Encamên lêgerînê
cu Cu, kurtebêja sifir, paxir kîm
Cu, kurtebêja sifir, paxir kîm
cudam (kesê) bêpîr, bêkêr, bêhêz rd
(kesê) bêpîr, bêkêr, bêhêz rd
cukkasını almak Para xwe girtin. (di karekî de)
culban cilbik bot/m
cilbik bot/m
cuma în, înî, cim'a nd/m
în, înî, cim’a nd/m
cumartesi şemî, şembî (paşînî) m
şemî, şembî (paşînî) m
cumba şaneşîn m
şaneşîn m
cumbadak çelpîn (ji bo dengê kuji tiştê dikeve avê dertê) h
çelpîn (ji bo dengê ku ji tiştê dikeve avê dertê) h
cumbalak hopanî, teqle m
hopanî, teqle m
cumbalama mevredkirin m
mevredkirin m
cumbalamak mevred kirin l/gh
mevred kirin l/gh
cumbalı bişaneşîn rd
bişaneşîn rd
cumbul cumbul bnr cambul cumbul
cumbul cumbul bnr cambul cumbul
cumbuldama (cumburdama) çeliqîn, çelqînîkirin, çelqeçelqkirin m
cumbuldama, cumburdama çeliqîn, çelqînîkirin, çelqeçelqkirin m
cumbuldamak (cumburdamak) çeliqîn l/ngh, kirin çelqeçelq l/gh, kirin çelqînî l/gh
cumbuldamak, cumburdamak çeliqîn l/ngh, kirin çelqeçelq l/gh, kirin çelqînî l/gh
cumbuldatmak çelqandin l/gh
çelqandin l/gh
cumburlop got dim, bi dimîn (ji bo nimandina dengê tiştekî gir û giran gava dikeve avê, tê gotin) h
got dim, bi dimîn (ji bo nimandina dengê tiştekî gir û giran gava dikeve avê, tê gotin) h
cumburlop etmek hilhilandin
hilhilandin
Hilhilandin. Dizîn.
cumburtu dimî, dimînî m
dimî, dimînî m
cumhur 1. gel n 2. cimhûrk, kom, civat m
1. geln 2. cimhûrk, kom, civatm
cumhur başkanı bnr cumhurbaşkanı
cumhurbaşkanı serkomar, serokkomar, serekkomar, serekcumûr nd/nt
serkomar, serokkomar, serekkomar, serekcumûr nd/nt
cumhurbaşkanlığı 1. serkomarî, serokkomarî, serekkomarî 2. serekkomarî, serokkomarî (ji bo meqamê serokkomar) m
1. serkomarî, serokkomarî, serekkomarî 2. serekkomarî, serokkomarî (ji bo meqamê serokkomar) m
cumhuriyet komar m
komar m
cumhuriyetçi komarparêz nd/nt
komarparêz nd/nt
cumhuriyetçilik komarparêzî m
komarparêzî m
cumhuriyetperver komarparêz, komarperwer nd/nt
komarparêz, komarperwer nd/nt
cunta cûnta m
cûnta m
cuntacı cûntaparêz nd/nt
cûntaparêz nd/nt
cup çelp (dengê kuji tiştê dikeve avê dertê) h
çelp (dengê ku ji tiştê dikeve avê dertê) h
cupadak bnr cumbadak
bnr cumbadak
cura 1. cûre (sazeke dutêl an jî sêtelî ya gelêrî) 2. cureyek başok 3. qucûcankî nd
1. cûre (sazeke dutêl an jî sêtelî ya gelêrî) 2. cureyek başok 3. qucûcankînd
cura çekmek Esrar kişandin.
cura zurna çeşîdek zirneya biçûk
çeşîdek zirneya biçûk
curacı curajen, curabend nd/nt
curajen, curabend nd/nt
curcuna 1. kafirkeratî (revvşa bişemate) 2. di muzîka aletirkî de usûlek nd
1. kafirkeratî (rewşa bişemate) 2. di muzîka aletirkî de usûlek nd (bir yerI)
curcunaya çevirmek (curcunaya döndürmek) (veya curcunaya vermek) (cihek) kirin kafir keratî, li hev qelaptin
curcunaya çevirmek (döndürmek, vermek) (Cihek) kirin kafir keratî.
curcunayı koparmak (Cihek) dan şemate û hela helayê. (Cihek) li hev qelaptin.
curnal bnr jurnal
bnr jurnal
cuşiş coşdarî m
coşdarî m
cu kîm Cu (bakırın kısaltması)
cu cu b kümes hayvanlarını çağırma ünlemi
cuap bnr cewab
cube m cüppe
cuda rd 1. ayrı (yerleri bir olmayan) * hûn bi hev re ne, ji hev cuda ne? beraber misiniz, ayrı mısınız? 2. ayrı, başka (başka türlü) * ev babeteke cuda ye bu ayrı bir konu * ew, mirovekî cuda ye o, başka bir adamdır 3. ayrık 4. değişik, farklı (benzerlerinden ayrı, farklı) * rengên cuda değişik renkler 5. ayrı (ayrı olan)
cuda bûn l/ngh 1. ayrılm (bir yerden, kimseden veya şeyden uzaklaşmak) 2. ayrılmak (karı koca için, evlilik birliğini bozmak) * ji mêrê xwe cuda bû kocasından ayrıldı 3. farklılaşmak
cuda bûn ketin (tiştekî) fark etmek (değişmek, başkalaşmak)
cuda cuda 1) ayrı ayrı, başka başka (değişik, birbirinden ayrı olan) * karê wan yên cuda cuda hene ayrı ayrı işleri var 2) ayrı ayrı (her biri için) * ji bo zarokan cuda cuda leyîstok kirîn çocuklar için ayrı ayrı oyuncak aldı 3) ayrı ayrı (her biri ayrı olarak) * cuda cuda li çêja xwarinan nihêrt yemeklerin tadına ayrı ayrı baktı
cuda girtin l/gh tecrit etmek, ayrı tutmak
cuda kirin l/gh 1. ayırmak (bir yeri bir engelle bölmek) 2. ayırmak (birbirinden uzaklaştırmak) 3. ayırmak (nitelik değişikliğini anlamak) * çêyî ji xerabiyê cuda kirin iyiyi kötüden ayırmak 4. ayırmak (iki veya daha çok kimse arasındaki anlaşmayı, uzlaşmayı bozmak) 5. ayırmak (tahsis etmek) 6. ayrı tutmak 7. bölmek (birliğin bozulmasına çalışmak) 8. ayırt etmek
cuda serî kişandin ayrı baş çekmek
cuda serkêşî kirin ayrı baş çekmek
cudabar rd ayrılabilir
cudabarî m ayrılabilirlik
cudabûn m 1. ayrılma (bir yerden, kimseden veya şeyden uzaklaşma) 2. ayrılma (karı koca için, evlilik birliğini bozma) 3. farklılaşma 4. ayrım (tefrik)
cudabûnî m ayrımlılık, farklılık
cudabûyî rd 1. ayrık, ayrı tutulmuş, ayrılmış (bir yerden, kimseden veya şeyden uzaklaşmış) 2. ayrılmış (karı veya koca için, evlilik birliğini bozmuş olan) 3. farklılaşmış
cudabûyîn m 1. ayrılış (bir yerden, kimseden veya şeyden uzaklaşma) 2. ayrılış (karı koca için, evlilik birliğini bozma) 3. farklılaşma
cudaçapî m ayrı basım
cudaceleb rd ayrı cinsten
cudagirtî rd bağışık , ayrı tutulmuş, muaf
cudagirtîbûn m ayrıcalık, bağışıklık, muaflık, muafiyet
cudagirtin m tecrit, ayrı tutma
cudagotin m üslûp
cudaker nd/nt 1. ayırımcı 2. ayrılıkçı 3. bölücü, bölen 4. bölücü (bir topluluğu, birliği parçalayan, bölme amacında olan)
cudakerî m 1. ayırımcılık 2. ayrılıkçılık 3. bölücülük
cudakirî rd 1. ayırılmış (bir engelle bölünmüş olan) 2. ayırılmış (birbirinden uzaklaştırılmış) 3. ayırılmış (nitelik değişikliğini anlamış) 4. ayırılmış (iki veya daha çok kimse arasındaki anlaşmayı, uzlaşmayı bozmuş) 5. ayırılmış (tahsis edilmiş) 6. ayrı tutulmuş 7. bölünmüş (birliği bozulmasına çalışılmış olan) 8. ayırıma tabi tutulmuş olan 9. ayrıcalı, ayrık, ayrılı
cudakirin m 1. ayırma (bir yeri bir engelle bölme) 2. ayırma (birbirinden uzaklaştırma) 3. ayırma (nitelik değişikliğini anlama) 4. ayırma (iki veya daha çok kimse arasındaki anlaşmayı, uzlaşmayı bozma) 5. ayırma (tahsis etme) 6. ayrı tutma, tecrit etme 7. bölme (birliğin bozulmasına çalışma) 8. ayırt etme
cudam rd aylak
cudamî m aylaklık
cudatî m 1. ayırım, fark 2. farklılık, başkalık 3. ayrılık 4. aykırılık
cudatir rd başkası
cudaxwaz nd/nt ayrılıkçı
cudaxwazî m ayrılıkçılık
cudayî m 1. ayırım 2. ayrılık (düşünce, görüş veya duygu arasındaki uymazlık) 3. fark 4. değişiklik, farklılık 5. başkalık, ayrılık 6. ayırtı 7. ayrılık
cudayî bûn l/ngh ayrımlaşmak, farklılaşmak
cudayî kirin ayırım yapmak
cudayî kirin nava (kesan an jî tiştan) 1) ayırım yaratmak 2) ayrı seçi yapmak
cudayî xistin (an jî kirin) nava (...) fark gözetmek, ayırmak * ez cudahiyê nakim nava zarokên xwe çocuklarımı birbirinden ayırmam
cudayîbûn m ayrımlaşma, farklılaşma
cudayîbûyîn m ayrılış, farklılış
cudayîkî h ayrımlı olarak
cudayîtî m ayırımlık, ayrılık
cudayîya nîjadî ırk ayrımı
cudî efsanevi Kürt dağı, Cudi dağı.
cuhab bnr cewab
cuher bnr cihar
cuhnî m dibek
cuhur bnr cihar
cul bot/m kamış
culandin m kımıldatma, kıpırdatma
l/gh kımıldatmak, kıpırdatmak
culbe fig bitkisi.
bot/m araka
cule bnr cole
culfû n şahinleri evcilleştirmede kullanılan bez torba
culhet m curet
culûs (i) m oturma
culûs (ii) m cülüs
culûsiye m cülüsiye
culxe n çuha
cum der/m sal
cumî m çiftleşme, sevişme, sikişme
cumker nd/nt çulha, dokumacı
cumkerî m çulhalık, dokumacılık
cumle rz/m cümle, tümce
cumûn m grub
cumûriyet m cumhuriyet
cumûriyetxwaz cumhuriyetçi
cumûriyetxwazî cumhuriyetçilik
cunbuş m cünbüş
cundî nd/nt asker
cungerî bnr cinger
cunî m diz
cunî (i) bnr gonî
cunobet rd cenabet
cunobetî m cenabetlik
cunobetî ji ser xwe hilanîn gusül aptesti almak
cur tür, çeşit
cur bi cur çeşit, çeşitli, türlü türlü
cur kirin l/gh nevine göre ayırmak
curandin m türlere ayırma
l/gh türlere ayırmak
curbicurî h/rd çeşit çeşit, türlü türlü
m çeşitlilik
curc nd Gürcü
curd zo/n bir fare türü
curdan zo/n lağım sıçanı
curde rd deforme
curde (ii) rd soluk, solgun
curde bûn deforme olmak
curde bûn (i) l/ngh deforme olmak
curde bûn (ii) l/ngh soluklaşmak
curdebûn (i) m deforme olma
curdebûn (ii) m soluklaşma
curdebûyî (i) rd deforme olmuş
curdebûyî (ii) rd soluklaşmış
curdon zo/n lağım sıçanı
cure n 1. tür, çeşit * pênûsên ji her cureyî her çeşitten kalem 2. biçim (manzumelerin uyak düzenlerine göre olan dış görünüşü) * çarîn û malik cureyên helbestê ne rubai ve beyt birer şiir biçimidir 3. biy tür (cinslerin ayrıldığı bölüm) 4. fel tür 5. öbek, küme, grup (aynı yerde bulunan kimse veya nesneler bütünü) 6. çeşit (canlıların bölümlenmesinde, bireylerden oluşan, türden daha küçük birlik) 7.rd çeşit, türlü * her camiyek bi cureyekî ye bu camilerin her biri başka çeşittir 8. hamur (kâğıt için tür, nitelik) * kaxizê ji cureyê baş birinci hamur kâğıt 9. cins, tür (aralarında ortak benzerlikler bulunan varlıklar topluluğu)
cure bi cure rd/h çeşit çeşit, çeşitli
cins cins
cure cure rd çeşit çeşit
çeşit çeşit, türlü türlü
curecure bûn l/ngh çeşitlemek
curecurebûn m çeşitleme
curedar rd türlü, türlü türlü
curet m cüret
curet kirin cüret etmek, cüretlenmek
curetkar nd/nt cüretkâr
curetkarî m cüretkârlık
cureyên peyvan rz/nd sözcük türleri
cureyî rd soysal
cureyîn rd özgül
curik n kepçe, kaşık ve ağaçtan yapılan diğer kaplar yapımında kullanılan yontma aleti
curkirin m nevine göre ayırma
curm n cürüm
bnr curn
curn m 1. kurna 2. yalak 3. dibek (bazı bölgelerde) 4. tekne (türlü işlerde kullanılan uzun ince kap)
curnik m cırnık (set duvarlarında su akacak delik)
cuse n cüse, gövde
cust rd atik, çevik
cust û çeleng atik ve çevik
custî m atiklik, çeviklik
cuxt bnr cot
cuz (i) n ilik, kemik iliği
cuz ‘ii) m cüz (Kur’an’ın bölünmüş olduğu otuz parçadan her biri)
cuzdan n cüzdan
cuzdanê bankayê banka cüzdanı
cuzdanê hesaban hesap cüzdanı
cuzdanê nifûsê nüfus cüzdanı (veya kâğıdı)
cuzdanê pereyan para cüzdanı, portföy
cuzdanrevandek nd/nt kapkaççı
cuzdanrevandekî m kapkaçılık
cuzdanrevandekîtî m kapkaç
cuzer bot/m havuç
cuzî fel/rd cüzî
cuzlik rd erken doğan kuzu
cu (Zazaki) (navdêr) jiyan, jîn, heyat, jî, temen, umirSkotî (navdêr) se, kûçik Tirkî: Cu , kurtebêja sifir, paxir kîm
cuda cihê, ciyawaz *"bira bira ye, bazar cuda ye"
(rengdêr) cihê, ne mîna hev, ne wek hevdu, ne şibî êkdu: Ew hemî eynî ne lê ev cuda ye, cihê, ne bi hev re, ne li gel hev, ne li gelêk, ne pêkve: Ew û jina xwe cuda bûne. (Êdî bi hev re najîn.).
Herwiha: cida.
Hevwate: cihê, ciya, ferq, têvel.
Dijwate: eynî, bi hev re, mîna, pevre, pêkve, şibî, têkde, li gelêk, wek, wekhev, yek.
Bikaranîn: Lêker: cuda kirin, cuda bûn, cuda girtin. Navdêr: cudakirin, cudabûn, cudagirtin Rengdêr: cudakirî, cudagirtî. Bi soranî: ciya, ciyawaz.
: cudaber, cudaberî, cudagir, cudagirî, cudahî, cudakar, cudakarî, cudaker, cudakerî, cudatî, cudaxwaz, cudaxwazî, ferqûcudahî.
ji: Proto-aryayî yew- (cuda), avestayî: yuta- (cuda) Pûnjabî: yud (cuda) Pehlewî: cudî (cuda) Farisî: cuda (cuda) Belûçî: cita (cuda) Kurmancî: cuda, cida (cuda) Kurdî (Soranî): ciya (cuda) Zazakî: ciya (cuda) Bo hin nimûneyên din jî, ku tê de y dibe c, binere: cejn, cihû.Çavkanî: Cheung p.216 Ji eynî rehî: cihê
cuda bûn (lêker)(Binihêre:) cuda
cuda cuda cihê cihê, ciya ciya
cuda girtin (lêker)(Binihêre:) cuda
cuda kirin (lêker)(Binihêre:) cuda
cudabar (rengdêr) mînahev.
ji: cuda +-bar
cudabarîtî (navdêr, mê) cudayîtî.
ji: cudabar +-îtî
cudabarkî (navdêr, mê) bi cudabarî.
ji: cudabar +-kî
cudabûn (navdêr, mê) dema mirov ji hev dûr dikevin, :bira ji hev cudabûn ; ang ; bûn du mal
cudabûn ketin (lêker) ferqî ketin, guherîn.
ji: cudabûn + ketin
cudabûnî (navdêr, mê) dabeşbûnî, veqetînî.
ji: cuda +-bûnî
cudabûyî (rengdêr) (Binihêre:) cuda
cudaçeşn (rengdêr) cihêreng, cuda, cihê, têvel, ciyawaz, cuda-cuda
cudadar (rengdêr) cudayî.
ji: cuda +-dar
cudagir (navdêr, mê) kesê/a cudayan digire.
ji: cuda + -gir
cudagirî (navdêr, mê) karê cudagiriyê.
ji: cudagir + -î
cudagirtî (rengdêr) (Binihêre:) cuda
cudagirtîbûn (navdêr, mê) bexşandîbûn, bexşbarî, muafiyet, muaftî.
ji: cudagirtî +bûn
cudagirtin (navdêr, mê) (Binihêre:) cuda
cudahî cihêtî, ciyawazî
(navdêr, mê) ferq, cihêtî, ciyawazî, têvelî, ne wekhevî, ne mîna hev, ixtilaf, taybetî, têvelbûn.
Herwiha: cidahî, cidatî, cidayî, cudatî, cudayî.
ji: cuda + -hî
cudahî bûn (lêker)(Binihêre:) cudahî
cudahî dîtin (lêker) cihê kirin, cuda kirin, lê werqilîn, fesilandin.
ji: cudahî + dîtin
cudahî kirin (lêker)(Binihêre:) cudahî
cudahîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) cudahî
cudahîbûyî (rengdêr) (Binihêre:) cudahî
cudahîkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye cudahî kirin
cudahîkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) cudahî
cudakarî (navdêr, mê) rewşa cudakarbûnê.
ji: cudakar + -î
cudaker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê cuda dike, dabeşker, cihêker, bijarker.
ji: cuda + -ker
cudakirî (rengdêr) îzole, veder
cudakirin (navdêr) ji hev vekirin, ji hev dûrxistin, :hindî ez di hêm nikarim wan du cêmikan ji hev cuda bi kim, :cotyarî genim ûkajêk cuda kirin, :pareyên hûr gir ji hev cuda ke
cudaparêzî (navdêr, mê) apartayd, awartin, ferqûcudahî, nijadperistî, segregasyon
cudaxwaz kesê ku doza cihêbûnê dike
kesê ku doza cihêbûnê dike
cudaxwazî (navdêr, mê) (siyaset) parvexwazî, cihêxwazî, separatîzm, xwestin ku welatek parçe bibe, daxwazkirin ku parçeyek ji welatekî veqete û bibe serbixwe, (giştî) daxwaza imtiyazan kirin, daxwaza takemafan kirin, tiştên ji yên xelkê cudatir xwestin.
Herwiha: cidaxwazî.
ji wêjeyê: Di dewra 1954-74an de, pirsgirêk wek pirsgirêka şûnvemayin, cehalet û feodalîteyê hatiye tarîfkirin; xwestine ko ji Kurdan re ‘medenîyet’ê bibin, wan bikin Tirk û bi wî awayî pirsgirêkê çareser bikin. Piştî 1968an, pirsgirêk êdî pirsgirêka komunîzm û parvexwazîyê ye. Piştî 1980yan, bi taybetî jî piştî jihevketina Sovyetan, pirsgirêk bûye xwedîyê tarîfeke nuh; êdî pirsgirêk terorîzm an jî bi awayê vê dawîyê terorîzma etnîkî ye.(Fuat Onen: Welatek di ronkaya rojê de ji gelên wî yên otokton hat dizîn, Nefel.com, 12/2007).
ji: cudaxwaz ji parve + -xwaz + -î
cudayî kirin (lêker) pêşbiryarî kirin.
ji: cudayî + kirin
cudayîkî (navdêr, mê) bi cudayî, bi ciyawazî.
ji: cudayî +-kî
cudayîkirin (navdêr) mirovkanêkirin, tagirîkirin, :nabit cudayî di navbera zarokan da bi hêt kirin
cuh (navdêr, mê) co, cok, kanal, robarên biçûkBibe ber, çuh, duh, guh, nuh, ruh
cuher xurcika ka û cêh a ku bi serê sewalê de tê daliqandin
xurcika ka û cêh a ku bi serê sewalê de tê daliqandin
cuhik (navdêr, mê) (Binihêre:) co
cuhk (navdêr, mê) (Binihêre:) co
cuhok (navdêr, mê) (Binihêre:) co
cuhuk (navdêr, mê) (Binihêre:) co
cule (navdêr, mê) hereket, liv, lebat, bizav, xebat, çalakî, kiryar, kar, libt, leqîn, livak, livek, cole, qelq, bizar, tevgerr
culemêrg Serenav,mê, Hekarî, parêzgehek e li Bakurê Kurdistanê li ber tixûbê Başûrê Kurdistanê û Rojhilata Kurdistanê, bajarrê serekî li wê parêzgehê.
Herwiha: Colemêrg, Çolemêrg, Çulemêrg.
ji: hevreha ermenî Giłmar/Giġmar, tirkî Çölemerik, hemû jiarami Cilmar/Culmar. Bo guherîna A bi Ê binêre kitêb, bo zêdebûna g li dawiya peyvê binêre qaling/qalind ji tirkî kalın..
: culemêrgî, culemêrgîtî
culemêrgî (navdêr) ji xelkê Culemêrgê re tê gotin
culux elok
cum (navdêr), ?, cum, benîşt
cum der (navdêr, mê) darbeşan, kelek.
ji: cum +-der
cuma Tirkî: (navdêr) în.
ji: erebî >>> الجمعة
cumbuş (navdêr, mê) amûrek muzîkê ya mîna odê yan sazê ye.
Herwiha: cimbiş, cimbûş, cumbiş, cumbûş, cûmbûş.
ji: Ji tirkî cümbüş ji Zeynel Abidin Cümbüş, danerê cumbuş.
ji wêjeyê: Muzîka kurdî ya klasîk bi tembûrê tê naskirin. Ribab û cumbuş û bisk jî di vî warî de tembûrê temam dikin..
: cumbuşjen, cumbuşjenî, cumbuşvan, cumbuşvanî
cumbuşvanî (navdêr, mê) karê cumbuşvanan.
ji: cumbuşvan + -î
cume (navdêr, mê) cume: în, roja piştî pêncşemê û berî şemiyê, (navdêr, nêr) Cume: navek zelaman e.
Herwiha: cima, cima, cime, cime, cuma, cuma, cume.
ji: erebî >>> الجمعة.
: cumeyî
cumeyî (navdêr, mê) rewşa cumebûnê.
ji: cume + -yî
cumî (navdêr, mê) gayîn, niyan.
ji: cum +-î
cumker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê cum dike.
ji: cum + -ker
cumkerî (navdêr, mê) çolangî, çilagî.
ji: cum +-kerî
cumle (navdêr, mê) hevok, tevok, riste, komek peyvan yên li dû hev tên rêzkirin û bi hev re ramanekê diyar dikin (di nivîsînê de ji van peyvan ya yekem bi sertîpa mezin tê nivîsîn û li pey peyva dawîn jî niqteyek tê danîn.) Cînav, hemû, giş, tev.
Herwiha: cimle.
ji wêjeyê: Bi wateya hemû: Hemû aletên şer komî ser hev bikin, zirx û şûr û mertalên xwe wergirin û dakevin qada şer! Sirûd û helbestên şer bi yek dengî biqîrin û dest bi merasima recmê bikin; lewre ferman di ser wijdan, hest, dilovanî û cumle nazikiriyan re ye. Ya girîng ferman e. Dema ferman ji meqamên bilind…ji cihê herî bilind hat; êdî, edalet û hemû mefhûmên di asta gerdûnî de divê bilezin, bibezin, bikevin qul û qewêran.(Hasan Kaya: Rojînê birecimînin, Netkurd.com, 1/2009).
ji: ji erebî جملة (cumlet: hevok < tevahî).
: bercumle, bincumle, cumleyî, cumlenas, cumlenasî, cumleyî, cumlesaz, cumlesazî, cumlezan, cumlezanî, sercumle
cumleten (hoker) hemû pêkve, tev bi hev re, hemî li gel hev, vêkre, hemû, tev, giş, temamen.
Herwiha: cimleten.
ji wêjeyê: Li hember Komara Tirkîye talûkeyek (!) bê bihîstin, cumleten zû radibin ser xwe û bi mitîngên parastina Cûmhûrîyetê berê xwe didin ser gora Ataturk û dibêjin komar di talûkeyê de ye!(Serdar Roan: Dermanê hemî derdan: Gora Ataturk!, Nefel.com, 2/2008).
ji: Ji erebî: cumle + -t- + -en
cumleyî (navdêr, mê) rewşa cumlebûnê.
ji: cumle + -yî
cun dan (lêker) çêr kirin
cunûtin erdê şil
(navdêr, mê) erdê şil
cur bi cur rengrengî, celeblecebî
cur'e (navdêr, mê) qurç, qurt, piç, çip, daqurçandin, daqurtandin, vexwarina bi carekê.
Herwiha: cure.
Bide ber: curet, cûre
cur'et (navdêr, mê) wêrekî, bistehî, cesaret, bêtirsî, netirsî, cisaret.
Herwiha: ciret, ciret, curet.
ji: ji erebî جرءة (cur-et: cesaret, wêrekî) ji جرء (cerue: wêrîn, cesaret hebûn).
: bêcuret, bêcuretî, bicuret, bicuretî
cur'et kirin (lêker)(Binihêre:) curet
cur'etkar (navdêr, mê) bêtirsî, bêperwayî, pakînekerî, wêrek, zirz, serhişk.
ji: curet +-kar
cur'etkarî (navdêr, mê) agirçavî, wêrekî.
ji: curet +-karî
cur'etkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye curet kirin
cur'etkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) curet
cura (navdêr, mê) hin cûn sazên du-yan sê-têl in.
Herwiha: cûra.
ji wêjeyê: Ez li baglamayê dixim. Her wiha li kemanê dixim. Li curayê dixim.(hunermend Ayfer Duztaş di hevpeyivînekê de li gel Salihê Kevirbirî, Netkurd.com, 7/2008).
: curabend, curabendî, curajen, curajenî, curayî
curajen (navdêr, mê) curabend.
ji: cura +-jen
curayî (navdêr, mê) rewşa curabûnê.
ji: cura + -yî
cure 1. tehr, awa 2. reng, celeb 3. şêwe
curedar (rengdêr) curecure, celeb celeb, têvil.
ji: cure +-dar
curf tirsek ji ni: kav, lût
curfvêketin (navdêr, mê) dema ji xafilkî ve dengek têt mirovî û lûtek bi mirovî dikevit, :kewek ji ni: kê ve firî curfek bi gavanî kevt(keft)
curne birkeka biçûke ya vegirtina avê, dest: û
curnik (navdêr, nêr) çalik û kortikên li ser keviran, curnê biçûk
curnik/curnî çalik û kortikên li ser keviran
currek (navdêr) hin cûnên hûrik yên ji binemala werdekan in.
Herwiha: curek, curremiravî, curemiravî. Bi soranî: curremirawî. Navê zanistî: Anas crecca
custin (lêker) lêgerîn daku tiştekî bibîne yan peyda bike: Ez pirr li te cum lê min tu nedîtî. li derekê hatin û çûn: Ez li bajarrî digerrim..
Herwiha: lê geran. Navdêr: mê, lêgerrîn.
ji: cu.
: gercust
cux (navdêr, nêr) darê ku du ga û gamêş pê tên zeftkirin dema cot pê tê kirin yan erebe pê tê kêşan, yûx, nîr, zilm, zordestî, stem, bindestî, koletî.
Têkildar: basole. Bide ber
cuyayene (Zazaki) (lêker) jîn, jiyan
cuzam nexweşiyeke çêrmî ye
nexweşiyeke çêrmî ye
cuzan (navdêr, mê) dûzan, gûzan, gwîzan, cozdan.
ji: cu +-zan
cube root reha sêçik, reha sêcar, reha ji hêza sêyemîn.
cubic yard Yarda kûp, 0.7645 m^3.
cubical wekî kûp.
cubicle şeşrûyî
cull neqandin
cultrate (botanîk) (pela) kenarpîj û kenartûj
culture ferheng
çand
çand
cumulate komkirin
cunning bernac
kone
xasûk
fehlbaz, kone, hîlebaz, şeytan 2. jêhatî, xweymerîfet 3. (D.Y.E) dilniwaz, dilkêş, cazîbdar, şirîn, xwînşirîn (zarok) 4. fênetî, şeytanî 5. merîfet.
cup kedeh
cupboard dolab, ref, nivîngeh, malvînk. a skeleton in his cupboard razeke (yekî/ê) bêşeref bike.
cure tîmar
curia 1. Juriya dadgeh
curiosity zîranî
curious ecêb
curly xirpûşk, xurpûşok. porê xirpûşkî. badekî, fetlokî.
curmudgeon tima, cirnexweş. curmudgeonly timakar.
curse nifir
çêrlêkirin
cushion balîf, meqet.
cushy hêsan
cusp lûtke
serî
cussword çêr, dijûn, sixêf.
custard di tîrîtiya mastê da, şîraniyek ku ji hek u şîrê hatiye çêkirin.
custodian segvan 2. berpirsiyar 3. dergevan, serekê xulamên ku di xanan de dixebitin.
custom Taybet, kesane, ya ku aîdê te ye
ferheng
customary usage edet, kevneşopî.
cut birîn
jê kirin
jê kirin (jê bike)
qut kirin
cut diamond elmasa ku hatiye neqşandin
cute bernac
kone
xasûk
cutin (bot.) kutîn.
cutlass şûrê kurt, şûrê behrê, perend, xencer/qeme/kahûrê deryavan.
cutthroat Kujer. Bêrehm. Zalim. Xedar.
cube m. robe
cuda separate
cuda bûn (jin û mêr) to divorce; (parve bûn) to separate
cudabûn (jin û mêr) divorce; (parvebûn) separation
cudaxwaz separatist
cudaxwazî separatism
cuhî (n.) Jew
cumhûriyet f. republic
cunta f. junta
cure kind, varriety, sort, style, assortment, species
(m.) species, sort, type
cure cure (dial. var.) = core core
curet kirin v.t. to dare
v.t. to dare
cuda eigen
Einzahl
einzeln
entfernt
extra
getrennt
unterschiedlich
verschieden
cuda bûn anders sein
getrennt sein
unterscheiden, sich ~
verschieden sein
cuda kirin unterscheiden, etw. ~
cudahî Unterschied
cudaxwaz Separatist
cudayî Unterschied
culet Mut
culhet Mut
cur bi cur verschiedene
cure Art
Sorte
cure-cure mannigfaltig
verschiedenartig
cuda rd. ciya, arzî, ciya, da
cuda cuda h. ciya-ciya, arzî-arzî
cuda girtin m. tecrît, arzîkerdis, dyagirewtis n.
cudaceleb rd. heterojen, ciyacinsên, arzîdnsên, ciyacureyên
cudaker rd. ciyaker
rd. pareker, dyaker, arzîker
cudakerî m. dyakerîye, dyakerênî m.
m. parekerîye, dyakerênî, arzîkerîye m.
cudakirî rd. dyakerde, arzîkerde, mustesna
cudaxwaz rd. dyawaz, arzîwaz
cudaxwazî m. dyawazîye, dyawazênî, arzîwazîye m.
cudayî m. dyayîye m., arzîyîye m., ferqe m., nuans n., dyayênî m. *hatin cudakirin llb. dya kerîyene, ameyene dyakerdene, ameyene raqetnayene, ameyene ravisnayene
cuher m. cuwer, torbê êmê estoran n.
cuhnî n. hewane, dinge, drne, soqî, soqî m.
cuk m. vaye, cuwa, vaya, vay m.
culbe m. ana. culvîk, colvong n.
m. bot. fîqe, fîte, fîge m.
culhe m/n. çulag n.
cum m. der. keleke, kêleke m.
cume m. êne, cu m., peyse m., îne, yene, cumea n.
cumle m. rz. cumle, alince, riste m.
cunbus m. cunbise, cimbuse m.
cur bi cur rd. tewirdar, curedar, tewir bi tewir, curecure, çêsît bi çêsît, tore tore
curabend m/n. curecinitox, curebend, curecî n.
curajen m/n. curecinitox, curebend, curecî n.
cure n. çêsît, cure, cîns n.
cure cure rd. çêsît çêsît, tewirdar, curedar, tewir bi tewir, curecure, çêsît bi çêsît, tore tore
curedar rd. çêsît çêsît, tewirdar, curedar, tewir bi tewir, curecure, çêsît bi çêsît, tore tore
curetkar rd. wêrek, tawrin, cesaretin, cesur, curetkar, dgerin, kezebin, qesebapêt, zereteper
cureyên peyvan n. çêsîtê çekûyan, çêsîtê kelîmeyan n.
curm m. drm n.
curn m. çirtike, çirike, çire, çiraneke, glonçike, sirike, çure, çurnike, çurane, çuraneke m.
m. drne, kurnike, kurane, kurne, kurna m.
m. darêne, kurna, tekna, kurane, teknike m.
n. hewane, dinge, drne, soqî, soqî m.
curnik m. drne, kurnike, kurane, kurne, kurna m.
cuwab m. cewab, verperse, cuyab, cebab n.
cuwan rd. dwan, rihal, gênc, cuwan, dwan, cun, dwun, cênc
cuxîn m. cuwen, cun, cuwe, dwîn n.
cuz m. cuze m.
cuzam m. tip. xunav n., gureyo pîl n., kotî n., rîsa merdimwere m., cuzam n., guro pîl n.
cuzb n. zikir, zikr n.
cuzb kirin lg. zikir kerdene
cuzî rd. senikek, pîçê, vîçalek, cuzî
rd. fel. cuzî, tîkel
cucik çük (çocuk dilinde)
culixe hindi
cumle cümle
tümce
cumleya karî eylem cümlesi
fiil cümlesi
cumleya nameyî ad cümlesi
isim cümlesi
cumleya negatîfe olumsuz cümle
cumleya pêrabestîye bileşik cümle
cumleya persî soru cümlesi
cumleya pozîtîfe olumlu cümle
cumleya sade basit cümle
cumleyê rêzkî sıra cümleler
curnê reş Hilvan
cuma îne (n), cume (n)
cumartesi şeme (n), paşêne (n), sift (n)
cumhurbaşkanı serekkomar, -e
cumhurbaşkanlığı serekkomarîye (m)
cumhuriyet komare (m)
cumhuriyetçi komarperwer, -e; komarwaz, -e
cum'e în, eynî, înî, cum'e, roja xutbeyê, ji rojên hefteyê ya piştî pêncşemê û berî şemiyê
cunge pif, dengê nizm mîna hewa ji ber tiştekî biçe
cur - nêre-: curekew nêrekew, curebaz nêrebaz, curepiyaw mêrê mêran, nêremêr
cuxrafya erdnasî, zemînnasî, coxrafya