Encamên lêgerînê
ara 1. nav, navber, navbeyn, mabeyn (dû ring, mesafe) 2. nav, gav *o aralar orda değildik=wê navê em ne li wir bûn 3. nav, navber, neqeb (ji bo tekiliya kes an jî civa tan a bi hev re) *onunla aramız iyi değil=navbera min û wî ne xweş e *aramıza girme=mekeve neqeba me 4. nav (ji bo hundirên kes û heyberên bi komî) *ara­mızda yabancılar var=di nav me de biya nî hene 5. navber, bêhnvedan, vehes, vâ­sin, bêhnvedan, vewestan, etlahî *ara ve­relim=em bêhn vedin 6. gav, çax, wext, van çendan *o ara hastaydım=ez wê ga vê nexweş bûm 7. navber, haftaym (ji bo futbolê, navberdana piştî leytina 45 deqîqeyî, ji bo 15 deqîqeyan) sp 8. vehes, vâ­sin,
1. nav, navber, navbeyn, mabeyn (dûring, mesafe) 2. nav, gav * o aralar orda değildik wê navê em ne li wir bûn 3. nav, navber, neqeb (ji bo tekiliya kes an jî civatan a bi hev re) * onunla aramız iyi değil navbera min û wê ne xweş e * aramıza girme mekeve neqeba me 4. nav (ji bo hundirên kes û heyberên bi komî) * aramızda yabancılar var di nav me de biyanî hene 5. navber, bêhnvedan, vehes, vêsîn, bêhnvedan, vewestan, etlahî * ara verelim em bêhn vedin 6. gav, çax, wext, van çendan * o ara hastaydım ez wê gavê nexweş bûm 7. navber, haftaym (ji bo futbolê, navberdana piştî leytina 45 deqîqeyî, ji bo 15 deqîqeyan) sp 8. vehes, vêsîn, bêhndan (ji bo basketbol û voleybolê, di dema leyîstinê de bêhndana bi qasî deqîqeyekê) sp/m
ara açmak navbera (wan) xera kirin
navbera (wan) xera kirin
ara bozan gelac, ewan, fesad, mizir, muna fiq rd
gelac, ewan, fesad, mizir, munafiq rd
ara bozanlık bnr arabozanlık
gelacî, ewanî, fesadî, mizirî, munafiqî
gelacî, ewanî, fesadî, mizirî, munafiqî m
bnr arabozanlık
ara bozucu gelac, barbazoq, ewan, fesad, munafiq rd
gelac, barbazoq, ewan, fesad, munafiq rd
ara bozuculuk gelacî, barbazoqî, ewanî, fe­sadî, munafiqî
gelacî, barbazoqî, ewanî, fesadî, munafiqî m
ara bulma navbeynkarî
navbeynkarî m
ara bulmak nava (wan) çêkirin, (wan) li hev keys kirin, navbera (wan) xweş kirin, di nava (wan) de çûn û hatin
nava (wan) çêkirin, (wan) li hev keys kirin, navbera (wan) xweş kirin, di nava (wan) de çûn û hatin
ara bulucu navbeynkar, navber, navçîn
bnr arabulucu
navbeynkar, navber, navçîn nd/nt
bnr arabulucu
ara buluculuk navbeynkarî, navberî, navçînî
navbeynkarî, navberî, navçînîm
ara buluculuk etmek navbeynkarî kirin, navbe­rî kirin, navçînî kirin, navbijvanî kirin
navbeynkarî kirin, navberî kirin, navçînî kirin, navbijvanî kirin
ara cümle hevoka navber rz/nd
hevoka navber rz/nd
ara kapı deriyâ navberâ
deriyê navberê
ara kararı biryara navbeynê (hiq)
biryara navbeynêhiq
ara mal malâ navbeynê bz
malê navbeynê bz
ara nağme bnr ara nağme
ara seçim Hilbijartina navînâ
hilbijartina navînê
ara sıra (veya arada sırada) hin caran, hinde caran, carinan, car caran
hin caran, hinde caran, carinan, car caran
ara söz bnr ara söz
ara tümce bnr ara cümle
bnr ara cümle
ara vermek navber dan (tiştekî), atle dan (tiştekî), atleyî dan (tiş­tekî), vewestandin
navber dan (tiştekî), atle dan (tiştekî), atleyî dan (tiştekî), vewestandin
ara yerde di nav de, tâ de
di nav de, tê de
ara yön bereka navber, layê navber nd
bereka navber, layê navber nd
araba gerîde, siware, seyare, erebe, trembêl (ji bo her cure amyarên bi tekerlek, motordar û bêmotor ku li bejahiyê diçin) 2. erebe, siware (mêjera ku erebeyek hiltîne) *bir araba saman=erebeyek ka
1. gerîde, siware, seyare, erebe, trembêl (ji bo her cure amyarên bi tekerlek, motordar û bêmotor ku li bejahiyê diçin) 2. erebe, siware (mêjera ku erebeyek hiltîne) * bir araba saman erebeyek kam
araba devrilince yol gösteren çok olur piştî ku (tiştek) dibe hê rê nîşan didin
piştî ku (tiştek) dibe hê rê nîşan didin
araba dönmek li nava hev ketin, bûn kafîr­keratî, bûn şorbe, li nava hev qelibîn
araba kullanmak erebe ajotin
araba kullan­mak erebe ajotin
araba vapuru feribot
ferîbot
arabacı 1. ajo, ajoker (kesê ku erebeyê dia jo) 2. siwarefiroş, erebefiroş 3. siwaresaz, erebesaz (kesê ku erebeyan çêdike
1. ajo, ajoker (kesê ku erebeyê diajo) 2. siwarefiroş, erebefiroş 3. siwaresaz, erebesaz (kesê ku erebeyan çêdike nd/nt
arabacılık 1. ajokerî 2. siwarefiroşî, erebefiroşî 3. siwaresazî, erebesazî
1. ajokerî 2. siwarefiroşî, erebefiroşî 3. siwaresazî, erebesazî m
arabalı siwaredar, erebedar, bierebe, bisiware, xweyerebe rd
siwaredar, erebedar, bierebe, bisiware, xweyerebe rd
arabalık 1. erebegeh, garaj, xirac 2. mê jera ku erebeyekê tije dike *bir arabalık odun=erebeyek êzing
1. erebegeh, garaj, xirac m 2. mêjera ku erebeyekê tije dike * bir arabalık odun erebeyek êzing m
araban Ereban (Navçeyeke girêdayî Dîlokê)
di muzîka Tirkî de meqamek
di muzîka Tirkî de meqamek
araban kürdî meqameke muzîkê ye ku kêm ha­tiye bikaranîn
meqameke muzîkê ye ku kêm hatiye bikaranîn
arabanın ön tekerleği nereden geçerse art tekerleği de ordan geçer biçûk pêl rêça mezinên xwe dikin
arabanın ön tekerleği nereden geçerse art tekerleği de ordan geçer biçûk pêl rêça mezinên xwe dikin
arabanın tekerine taş koymak jê re manî derxistin
jê re manî derxistin
arabasını düze çıkarmak ketin firehiyê, ji tengahiyê derketin, der­ketin firehiyê
ketin firehiyê, ji tengahiyê derketin, derketin firehiyê
arabesk 1. erebesk (tiştê ku ji usûla ereban e) *arabesk müzik=muzîka erebesk 2. erebesk (xeml û arastina girift) rd
1. erebesk (tiştê ku ji usûla ereban e) * arabesk müzik muzîka erebesk 2. erebesk (xeml û arastina girîft) rd
arabeskçi erebeskvan, hunermendê muzîka erebeskê
erebeskvan, hunermendê muzîka erebeskê nd/nt
arabî 1. Erebî (tiştê ku xweserî Ereban e) rd 2. Erebî, Erebkî, zimanê Erebî
1. Erebî (tiştê ku xweserî Ereban e) rd 2. Erebî, Erebkî, zimanê Erebî m
arabist Erebîzan (zanyarê ku bi ziman û wêjeya Erebî re bilî dibe)
Erebîzan (zanyarê ku bi ziman û wêjeya Erebî re bilî dibe) nd/nt
araç 1. amraz, amûr, ambûr, navgîn, hacet (ji bo heybera ku ji hêza wê sûd tê wergir­tin) 2. navgîn, wesîte (ji bo tiştê ku di nav­bera tiş an jî kesan de pêwendiyê pêk tîne) 3. navgîn (tişt an jî kesê ku bi saya wê mi­rov digihîje mebestekê) 4. amyar, wesaît 5. navgîn (tiştê ku ji bo mirov bigihîje en camekê jê havil tê dîtin) (mec)
1. amraz, amûr, ambûr, navgîn, hacet (ji bo heybera ku ji hêza wê sûd tê wergirtin) 2. navgîn, wesîte (ji bo tiştê ku di navbera tiş an jî kesan de pêwendiyê pêk tîne) 3. navgîn (tişt an jî kesê ku bi saya wê mirov digihîje mebestekê) 4. amyar, wesaît 5. navgîn (tiştê ku ji bo mirov bigihîje encamekê jê havil tê dîtin) (mec) m
araç çubuğu Darika Amûran (Di komputergeriyê de)
araç gereç amûret nd
amûret nd
araççılık enstrumantalîzm fel/m
enstrumantalîzm fel/m
aracı 1. navbeynkar, navçîn, navbijvan, navincî, qasid 2. navbeynkar, navçîn (kesê ku di navbera hilbiriner û kirox de navbe riyê dike û jê kesb û qezencê bi dest dixe)
1. navbeynkar, navçîn, navbijvan, navincî, qasid 2. navbeynkar, navçîn (kesê ku di navbera hilbirîner û kirox de navberiyê dike û jê kesb û qezencê bi dest dixe) nd/nt
aracı koymak navbeynkar xistin navbera wan
navbeynkar xistin navbera wan
aracılığıyla bi riya (yekî), bi navberiya (ye­kî), bi destê (yekî) h
bi riya (yekî), bi navberiya (yekî), bi destê (yekî) h
aracılık navbeynkarî, navçînî, navbijvanî, navincîtî, qasidî
navbeynkarî, navçînî, navbijvanî, navincîtî, qasidî m
aracılık etmek navbeynkarî kirin
navbeynkarî kirin
araçlı amrazdar, biamraz, binavgîn, biwesîte rd
araçlı jimnastik bnr âletli jimnastik
bnr aletli jimnastik
araçlıa mrazdar, biamraz, binavgîn, biwesîte rd
araçsız bêamraz, bênavgîn, bêamûr, bêwesîte rd
bêamraz, bênavgîn, bêamûr, bêwesîte rd
araçsızlık bêamrazî, bênavgînî, bêamûrî, bêwesîtetî
bêamrazî, bênavgînî, bêamûrî, bêwesîtetî m
arada bir yek caran, carinan
yek caran, carinan
arada çıkarmak pê re çâkirin, li bere çêkirin
pê re çêkirin, li berê çêkirin
arada kalmak di navâ de man, tâ de man, di navbera wan de man, ji xwe re tâ de man
di navê de man, tê de man, di navbera wan de man, ji xwe re tê de man
arada kaynamak kes li kesî nebûn xweyî
arada kayna­mak kes li kesî nebûn xweyî dan di na­vâ de *aradan epey zaman geçmiş=di navâ de âpâ zeman çûye
arada sırada hin caran, hinde caran, carinan, car caran
aradan di navê de * aradan epey zaman geçmiş di navê de êpê zeman çûye
aradan çekilmek xwe ji navâ dan alî, ji nava (wan) vekişîn
xwe ji navê dan alî, ji nava (wan) vekişîn
aradan çıkarmak ji destâ xwe derxistin, ji navâ derxistin *bu işi arada çıkarsam seninkine başlayacağım=eger ez vî karî ji destâ xwe derxim ez dâ dest bi yâ te bikim
ji destê xwe derxistin, ji navê derxistin * bu işi arada çıkarsam seninkine başlayacağım eger ez vî karî ji destê xwe derxim ez dê dest bi yê te bikim
aradan çıkmak ji navê derketin
ji navê derketin
aradan kaldırmak ji navê rakirin
aradan kal­dırmak ji navâ rakirin
araf Eraf (di navbera bihişt û dojehê de cihek) ol/m
E’raf (di navbera bihişt û dojehê de cihek) ol/m
arafat Erefat, Girê Erefayê nd
Erefat, Girê Erefayê nd
arafatta soyulmuş hacıya dönmek wekî hecacê ku li Erefayê bê şêlandin
arafatta soyul­muş hacıya dönmek wekî hecacê ku li Erefayê bê şêlandin
aragonit aragonît jeo/m
aragonît jeo/m
arajman duristkirin, sererastkirin, arajman (mûzîk)
duristkirin, sererastkirin, arajman mzk/m
arak 1. xwêdan, ereq 2. araq (cureyeke ara qê ye ku ji birine û levenê şekir tê bidest xistin) m
1. xwêdan, ereq 2. araq (cureyeke araqê ye ku ji birinc û levenê şekir tê bidestxistin) m
araka culbe (celebek şoqilên hebgir e)
culbe (celebek şoqilên hebgir e) bot/m
arakçı diz, dizek (argo) rd
diz, dizek (argo) rd
arakçılık dizî, dizektî (argo)
dizî, dizektî (argo) m
arakiye 1. kulehê ku derwêş didin serê xwe û ji tîftikê hatiye çêkirin 2. celebek zimeyê ye
1. kulehê ku derwêş didin serê xwe û ji tîftikê hatiye çêkirin 2. celebek zirneyê ye
araklama çirpandin, çelpandin, dizîn (argo)
çirpandin, çelpandin, dizîn (argo) m
araklamak çirpandin, çelpandin, dizîn (argo)
çirpandin, çelpandin, dizîn (argo) l/gh
aralama 1. likêlekxistin, (piçek) vekirin 2. firkkirin 3. peştikandin, dapeştikandin
1. likêlekxistin, (piçek) vekirin 2. firkkirin 3. peştikandin, dapeştikandin m
aralamak 1. (piçek) li kelek xistin, (pi­çek) vekirin *kapıyı araladım=min derî piçek li kêlek xist 2. firk kirin *şu sandayeleri aralayınız=wan sendeliyan firk bikin 3. peştikandin, dapeştikan­din
1. (piçek) li kêlek xistin l/bw, (piçek) vekirin l/gh * kapıyı araladım min derî piçek li kêlek xist 2. firk kirin * şu sandayeleri aralayınız wan sendeliyan firk bikin l/gh 3. peştikandin, dapeştikandin l/gh
aralanmak 1. li kêlek ketin l/b w, (piçek) vebûn 2. çûn, jê bi dûr ketin l/bw 3. firk bûn l/ngh
1. li kêlek ketin l/bw, (piçek) vebûn l/ngh 2. çûn l/ngh, jê bi dûr ketin l/bw 3. firk bûn l/ngh
araları açık olmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
araları açılmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
araları bozulmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
araları iyi nava wan xweş e, navbera wan xweş e
aralarına kara kedi girmek ji hev çûn, neletâ şeytan kete na­va wan, nava wan xera bûn
ji hev çûn, neletê şeytan kete nava wan, nava wan xera bûn
aralarındaki buzlar erimek dilê (wan) li hev ronî dan, kîna nava (wan) hatin hilanîn
dilê (wan) li hev ronî dan, kîna nava (wan) hatin hilanîn
aralarından dağlar kadar fark olmak di nav wan de wekî çiyayekî ferq hebûn, di nava wan de ji vir û çiyayekî ferq hebûn
aralarından dağ­lar kadar fark olmak di nav wan de we kî çiyayekî ferq hebûn, di nava wan de ji vir û çiyayekî ferq hebûn
aralarından kara kedi geçmek ji hev çûn, neletâ şeytan kete na­va wan, nava wan xera bûn
avreşî ketin navbera (wan), dilsarî ketin navbera (wan)
ji hev çûn, neletê şeytan kete nava wan, nava wan xera bûn
aralarından su sızmamak kereke bi kurtan di nav (wan) de derbas nebûn, nava (wan) canêcanê bûn, bi serê hev sond xwarin, wekî nal û bizmar bûn
kereke bi kurtan di nav (wan) de derbas nebûn, nava (wan) canêcanê bûn, bi serê hev sond xwarin, wekî nal û bizmar bûn
aralarını açmak ji hev kirin, nava (wan) xera kirin *onlar aramızı aç­tılar=wan em ji hev kirin
ji hev kirin, nava (wan) xera kirin * onlar aramızı açtılar wan em ji hev kirin
aralarını bozmak ketin nava (wan), nava (wan) xera kirin
ketin nava (wan), nava (wan) xera kirin
aralarını bulmak (wan) li hev keys kirin, (wan) li hev anîn
(wan) li hev keys kirin, (wan) li hev anîn
aralatmak li kêlek dan xistin, (piçek) dan vekirin l/lb
li kêlek dan xistin, (piçek) dan vekirin l/lb
arala­rında kan olmak (di navbera wan de) xwîn hebûn, mêr ji hev kuştin
aralık Başan (Navçeyeke girêdayî Qersê)
(I) 1. navber, dûrîng, mesafe *iki masa arasında bir metre aralık var=di nav her du maseyan de metreyek dûring heye 2. gav m, çax n, wext n *o aralık hastaydım=ez wê navê/gavê nexweş bûm 3. keys, firsend 4. navbir, koridor 5. pêgeh, qedemgeh, daşir 6. li ser piştê, li kêlek, nîvvekirî rd/h 7. navber (navbera di nav xêzên porteyê de) (mûzîk) 8. navber, es­pas (di çapgeriyê de, navbera di nav tîp an jî rêzan de) (II) berfenbar, berçile, kanûn, kanû na ewil (meha dawîn a salê ku 31 roj diki­şine) m
1. navber, dûrîng, mesafe * iki masa arasında bir metre aralık var di nav her du maseyan de metreyek dûring heyem 2. gav m, çax n, wextn * o aralık hastaydım ez wê navê/gavê nexweş bûm 3. keys, firsendm 4. navbir, korîdorm 5. pêgeh, qedemgeh, daşir 6. li ser piştê, li kêlek, nîvvekirî rd/h 7. navber (navbera di nav xêzên porteyê de) mzk/m 8. navber, espas (di çapgeriyê de, navbera di nav tîp an jî rêzan de)m
aralık (ii) berfenbar, berçile, kanûn, kanûna ewil (meha dawîn a salê ku 31 roj dikişîne) m
aralık etmek li kêlek xistin, pi­çek vekirin
li kêlek xistin, piçek vekirin
aralık vermek navber dan (tiştekî)
navber dan (tiştekî)
aralıklı 1. firk, binavber (ji bo tiştên ku ne di hev de ne, dûrî hev in) rd 2. navberdar, binavber, biespas (di çapgeriyê de) *keli­meler aralıklı=peyv binavber in rd 3. bi­navber, bietlayî, biatlebûn fız/rd
1. firk, binavber (ji bo tiştên ku ne di hev de ne, dûrî hev in) rd 2. navberdar, binavber, biespas (di çapgeriyê de) * kelimeler aralıklı peyv binavber in rd 3. binavber, bietlayî, biatlebûn fiz/rd
aralıksız 1. bênavber, gur, di hev de 2. bêatlebûn, bêatlehî, bênavber rd/h
1. bênavber, gur, di hev de 2. bêatlebûn, bêatlehî, bênavber rd/h
aralıkta di navberê de *aralıkta bu işler de çıksın=di navberê de ev kar jî bila çêbibin
di navberê de * aralıkta bu işler de çıksın di navberê de ev kar jî bila çêbibin
arama 1. geriyan 2. pêgeran, lêgerîn 3. sehî, saxtî, sekirin, sehkirin, oxilme hiq/m
1. geriyan 2. pêgeran, lêgerîn 3. sehî, saxtî, sekirin, sehkirin, oxilme hiq/m
arama emri 1) fermana sekirinê 2) fermana lêgerînê
1) fermana sekirinê 2) fermana lêgerînê
arama kararı biryara sekirinê
biryara sekirinê
arama motoru motora lêgerînê
arama tarama 1) sehî kirin, saxtî kirin, oxilme kirin 2) lêgerîn û sekilîn, sekilîn û ji navê rakirina mayînên deryayê
1) sehî kirin, saxtî kirin, oxilme kirin 2) lêgerîn û sekirin, sekirin û ji navê rakirina mayînên deryayê
arama yapmak sekirin, sehî kirin, saxtî kirin, oxilme kirin
se kirin, sehî kirin, saxtî kirin, oxilme kirin
aramak 1. gerîn, lê gerîn *dükkanın için­de gözleriyle bir şeyler aradı=li hundirê dikanê bi çavan li tiştan geriya l/ngh 2. gerîn, lê gerîn (li dû tiştekî bûn) *fabri­kada üretimi artırmak için yeni yöntem arıyorlar=ji bo ku li fabrîkayê helberinê zêde bikin li azîneke nû digerin l/ngh 3. se kirin, seh kirin, saxtî kirin, oxilme kirin *adamın ceplerini aradı=berikên mêrik se kirin 4. pirsîn, pirs kirin, lê pirsîn (serî lê dan, ziyaret kirin) *bir düştün mü kimse seni aramaz=ku tu ketî kes li te napirse 5. gerîn, lê gerîn (bi bîr anîn, bibîranîna yekî) *seni çok arı­yorum, arkadaş=ez pir li te digerim, hevalo 6. bi dû ketin, bi pey ketin) *ben böyle şeyleri aramam=ez bi pey tiş tên wiha nakevim *arama=jê hêvî neke, jê guman neke: bizde para pul ara­ma=pol û pere ji me hêvî meke
aramak taramak (veya arayıp taramak) li hev xistin, ser û binê hev kirin, berî nava hev dan
li hev xistin, ser û binê hev kirin, berî nava hev dan
aramakla bu­lunmaz bi gerê nabe, bi gerê bi dest nakeve
aranılmak 1. lê hatin gerîn, hatin sekirin 2. behs hatin kirin *arkadaş arasında böy­le şeyler aranılır mı?=di nav hevalan de behsa tiştên wisa tê kirin l/tb
1. lê hatin gerîn, hatin sekirin 2. behs hatin kirin * arkadaş arasında böyle şeyler aranılır mı? di nav hevalan de behsa tiştên wisa tê kirin l/tb
aranmak 1. lê hatin gerîn, hatin sekirin *bir şey aranmadan bulunmaz=tiştek he ya ku lê neyê gerîn nayê dîtin l/tb 2. hatin xwestin *bu çok aranan bir kitap=ev pirtûkek e ku pir tê xwestin l/tb 3. kurmê (tiştekî) hatin mirov *bu günlerde soba aranıyor=van rojan kurmê sobayê tê mi­rov 4. li ser xwe gerîn, xwe se kirin 5. nehatin xwestin, şert danîn *işe girmek için yaş şartı aranmıyor=ji bo ketina kar emr nayê xwestin 6. xwe anîn lêxistinê, ji lêxistinê re xurîn *sen aranıyorsun âdeta=te xwe tam aniye lêxistinê
1. lê hatin gerîn, hatin sekirin * bir şey aranmadan bulunmaz tiştek heya ku lê neyê gerîn nayê dîtin l/tb 2. hatin xwestin * bu çok aranan bir kitap ev pirtûkek e ku pir tê xwestin l/tb 3. kurmê (tiştekî) hatin mirov * bu günlerde soba aranıyor van rojan kurmê sobayê tê mirov l/bw 4. li ser xwe gerîn, xwe se kirin l/bw 5. nehatin xwestin, şert danîn * işe girmek için yaş şartı aranmıyor ji bo ketina kar emr nayê xwestin l/gh 6. xwe anîn lêxistinê, ji lêxistinê re xurîn * sen aranıyorsun adeta te xwe tam aniye lêxistinê l/bw
arap 1. Ereb nd 2.Ereb (tiştê ku xweserî Ereban e) rd 3. (bi a'ya biçûk) ereb, reşik, zencî rd 4. (kesê) reş, esmer rd 5. ereb, ne­gatif *negatif film=fîlmê ereb rd
1. Erebnd 2.Ereb (tiştê ku xweserî Ereban e)rd 3. (bi a’ya biçûk) ereb, reşik, zencîrd 4. (kesê) reş, esmerrd 5. ereb, negatîf * negatif film fîlmê erebrd
arap gibi tevlihev, linavhevketî
arap gibi olmak reş bûn wekî qitran, qemer bûn
reş bûn wekî qitran, qemer bûn
arap olayım bi awayekî henekî ji bo ku mirov ê li hemberî xwe bide bawer kirin tê gotin
bi awayekî henekî ji bo ku mirov ê li hemberî xwe bide bawer kirin tê gotin
arap sabunu sabûna reş, sabûna kizwanan, ereb sabûn nd
sabûna reş, sabûna kizwanan, ereb sabûn nd
arap saçı kafîrkeratî, linavhevketî, rewşa tevlihev
kafirkeratî, linavhevketî, rewşa tevlihev
bnr arap saçı
arap saçı gibi tevlihev, linavhevketî
arap saçına dönmek li nava hev ketin, bûn kafirkeratî, bûn şorbe, li nava hev qelibîn
arap sümbülü (=müskürüm, üzüm sümbülü, titrek çiçek) sosin; muscari
arap uyandı (veya arabın gözü açıldı) sûravka xwe xwarin, hişê (yekî) hatin serê (yekî)
sûravka xwe xwarin, hişê (yekî) hatin serê (yekî)
arapça 1. Erebî, Erebkî, bi Erebî (zimanê Erebî) 2. Erebî (ji bo tiştê ku xweserî zi manê Erebî ye) *Arapça kitap=pirtûka Erebî rd
1. Erebî, Erebkî, bi Erebî (zimanê Erebî) m 2. Erebî (ji bo tiştê ku xweserî zimanê Erebî ye) * Arapça kitap pirtûka Erebî rd
arapın gözü açıldı sûravka xwe xwarin, hişê (yekî) hatin serê (yekî)
arapkir Erebgir (Navçeyeke girêdayî Meletiyê)
araplaşmak Ereb bûn
Ereb bûn l/ngh
araplaştırmak Ereb kirin
Ereb kirin l/gh
araplık Erebtî m
Erebtî m
arasat Eresat (li gorî baweriya misilmana cihê ku roja qiyametê wê mirî lê bicivin hev) m
Eresat (li gorî baweriya misilmana cihê ku roja qiyametê wê mirî lê bicivin hev) m
arası (veya araları) açılmak (araları açık olmak veya araları bozulmak) nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman *aramız bozuk=nava me nemaye *araarı iy=nava wan xweş e, navbera wan xweş e
arası açık olmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
arası açılmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
arası bozulmak nava (wan) xera bûn, ji hev xeydan bûn, ji hev dilsar bûn, nava (wan) neman * aramız bozuk nava me nemaye
arası geçmeden bi derengî neketin, di germê de, germegerm
bi derengî neketin, di germê de, germegerm (bir şeyle)
arası hoş olmamak ji hev ne xweş bûn, nava (wî) û (yekî) tune bûn, nava wî û (yekî) ne xweş bûn
arası iyi olmak ji hev ne xweş bûn, nava (wî) û (yekî) tune bûn, nava wî û (yekî) ne xweş bûn
arası olmamak nava wan tune bûn, ji hev xeydan bûn
arası so­ğumak zeman di ser (bûyerekê) derbas bûn, (bûyerek) sar bûn, (bûyerek) kevn bûn
arasına (veya aralarına) karışmak gihîştin (wan), hatin nava (wan), ketin nav (wan)
arasıra car caran, carinan, hin caran
car caran, carinan, hin caran h
araşit zirfistiq, pişte
zirfistiq, pişte bot/m
arasız bêetlayî, bêatlbûn, bênavber rd
bêetlayî, bêatlebûn, bênavber rd
arasta arasta (li çarçiyan beşa esnafen ku eynî karî dikin)
arasta (li çarçiyan beşa esnafên ku eynî karî dikin) m
araştırı lêgerîn, pêgeran
lêgerîn, pêgeran m
araştırıcı 1. lêgerîner, lêkolîner, lêkoler, lê ger, vekolîner 2. meraqker, meraq dar (mec) *araştırıcı gözlerle baktı=bi çavên meraqker nihêrt rd
1. lêgerîner, lêkolîner, lêkoler, lêger, vekolîner nd/nt 2. meraqker, meraqdar (mec) * araştırıcı gözlerle baktı bi çavên meraqker nihêrt rd
araştırıcılık lêgerî, lêgerînerî, lêkolînerî, lêkolerî, lêgerî, vekolînerî
lêgerî, lêgerînerî, lêkolînerî, lêkolerî, lêgerî, vekolînerî m
araştırılmak 1. lê hatin nihêrtin 2. lê hatin geran, lê hatin kolandin, hatin vekolandin l/tb
1. lê hatin nihêrtin 2. lê hatin geran, lê hatin kolandin, hatin vekolandin l/tb
araştırma pêşlêgerîn m
1. lêgerîn, lêgeran, pêgeran, ger cust 2. lêgerîn, lêkolan, vekolan (ji bo me bestên zanistî)
1. lêgerîn, lêgeran, pêgeran, gercust 2. lêgerîn, lêkolan, vekolan (ji bo mebestên zanistî)m
araştırma filmi fîlmê lêgerînî, fîlmê lêkolînî sn
fîlmê lêgerînî, fîlmê lêkolînî sn
araştırma görevlisi erkedarê lêgerînê
erkedarê lêgerînê nd/nt
araştırmacı lêgerîner, lêkolîner, vekolîner
lêgerîner, lêkolîner, vekolîner nd/nt
araştırmacılık lêgerînerî, lêkolînerî, veko­lînerî m
lêgerînerî, lêkolînerî, vekolînerî m
araştırmak 1. lê nihêrtin, lê nêrîn *odayı iyice araştırdım, ama aradığımı bula­madım=min têr baş li odeyê nêrî, lê tiştê ku ez lê diğerim min ew nedît 2. lê gerîn, lê pirsîn (lêgerîna ji bo e seyîkirina tiştekî) 3. lê gerîn, lê kolîn l/gh, lê kolandin, vekolandin, gercust kirin, gerderî kirin *dili bilimsel yoldan araştırmak lazım=pê wist e ku ji aliyê zanistî ve li ziman bê ve­kolandin
1. lê nihêrtin, lê nêrîn * odayı iyice araştırdım, ama aradığımı bulamadım min têr baş li odeyê nêrî, lê tiştê ku ez lê digerîm min ew nedît l/gh 2. lê gerîn l/ngh, lê pirsîn l/gh (lêgerîna ji bo eseyîkirina tiştekî) 3. lê gerînl/ngh, lê kolînl/gh, lê kolandinl/gh, vekolandin l/gh, gercust kirin l/gh, gerderî kirin l/gh * dili bilimsel yoldan araştırmak lazım pêwist e ku ji aliyê zanistî ve li ziman bê vekolandin l/ngh
araştırman lêger, lêgerîner, lêkolîner, veko­lîner
lêger, lêgerîner, lêkolîner, vekolîner nd/nt
aratmak 1. dan gerandin l/lb 2. xwezî pê a nîn, xwezî pê bûn, bi bîr xistin *bana o günleri aratıyorsun=tu dikî ku ez xwezî bi wan rojan bînim
1. dan gerandin l/lb 2. xwezî pê anîn, xwezî pê bûn, bi bîr xistin * bana o günleri aratıyorsun tu dikî ku ez xwezî bi wan rojan bînim l/bw * (eskisinI)
araya almak kirin nava xwe, xistin nava xwe
araya girmek 1) ketin nav/navbe ra (wan) *karı kocanın arasına girdiler=ketin nava jin û mêr 2) ketin nav/navbera (wan) *araya girip küskünleri barıştır­dılar=ketin navbera wan û xeydanan li hev aş kirin 3) ketin navê *bayram araya girdi, işinizi bitiremedim=cejn kete navê, min karê we neqedand
araya gitmek di nav de çûn, ji kîsî bavê xwe çûn
araya koymak (yek) kirin navê, (yek) xistin dewrê, (yek) xistin navê
araya soğukluk girmek dilsarî ketin nava (wan)
araya ver­mek dan navê
arayı açmak mesafe kirin nava xwe, mesafe xistin nava xwe
arayı dü­zeltmek li hev bi keys kirin
arayı soğut­mak ji hev sar bûn, dilsarî ketin nava (wan), ji hev çûn
arayı yapmak 1) nava (wan) çêkirin, nava (wan) xweş kirin, (wan) li hev anîn 2) nava xwe û (yekî) çe­kilin, nava xwe û (yekî) xweş kirin
arayıcı 1. lêger, sehger *altın arayıcısı=lê gerê zêr 2. sehker, kontrolker *gümrük arayıcısı=sehkerê gumrikê
1. lêger, sehger * altın arayıcısı lêgerê zêr 2. sehker, kontrolker * gümrük arayıcısı sehkerê gumrikê nd/nt
arayıp da bulamamak (yek) jî jixwe li tiştekî wiha digeriya
arayıp soranı bulunmamak (veya olmamak) kes û kû sê (yekî) tune bûn, bêkes û kûs, bêkes û bêxweyî, bêxwey û xwedan: arayıp soranı olmayan bir hasta=nexweşekî bêkes û kûs
arayıp sormak li halê (yekî) pirsîn, bi ser (yekî) de çûn, lê bûn xweyî
arayıp taramak li hev xistin, ser û binê hev kirin, berî nava hev dan
arayış ger, geran, lêgeran, pêgeran (karê û awayê gerînê)
ger, geran, lêgeran, pêgeran (karê û awayê gerînê) m
arayüz Navrû (Di komputergeriyê de)
araz 1. şan, nîşan, nîşanî, elamet 2. şan, sep tom *bu hastalığın arazı=şanên vê nex weşînê bj 3. araz fel/m
1. şan, nîşan, nîşanî, elamet 2. şan, septom * bu hastalığın arazı şanên vê nexweşînê bj 3. araz fel/m
arazbar di muzîka Tirkî de meqamek mzk
di muzîka Tirkî de meqamek mzk
arazbar buselik di muzîka tirkî de meqameke hevgirtî mzk
di muzîka Tirkî de meqameke hevgirtî mzk
arazi xak m, ax m, erd m, ebr m, arazî n
xak m, ax m, erd m, ebr m, arazîn
arazi açmak kirin zevî
arazi aç­mak kirin zevî
arazi olma xetêl, varî
xetêl, varî
arazi olmak xetêl bûn, varî bûn
xetêl bûn, varî bûn
araziye uymak întibaqî (cihekî) bûn, lê hatin
întibaqî (cihekî) bûn, lê hatin
araziyi bilen ebrnas
ebrnas
ara (yekî) tune bûn uslanmak nedir bilmemek
ara cûnê li devê qûnê hem kaçar hem davul çalar (çekindiği işi yapmaktan vaz geçmez)
araban kurdî mzk araban Kürdî (müzik makamı)
arabesk mzk 1. arabesk 2. as girişik bezeme, arabesk
arabeskî mzk/m arabesklik
arag rd yavaş hareket eden, tembel
aragonît jeo/m aragonit
arajman mzk/m arajman
aram rd 1. sakin (durgun, dingin, hareket etmeyen) 2. sükûnetli 3. huzurlu 4. istikrarlı
aram bûn huzur bulmak, sakinleşmek.
l/ngh 1. sakinleşmek 2. yatışmak 3. sükûn bulmak 4. dinginleşmek, limanlaşmak
1) sakinleşmek, sakin olmak, sakin duruma gelmek 2) yatışmak 3) sükûn bulmak 4. dinginleşmek
aram girtin l/gh sakinleşmek
sakinleşmek
aram kirin l/gh sakinleştirmek
arambexş huzur veren.
nd/nt huzur verici, huzur veren
arambexşî m huzur vericilik, huzur verme
arambûn m 1. sakinleşme 2. yatışma 3. sükûn bulma 4. dinginleşme, limanlaşma
arambûyî rd 1. sakinleşmiş 2. yatışmış 3. sükûn bulmuş 4. dinginleşmiş
aramdar huzur verici, sakinleştirici, müsekkin.
rd sakin, müsekin, teskin edici
aramdarî m sakinlik
aramgeh m dinlenme salonu
aramgirtî rd sakinleşmiş olan
aramgirtin m sakinleşme
aramî m 1. sakinlik, sükûnet 2. durgunluk, dinginlik 3. huzur * aramiya herêmê têk nebin bölgenin huzurunu bozmayın 4. istikrar, kararlılık
aramîdar rd istikrarlı, kararlı
aramîdarî m istikrarlılık, kararlılık
aramîya kar û xebatê çalışma huzuru
aramkêş rd istikrar isteyen, huzur isteyen
aramkirin m sakinleştirme
aramoş rd sakin (huysuzluğu, rahatsızlığı azalmış veya geçmiş olan)
aramoş bûn l/ngh sakinleşmek, yatışmak (coşku, sinir, korku için; etkisi azalmak)
aramoş kirin l/gh sakinleştirmek, yatıştırmak
aramoşbûn m yatışma, sakinleşme (coşku, sinir, korku için; etkisi azalma)
aramoşbûyîn m yatışma, sakinleşme
aramoşkirin m sakinleştirme, yatıştırma
aramparêzî fel/m dingincilik
aramwer rd sakin, soğukkanlı
aramwerî m sakinlik, soğukkanlılık
aramxane m huzur evi
aran (i) biy/m 1. uyarım, tembih 2. ayartı
aran (ii) m 1. ova, sıcak ova 2. yayla 3. çöl, ıssız, tenha
aran (iii) m sızı, incitme
aranbar rd uyarılgan
aranbarî m uyarılganlık
arandar rd/nt kışkırtıcı, provakatör
arandarî m kışkırtıcılık, provakötürlük
arandî (i) biy/rd uyarılmış
arandî (ii) rd sızlatılmış
arandî (iii) rd 1. kışkırtılmış 2. tahrik edilmiş 3. ayartılmış olan
arandin (i) biy/m uyarma
biy l/gh uyarmak, tembih etmek
arandin (ii) m sızlatma, incitme
l/gh sızlatmak, incitmek
arandin (iii) m 1. kışkırtma, kışkırtış, tahrik etme 2. tahrik etme (cinsel duygularını artırma) 3. ayartma, baştan çıkarma
l/gh 1. kışkırtmak, tahrik etmek, ateşlemek 2. tahrik etmek (cinsel duygularını artırmak) 3. ayartmak, baştan çıkarmak
arane rd kartaloş, kartaloz
aranje mzk/m aranje, düzenleme
aranje kirin l/gh aranje etmek, düzenlemek
aranjekirî m aranjeli, düzenlenmiş olan
aranjekirin m aranje etme, düzenleme
araq rakı.
araq (i) m rakı
araq (ii) m ter
araq dan l/gh terlemek
araqdan m terleme
araqdayî rd terli
araqdayîn m terleniş
araqfiroş nd/nt rakıcı (rakı satıcısı)
araqfiroşî m rakıcılık
araqgeh m meyhane
araqgêr n saki (içki toplantılarında içki dağıtan kimse)
araqgêrî m sakilik
araqî bot/m bir tütün cinsi
araqker nd/nt rakıcı (rakı imalatçısı)
araqkerî m rakıcılık
araqvexwer nd/nt 1. rakıcı, rakı içicisi 2. içkici
araqvexwerî m 1. rakı içiciliği 2. içkicilik
araqxur nd/nt 1. içkici 2. ayyaş, alkolik
araqxurî m 1. içkicilik, rakı içiciliği 2. ayyaşlık
ararot mama.
m mama
arase m pazar yeri
arasîte rd süslü, süslenmiş
arask donatı, teçhizat.
arasta m arasta (çarşıda aynı işi yapan esnafların bulunduğu bölüm)
araste rd 1. donatma 2. temiz, pak
m 1. yönelim, yöneltim 2. yönelme 3. güdüm
araste Araste
araste bûn 1) donanmak 2) temiz veya pak olmak
araste bûn (i) l/ngh 1. yönelmek 2. güdümlenmek
araste bûn (ii) l/ngh donanmak
araste kirin donatmak
araste kirin (i) l/gh 1. doğrultmak, yöneltmek 2. yönlendirmek 3. güdümlemek
arastebûn (i) m 1. yönelme 2. güdümlenme 3. güdümlülük
arastebûn (ii) m donanma
arastebûyî (i) rd 1. yönelik, dönük, yönelmiş 2. güdümlenmiş olan
arastebûyî (ii) rd donatımlı, donatılmış
arastebûyîn (i) m 1. yöneliş 2. güdümleniş
arastebûyîn (ii) m donanma
arastek m projektör, gösterici
m donatı, donatma
arasteker nt/nt 1. yöneltici 2. yönlendirici
arastekerî m 1. yönelticilik 2. yönlendiricilik
arastekirî (i) rd 1. yönelik, yöneltilmiş, doğrultmuş 2. yönlendirilmiş 3. güdümlü * fişeka arastekirî güdümlü mermi 2. mec güdümlü * aboriya arastekirî güdümlü ekonomi
arastekirî (ii) rd donatımlı, donatılmış olan
arastekirin (i) m 1. doğrultma, yöneltme 2. yönlendirme 3. güdümleme
arasteyî rd yönelik
arasteyî (...) kirin geze almak (tüfeği hedefe doğrultmak)
arasteyî (tiştekî) bûn (mec) yönelmek * tawanbarî arasteyî min bûn suçlamalar bana yöneldi
arasteyîbûn m yönelme
l/ngh yönelmek
arastî rd 1. donatık, donatımlı, donanmış 2. bezeli, bezenik, bezekli, bezemeli, süslü
arastin m 1. donatma, donama, donatım 2. bezeme, süsleme, süs, bezekleme
l/gh 1. donatmak, donamak, teçhiz etmek 2. bezemek, süslemek, bezeklemek
arastinî rd tezyinî, bezemeyle, süslemeyle ilgili
arav bulaşık suyu.
m saye (koruma, yardım) * ez bi arava te hatim vir senin sayende ben buraya geldim
arav (i) m 1. boğada, küllü su (küllü çamaşır yıkama suyu) 2. atık su
arav (ii) rd 1. artık 2. atık su
arav (iv) m lav * ji devê tendûrekê agir û arav dertê volkanın ağzından ateş ve lav çıkıyor
aravî (bu, şu, o) sayede
aravî (i) rd bulanık
aravî (ii) nd sayesinde
aravtarav rd didik didik
aravtarav bûn l/ngh didik didik olmak
aravtarav kirin l/gh didik didik etmek, altını üstüne getirmek, bakmadık yer bırakmamak
aravtaravbûn m didik didik olma
aravtaravbûyî rd didik didik olmuş, altını üstüne getirilmiş olan
aravtaravkirî rd didik didik edilmiş
aravtaravkirin m didik didik etme, altını üstüne getirme, bakmadık yer bırakmama
aravtin m süzme
l/gh süzmek
arawak rd durgun, dingin
araz fel/m ilinek
arazî (i) fel/rd ilineksel
arazî (ii) n 1. arazi 2. jeol yerey
ara (navdêr) navber, navbeyn: Min dixast ku ew hinekî zutir ji wanê din bireve û areyê veke, lê ewê wusa nekir Ji http://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid2200&artikel5618964.
Herwiha: are.
ji: Ji Tirkî: araKurdî (Soranî) (navdêr) meydan, hol, orte: Le ara da (li holê, li meydanê, li ortê) Tirkî: (navdêr) nav , navber , navbeyn , mabeyn, mavîn, gav: o aralar orda değildikwê navê em ne li wir bûn, neqeb : onunla aramız iyi değilnavbera min û wî ne xweş e : aramıza girmemekeve neqeba me, nav: ara­mızda yabancılar vardi nav me de biya nî hene, bêhnvedan , vehes , vâ­sin , vewestan , etlahî, navbirî: ara ve­relimem bêhn vedin, gav , çax , wext , van çendan: o ara hastaydımez wê ga vê nexweş bûm, haftaym sp
arabesk (navdêr, mê) cûnek muzîkê ye (bi taybetî erebî ye).
Herwiha: erebesk.
ji wêjeyê: Ji bilî dezenformasyonê, arabeskbûn û xitimînek jî heye... Mixabin ku berhemên arabesk jê difûre, zêdetir eleqe dibînin, li hêla din albûmên baş, xweser û biqelîte ji eleqeyê bêpar in û nayên firotin...(hunermend Ayfer Duztaş di hevpeyivînekê de li gel Salihê Kevirbirî, Netkurd.com, 7/2008).
: arebeskî
arabîzasyon (lêker)(navdêr, mê) erebandin, erebkirin
arad (rengdêr) telew, kesa/ê ku pirr seksê dixwaze, rewşa car-carî ya ku mirov pirr dixwaze seksê bike.
: aradî girr û arad
arada (Zazaki) aradî, kesê ku xwarina serê sibê naxwarî ye
arada barada (Zazaki) aradî baradî
aradî (Zazaki) aradî, xwarina serê sibê, xûrinî, sertaştê
aradî kerdiş (Zazaki) (navdêr)aratî kirin, xûrinî kirin
aradî ra biyayîş (Zazaki) aradî nekirî, xûrinî nekirî
aragonî (navdêr) kesa/ê ji herêma Aragonê ya Spanyayê(navdêr, mê) zimanek romî ye ji bal hin kesên devera Aragonê ve têt peyivîn.
ji: Aragon + -î.
: aragonîtî
aragonîtî (navdêr, mê) rewşa aragonîbûnê.
ji: aragonî + -tî
aram bûn (lêker)(Binihêre:) aram.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئارام بوون
aram dan (lêker)(Binihêre:) aram
aram kirin (lêker)(Binihêre:) aram.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئارام کرن
aramane (rengdêr) bi awayekî aram.
ji: aram + -ane
arambar (rengdêr) rakêşanbar, qayilbar.
ji: aram +-bar
arambexş (rengdêr) aramker, tenaker, aştker.
ji: aram + -bexş.
: arambexşane aramebexşî
arambexşane (rengdêr) bi awayekî arambexş.
ji: arambexş + -ane
arambexşîn (navdêr, mê) aramdan
arambûn (navdêr, mê) tenabûn, hawîşbûn.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئارامبوون
arambûyî (rengdêr) (Binihêre:) aram
aramdan (navdêr, mê) yê ko aramê dide
aramdar (rengdêr) aramker.
ji: aram +-dar
aramder (navdêr, nêr) (navdêr, mê) arambexş, aramgeh (n l mê) cihê tenahî û aramîyê pitir ji bo gor û goristanan bikar tê , :aramgeha wî ya dawîyê ang, :goristana lê hatî veşarin
aramî 1. arambûn (navdêr, mê) rehetî, tenahî, hêminî, hêwirî, istiqrar, hedan, sebirdarî, bênfirehî, asayî, hêsayî, rewşa aram, ne şerr yan qerebalix yan nerehetî.
Herwiha: aramîtî aramtî.
ji: aram + -î
aramî bi dest xistin (biwêj) rehet bûn. piştî pêncî salî ilinek arumî bi clest xist, /e wê deme jî ciwanî jê dûr ketibû.
aramîdar (rengdêr) biîstikrar, hedar.
ji: aramî +-dar
aramîdarî (navdêr, mê) sitewîlî, aramî, îstikrarî.
ji: aramî +-darî
aramîxwaz (rengdêr) (navdêr, mê) aştîxwaz, tenahîxwaz, hêwirîxwaz, hêminîxwaz
aramker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) arambexş, tenaker, aştker, ya/ê aram dike.
ji: aram + -ker
aramkerî (navdêr, mê) rewşa aramkerbûnê.
ji: aramker + -î
aramkî (navdêr, mê) bi aramî, bi peşedirêjî.
ji: aram +-kî
aramkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye aram kirin
aramkirin (navdêr) tenakirin, hawîşkirin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئارامکرن
aramparêzî (navdêr, mê) hêmînparêzî.
ji: aram +-parêzî
aramxane (rengdêr) cihê aramîyê nemaze jibo pîran
aran 1. deverên hênik (navdêr, mê) zozan, deşt, berî, mexer, zêlat, best, kurtik.
ji: Ji proto-mezopotamî: Bi zimanê baskî em dibêjin haran , wekê bi zimanê kurdî em dibéjin aran .Herweha bi zimanê sûmerî em dibêjin arali ji bo erd-cihan-zozan-zemin. 2. hatin arandin Binêre: arîn
arandî (rengdêr) ya/yê ku hatiye arandin
arandin (lêker)(navdêr, mê) zûrandin, nerehet kirin, bêhedan kirin, nearam kirin, azirandin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئاراندن.
Bide ber: alandin, şarandin. Tewîn: Lêker: -arîn-.
Têkildar: arîn.
ji: ar (agir) + -andin yan jî hevreha azar, soranî ئازار (azar), farisî آزار (azar), pehlewî azerten, azar-, avestayî zer-, jiari.
: arandî, arîner, arînerî, arîninde, arînindehî, arînindetî, arînindeyî, arînk
arandinî (navdêr, mê) gurîdar, handar, kulbûnî, sorbûnî.
ji: arandin +-î
arandinkî (navdêr, mê) bi arandinî.
ji: arandin +-kî
arane (rengdêr) qert bûye.
ji: ar +-ane
aranekî (navdêr, mê) bi aranî.
ji: arane +-kî
aranje (rengdêr) amade, hazir.
Bikaranîn: Lêker: aranje bûn aranje kirin Navdêr: aranjebûn aranjekirin Rengdêr: aranjebûyî aranjekirî.
ji: Ji frensî arrangé.
ji wêjeyê: Hemû stranên wî jî ji aliyê Merdên ve hatine aranjekirin. Lê belê pirsgirêka vê albumê jî bêtir di nava van stranan re diyar dibin ku ew jî nêviyê albumê ye, ji ber ku di albumê de duwazdeh stran hene.(Ibrahîm Seydo Aydogan: Çar Newa û laboratuara wê, Amude.de, 2/2007).
: aranjer aranjeker
aranje bûn (lêker)(Binihêre:) aranje
aranje kirin (lêker)(Binihêre:) aranje
aranjebûn (navdêr)(Binihêre:) aranje
aranjebûyî (rengdêr) (Binihêre:) aranje
aranjeker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê aranje dike.
ji: aranje + -ker
aranjekirî (rengdêr) (Binihêre:) aranje
aranjekirin (navdêr)(Binihêre:) aranje
aranjor (navdêr) amadekar, berhevker, birêkxer, hazirker, organîzeker, organîzator, sazmankar.
ji wêjeyê: Yekbûn piştî ji koma Çiya veqetiya albumên solo Civak û Nîrwana nuha jî albuma xwe ya bi navê “KEJÊ” derxist. Album ji alî Metropol Muzik ve derketiye. Yekbûn di albuma xwe de dozdeh stran xwendiye; ku ji wan deh stran bi Kurdî û du stran jî bi Tirkî ne. Aranjoriya albumê Yekbûn, Naîl Yurtsever û Aytekîn G. Ataç hildaye ser xwe.(Netkurd.com, 8/2007).
ji: Ji frensî arrangeur ji arranger.
: aranjorî aranjorîtî aranjortî
aranjorî (navdêr, mê) rewşa aranjorbûnê.
ji: aranjor + -î
aranker (navdêr, mê) hêrskirin, tevdan, fêlker, şaranker, hêrsker.
ji: aran +-ker
araq dayene (Zazaki) xwê dan, xwêdan dan
araqxwur navdêr, kesê/a ku araqê pirr vedixwe,alkolîk
ararat serenav, nêr, Agirî, bilindtirîn çiyayê Kurdistanê.
Herwiha: Erarat, Grîdax, Çiyayê Agirî.
: araratî
ararot xwarina zarokên viringî; epik
aras serenav, nêr, navek zelaman e
araste (rengdêr) pêşkêş, raber, berçav, diyar, xuya, eşkere, zelal, raber, rapêş, nîşandayî, berpêş, hizûr, pêşber.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئاراسته.
Dijwate: nehînî, veşartî, dizîkî.
Bikaranîn: Lêker: araste kirin: dan, araste kirin, araste bûn. Navdêr: arastekirin, arastebûn Rengdêr: arastekirî, arastebûyî.
ji: Bi rêya soranî ئاراسته (araste) ji farisî آراسته (arastê) ji lêkera آراستن (arasten: xemilandin, nexşandin, raber kirin).
: arasteker, arastekerî
araste bûn (lêker)(Binihêre:) araste
araste kirin (lêker)(Binihêre:) araste.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئاراسته‌ کرن
arastebûn (navdêr, mê) (Binihêre:) araste
arastebûyî (rengdêr) (Binihêre:) araste
arastedar (rengdêr) tibab.
ji: araste +-dar
arasteker (navdêr, nêr) (navdêr, mê) ya/ê araste dike.
ji: araste + -ker
arastekerî (navdêr, mê) rewşa arastekerbûnê.
ji: arasteker + -î
arastekirî (rengdêr) (Binihêre:) araste
arasteyî (navdêr, mê) rapêşîn, pêşkêşkirin, nîşandan, raberî, berpêşkirin
arastî xemilandî çîç.
Bikaranîn: Lêker: arastî bûn. Navdêr: arastîbûn
arastî bûn (lêker)(Binihêre:) arastî
arastîbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) arastî
arastîgotin (Binihêre:) a rastî
arastin (lêker)(navdêr, mê) xemilandin, nexşandin, nitirandin, nikirandin, techiz kirin, xemildar kirin, bixeml kirin, rengîn kirin, geş kirin, xweşik kirin, bedew kirin, spehî kirin, şn kirin.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئاراستن.
Herwiha: xemlandin. Tewîn: Lêker: -arês-.
Têkildar: araste.
Bide ber: techiz.
ji: arês + -arast.
: araste arastî
arastinî (navdêr, mê) xemlî.
ji: arastin +-î
arav (navdêr, mê) çirîskên agirî.
Herwiha: alav.
: aravî
araw (Zazaki) arav, ev ava ku kinc têda bête şuştun û gemar bibe;, Îşligê Dînoy zî bidê ma yê araw de bikê:Îşligê Dîno jî bidin em wî bi aravê da bikin
arayîş (navdêr, mê) xemilandin, ciwankarî, kemilandin, ciwankirin, xweşikkirin, delalkirin.
Herwiha: arayiş.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: ئاراییش/ئارایش.
ji: Bi rêya soranî ئاراییش (arayîş) ji farisî آرایش (arayiş) ji -ara- ku rehê dema niha ji lêkera آراستن (arasten: xemilandin) e + -îş.
: arayîşker
arayîşker Nav, nêtar, kesekî ku karê wî xemilandina tiştan e.
ji: arayîş + -ker
arab ereb, erebîstanî, hespê ereban
arabesque arabesk, xemla bi kulîlk û pelçim
arabia erebîstan
arabian ereb, erebîstanî, aîdê erebîstanê
arabian kite cureyekê kulemaran e ku li deverên germ dijîn, (zool.) Milvus arabicus
arabian sea behra ummanê
arabic zimanê erebî
arabic league yekitiya ereban
arabist zanyarê ziman û wêjeya ereban
arable dikare were çandin û xebitandin
araby (helbest) erebîstan
arachnida di ajalan de beşa pîrevok û dûpişkan
arachnidan ajala ji beşa pîrevok û dûpişkan
arachnoid mîna torê, yek ji xavikên mejiyê mirovan
aral sea behra aral
aramaic aîdê Aram an jî Suriya kevin, zimanê aramî
ararat çiyayê ararat, çiyayê agirî
arare pîvana mezinahiya erdekê
aram peaceful
aramî peace
arandin (vt), arîn (vi) to itch, to smart, to sting
aram friedlich
Geduld
geduldig
leise
ruhig
still
aramdar beruhigend
aramî ruhe
Ruhe
Stille
arastekirin dirigieren
aram rd. gi m., tebite, bêpeng, vindete, tebete
aram bûn lng. tebetîyene, gims bîyene, ker bîyene, bêpeng bîyene
aram kirin lg. tebetnayene, tebatnayene
aramgeh m. arasgeh, arasca n.
aramî m. îstikrar n., biredarîye m., qerardarîye m.
aramîdar rd. îstikrarin, biredarin
aramos kirin lg. keleserd kerdene, kelegims kerdene, keregims kerdene
aramosker rd. keleserdker, kelegimsker, keregimsker
aramoskirin m. kelesercikerdis, kelegimskerdis, keregimskerdis n.
aramxane m. hûzûrxane, kokimxane n.
aran m. deste, deste m.
n. ware, zozan, zuezun n.
m. ziqit, çîk, tewe, tîre n.
arandin lg. ziqitnayene, çîk dayene, tewe kerdene, tîrenayene
m. ziqitnayis, çîkdayis, tewekerdis, tîrenayis n.
araq m. reqî, ereqî m.
araqgêr n. meyger, saqî n.
araqxur rd. simitox, col, eyas
araqxurî m. colîye, eyasîye, colênî, eyasênî m.
araste kirin lg. re riçarnayene, ver re cikerdene, tewrih kerdene
arastekirin m. reciçarnayis, verrecikerdis, tewrihkerdis n.
arastî rd. tîtikin, gulgulin
arastin lg. tîtiknayene, nejirnayene, xemelnayene, niqirnayene, nijirnayene
m. tîtiknayis, nejirnayis, xemelnayis, niqirnayis n.
arav m. aravî, arawî m.
rd. saye
arayist n. zîwer, xisr, zêwer, zînet, zîber, nesir n.
ara 1)mîyan (n) İki köyün arasında bir dağ vardı. (Mîyanê di dewan de koyê bi.) 2)mabên (n) Zerweş ile Roşan’ın arası iyidir. (Mabênê Zerweş û Roşanî weş o.) 3)beyntar (n) 4)nêmante (n) 5)are (n) 6)orte (n)
ara sıra ge-ge, ge-gane, rey-rey
ara vermek mabên dayene
ara yönler hetê mîyanênî (zh), cîhetê mîyanênî (zh)
araba erebe (n)
aracı mîyançî, -ye; mabênçî, -ye
arada sırada b. ara sıra
aradaki 1)mîyanên, -e 2)beyntarî, -ye
aralık kanûne (m)
aramak gêrayêne (TE) Ara! (Bigêre!) (TE)
araştırma cigêrayîş (n)
araştırmacı cigêrayox, -e
araştırmak cigêrayene
arazi erazî (m)
arazi hukuku huqûqê erazî (n)
ara le ara da li holê, li meydanê, li ber dest, berdest
araste pêşkêşî, raberî, pêşberî
aram тихий, тихая, тихое