok
bergeh
inhaltsleer pûç
inhaltslos vala
xawî
inmitten li nav
innen hundir ... de
têda
innenraum hundir
inner hundir
hundirîn
nav
navxweyî
innere hundir
innere handfläche kulmek
kulmik
innere medizin hinav
innerei hindir
ûr
innereien pizor
inneres dilhinav
innerhalb di hundir ... de
kura
ins bett gehen raketin
ins exil schicken nefî kirin
ins gefängnis werfen zindan kirin
ins leben rufen afirandin
insbesondere bi taybetî
insekt kêzik
kêz
insel girav
ada
inselchen île
insgeheim bi dizî
bidizî
insgesamt bi tevahî
tev
insistieren pitepit
inspiration best
inspiriert werden bestlêrabûn
inspizieren lêkolîn
inständig bitten heyran û qurban
îtmaz kirin
lava kirin
lave kirin
tika kirin
instinkt dozîn
institut dezgeh
sazûman
institution sazî
instrument navgîn
pergel
alav
hacet
instrumentenspieler mitrib
intellektuell rewşen
xwende
rewşenbîr
ronakbîr
intelligent bakil
baqil
bervihêr
bi aqil
hişar
hişyar
jîr
kone
xûjal
zîrek
intelligenz hiş
jîrî
totik
fahm
fam
heş
zîrekî
intention niyet
qest
interessant balkeş
balkêş
bihewas
enteresan
serincrakêş
seyr
interesse bal
heş
hewas
meraq
meşqûlî
perjewendî
peywendî
interesse haben meraq kirin
interessieren bal kişandin
interessiert bendewar
interessiert sein alaqadar bûn
international navneteweyî
navnetewî
interpretieren şirove kirin
intervenieren destê kirin
interview hevpeyvîn
intrigant fesad
hesûd
intuition seh
inzwischen hingî
ji navberê
inatî Eigensinn
Hartnäckigkeit
Starrsinn
ingirîn beharren
inkar kirin ablehnen
bestreiten
leugnen
verneinen
int Widerwille
intdar widerwillig
intîn hassen
in is, -yis peyqertafa ke karan ra name virazena
inap m. bot. sincî m.
ing m. rik, înad, eynad, enyat n.
ingîlîs m. engistane, nîstane, gistane, gistire, îstane, gustire, angistane, engistanî, gîstone, ingistire, engistite n.
ingir m. rik, înad, eynad, enyat n.
ingirok rd. dgir, tîztîzok, zeremende, zeregirewte, zeredejaye
rd. caris, cixiz, rikdar, riko, arko, zercixiz, rikin, înadçî, serehisk, ergun
ingirokî rd. dgir, tîztîzok, zeremende, zeregirewte, zeredejaye
ingiroktî m. carisîye, dxizîye, rikdarîye, rikoyîye, arkoyîye, zerdxizîye, înadçîyênî, serehiskîye, ergunîye, carisênî, dxizênî, rikdarênî m.
int m. rik, înad, eynad, enyat n.
inta m. avend, hed, avende n.
inteint kirin lg. entayene, niqayene, enteent kerdene, inteint kerdene
intîn lg. entayene, niqayene, intayene
intok rd. caris, dxiz, rikdar, riko, arko, zerdxiz, rikin, înadçî, serehisk, ergun
inahewa böyle
inasar böylesi
inasar kar böylesi iş
inasarên böylesi
inan 1)bawerkerdiş (n), bawerbîyayîş (n), îmanardiş (n), îmankerdiş (n), înankerdiş (n), yeqînkerdiş (n), yeqînbestîyayîş (n) 2)bawerîye (m), bawerî (m); îman (n)
inanç bawerîye (m), bawerî (m); îman (n), îtîqad (n)
inançlı bawerkerdox, -e; bawermend, -e; wayîrê îmanî (n), wayîra îmanî (m)
inanlı bawerkerdox, -e; bawermend, -e; wayîrê îmanî (n). wayîra îmanî (m)
inanma bawerkerdiş (n), bawerbîyayîş (n), îmanardiş (n), îmankerdiş (n), înankerdiş (n), înanbîyayîş (n), yeqînkerdiş (n), yeqînbestîyayîş (n)
inanmak bawer kerdene, bawer bîyene, îman ardene, îman kerdene, înan kerdene, înan bîyene, yeqîn kerdene, yeqîn bestîyayene
inat 1)rike (m), serehuşkî (m), serehuşkîye (m), înad (n), eks (n) 2)b. inatçı
inat etmek rike kerdene, rike çarnayene, serehuşkî kerdene, serehuşkîye kerdene, înad kerdene, eks kerdene
inatçı rikin, -e; riko, -ye; arko, -ye; serehuşk, -e; înad, -e; înadçî, -ye; eksî, -ye
inatçılık rikinî (m), rikinîye (m), rikoyî (m), rikoyîye (m), arkoyî (m), arkoyîye (m), serehuşkî (m), serehuşkîye (m), înadî (m), înadîye (m), înadênî, înadçîyî (m), înadçîyîye (m), înadçîyênî, eksîyî (m), eksîyîye (m)
ince barî, -ye; tenik, -e; zirav, -e; kîbar, -e
ince bulgur hûrdanik (n), mîyandar (n), mîyangil (n), mîyançî (n), belxuro hurdî (n), çîg (n)
ince bulgurdan yapılan bir yemek simîrî (m)
ince ince barî-barî, tenik-tenik, hurdî-hurdî
incebağırsak roqila barîye (m)
roqila barîye (m), dorane (m).
incecik barîk, -e; barîkek, -e; barîçek, -e; tenikek, -e
inceleme etud (n)
incelemeci etudkerdox, -e
incelik barîyî (m), barîyîye (m), barîyênî (m), barîkênî (m), tenikî (m), tenikîye (m), tenikênî (m), ziravî (m), ziravîye (m), kîbarî (m), kîbarîye (m)
incelme barîbîyayîş (n), tenikbîyayîş (n)
incelmek barî bîyene, tenik bîyene
inceltme barîkerdiş (n), tenikkerdiş (n)
inceltmek barî kerdene, tenik kerdene
incik (baldır) çîp (m), peyîke (m), saq (n)
incir încîre (m), hêjîre (m)
incir ağacı încîrêre (m), hêjîrêre (m)
indirmek warardiş (n) (TE)
inek manga (m)
inekotu xişxişik; vaccaria pyramidata
iniş veracêr (n), seracêr (n)
inme b. felç
inşallah boka, mela, înşalah
insan merdim, -e
insan grubu kome (m), ref (n)
kome (m), ref (n)
insan haklan heqê merdiman
insan hakları heqê merdiman
insan kümesi (insan grubu) kome (m), kotilme (n), cerge (m), ref (n), qefle (n)
insan sırtında taşınan yük şalage (m), paşte (n)
insan veya hayvanın cıvık dışkısı rêxe (m), rêxtike (m), rîtike (m); vijike (m), virike (m)
insan vücudunun göbek ile cinsel organ arasındaki bölümü pîzeyo şenik (n)
insanlık merdimîye (m), însanîye (m), însanetîye (m)
intikam heyf (n)
intikam alma heyfgirewtiş
intikam almak heyf girewtene
intizamlı biserûber, -e; întîzamin, -e, nîzamin, -e
intizamsız bêseruber, -e; bêîntîzam, -e, bênîzam, -e
ina female, feminine
infano zarok, mindal.
informi agahdar kirin, haydar kirin, pê hesandin.
insekto kêz, kêzik.
instrui fêr kirin, elimandin.
insulo girav.
insulta Dijêriş, çêrr, riswakirî.
inter di navberê de, di navbeynê de.
interesi meraq kirin, bal kişandin, balkêş bûn.
intereso meraq, balkêşî.
interna hindur, hindurîn, navxweyî, xwemalî.