Encamên lêgerînê
şam baba (şam babası) 1. şambaba (cureyeke şîraniyê ku ji hevîr tê çêkirin) 2. bavê bêxêr (ku berpirsiya xwe nayne cih) rd
şam baba, şam babası 1. şambaba (cureyeke şîraniyê ku ji hevîr tê çêkirin) 2. bavê bêxêr (ku berpirsiya xwe nayne cih) rd
şam börek sembîsek m
sembîsek m
şam fıstığı fistiqa entebê nd
fistiqa entebê nd
şama mûm, şima (fıtîla ku di şimayê dane) m
mûm, şima (fitîla ku di şimayê dane) m
şamalı bimûm, bişima, şimakirî rd
bimûm, bişima, şimakirî rd
şamama 1. şemamok, lema şemamokê (Cucumis dudaim) bot/m 2. şemamok m
1. şemamok, lema şemamokê (Cucumis dudaim) bot/m 2. şemamokm
şamama gibi şemamok, wekî şemamokê (ji bo kesên hûrik û cirxweş)
şemamok, wekî şemamokê (ji bo kesên hûrik û cirxweş)
Hûrikî.
şaman şaman n
şaman n
şamandıra 1. şamandira 2. şamandira (ew heybera ku li ser avê ye û deryavan pê riya xwe derdixin) 3. şamandira (goga ku pergala girtinê tîne pê û ji metal an jî plastîkê hatiye çêkirin û li ser avê dimîne) m
1. şamandira 2. şamandira (ew heybera ku li ser avê ye û deryavan pê riya xwe derdixin) 3. şamandira (goga ku pergala girtinê tîne pê û ji metal an jî plastîkê hatiye çêkirin û li ser avê dimîne) m
şamanizm şamanîtî, şamanîzm m
şamanîtî, şamanîzm m
şamanlık şamanîtî, şamanîzm m
şamanîtî, şamanîzm m
şamar palm, pam, tep, lemat, terpûsk, şeqam, şelpe, tepik, şemar m
palm, pam, tep, lemat, terpûsk, şeqam, şelpe, tepik, şemarm
şamar atmak lamat danîn (yekî), lemat lê xistin, palm danîn (yekî), tep avêtin (yekî), şeqam lê xistin
lamat danîn (yekî), lemat lê xistin, palm danîn (yekî), tep avêtin (yekî), şeqam lê xistin
şamar oğlanı sere sebeban (ew kesê ku sebebê her tiştî tê dîtin û tim tê azardan)
serê sebeban (ew kesê ku sebebê her tiştî tê dîtin û tim tê azardan)
Serê sebeban. (kesê ku wekî sedemê/a her tiştê tê dîtin)
şamarlama şelpandin, çelpandin m
şelpandin, çelpandin m
şamarlamak şelpandin (yekî) l/gh, şeqam lê xistin l/bw, çelpandin (yekî), dan ber şîrqaman l/bw
şelpandin (yekî) l/gh, şeqam lê xistin l/bw, çelpandin (yekî) l/gh, dan ber şîrqaman l/bw
şamata heytehol, hêwirze, helahela, hılborik xirecir, hengame, şemete m
heytehol, hêwirze, helahela, hilborîk, xirecir, hengame, şemetem
şamata etmek (veya şamata koparmak) heytehol kirin, xirecir kirin, xirecir derxistin, xirecir rakirin
şamata etmek (veya koparmak) heytehol kirin, xirecir kirin, xirecir derxistin, xirecir rakirin
şamatacı circiro, circirok, berberok, qîrqîrok (ew kesê ku heytehol dike, şemete dike)
circiro, circirok, berberok, qîrqîrok (ew kesê ku heytehol dike, şemete dike) rd
şamatalı bicirecir, bibereber, biheytehol, bi xirecir, bihêwirze, bişemete rd
bicirecir, bibereber, biheytehol, bixirecir, bihêwirze, bişemete rd
şamatasız bêcirecir, bêbereber, bêheytehol, bêxirecir, bêhêwirze, bêşemete rd
bêcirecir, bêbereber, bêheytehol, bêxirecir, bêhêwirze, bêşemete rd
şamdan şamdank, findank, mûmdank m
şamdank, findank, mûmdank m
şamdancı 1. şamdankfiroş 2. şamdankker (kesê ku şamdankan çêdike) 3. şamdankvan (ew ê ku li serayan bi karê ronîkirinê re eleqedar bû) dîr ndJnt
1. şamdankfiroş 2. şamdankker (kesê ku şamdankan çêdike) 3. şamdankvan (ew ê ku li serayan bi karê ronîkirinê re eleqedar bû) dîr nd/nt
şamil şamîl, girtina nav xwe, ketin berê *sürgün cezası bütün köye şamildir cezayê nefiyê hemû gund digire nav xwe rd
şamîl, girtina nav xwe, ketin berê * sürgün cezası bütün köye şamildir cezayê nefiyê hemû gund digire nav xwe rd
şampanya şampanya m
şampanya m
şampanyalı bişampanya *şampanyalı yemek xwarina bişampanya rd
bişampanya * şampanyalı yemek xwarina bişampanya rd
şampiyon qehreman, şampiyon nd/rd
qehreman, şampiyon nd/rd
şampiyona şampiyona m
şampiyona m
şampiyonluk qehremanî, qehremantî, şampiyonî, şampiyontî m
qehremanî, qehremantî, şampiyonî, şampiyontî m
şampuan şampuan m
şampûan m
şam Şam (Suriye’nin başkenti).
m Şam (Şam şehri)
şam (i) m geceleyin yenilen aş
şam (ii) m mum
şam dûr e qey mişar jî dûr e Haleb orda ise arşın burada
şaman n şaman
şamandira m 1. şamandıra 2. şamandira (denizde yol göstermeye, bir tehlikeyi veya geçiş yolunu haber vermeye yarayan yüzer cisim) 3. şamandira (kapama düzenini sağlayan, metal veya plâstikten yapılmış suda yüzen top)
şamanîtî m şamanlık, şamanizm,
şamanîzm m şamanizm, şamanlık
şamar m şamar, sile, tokat
şamarî m bir halı ismi
şamarok rd münkir, kabul etmeyen, inkar eden
şambaba rd şam baba, şam babası, baba tatlısı
şambelot bot/m 1. kestane (Castanea sativa) 2. kestane (bu bitkinin meyvesi)
şambelotfiroş nd/nt kestaneci
şambelotî nd 1. kestane rengî 2. rd kestane rengi (bu renkten olan)
şambelût bnr şambelot
şamborek m muska böreği
şamdank m şamdan, mumluk
şamdankfiroş nd/nt şamdancı (şamdan satan kimse)
şamdankker nd/nt şamdancı (şamdan yapan kimse)
şamdankvan dîr nd/nt şamdancı (sarayda aydınlatma işleriyle görevli kimse)
şamê h keşke
şamî zot/nt hindi (Meleagris gallopavo)
şamî (ii) rd iri, büyük (türüne göre daha iri olyan şey) * kerê şamî iri eşek * kuliyê şamî büyük çekirge
şamî (iii) m mezarda ölünün gömüldüğü yer
şamik (i) m domates
şamik (ii) zot/nt hindi (Meleagris gallopavo)
şamîl rd şamil
şamîl bûn l/ngh kapsamak
şamîlbûn m kapsama
şamîşamî (i) b hindi çağırma ünlemi
şamîşamî (ii) m meyve veya sebzenin ilk yetişen ürünü
şamîya make dişi hindi
şamoşewlo rd 1. şapşal (giyecek için; bol, dökük ve biçimsiz) 2. pejmürde, bakımsız 3. kılıksız, sünepe (giyimi düzgün olmayan)
şamoşewlo bûn l/ngh 1. şapşallaşmak 2. kılıksızlaşmak
şamoşewlobûn m 1. şapşallaşma 2. kılıksızlaşma
şamoşewlobûyîn m 1. şapşallaşış 2. kılıksızlaşış
şamoşewlotî m 1. şapşallık 2. kılıksızlık
şampanya m şampanya
şampiyon şampiyon.
nd/rd şampiyon
şampiyona m şampiyona
şampiyonî m şampiyonluk
şampiyontî m şampiyonluk
şampûan m şampuan
şamqutnî m Şam malı kutnu (pamuk veya ipek karışımı kumaş)
şamşet rd gözü açık, uyanık kimse
şam dûr e, ma mişar jî dûr e! (biwêj) heke tu dixwazî, em dikarin bipîvin û li vir jî bibînin. çi ye tu wisa dûr diavêjî? belê rast e, şam dûr e, ma mişar jî dûr e? (bnr. çîrok) mirovek diçe detnekê li şamê dimîne. piştî ku te, tim qala şame û kirinên xwe yên li wir dike. bi vî awayî li vir û wir tim pesnê xwe dide. rojekê li qehweyê dîsa pesnê xwe dide û dibêje: min li şame di ser deh mişaran re gav dikir! yên li wir rûniştî bawer nakin û dibêjin tu derewan dikî. ew çiqasî dibêje: belê, min li şame di ser deh mişaran re gav dikir. yên din jî ewqasî li hember wî derdikevin. gotin êpêcekî mezin dibe. di wê navberê de yekî zana dibêje: heyran hûn çima dikevine ijirika hev? belê, şam dûr e, ma mişar jî dûr e? kerem bi kin, herin bal rezê me ka em mêze bikin
şam şekir e lê welat şirîntir e (biwêj) warê yan welatê mirovî ji her derê xweştir e
şam xweş e, lê ji şamiyan re (biwêj) her tişt xweş e, bi ya layiqî xwe. tu rast dibêjî, belê şam xweş e, lê ji şamiyan re.
şaman (navdêr) pêxemberên yan alimên dînî yên hin miletên eşîrî yên ku gazî giyan û cinan dikin.
Herwiha: şeman.
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: شامان ku-kr: шаман.
Bide ber: saman.
ji: ji inglizî shaman yan jifransi chamane jialmani Schamane jirusi шаман (şaman) jievenki шаман (şaman) jimongoli шаман (şaman) jicini 薩滿/萨满 (sàmǎn) jipali समन (samana) jisanskriti श्रमण (śramaṇá: zahid, derwêş, abid) श्रम (śráma: renc, ked, zehmetkêşî, ezyet).
: şamanane, şamanî, şamanîk, şamanîst, şamanîtî, şamanîzm, şamantî
şamanane (rengdêr) bi awayekî şaman.
ji: şaman + -ane
şamanî (navdêr, mê) rewşa şamanbûnê.
ji: şaman + -î
şamanîzm (navdêr, mê) şamanîtî.
ji: şaman +-îzm
şambelot 1. cureyekî daran e 2. berên vê darê yên ku qelandî tên xwarin
(navdêr, mê) belot, berrû, şahbelot, kestane, şembelot
şambelotfiroş (navdêr, mê) kestanefiroş.
ji: şambelot +-firoş
şamborek (navdêr, mê) semsek, borekên Şamê, cûnek xwarinê ku ji şikeva, lorik, goşt, pîvaz û hwd li ser sêlê çêdibe.
Herwiha: şemborek.
ji wêjeyê: Ji bo şamborekan dikarim lê xim û heta bi Efxanistanê jî biçim” bersiva SMS’a hêja Brader didim.
şamdank (navdêr, mê) (çırakman) çiradank, findank, mûmdank.
ji: şam +-dank
şamî (kurmancî);1. kêmpirç (rengdêr) kêmpirç, kêmporr, bêpirç, bêporr, kesa/ê ku hindik porr li serî şên dibe yan jî qet lê şên nabeNêzîk, keçel.
Bide ber: kose.
: şamîtîKurdî (kurmancî);2. ji Şamê (navdêr) dîmeşqî, ya/yê Şamê yan ji Şamê.
ji: Şam + -î.
: şamîtîKurdî (kurmancî);3. genimê şamî. Binêre; genimokê şamîKurdî (herwramî) (navdêr) zebeş, şitûKurdî (Zazaki) (navdêr) şîv
şamîk (navdêr, mê) cilliq, elok, elelok, eleşîş, bûq, lûq, qelemûne, culux, cilix, cêlux, bûqelemû, mirîşkeşa, şamî, eloelo, cilûx
şamik elok, elelok
(navdêr, mê) garis, genimê şamî, bacansor, firingî, pamîdor, elok, hindî, elîşîş.
Bide ber: şamî, şaşik, şimik
şamil (rengdêr) hemûgir, tevgir, giştgir, berfireh, giştî, gelemper, umûmî, şamîl, tişta/ê ku hemû tiştên pêdivî tê de hene, tişta/ê ku hemû kesan di xwe de dihewîne.
Herwiha: şamîl.
Têkildar: şimûl.
ji: ji erebî.
Bikaranîn: Lêker: şamil kirin. Navdêr: şamilkirin Rengdêr: şamilkirî.
: şamilî
şamil bûn (lêker)(Binihêre:) şamil
şamil kirin (lêker)(Binihêre:) şamil
şamilbûn (navdêr, mê) (Binihêre:) şamil
şamilbûyî (rengdêr) (Binihêre:) şamil
şamilî (navdêr, mê) rewşa şamilbûnê.
ji: şamil + -î
şamilkirî (rengdêr) ya/yê ku hatiye şamil kirin
şamilkirin (navdêr, mê) (Binihêre:) şamil
şamirîşk elok
dîkile am, elok, mirîşke şa
şamîtî (navdêr, mê) rewşa şamîbûnê.
ji: şamî + -tî
şampanya (navdêr, mê) meya bilqok, meya kefdar (bi taybetî ya bihagiran ya ku li devera Champagne ya Fransayê tê hilberandin).
Bi alfabeyên din: Kurdî-Erebî: شامپانيا.
ji wêjeyê: Birêz David Kelburn, di qesra xwe de weha dibêje «Di nava civaka modern de, karmendên dewlemend weke lewend hatine naskirin, arîstokratên weke me, hêdî hêdî weke dijmin têne dîtin.» Kurê Komtê Glasgowê yê 32 salî weha dibêje «divê mirov nebe dewlemend». «Na, wê demê mirov nikare taştêya xwe bi şampanyayê bike û xulamê mirov yê otêlê jî nabe, herweha kesê ku li pêşiya mirov xwe çongan bide erdê û xizmetê bike jî çênabe!» Ew xwediyê wan derfetan e ku ji bapîrên wî mane. Qesra wî ji 15 odeyan pêk tê, buhayê wê derdora 4 milyon sterlîn e, tevî 3,5 hektar ax. « Ez tim û daîm ji xwe re dibêjim ku şensê min pir e», di vê navberê de ew du caran bi iPhonea xwe mesajan dişîne..
: şampanyafiroş, şampanyafiroşgeh, şampanyafiroşî, şampanyasaz, şampanyasazî, şampanyavan, şampanyavanî, şampanyavexwer, şampanyayî
şampanyafiroş (navdêr, mê) kesê/a şampanyayan difroşe.
ji: şampanya + -firoş
şampanyafiroşî (navdêr, mê) karê şampanyafiroşiyê.
ji: şampanyafiroş + -î
şampanyavanî (navdêr, mê) karê şampanyavanan.
ji: şampanyavan + -î
şampanyayî (navdêr, mê) rewşa şampanyabûnê.
ji: şampanya + -yî
şampiyon (rengdêr) (navdêr) kesa/ê yan koma ku di pêşbaziyekê de bûye yekem, kesa/ê yan koma ku di hevrikiyekê de ji hemû dijberên xwe zîrektir derketiye: Sala 2006ê Îtalya di futbolê de bû şampiyona dinyayê. fêris, egîd, qehreman, çeleng, gernas, zîrek, camêr, wêrek, netirs, bêtirs, xweşmêr, mêr, hoste.
Herwiha: çampiyon, çampîyon, şampîyon.
ji: Bi rêya frensî ji latînî.
: şampiyonî, şampiyonîtî, şampiyontî
şampiyonî (navdêr, mê) pelewanî, fêrisî, çelengî, çalakî, qehremanî, zîrekî, aktîvî, egîdî, mêrxasî, wêrekî, bistehî, rewşa şampiyonbûnê.
ji: şampiyon + -î
şampo (navdêr, mê) maddeya kefdar ya ku mirov li gel avê li porr û leşê xwe dide (bi gelemperî ron û bêndar e).
Herwiha: şampuan, şampûan.
Bide ber: sabûn, tayêt.
: şampoyî
şampoyî (navdêr, mê) rewşa şampobûnê.
ji: şampo + -yî
şamû şehê ku pê hirî tê şikinandin
şambelot Kastanie
şametîn gleiten
rutschen
schlittern
şamik Truthahn
şampanya şampanya (m)
şampuan şampuan (n)