Encamên lêgerînê
bala 1. çêl, çêlik, çêjik, têjik 2. zarok, mindal 3. xemş, xumş, xifş (çêjika xezalan)
1. çêl, çêlik, çêjik, têjik 2. zarok, mindal 3. xemş, xumş, xifş (çêjika xezalan)
1. çêl, çêlik, çêjik, têjik 2. zarok, mindal 3. xemş, xumş, xifş (çêjika xezalan) nd/nt
balaban (I) 1. gir, girs, mezin 2. (kes an jî zarokê) liserxwe, qelew, şîşman (II) balaban, cureyek teyr zo/n
kuşu çûkeke gir a ku li avzêmka dijî, goştê wê bibez û xwarina wê giran e (Botaurus) zo
(I) 1. gir, girs, mezin 2. (kes an jî zarokê) liserxwe, qelew, şîşman (II) balaban, cureyek teyr zo/n
kuşu çûkeke gir a ku li avzêmka dijî, goştê wê bibez û xwarina wê giran e (Botaurus) zo
balaban (i) 1. gir, girs, mezin 2. (kes an jî zarokê) liserxwe, qelew, şîşman rd
balaban (ii) balaban, cureyek teyr zo/n
balaban kuşu çûkeke gir a ku li avzêmka dijî, goştê wê bibez û xwarina wê giran e (Botaurus) zo
balabanlaşmak qelew bûn, wekî balabanê bûn
qelew bûn, wekî balabanê bûn
qelew bûn, wekî balabanê bûn l/gh
balabanlık balabanî, qelewî
balabanî, qelewî
balabanî, qelewî m
balak bnr malak
bnr malak
bnr malak
balalayka balalayka (sazê gelê Uris, ku sêgoşe û sê têlê wê hene)
balalayka (sazê gelê Uris, ku sêgoşe û sê têlê wê hene)
balalayka (sazê gelê ğris, ku sêgoşe û sê têlê wê hene) m
balama 1. di "orta oyunu"yê de karekterê kesê Rûm 2. gotina ku di leystikên wekî karagöz û matîz de ji tîpên welatên biyan re tê gotin şn
1. di "orta oyunu"yê de karekterê kesê Rûm 2. gotina ku di leystikên wekî karagöz û matîz de ji tîpên welatên biyan re tê gotin şn
1. di “orta oyunu”yê de karekterê kesê Rûm 2. gotina ku di leystikên wekî karagöz û matîz de ji tîpên welatên biyan re tê gotin şn
balans parseng, denge, balans
parseng, denge, balans
balans ayarı eyara balansê
eyara balansê
balar çembilheya m
çembilheya m
çembilheya m
balast 1. xurdik, rişte (kevirên hûrik ên li ri­ya trênê werdikin)2. balast der/m
1. xurdik, rişte (kevirên hûrik ên li ri­ya trênê werdikin)2. balast der/m
balast gemi keştiya ku di enbarên wê de bar nîn e
keştiya ku di enbarên wê de bar nîn e
balat 1. balad (di serdema Navîn de cureyeke helbesta Rojavahî, ku ji sê benda tê pê) 2. balad (cureyek strana ku li Rojava bi hinek reqsan tê strîn) mzk/m
1. balad (di serdema Navîn de cureyeke helbesta Rojavahî, ku ji sê benda tê pê) 2. balad (cureyek strana ku li Rojava bi hinek reqsan tê strîn) mzk/m
1. balad (di serdema Navîn de cureyeke helbesta Rojavahî, ku ji sê benda tê pê) 2. balad (cureyek strana ku li Rojava bi hinek reqsan tê strîn) mzk/m
balata balata m
balata m
balata m
balayı şirînmeh.
bala rd 1. yüce, yüksek (altı ile üstü arasındaki uzaklık çok olan) * çiyayên bala yüksek dağlar 2. boy pos, endam
bala (yekî) jê ketin dikkatından kaçmak
bala (yekî) ketin (tiştekî) 1) (bir şeye) gözü takılmak 2) farkına varmak
bala (yekî) kişandin 1) (birinin) dikkatını çekmek 2) alâka çekmek (toplamak veya uyandırmak)
bala (yekî) lê bûn 1) dikkat etmek 2) mukayit olmak, göz kesilmek, dikkat etmek
bala (yekî) li (....) bûn gözü bir şeyde (veya bir şeyin üzerinde) olmak
bala (yekî) neketin (tiştekî) gözünden kaçmak
bala bûn l/ngh yücelmek, yükselmek
bala kirin l/gh yüceltmek
bala min li te ye sana bakıyorum da
bala te lê be ona mukayet ol
bala te li min e beni dinliyor musun
bala û wala yüce
bala xwe berdan (...) -e bakmak, -e dikat etmek
bala xwe berdan ser (...) dikkatını üstüne toplamak
bala xwe bidê! baksana! (veya baksanıza!) dikkat çekme sözü * bala xwe bidê êdî êvar e baksana akşam oluyor
bala xwe dan dikkat etmek.
bala xwe dan (...) 1) dikkat etmek * we bala xwe dayê ku bê çi got? dikkat ettiniz mi ne söyledi? 2) dikkat etmek (gözüne çarpmak veya ilgisini çekmek) * min heta wê gavê bala xwe nedabûyê ben o zamana kadar buna dikkat etmemişim 3) gözden geçirmek, göz atmak, kontrol etmek (kısaca bakıvermek) * car carinan bala xwe dida odeya doktor ara sıra doktorun odasına göz atıyordu 4) göz gezdirmek (derinlemesine incelemeden okumak) 5) gözden geçirmek, gözlemlemek (incelemek, muayene etmek) 6) ilgi toplamak, ilgisini yoğunlaştırmak
bala xwe dan ser (tiştekî) dikkat kesilmek, konsantre olmak
bala xwe danê 1) anlamak, farkina varmak, bakmak * min bala xwe dayê ku fehm nake, min dengê xwe birî baktım ki anlamıyor, sesimi kestim 2) bakmak (yoklamak, incelemek, denemek) * ca tu jî bala xwe bide vê berhemê bu esere bir de bak
bala xwe pê dan dikkat vermek
balaban (i) nd at konvoyu
balaban (ii) mzk/m mey
balaban (iii) zo/n balaban, çakır doğan
balaban (iv) rd gürbüz, şişman
balabanî m balabanlık, şişmanlık, gürbüzlük
balabanjen nd/nt mey çalan kimse
balabanjenî m mey çalma
balabanvan nd çakırcı (kuş avında çakır doğanı tutan kimse)
balabûn m yücelme, yükselme
balabûyîn m yüceliş, yükseliş
balad wj/m 1. balat Orta Çağda üç bentten oluşan bir Batı şiir türü) 2. mzk/ balat (Batı’da belirli danslara eşlik eden bir tür şarkı)
balafir m 1. uçak 2. rd yüksek uçan kuş
balafira banimayê meteoroloji uçağı
balafira barkêş nakliye uçağı
balafira bombardûmanê bombarduman uçağı
balafira bombeavêj bombardıman uçağı
balafira dûdar nd tepkili uçak
balafira dûrger nd uzak menzilli uçak
balafira nêçîrvan lşk avcı uçağı
balafira vizkedar nd tepkili uçak
balafirajo nd/nt pilot
balafirajotî m pilotluk
balafirgeh m hava alanı, hava limanı
balafirhilgir nd uçak gemisi
balafirok m uçurtma * balafirok firandin uçurtma uçurtular
balafirqewêr lşk/m uçaksavar
balafirsazî m uçak yapımı, uçak sanayisi
balafirşikên uçaksavar.
lşk/m uçaksavar
balafirvan nd/nt pilot, tayyareci
balafirvanî m pilotluk, tayyarecilik
balafirxane m uçak hangarı
balakirin m yüceltme
balalayka m balalayka (üç telli Rus halk sazı)
balandin dolamak.
m dikkat çektirme
l/gh dikkat çektirmek
balanî m masura
balans m balans
balast der/m balast
balastî rd yalanmış
balastin m 1. yalama, yalayış 2. sıyırma 3. silip süpürme (ne var ne yok hepsini yeme)
l/gh 1. yalamak (bir şeyin üzerinden dilini sürüp geçirmek) 2. yalamak (dilini gezdirerek bir şeyin üzerindekini almak) 3. silip süpürmek (ne var ne yok hepsini yemek), sıyırmak (silerek üzerinde veya içinde hiçbir şey bırakmamak) * bi nan binê teyfikê jî balast ekmekle tabağın dibini de sıyırdı
balata m balata
balatî m yücelik, yükseklik
balav çamaşır yıkama günü su kenarı.
bnr berav
balavan bnr balaban
balave m yüksek yer
balavek m yıkama aracı, lif
balavêtin m boyatma
balaxane n gökdelen
balayî m yücelik, yükseklik
bala (yekî) li dereke din bûn (biwêj) hişê yekî li ser tiştekî din bûn.min jê re ramanên xwe ven di wê derbarê de jê re digo-tin, lê min mêze kir ku bala wî li dereke din bu.
bala bûn (lêker)(Binihêre:) bala
bala kirin (lêker)(Binihêre:) bala
bala xwe berdan ser (biwêj) li ser kesekî, mijarekê yan jî tiştekî bi kûrahî sekînin. heke tu bala xwe baş berdî ser, tu yê jî bibînî ku her tişt wekî gotina min e.
bala xwe dan Biwêj, dêna xwe danê, xem jê xwarin, terkexemî tê de nekirin, guh dan tiştekî, tiştek piştguh nekirin, ihmal nekirin, pûte pê kirin, bayex pê dan, hemêt pê dan, ihtimam pê dan, îtina pê kirin, dîqet danê, xemxwerî kirin, giringî danê, muhim hesibandin.
Dijwate: bala xwe nedanê. Navdêr: balaxwedanê.
ji: bal + -a + xwe + dan.
: paşguh nekirin: Çekî: dávat pozor, věnovat pozornost, Esperanto: atenti, Fînlandî: kiinnittää huomiota, huomioida, ottaa huomioon, Îng.: to pay attention, Îdoyî: atencar, Polonyayî: zwracać uwagę, Îsp.: prestar la atención (to a person), poner la atención (to an idea or thing)
bala xwe dan ser (biwêj) bi kûrahî li ser sekinîn. wan tev de bala xwe dabûn ser wê mijarê.
bala xwe danê (lêker) xwe spartinê, pişta xwe danê, bo xwe kirin mereq, mereqa xwe dan ser
balaban [I] 1. nehs 2. şûm balaban [II] amûreke mûsîqayî ya ku bi pifkirinê tê lêxistin
balabanî (navdêr, mê) qelewî.
ji: balaban + -î
balaberz bejnbilind
bejnbilind
balabûn (navdêr, mê) (Binihêre:) bala
balabûyî (rengdêr) (Binihêre:) bala
balad (navdêr, mê) helbestên dirêj yên ku çîrrokekê vedibêjin.
ji wêjeyê: Baladên kesk.
ji: ji frensî ballade jioksitani ballada (dans, reqs) ji yunanî ballare (reqisîn; xwehilavêtin) ji yunanî βαλλη (dans > inglîzî balldans) ji βάλλω (ballo: avêtin, virr kirin)
balafir navgîna hewayî a ku difire; teyare
balafira avê (navdêr) balafirek kû li ser avê datîne û difire.
Herwiha: balafirra avê.
Hevwate: firrokeya avê, teyareya avê.
ji: balafir + -a û av + -ê
balafirgeh qada firîn û niştina teyareyan
balafirr (navdêr, mê) firroke, teyare, makîneyên pêfirrînê, alavên pêfirrînê yên ku bo firrandina neferan yan jî bo leşkeran tên bikaranînfirrokeyên sivîl, firrokeyên cengê.
Herwiha: balefirr, balafir, balefir.
Bide ber: firrok. Cûnên balafirran, helîkopter, balafirra rewîyan.
Têkildar: firrvan.
ji: bala + firr.
: balafirrgeh, balafirrvan, balafirrvanî, balafirrxane
balafirrajo (navdêr, mê) balafirvan, firokevan, pîlot, pilot.
ji: balafirr +-ajo
balafirrajotî (navdêr, mê) balafirvanî, pîlotî.
ji: balafirr +-ajotî
balafirrgeh (navdêr, mê) firokgeh, firrgeh, firrxane, firgeh.
ji: balafirr +-geh
balafirrhez (navdêr, nêr) kesa/ê ku ji balafirran zav hez dike.
: balafirrhezî
balafirrhezî (navdêr, mê) rewşa balafirrhezbûnê.
ji: balafirrhez + -î
balafirrok (navdêr, mê) firfirok, bafirok, bafirik, kolare.
ji: balafirr +-ok
balafirrsazî (navdêr, mê) teyaresazî.
ji: balafirr +-sazî
balafirrvanî (navdêr) karê balafirrvanan
balafirrxane (rengdêr) bi awayekî bala.
ji: bala + -ane
balafirşikên çeka ku dijî teyareyên cengê tê bikaranîn
balakî (navdêr, mê) bilindki, bi bilindbûnî.
ji: bala +-kî
balakirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye bala kirin
balakirin (navdêr, mê) (Binihêre:) bala
balalayka (navdêr, mê) amûreke muzîkê ya têldar e û kodê wê sêgoşe ye.
Herwiha: balalaîka.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: بالالایکا.
ji wêjeyê: Sazbendên aletên gelêrî yên Rûsî, bi qasî şanogeran zêde ne bûn. Aleksandr Voyevodîn ê ji bajarê Vladîmîrê li balalaykayê dixe..
ji: jirusi балалайка (balalaîka).
: balalaykavan, balalaykavanî, balalaykayî
balalaykavanî (navdêr, mê) karê balalaykavanan.
ji: balalaykavan + -î
balalaykayî (navdêr, mê) rewşa balalaykabûnê.
ji: balalayka + -yî
balandin (lêker)lefandin. Tewîn: -balîn-.
ji: bal +-andin
balandin/dibalîne/bibalîne lê alandin
balanî gizgizîka tayî
(lêker)gizgizîka tayî
balans (navdêr, mê) hevsengî, hevkêşe, miwazene, denge, yeksengî.
ji: ji frensî yan ji inglizî balance ji latînî bilanx (terazû, mîzan) ji bi- (du-) + lanx (sênî)
balasîyayene (Zazaki) (lêker) çilmisîn
balasnayene (Zazaki) (lêker) çilmisandin
balasnîyayene (Zazaki) (lêker) hatin çilmisandin
balatî (navdêr, mê) rewşa balabûnê, bilindahî.
ji: bala + -tî
balav (navdêr, mê) şûştina cilan: Jinan li beravê balav dikir. şûştina leşê xwe, cilên pîs yên ku divê bên şûştin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: بالاڤ.
Bide ber: belav.
Têkildar: rêvin, riste.
Bikaranîn: Lêker: balav kirin. Navdêr: balavkirin Rengdêr: balavkirî.
ji: Ji bal + av. Eger bal ne bi maneya rex, alî, hêl, (li) ba be, ihtimal e ku bi metatezê (lab > bal) ji Proto-hindûewropî lewh₃- (şûştin), hevreha yûnanî λούω (louo: şûştin), latînî lavo (şûştin), ermenî լոգանամ (loganam: şûştin). Herwiha bal- belkî ji Proto-hindûewropî bad-/bal- ku herwiha serekaniya van peyvan e: ermeniya kevn բաղանիք (bałanîk), ermeniya nû բաղնիք (baẍnîk), yûnanî βαλανεῖον (balaneyon), latînî balineum/balneum/baneum, fransî bain, inglîzî bath, almanî Bad... Herwiha bide ber slaviya kevn пьрати (piratî: şûştin), çekî prádlo (balav)....
: balavî, balavîk (Motacilla flava), balavkar, balavkarî, balavker, balavvan, balavvanî
balav kirin (lêker)(Binihêre:) balav
balavî (navdêr, mê) rewşa balavbûnê.
ji: balav + -î
balavkarî (navdêr, mê) rewşa balavkarbûnê.
ji: balavkar + -î
balavker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê balav dike.
ji: balav + -ker
balavkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye balav kirin
balavkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) balav
balavvanî (navdêr, mê) karê balavvanan.
ji: balavvan + -î
balavxane (navdêr, mê) berşo, cilşo, balav.
ji: balav +-xane
balax têjika gamêşê
têjika gamêşê
balaxane (navdêr, mê) avahiyên gelek bilind (yên ku bi dehan tebeq hene).
Herwiha: balexane.
ji: bala + -xane
balance hevkêş
hevsengî
bala (berzî, bilindî) sublime, high, elevated, noble; (valahî, feza) space, outer space
bala xwe bide gotina min ! mark my words !
bala xwe dan to be carefull
balafir (f.) aircraft
balafir bi hewa ket the airplane has taken of
balafirgeh (f.) airport
balafirvan (n.) aviator
balaxane f. Balcony
bala Statur
Wuchs
bala xwe dan aufmerksam sein
aufpassen auf
bemerken
beobachten
merken
vorsichtig sein
Acht geben
balafir Flugzeug
balav Wäsche
bala m. bejne, bale, qame., bezne, besn, qome., qamete m.
balaban n. zoo. bazo çal n.
balaberz rd. balberz
balafir m. tîyare, firoke n.
balafira bombeavêj n. tîyareyo bombaestox, firokeyo bombavarnayox, firokeyo bombaestox n.
balafirên riyên navxweyî firokeyên xetanê zereyî, tîyareyên rayanê mîyanxoyî
balafirgeh m. meydanê tîyareyî, firokegeh, qadê tîyareyî, qadê firokeyî, rasteyê tîyareyî n.
balafirhilgir m. kestîya firokeyî, firokekestîye, kestîya tîyareyî, tîyarekestîye m.
balafirqewêr n. firokewarodayox, firokesawar, firokesikitox n.
balafirsikên n. firokewarodayox, firokesawar, firokesikitox n.
balafirxane m. firokexane, tîyarexane, hangarê firokeyî n.
balam b. labelê, la, çikoke, labrê, lê, feqet, e m., lakîn, lavrê
balandin lng. . zimayene (mal)
balanî m. meqûq, masûre, masre, mastuare, mosre n, balans m. balans, parsenc, denge n.
balastin lg. lêstene, lîstene, listene, lêsayene, lîêsayene *xwe balastin lz. xo lêstene
balata m. balata n.
balaxanî m. berzeban n.
balantiş ikaz etme
uyarma
ikaz
uyarı
bala bilind, berz
bejn, bejnûbal
balabiste bejnbost, bejnqut, quto, qutok
balado stran, balad. la baladoj de Ŝopeno stranên Chopin
balai maltin. se ĉiu balaos antaŭ sia pordo, tiam en la tuta urbo estos ordo heke herkes li ber malên xwe bimalin, wê demê dê hemû bajar bi rêkûpêk be
balafir aeroplano
balafirgeh flughaveno